Ανεργία και Νεολαία-Τι απαντούν οι νεολαίοι της Ικαρίας

Ηλίας Γιαννίρης

Στα τέλη 1998-αρχές 1999 ανέλαβα την πρωτοβουλία να κάνω μια έρευνα ερωτηματολογίου για την Ικαριακή νεολαία της Αθήνας και της Ικαρίας. Τα διαγράμματα που παρουσιάζονται εδώ αφορούν τις απαντήσεις που έδωσαν οι νεολαίοι της Ικαρίας (όχι νεολαίοι της Αθήνας)

Πολλοί υποστήριξαν αυτή την έρευνα και βοήθησαν την συμπλήρωση των ερωτηματολογίων από νεολαίους του γυμνασίου και του λυκείου.

Έχουν περάσει 7 χρόνια από τότε. Η έρευνα αυτή δεν δημοσιεύτηκε ποτέ, εκτός από ορισμένα πρώτα διαγράμματα στο περιοδικό ΙΚΑΡΙΑΚΑ ΚΑΙ ΦΟΥΡΝΙΩΤΙΚΑ ΝΕΑ, Τεύχος 2, Ιανουάριος-Φεβρουάριος 1999 (βλέπε προηγούμενο άρθρο). Οι νέοι που απάντησαν τότε σήμερα θα έχουν βρει το δρόμο τους.

Η Έρευνα δεν διεκδικεί επιστημονική πληρότητα. Είναι όμως η μόνη που έγινε με στόχο τη διερεύνηση των χαρακτηριστικών της νεολαιίστικης ανεργίας της Ικαρίας.

Τα ερωτηματολόγια διακινήθηκαν και συμπληρώθηκαν μεταξύ Δεκεμβρίου 1998 και Ιανουαρίου 1999, από 59 μαθητές (γυμνασίου-λυκείου) της Ικαρίας (31 από την Νότια Ικαρία και 28 από τη Β. Ικαρία).

Οι απαντήσεις

Ερώτηση: Τι θέλεις να κάνεις μετά το Λύκειο;

Το 10% αναφέρει ότι θα εργαστεί, χωρίς να επιδιώξει κάποιες σπουδές μετά το Λύκειο.

Το 46% επιθυμεί σπουδές σε Τεχνική-Επαγγελματική Σχολή

Το 27% επιθυμεί σπουδές σε ΑΕΙ-ΤΕΙ

Το 8% επιθυμεί σπουδές στα ΙΕΚ

Το 7% επιθυμεί σπουδές στο εξωτερικό.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Ερώτηση: Τι πιθανότητα έχεις να κάνεις αυτό που θέλεις μετά το Λύκειο;

Το 36% θεωρεί ότι είναι πολύ πιθανό να κάνει αυτό που σχεδιάζει μετά το Λύκειο.

Το 45% το θεωρεί μάλλον πιθανό.

Το 12% το θεωρεί μάλλον απίθανο.

Το 2% το θεωρεί απίθανο.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Ερώτηση σχετική με εργασία στον Δημόσιο-Ιδιωτικό τομέα

Το 66% επιθυμεί να κάνει δική του δουλειά.

Το 17% επιθυμεί να διοριστεί στο δημόσιο.

Το 12% επιθυμεί να εργαστεί στον ιδιωτικό τομέα.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Ερώτηση: Όταν σκέφτεσια το μέλλον σου τι σε ανησυχεί περισσότερο;

Το 48% ανησυχεί για την απασχόλησή του.

Το 18% ανησυχεί αν θα πετύχει τους στόχους του.

Το 3% ανησυχεί για το τι θα απογίνει

Το 10% ανησυχεί για τη μείωση του πληθυσμού, την ερήμωση, τη στασιμότητα της Ικαρίας.

Το 5% ανησυχεί για διάφορα προσωπικά θέματα.

Το 8% δηλώνει ότι δεν ανησυχεί για τίποτα.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Ερώτηση: Είσια ικανοποιημένος από την καθημερινή σου ζωή (συνθήκες, ποιότητα ζωής, κοινωνικό περιβάλλον, ελεύθερος χρόνος) στην Ικαρία;

Το 14% απαντά ότι είναι πολύ ικανοποιημένο.

Το 51% απαντά ότι είναι αρκετά ικανοποιημένο.

Το 27% απαντά ότι είναι λίγο ικανοποιημένο.

Το 3% απαντά ότι δεν είναι καθόλου ικανοποιημένο.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Ερώτηση: Αν αντιμετώπιζες το παρακάτω δίλημα τι θα αποφάσιζες;

Το 47% θα επέλεγε ένα επάγγελμα με καλές προοπτικές εξέλιξης και εισοδήματος χωρίς σίγουρη θέση (μονιμότητα)

Το 46% θα προτιμούσε περισσότερο μια σίγουρη θέση.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Ερώτηση: Όταν τελειώσεις τις σπουδές σου πού θέλεις να ζήσεις;

Το 76% απαντά στην Ικαρία.

Το 19% απαντά στην Αθήνα.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Ερώτηση: Ανεξάρτητα με αυτό που θέλεις, που πιστεύεις τελικά ότι είναι πιθανό να ζήσεις;

Το 49% απαντά στην Αθήνα.

Το 44% απαντά στην Ικαρία.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Ερώτηση: Κατά τη γνώμη σου οι συνθήκες και η ποιότητα της καθημερινής ζωής στην Ικαρία:

Βελτιώνονται, πιστεύει το 31%.

Παραμένουν στάσιμες, πιστεύει το 49%.

Χειροτερεύουν, πιστεύει το 15%.

Κάντε «κλίκ» πάνω στην εικόνα

Οκτώ Συμπεράσματα για την νεολαία που μένει στην Ικαρία

Τα συμπεράσματα δεν μπορούν να θεωρηθούν αντιπροσωπευτικά γιατί το δείγμα είναι σχετικά μικρό. Ωστόσο, είναι ενδεικτικά για την σχέση μεταξύ νεολαίας και απασχόλησης-ανεργίας.

1. Η νεολαία της Ικαρίας σε συντριπτική πλειοψηφία επιδιώκει σπουδές μετά το Λύκειο. Οι σπουδές είναι περισσότερο επαγγελματικού χαρακτήρα και λιγότερο πανεπιστημιακές. Η έμφαση σε επαγγελματικές σπουδές σχετίζεται με τις μεγαλύτερες δυνατότητες απασχόλησης στην Ικαρία. Το 10% δεν θα σπουδάσει μετά το λύκειο αλλά θα εργαστεί, πιθανόν γιατί έχει εξασφαλίσει κάποια επαγγελματική προοπτική (είτε από την οικογένεια είτε από επαγγελματικό περιβάλλον). Σε αυτή την κατηγορία θα μπορούσαν αν ενταχθούν και τα κορίτσια που προσβλέπουν σε κάποια προσωρινή απασχόληση μέχρι την αποκατάστασή τους. Το ποσοστό που δεν απαντά σε αυτή την ερώτηση (2%) πρέπει να θεωρείται μικρό, και επομένως δείχνει την σχεδόν ομόφωνη επιθυμία της νεολαίας της Ικαρίας να σπουδάσει ή να εργαστεί μετά το Λύκειο.
2. Η νεολαία της Ικαρίας, σε συντριπτική πλειοψηφία (81%) είναι αισιόδοξη ότι θα υλοποιήσει τα σχέδιά της μετά το Λύκειο.
3. Η νεολαία της Ικαρίας σε μεγάλο ποσοστό επιθυμεί δική της δουλειά ή δουλειά στον ιδιωτικό τομέα (78%), και μόνο το 17% επιθυμεί διορισμό στο δημόσιο.
4. Η νεολαία της Ικαρίας ανησυχεί για την απασχόληση και για την επιτυχία των στόχων της κατά 66%. Από την άλλη, το 12% δεν ανησυχεί για τίποτα ή ανησυχεί για διάφορα προσωπικά θέματα. Το 10% εκφράζει ανησυχία για την γενικότερη κατάσταση της Ικαρίας. Το 3% φαίνεται να βρίσκεται σε απόγνωση και μεγάλη ανησυχία για το τι θα απογίνει.
5. Η νεολαία της Ικαρίας κατά 65% δηλώνει ικανοποίηση από την καθημερινή ζωή στην Ικαρία. Αντίθετα, το 30% δηλώνει λίγο ή καθόλου ικανοποιημένο, ποσοστό που θα πρέπει να θεωρείται υψηλό.
6. Η νεολαία της Ικαρίας φαίνεται να είναι διχασμένη. Από τη μια θα προτιμούσε τις επαγγελματικές προκλήσεις και την επαγγελματική εξέλιξη (47%), και από την άλλη θα μείωνε τις επαγγελματικές απαιτήσεις προκειμένου να έχει μια σίγουρη θέση (46%).
7. Η νεολαία της Ικαρίας θέλει να ζήσει στην Ικαρία (76%) πολύ περισσότερο από την Αθήνα (19%). Όμως, είναι χαρακτηριστικό ότι τελικά πιστεύει ότι θα ζήσει στην Ικαρία μόνο το 44%. Το 49% πιστεύει ότι θα ζήσει στην Αθήνα, κυρίως λόγω της ανάγκης εξεύρεσης εργασίας.
8. Η νεολαία της Ικαρίας πιστεύει κατά 49% ότι η ζωή στην Ικαρία είναι στάσιμη. Ωστόσο είναι μεγάλο το ποσοστό που πιστεύει ότι η κατάσταση βελτιώνεται (31%) και πολύ μικρότερο το ποσοστό που πιστεύει ότι η κατάσταση χειροτερεύει (15%). Όμως, είναι ανησυχητικό αυτό το 15% γιατί πρόκειται για νεολαία, που έχει όλο το μέλλον μπροστά της. Επομένως, με μια άλλη ανάγνωση θα μπορούσε να διατυπωθεί ότι το συντριπτικό μέρος της νεολαίας της Ικαρίας (64%) πιστεύει ότι η κατάσταση στην Ικαρία παραμένει στάσιμη ή χειροτερεύει, και μόνο το 31% πιστεύει ότι καλυτερεύει.