Επιστροφή στην αρχική σελίδα

 

Ικαριακά και Φουρνιώτικα Νέα

Ηλεκτρονική έκδοση αναπτυξιακού χαρακτήρα της Επαρχίας Ικαρίας

εκδότης: Ηλίας Γιαννίρης

 

Νέα Περίοδος Τεύχος 16  Σεπτέμβριος-Οκτώβριος 2008      

 προηγούμενα τεύχη σε word

σε pdf  http://www.nikaria.gr/pages/Ικαριακά%20και%20Φουρνιώτικα%20νέα.html

 

Περιεχόμενα

 

Σημείωμα της σύνταξης

Ανάβρα: KΑΙ Ο ΔΙΚΟΣ ΜΑΣ Ο ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΘΑ ΖΗΛΕΨΕΙ ΚΑΙ ΘΑ ΚΑΝΕΙ ΤΑ ΙΔΙΑ!!! ...και ύστερα ξύπνησα...

Σε σχέση με την Ανάβρα… τι είχε αναφερθεί ότι μπορούμε να κάνουμε στο εγχείρημα «Ποιο μέλλον ταιριάζει στην Ικαρία;» και τι έγινε του Ηλία Γιαννίρη

Αντιρρυπογόνος οικονομία στην κρίση της ρυπογόνου... του  Γιώργου Τσέκου

SΟS για τη Μεσόγειο- Καμπανάκι κινδύνου χτυπά η επιστημονική κοινότητα  εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής

WWF: Η Ελλάδα σήμερα είναι σε θέση ώστε το 2050 να έχει Καθαρή ενέργεια, χαμηλές εκπομπές, βιώσιμη ανάπτυξη

Τα κτίρια στις Κυκλάδες θα έχουν δεξαμενές νερού για να συλλέγουν το νερό της βροχής

Η ΔΕΗ Ανανεώσιμες Α.Ε. επενδύει στο ενεργειακό μέλλον της Ικαρίας

 

Αφιέρωμα 1: Το διατροφικό πρόβλημα και η Επαρχία Ικαρίας

1. Δημοσιεύεται από την GREENPEACE ο παρακάτω κατάλογος με γενετικά μεταλλαγμένες ουσίες

2. Μεταλλαγμένο το 7% του βαμβακόσπορου στην Ελλάδα

3. Το σκάνδαλο με το ηλιέλαιο, η παραγωγή τροφίμων και η διατροφική κρίση, του Ε

4. Γενετική Μηχανική: Ένας καρπός της υπερβολής- Του Doug Gurian-Sherman

5. 12 ΤΡΟΦΕΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ από το DETOX

6. Οι σωτήρες της κόκκινης πατάτας

7. ΠΕΛΙΤΙ:Πανελλαδικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών Χωρίς Χρήματα

8. Βιολογικά προϊόντα: είναι όντως “in”; του Μ. Αναστασιάδη

9. Το ΗΛΕΣΙΟΝ έβαλε στόχο να εντοπίσει, χαρτογραφήσει και να τρυγήσει τα κλίματα, που έχουν επιζήσει στα βουνά της Ρούμελης Γκιώνα και Οίτη από τα αρχαία χρόνια

10. Υπολείμματα φυτοφαρμάκων: Νέοι κανόνες από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή

τέλος αφιερώματος 1

 

ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΛΑΒΑΝΟΥ ΓΙΑ ΔΗΜΟΣΙΟ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΟΡΕΑ- «Ναυάγησε» η απελευθέρωση της ακτοπλοΐας

Ο υπουργός Π. Καμένος είναι καταπατητής, καταγγέλουν οι Οικολόγοι Πράσινοι

ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΙΣ - ΜΑΜΟΥΘ και με προσαυξήσεις ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΓΟΝΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ

Σε ισχύ η διεθνής σύμβαση περί ρύπανσης

Δικαστική απόφαση για τη ρύπανση της θάλασσας από ατύχημα

Μινωικές: Υποχρεωτική δημόσια προσφορά από τον Όμιλο Grimaldi

 

Αφιέρωμα 2: Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο Τουρισμού συζητείται στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας

1. Περιβαλλοντικές οργανώσεις ζητούν ΝΑ ΑΠΟΣΥΡΘΕΙ ΤΟ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟ ΤΗΣ ΤΣΙΜΕΝΤΟΠΟΙΗΣΗΣ που κατέθεσε το ΥΠΕΧΩΔΕ για συζήτηση

2. Πονηρή διάταξη στο “Πλαίσιο Χωροταξικού Σχεδιασμού για τον Τουρισμό”, εισάγει εξορυκτικές δραστηριότητες στις περιοχές “προτεραιότητας τουρισμού”!

3. Το ΤΕΕ καταθέτει τη διαφωνία του για το Ειδικό Χωροταξικό Τουρισμού

4. Η Ομιλία του Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ κ. ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΟΥΦΛΙΑ για το στο Ειδικό Χωροταξικό Τουρισμού στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξικού Σχεδιασμού & Αειφόρου Ανάπτυξης

5. Επέλαση του τουριστικού real estate σε ακτές και νησιά

6. Ανοχύρωτες οι Κυκλάδες στην οικοδομή

7. ΙΚΑΡΙΑ: ΠΡΟΣ ΜΙΑ ΒΙΩΣΙΜΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ  διπλωματική εργασία του ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΗΛΙΑ

8.  «ΚΟΙΝΟΚΤΗΣΙΑ ΤΩΝ ΔΑΣΩΝ – ΚΟΙΝΟΧΡΗΣΙΑ ΤΩΝ ΑΚΤΩΝ»

τέλος αφιερώματος 2

 

Συνέντευξη του Υπουργού Υγείας Δ. Αβραμόπουλου για την πολιτική υγείας

Κοινωνικές παροχές και καταπολέμηση της φτώχιας- Στην τελευταία θέση βρίσκεται η Ελλάδα

Κάτω από τα όρια της φτώχειας το 25% των αυτοαπασχολουμένων

Οι παππούδες στ' αζήτητα... ΤΟΥΣ ΚΑΚΟΜΕΤΑΧΕΙΡΙΖΟΜΑΣΤΕ, ΛΕΕΙ ΤΟ 64% ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

«Οικονομία στοργής» στο Αιγαίο του Μίνωα

 «Η Ανατολική Αττική και το Αιγαίο: Ανιχνεύσεις προϊστορικών σχέσεων μέσα από τους μύθους» του Ηλία Γιαννίρη

Οι Φρύγες, ο Μίδας, ο Ταύρος και ο Κυκεώνας

Ενημερωτικά κείμενα - Χρήσιμες πληροφορίες

(ΠΑΝΔΟΙΚΟ, Πλοίο της Ειρήνης, Διαμαρτυρία για το SEA DIAMOND, διαμαρτυρία για την Κάντανο Κρήτης, Περιβαλλοντική γωνιά του ΕΚΚΕ, μπλόγκ από Σάμο, Υποστήριξη στο Μεσόγειος SOS, Πύργος, εξοικονόμηση ενέργειας, ηλιακή καμινάδα, ψάρεμα στο διαδίκτυο)

Ειδήσεις από την Επαρχία Ικαρίας

(Υπερβόσκηση, καταγγελία για υπερβόσκηση, Δάσος Ράντη, Αρχειακή Συλλογή Ικαρίας, Μελέτη: Ικαρία και Εξορία)

αλληλογραφία

 

επιστροφή

 

Σημείωμα της Σύνταξης

 

Αγαπητοί αναγνώστες του 16ου τεύχους της Β’ περιόδου,

Όλα δείχνουν ότι και η χώρα μας βρίσκεται σε κοινωνική αναταραχή και οικονομικό μποτιλιάρισμα. Η χρηματιστηριακή κρίση περνάει και στην πραγματική οικονομία. Οι «ισχυρές» κυβερνήσεις που εκπροσωπούν κάτω από το 50% του λαού, που συζητείται αν θα κατέβει και κάτω από το 40%, αποδεικνύονται ανίσχυρες απέναντι στα μεγάλα συμφέροντα.

Όλα δείχνουν ότι θα περάσουμε μεγάλη περίοδο οικονομικής δυσανεξίας, φτώχειας, ανεργίας και κλεισίματος ακόμη και βιώσιμων επιχειρήσεων.

Αν όλα δούλευαν καλά μέχρι τώρα στη χώρα μας, δεν θα υπήρχε μεγάλο πρόβλημα. Όμως, ακόμη και πριν την χρηματιστηριακή κρίση, η Ελλάδα έδινε την εικόνα του χάρβαλου.

Η Επαρχία Ικαρίας τι θα γίνει; Οι δημόσιες υπηρεσίες υπολειτουργούν γιατί δεν είναι στελεχωμένες εδώ και δεκαετίες. Η δημόσια υγεία βρίσκεται σε κακά χάλια. Οι μαγαζάτορες διαμαρτύρονται γιατί ο κόσμος δεν έχει λεφτά, και ενώ έρχεται στο νησί, έχει περιορίσει τις εξόδους. Ο τουρισμός, που μέχρι τώρα πάει καλά στην Ικαρία (σε ποσοτικά μεγέθη), στα επόμενα χρόνια θα είναι ο πρώτος που θα θιγεί. Ποιος θα είναι ο επόμενος; Η ποντοπόρα ναυτιλία, ή η κακομαθημένη κρατικοδίαιτη ακτοπλοϊα;

Έρχονται μαύρες μέρες για την Επαρχία μας. Η ανεργία, που ποτέ δεν ξέραμε πόση πραγματικά είναι στην Επαρχία μας, και πάντα όλοι εκτιμούν ότι είναι μεγαλύτερη από όση είναι σε άλλες περιοχές, θα αυξηθεί. 

Θα πρέπει να προσαρμοστούμε όλοι, για να έχουμε την μικρότερη δυνατή επίπτωση. Θα πρέπει να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε, να συλλογιζόμαστε. Να συν-λογιζόμαστε.

Και να αξιοποιήσουμε τις σταθερές που έχουμε.

·        Σταθερή πρώτη, οι κήποι, τα κτήματα, το μικρό αγροτικό νοικοκυριό. Θα πρέπει να φυτέψουμε, να αποξηράνουμε καρπούς, να αποθηκεύσουμε πάλι, όπως παλιά. Πρέπει να αυξηθεί η αυτοκατανάλωση και ένα δίκτυο μικρής ανταλλαγής προϊόντων μεταξύ μας. Οι πεζούλες θα πρέπει να αποκατασταθούν όπου έχουν γκρεμιστεί. Τα οικόσιτα ζώα πρέπει να τα επαναφέρουμε.

·        Σταθερή δεύτερη, τα νερά. Θα πρέπει να τα προσέχουμε σαν τα μάτια μας. Αν μάλιστα αυξηθεί η ζήτηση για ποτιστικό νερό, θα πρέπει να βρούμε ρυθμίσεις. 

·        Σταθερή τρίτη, να μην ξεπουλάμε, τώρα που είναι κρίση, γιατί θα βρεθούν καλοθελητές, κυρίως ξένοι, που θα αγοράσουν κοψοχρονιάς τα καλύτερα φιλέτα. Έτσι θα φτωχύνουμε σε δυνατότητες.

·        Σταθερή τέταρτη, η δημόσια και δημοτική γη. Πρέπει να προστατευτεί, γιατί συνδέεται με το βουνό μας και αποτελεί σταθερό δημόσιο πλούτο. Το κάθε δάσος, δέντρο, θαμνότοπος, πλαγιά, ρεματιά αποτελούν τον κορμό της ύπαρξής μας, αλλά και η βάση για τα νερά, την τροφοσυλλογή, τη συγκράτηση των εδαφών. Εδώ οι ευθύνες και ο ρόλος των δημόσιων λειτουργών και της αυτοδιοίκησης πρέπει να ανέβουν σε νέο επίπεδο.

·        Σταθερή Πέμπτη, η Καριωτοσύνη, δηλαδή, το ιστορικό εκείνο στοιχείο που είχε η παλιότερη κοινωνία μας, που ήξερε να επιβιώνει, και που μας έφερε μέχρι εδώ.

Έχουμε όμως και σημαντικές αδυναμίες.

·        Η νεολαία θα πρέπει να καταλάβει γρήγορα και να γίνει καλός νοικοκύρης, όπως οι παπούδες, και στα ιδιωτικά και στα κοινά.

·        Η ιδιωτικοποίηση και το ατομικό συμφέρον πρέπει να σταματήσουν να είναι τόσο στενά και ανόητα. Θέλει περισσότερη σοφία και λιγότερη αλαζονεία, περισσότερη κοινωνικότητα και αλληλεγγύη και λιγότερη παραξενιά και μιζέρια.

·        Η υπερκατανάλωση, η ικανοποίηση των όποιων «θέλω» και επιθυμιών πρέπει να κοπεί, και να ξαναδούμε τις πραγματικές μας ανάγκες.

·        Αυτό, όμως που ίσως κάνει τη ζωή μας πολύ δύσκολη, είναι το θέμα του ενεργειακού. Έχουμε ένα σύστημα ευαίσθητο και ένα δίκτυο σε κακά χάλια. Η Επαρχία μας δεν έχει ενεργειακή αυτονομία. Εξαρτάται από το πετρέλαιο. Οι ανεμογεννήτριες, που έχουν βοηθητικό ρόλο, δεν μπορούν να δώσουν αυτόνομα ρεύμα και δεν ξεπερνούν το 10-15% της κατανάλωσης.

Το υβριδικό, αναστρέψιμο υδροηλεκτροκό των Ραχών-Προεσπέρας, θα χρειαστεί μερικά χρόνια για να υλοποιηθεί, ώστε να μπορεί να δώσει το 70-80% της ενεργειακής κατανάλωσης.

Απομένει η  εξοικονόμηση ενέργειας. Αυτό πρέπει να γίνει μέλημα όλων μας. Στο σπίτι, στο δημοτικό φωτισμό, στις υπηρεσίες, στα γραφεία. Επίσης, απομένουν και οι παλιές παραδοσιακές εναλλακτικές: Το τζάκι, το μαγείρεμα με ξύλα, η ξυλόσομπα, η θέρμανση με πυρήνα, το κάρβουνο κλπ. Αλλά και το ίδιο το σπίτι θα πρέπει να έχει ενεργειακή απόδοση, δηλαδή να μην έχει θερμικές απώλειες. Οι μικροβελτιώσεις είναι απαραίτητες.

Δεν θέλω να σας κάνω την καρδιά μαύρη. Όμως, πρέπει να ετοιμαζόμαστε, όχι μόνο για αυτά που έρχονται στην επόμενη τριετία ή πενταετία, ως συνέπεια της χρηματιστηριακής κρίσης, αλλά περισσότερο για αυτά που θα έρθουν με το πλησίασμα του τέλους της εποχής του πετρελαίου. Ήδη ξεπεράσαμε το μέγιστο της παγκόσμιας παραγωγής του. Από εδώ και πέρα, στις επόμενες δεκαετίες, η παραγωγή πετρελαίου όλο και θα μειώνεται. Θα πρέπει να ανακαλύψουμε έναν τρόπο ζωής με όσο λιγότερο πετρέλαιο γίνεται.

Ήρθε η ώρα να καταλάβουμε ότι είμαστε σπάταλοι. Να ξανασκεφτούμε πώς είναι μια συνετή κοινωνία.

Η ύλη του 16ου τεύχους προσπάθησε να ανταποκριθεί σε αυτό τον προβληματισμό. Και έφτασε τις 90 σελίδες.

Καλή ανάγνωση και καλές σκέψεις και δράσεις.

το τεύχος αναρτήθηκε 13-11-2008

επιστροφή


 

KΑΙ Ο ΔΙΚΟΣ ΜΑΣ Ο ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΘΑ ΖΗΛΕΨΕΙ ΚΑΙ ΘΑ ΚΑΝΕΙ ΤΑ ΙΔΙΑ!!!

...και ύστερα ξύπνησα...

 

Το κείμενο που ακολουθεί στάλθηκε από τον φίλο Ορέστη Πόπωτα, λάτρη της Ικαρίας. Τον ευχαριστούμε ιδιαίτερα.

Είναι αλήθεια ότι όταν ζητάς από το κράτος, ζητάς αυτά που σου ανήκουν και που έχεις πληρώσει σε φόρους. Άλλο τόσο αλήθεια είναι ότι άμα θέλει η τοπική κοινωνία, παράλληλα με τα λαϊκά αιτήματα και τις διεκδικήσεις, μπορεί να πετύχει πολλά. Αυτό περιγράφει και το επόμενο κείμενο, που ο κάθε αναγνώστης θα ήθελε να συμβαίνει και στο δικό του δήμο.

Πώς γίνεται η τοπική ανάπτυξη; Με έμπνευση. Αλλά και με την πεποίθηση ότι οι ανθρώπινες σχέσεις, όταν είναι σε βάση αλληλεγγύης, παράγουν περισσότερο πλούτο από όσο μπορούν να παράγουν τα ίδια τα χρήματα και ο καθένας μόνος του. Οι ανθρώπινες σχέσεις και η κοινωνική δημιουργικότητα είναι ο πλούτος της κοινωνίας.

Όταν είχαμε θέσει το ερώτημα «Ποιο μέλλον ταιριάζει στην Ικαρία;», το 1995 (Ημερίδα Αθήνας, Συνέδριο Ικαρίας), και η τοπική μας κοινωνία ασχολήθηκε, μαζί με περίπου 20 επιστήμονες και ειδικούς, επιδιώξαμε  η τοπική κοινωνία να ασχοληθεί με τον εαυτό της και να βρει το μέλλον που της ταιριάζει. Εκείνη την περίοδο, μια αντίστοιχη προσπάθεια φαίνεται ότι ξεκίνησε και αλλού, στην Ανάβρα Μαγνησίας, από όπου και η ιστορία που θα διαβάσετε. Αν κρατήσουμε τις αναλογίες, η Ικαρία σήμερα θα μπορούσε να είναι σε αντίστοιχη πορεία. Δεν είναι όμως… Ίσως μάλιστα να είναι σε αντίθετη πορεία...

Η.Γ.)

 

Ανάβρα Μαγνησίας

Πρόκειται για ένα απομακρυσμένο  ορεινό χωριό που κατάφερε μετά από συστηματική προσπάθεια, όχι μόνο να σταθεί όρθιο, αλλά να γίνει πρότυπο ανάπτυξης. Για τη μεγάλη ανατροπή που έρχεται από την Ανάβρα του νομού Μαγνησίας. Στις δυτικές πλαγιές της Οθρυος, σε υψόμετρο 1.000 μέτρων και σε απόσταση 40 xχιλιομέτρων από την κοντινότερη κωμόπολη (τον Αλμυρό), οι 700 κάτοικοι, όλοι τους κτηνοτρόφοι, απολαμβάνουν εισοδήματα από 30 έως 100 χιλιάδες ευρώ και μια ποιότητα ζωής που μπορεί να συγκριθεί μόνο με την πλούσια Ελβετία.
 Εδώ ο κόσμος δεν φεύγει προς τα αστικά κέντρα, αλλά επιστρέφει στο χωριό του. Με ποσοστό ανεργίας στο μηδέν και με μέσο όρο ηλικίας τα 40 έτη, ο πληθυσμός διπλασιάστηκε μέσα στα τελευταία 15 χρόνια.

 Οι υποδομές του υποδειγματικές:
 Το αιολικό πάρκο, που δίνει έσοδα 100.000 ευρώ ετησίως στην κοινότητα, τα τρία υπερσύγχρονα κτηνοτροφικά  πάρκα που στεγάζουν το χειμώνα (όταν η Ανάβρα αποκλείεται από τα χιόνια) 25.000 ζώα, το πρότυπο σφαγείο, που θυμίζει χειρουργείο, το διώροφο πάρκινγκ των 60 θέσεων, το γυμναστήριο με τα τελευταίας τεχνολογίας μηχανήματα, τα γήπεδα ποδοσφαίρου και μπάσκετ, το λαογραφικό μουσείο και φυσικά το περιβαλλοντικό-πολιτιστικό πάρκο, έκτασης 240 στρεμμάτων.
 Η κοινωνική μέριμνα κατέχει πρώτιστη θέση: νηπιαγωγείο και δημοτικό του «κουτιού», αγροτικό ιατρείο (πάντοτε στελεχωμένο), δωρεάν στέγαση για τους δασκάλους και τους γιατρούς, «Βοήθεια στο σπίτι», σχεδιασμός για γηροκομείο, ακόμα και για πισίνα!
 Πoιο είναι άραγε το μυστικό της επιτυχίας; Πώς μια μειονεκτική περιοχή κατάφερε το «θαύμα»; Η μάχη με τη μιζέρια άρχισε τις αρχές της δεκαετίας του '90, όταν τα ηνία της κοινότητας πήρε ο Δημήτρης Τσουκαλάς, ένας άνθρωπος που άφησε την Αθήνα για να γυρίσει στο χωριό του και να προσφέρει στη γενέτειρά του. Με ένα διάλειμμα 4 χρόνων, είναι από τότε κοινοτάρχης της Ανάβρας.
 Η κατάσταση που συνάντησε ήταν απελπιστική. Τα γελάδια, οι χοίροι και τα πρόβατα κυκλοφορούσαν ελεύθερα στο χωριό. Στους χωματόδρομους. Δεν υπήρχε πουθενά άσφαλτος. Το χειμώνα περπατούσες μέσα στη λάσπη, το καλοκαίρι η σκόνη σε έπνιγε.
 «Προτεραιότητά μας ήταν η κατασκευή κτηνοτροφικών πάρκων, για να μπει τέλος στην αναρχία που επικρατούσε. Με φως, νερό και σωστή δόμηση, σταβλίζουν τα ζώα τους το χειμώνα. Τους υπόλοιπους μήνες βόσκουν ελεύθερα στα βουνά. Αυτός είναι και ο λόγος που το κρέας τους φημίζεται για την ξεχωριστή γεύση του. Η κτηνοτροφία είναι η πηγή των εισοδημάτων στην Ανάβρα», λέει στο ΕΤ.Κ ο πρόεδρος της κοινότητας.  «Ισως εγώ είμαι ο πιο φτωχός του χωριού, αφού η σύνταξη που παίρνω από τη ΔΕΗ, όπου έφυγα με το βαθμό του επιθεωρητή, κυμαίνεται στα 2.500 ευρώ».

 Βάσεις ανάπτυξης

Η πρόοδος συνεχίστηκε με την κατασκευή του σφαγείου βιολογικής γραμμής, το μοναδικό δημόσιο στην Ελλάδα, με πιστοποίηση από τη ΔΗΩ. Ετσι μπήκε τάξη και δημιουργήθηκε η βάση για την ανάπτυξη της βιοκτηνοτροφίας, με συνέπεια οι παραγωγοί να κερδίζουν σημαντικά ποσά από τις επιδοτήσεις της Ευρωπαϊκής Ενωσης, με χρήματα της οποίας έγιναν οι παραπάνω υποδομές. Ξύπνιος, σχολαστικός και με όραμα ο πρόεδρος παρακολουθεί ανελλιπώς κάθε κοινοτικό πρόγραμμα και το εκμεταλλεύεται δεόντως. Το μεγαλύτερο επίτευγμά  του, όπως λέει ο ίδιος, είναι ότι κατάφερε να αλλάξει τη νοοτροπία των συγχωριανών του. Στην αρχή έφεραν αντιρρήσεις στα σχέδιά του, αλλά με επιμονή και υπομονή τούς έπεισε.
 Τώρα τους καλεί να δημιουργήσουν τυποποιητήρια για τα προϊόντα τους, ώστε να ολοκληρωθεί το φάσμα της  βιολογικής παραγωγής. Η Ανάβρα δεν βάσισε την ανάπτυξή της στο κράτος. Ηθελε έσοδα δικά της. Ετσι, πριν από τρία χρόνια ολοκλήρωσε το έργο του αιολικού πάρκου, με τις 20 ανεμογεννήτριες και ανάδοχο την ισπανική εταιρία Gamesa.

 Εσοδα
 Το ρεύμα το αγοράζει η ΔΕΗ, ενώ η κοινότητα για τη χρήση του χώρου, που της ανήκει, εισπράττει έως και 100.000 ευρώ το χρόνο.
Υπό δημοπράτηση βρίσκεται και η ανάπτυξη υδροηλεκτρικού εργοστασίου, από το νερό των πηγών της Ανάβρας. Από εκεί θα εισπράττονται άλλες 100.000 ευρώ.
 Η επιστροφή στις ρίζες είναι μια σταθερή πολιτική για τον κ. Τσουκαλά. Για να ενισχυθεί κι άλλο ο πληθυσμός, έκανε επέκταση του οικισμού και δίνει οικόπεδα σε άστεγους δημότες χαμηλότερα της αντικειμενικής τους αξίας και με αποπληρωμή σε 5 δόσεις.

 Μετανάστες σε... ορεινό παράδεισο

«Δεν μας λείπει τίποτα. Εγώ, παρόλο που γεννήθηκα στην Αθήνα, ήρθα στο χωριό των γονιών μου, μόλις γνώρισα εδώ, κατά τη διάρκεια των διακοπών, το σύζυγό μου τον Παναγιώτη. Κάναμε τρία παιδιά. Δουλεύουμε με τον άνδρα μου φροντίζοντας τα 100 γελάδια που έχουμε. Πηγαίνουμε γυμναστήριο, πίνουμε τα τσιπουράκια μας στις 5 ταβέρνες του χωριού και αν θέλουμε νυχτερινή ζωή πεταγόμαστε μέχρι τον Δομοκό ή τον Αλμυρό», λέει στον ΕΤ.Κ η Νίκη Μηλιώνη.
 Οι ηλικιωμένοι αισθάνονται ασφάλεια με τη μόνιμη παρουσία της αγροτικής γιατρού. Η Ελένη Τριανταφύλλου  δέχεται 8 με 9 άτομα καθημερινά στο ιατρείο. Πήγε στην Ανάβρα στις 5 Αυγούστου και για τους επόμενους 9 μήνες που θα μείνει εκεί νιώθει τυχερή που βρέθηκε σε ένα τόσο φιλικό περιβάλλον. Μάλιστα, δεν επιβαρύνεται από την τσέπη της, γιατί μένει σε διαμέρισμα που της παραχώρησε η κοινότητα (όπως και οι τρεις δάσκαλοι).
 Ο Αποστόλης Καπέλος και ο Πολύζος Κανατούλης είναι δυο νέοι κτηνοτρόφοι. Παίκτες στην ποδοσφαιρική ομάδα του χωριού (Α.Ο. ΟΘΡΥΣ), κάθονται στο καφενείο και συζητούν πώς θα αντιμετωπίσουν τον ΔΟΜΟΚΟ, την  ισχυρότερη ομάδα της περιοχής.
 Περηφανεύονται για την προαγωγή στην Α' Ερασιτεχνική, αλλά και για τα επιτεύγματα του χωριού τους. «Να πάτε να δείτε το περιβαλλοντικό πάρκο», μας λένε.
 Συναντάμε έναν παράδεισο. Αιωνόβια πλατάνια, σε μια διαδρομή πέντε χιλιομέτρων, με γεφύρια, παιδικές χαρές, πετρόκτιστη διακόσμηση και με τους  λαγούς και τα ελάφια να ξεπετάγονται μέσα από τα ξέφωτα, με φόντο τον υδάτινο κόσμο του Ενιππέα (παραπόταμου του Πηνειού).
 Εδώ κρατάει ακόμα το έθιμο της δρυστέλας , όπου οι νοικοκυραίοι πλένουν ρούχα και χαλιά με τα ορμητικά  νερά των πηγών. Μια περιφραγμένη έκταση, συνολικού εμβαδού 240 στρεμμάτων, που αποτελεί ταυτόχρονα και μουσείο παράδοσης. Αλλη μια ευκαιρία για να εισπράττει η κοινότητα έσοδα, καθώς πολλά σχολεία εκδηλώνουν ενδιαφέρον για επίσκεψη και αναμένεται να μπει συμβολικό εισιτήριο για τα έξοδα συντήρησής του.
 Το πλέον μεγαλόπνοο σχέδιο, αυτή την περίοδο, είναι η επικείμενη εγκατάσταση συστήματος τηλεθέρμανσης. Με προϋπολογισμό 1.700.000 ευρώ (από ευρωπαϊκά κονδύλια) και με μελέτη από το ΤΕΙ Κοζάνης (η Περιφέρεια έχει πει ήδη το «ναι»).
Ενας κεντρικός λέβητας θα τοποθετηθεί στο πάνω μέρος του χωριού και από εκεί θα διοχετεύονται υπόγειοι αγωγοί από τους δρόμους της Ανάβρας με καυτό νερό. Το κάθε σπίτι θα συνδέεται με το σύστημα και θα έχει ολόκληρο το χειμώνα ζεστό νερό και θέρμανση, με μια ελάχιστη επιβάρυνση. Θα λειτουργεί με την καύση βιομάζας (κοπριές των ζώων, ξερά φύλλα, άχυρο κ.ά)...

 

too good to be true!

 

επιστροφή

 

Σε σχέση με την Ανάβρα…

τι είχε αναφερθεί ότι μπορούμε να κάνουμε στο εγχείρημα «Ποιο μέλλον ταιριάζει στην Ικαρία;» (1995-2000)  και τι έγινε:

 

Τι είχε σχεδιαστεί για την Ικαρία

Τι γίνεται σήμερα στην Ικαρία

Ενέργεια από τον άνεμο μέσα από επιχειρηματικό σχήμα ένας ικαριακής αυτοδιοίκησης.  Υπήρχε προμελέτη (Η. Λιγνός).

Η αυτοδιοίκηση δεν έκανε τίποτε.

Ένας ιδιώτης (ο κ. Λακιός) εγκατέστησε μια μεγάλη ανεμογεννήτρια και πουλάει το ρεύμα στη ΔΕΗ.

Ενέργεια από υβριδικό (αναστρέψιμο) υδροηλεκτρικό έργο από την αυτοδιοίκηση. Οι δυνατότητες είχαν επισημανθεί από τον καθηγητή κ. Ρηγόπουλο.

Η αναπτυξιακή εταιρεία ειδικού σκοπού της αυτοδιοίκησης, που προωθούσε ο κ. Ηλίας Κουλουλίας, ποτέ δεν έγινε κοινή υπόθεση της αυτοδιοίκησης. Τον Οκτώβρη θεμελιώθηκε το αναστρέψιμο από τη ΔΕΗ σε συνεργασία με ιδιωτική εταιρεία. Είναι άγνωστο αν η Ικαριακή αυτοδιοίκηση θα έχει κάποιο έσοδο.

Συγκοινωνίες από την αυτοδιοίκηση, μέσα από επιχειρηματικό σχήμα. Κάτι αντίστοιχο υπάρχει στην Ίο. Είχε γίνει ειδική μελέτη.

Κάποιες συζητήσεις ξεκίνησαν αλλά τίποτε δεν έγινε. Σήμερα υπάρχουν στην Ικαρία ιδιώτες λεωφορειούχοι, δεν υπάρχει ούτε καν ΚΤΕΛ (ενώ η Σάμος έχει) και η Ικαρία είναι το μόνο νησί που δεν έχει μέσα μαζικής μεταφοράς. Οι Καριώτες αναγκάζονται να έχουν αυτοκίνητο ή μηχανάκι. Δεν υπάρχει ανταπόκριση λεωφορείου για κάθε καράβι που φτάνει στα λιμάνια του νησιού.

Οικοτουρισμός, στηριγμένος στα ορεινά χωριά και στο δίκτυο των μονοπατιών της Ικαρίας. Είχε γίνει ειδική μελέτη.

Ορισμένες μεμονωμένες και ατομικές προσπάθειες για οικοτουριστικές μονάδες γίνονται, χωρίς συντονισμό.

Καταγραφή και ανάδειξη των μονοπατιών της Ικαρίας. Είχαν καταγραφεί οι κύριες διαδρομές (συνολικά 19), και είχε χρηματοδοτηθεί ένα μονοπάτι από το LEADER (Καραβόσταμο-Καψαλινό κάστρο) (Δωρεάν μελέτη από Η. Γιαννίρη & Μένιου Τσαμουδάκη)

Τα μονοπάτια της Ικαρίας καταστρέφονται με γρήγορους ρυθμούς, γίνονται δρόμοι ή καταπατούνται. Εκτός από το μονοπάτι των Ραχών (το μονοπάτι της πατούσας [βλέπε Ο “Γύρος των Ραχών” με τα πόδια ]) που δημιουργήθηκε από τοπικές δυνάμεις (Σύλλογοι, ιδιώτες), το μονοπάτι του Χάλαρη (Νας), και σημειακές παρεμβάσεις (Χρυσόστομος, Καραβόσταμο) κανένα άλλο μονοπάτι (από όσα γνωρίζω) δεν έγινε υπόθεση της τοπικής κοινωνίας ή της αυτοδιοίκησης.

Έγινε πλήρης ψηφειακή Χαρτογράφηση Ικαρίας-Φούρνων -Μελέτη Γιάννη Γιαννίρη

Ζητήθηκε και διατέθηκε δωρεάν για ανατύπωση από την Πανικαριακή Αδελφότητα Αθήνας. Κυκλοφόρησε ο μόνος σωστός χάρτης του νησιού, με πλήρη απεικόνιση όλων των δρόμων και μονοπατιών. Σήμερα έχει εξαντληθεί. Η αυτοδιοίκηση δεν επέδειξε κανένα ενδιαφέρον.

Προπαγάνδιση και διάχυση των βιολογικών καλλιεργειών στην Ικαρία με στόχο η Ικαρία να γίνει βιολογικό νησί. Επιπλέον έγινε ειδικό σεμινάριο (βλέπε Σεμινάριο Βιολογικών Καλλιεργειών στην Ακαμάτρα Απολογισμός). Άνοιξε σημαντική συνεργασία με το Υπ. Γεωργίας.

Σήμερα, ορισμένοι ιδιώτες έχουν βιολογικές καλλιέργειες. Δεν υπάρχει κεντρικός συντονισμός για τη διάθεση των παραγομένων προϊόντων στην Ικαρία ή στην αγορά της Αθήνας. Το «κοίτασμα» του βιολογικού κρέατος μένει αναξιοποίητο.

Δημιουργία δικτύου κοινοτικών ξενώνων, για εθελοντές, φοιτητές, προσκεκλημένους της Ικαρίας, με βάση τα σπίτια που είχαν οι κοινότητες παλιότερα για τη φιλοξενία των δασκάλων των χωριών.

Δεν έγινε τίποτε. Όσοι συνεργάζονται με μη κερδοσκοπικούς φορείς και ΜΚΟ που ενδιαφέρονται για την Ικαρία καταφεύγουν σε ατομικές λύσεις φιλοξενίας ή στα ξενοδοχεία, πληρώνοντας από την τσέπη τους.

Βοήθεια στο σπίτι, μέσα από ευρωπαίους εθελοντές. Είχαν έρθει 4 εθελοντές που τελικά διατέθηκαν για 6 μήνες στο γηροκομείο Ικαρίας.

Υπάρχει μεταγενέστερο πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και οι Δήμοι θα το λειτουργούν όσο υπάρχουν χρηματοδοτήσεις.

Ανάδειξη της πολιτιστικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς και αλλαγή του τρόπου παραγωγής του δομημένου χώρου. Είχαν προταθεί τρόποι για το χειρισμό του θέματος

Η αυτοδιοίκηση δεν κινήθηκε προς αυτή την κατεύθυνση, προφανώς γιατί είναι ικανοποιημένη από τον τρόπο που χτίζεται σήμερα η Ικαρία. Μάλιστα, η αυτοδιοίκηση εναντιώθηκε στη θεσμοθέτηση τριών παραδοσιακών οικισμών (Ακαμάτρα, Πέζι, Λαγκάδα).

Προστασία και ανάδειξη του φυσικού περιβάλλοντος. Προστασία των σπάνιων και ενδημικών ειδών. Είχαν επισημανθεί και καταγραφεί από το Μουσείο Γουλανδρή, και είχε ζητηθεί η συνεργασία με την Ικαρία. Έγινε καταγραφή των βιοτόπων-οικοτόπων της Ικαρίας. Διατυπώθηκαν προτάσεις (βλέπε: Το Δίκτυο ΦΥΣΗ 2000 και η Επαρχία Ικαρίας )

Εκτός από ένα ιδιωτικό επιχειρηματικό σχέδιο στην Αρέθουσα (αποκατάσταση φυσικού περιβάλλοντος) που ξεκίνησε με την υποστήριξη της τότε κοινότητας Αρέθουσας (βλέπε Η Ανασύσταση του Φυσικού Οικοσυστήματος της Αρέθουσας Του Δημ. Καρακώστα), δεν υπήρξε άλλη παρόμοια προσπάθεια. Η αυτοδιοίκηση ευθύνεται για την υπερβόσκηση γιατί χορηγεί κοινοτικές εκτάσεις χωρίς όρους και κανόνες στους κτηνοτρόφους. Πρόσφατα, προώθησε τη χωροθέτηση σφαγείου στο Δάσος του Ράντη.  Οι βιότοποι απειλούνται καθημερινά.

Ηλεκτρονική δικτύωση της Ικαρίας για προσέλκυση τηλε-εργαζομένων με θεσμούς από την αυτοδιοίκηση

Έγινε από ιδιωτικές εταιρείες με την πρόοδο του διαδικτύου και της κινητής τηλεφωνίας. Οι παρεχόμενες υπηρεσίες είναι αναξιόπιστες.

Τηλεθέρμανση και θερμοκήπια από τα θερμά νερά των ιαματικών πηγών

Τίποτε δεν κινήθηκε σε αυτή την κατεύθυνση

Ανεργία και Ικαρία. Έγινε ειδικό συνέδριο στην Ικαρία. Ειδικοί πρότειναν σημαντικές διεξόδους απασχόλησης. (βλέπε Τα Πορίσματα του Συνεδρίου για την Απασχόληση στις Παραμεθόριες Νησιώτικες Περιοχές)

Η αυτοδιοίκηση γενικώς έλαμψε με την απουσία της και δεν ενδιαφέρθηκε για περισσότερη εξειδίκευση των δράσεων που επισημάνθηκαν.

 

Αυτά μπορώ να θυμηθώ χωρίς να πολυψάξω ώστε να γίνει πλήρης καταγραφή. Αν είχαν γίνει έστω τα μισά από τα παραπάνω (που άλλωστε είχαν ξεκινήσει από την Αναπτυξιακή Εταιρεία της Επαρχίας Ικαρίας [βλέπε Τι είναι η Αναπτυξιακή Εταιρεία της Επαρχίας Ικαρίας] αλλά σταμάτησαν το 2000) η Επαρχία μας σήμερα, θα ήταν πολύ καλύτερη από την κάθε Ανάβρα του Ελληνικού χώρου, και οι κάτοικοι της πιο σίγουροι και πιο αισιόδοξοι για το μέλλον τους και το μέλλον του τόπου τους.

Ηλίας Γιαννίρης

 

επιστροφή

 

 

Αντιρρυπογόνος οικονομία στην κρίση της ρυπογόνου...

 Γιώργος Τσέκος*

 

Ένα εξαιρετικό κείμενο του Γιώργου Τσέκου, μέους της ΠΚ Χανίων των Οικολόγων Πράσινων, για την οικονομική κρίση, που δημοσιεύτηκε στη μεγαλύτερη τοπική καθημερινή εφημερίδα των Χανίων, "Χανιώτικα νέα", στις 19-10-2008. Το κείμενο μας έστειλε ο Φώτης Ποντικάκης, Συντονιστής της Κίνησης Χανίων των Οικολόγων Πράσινων. Τον ευχαριστούμε ιδιαίτερα όχι μόνο για το κείμενο αλλά και για την πολύχρονη συνεργασία μας. ΗΓ.

 

Η οικονομική κρίση στις μέρες μας που όλους μας τρομάζει, θα είναι αμείλικτη μα και τραγική. Αρκεί να εννοήσουμε να την κατανοήσουμε και να την αποδεχτούμε σαν μια ακόμα παγκόσμια κρίση των οικονομικά ισχυρών. Που για μια ακόμα φορά η υπερσυγκέντρωση κεφαλαίων σε λίγους και η μεταφορά τους στον χρηματιστηριακό  τζόγο, μέσα από το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα βλέπουμε να καταρρέει.
Αυτή τη φορά, τα αδιέξοδα για ανάκαμψη των οικονομιών θα είναι ακόμα πιο δύσκολη. Και οι επιδράσεις αυτού του είδους οικονομίας, σε όλο το φάσμα της ανθρωπότητας ακόμα πιο καταστροφική.
Όλα αυτά όμως σε συνδυασμό με δύο ειδήσεις που τρομάζουν ακόμα περισσότερο και από την κρίση τους, περιπλέκει ακόμα χειρότερα τα πράγματα.
Από τη μια ο Τσάβες γυρνάει από τη Μόσχα στη Βενεζουέλα, έχοντας υπογράψει συμφωνία για την εγκατάσταση εργοστασίου πυρηνικής ενέργειας στη χώρα του, από την άλλη η Ινδία και οι ΗΠΑ υπογράφουν συμφωνία με την οποία οι ΗΠΑ θα παρέχουν πυρηνική τεχνολογία στην Ινδία. Το ζήτημα της πυρηνικής ενέργειας φαίνεται να αποτελεί μια από τις βασικές επιλογές ανάπτυξης του κεφαλαίου για το επόμενο διάστημα. Επιλογή με τεράστιο κόστος για την ανθρωπότητα.

Κραχ και στα οικοσυστήματα
Η καταστροφή των δασών σε παγκόσμιο επίπεδο προκαλεί μεγαλύτερη ζημιά στη διεθνή οικονομία από ό,τι η σημερινή κρίση στις χρηματαγορές, εκτιμούν οικονομολόγοι σε έκθεσή τους για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Οι συντάκτες της έκθεσης υπολόγισαν την αξία των υπηρεσιών που προσφέρουν στον άνθρωπο τα δάση, από την παραγωγή τροφής και την κατακράτηση πόσιμου νερού μέχρι την απορρόφηση διοξειδίου του άνθρακα από την ατμόσφαιρα.
«Ενώ η Γουόλ Στριτ έχει χάσει μέχρι σήμερα 1 με 1,5 τρισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με διάφορες εκτιμήσεις, η πραγματικότητα είναι ότι με τους σημερινούς ρυθμούς χάνουμε φυσικά κεφάλαια τουλάχιστον 2 με 5 τρισ. δολαρίων κάθε χρόνο» δήλωσε στο BBC ο οικονομολόγος της Deutsche Bank Πάβαν Σούκντεβ, επικεφαλής της μελέτης. Η έκθεσή του παραλληλίζεται με την Έκθεση Στερν για το κόστος της κλιματικής αλλαγής, η οποία έδειξε ότι το κόστος των διεθνών μέτρων είναι μικρότερο από τις ζημιές που θα υπάρξουν αν το φαινόμενο αφεθεί ανεξέλεγκτο.
Η έκθεση του Σούκντεβ, Οικονομία των Οικοσυστημάτων και της Βιοποικιλότητας, τονίζει μάλιστα ότι οι επιπτώσεις της αποψίλωσης θα είναι εντονότερες στις φτωχές κοινότητες που εξαρτώνται από τα δάση ως πηγές τροφίμων.
Από τις οικονομικές ζημίες στις οποίες αναφέρεται, η μεγαλύτερη αντιστοιχεί στη μείωση της απορρόφησης αερίων του θερμοκηπίου από τα δάση. Η έκθεση παρουσιάστηκε στο συνέδριο της Διεθνούς Ένωσης Προστασίας της Φύσης (IUCN) στη Βαρκελώνη.

Προσπαθώντας να μην επαναχρησιμοποιήσω τις λέξεις και τα λόγια των κάθε λογής «εξουσιαστών», (αντί και αμφί):
Σαφώς και η πυρηνική ενέργεια θα επανέλθει και πάλι στο προσκήνιο πιο δυναμικά. Τόσο για την επιβολή εξουσίας σε έναν νέου τύπου διεθνή μιλιταριστικό ανταγωνισμό για την ανακατανομή της παγκόσμιας εξουσίας,  αλλά και στη χρήση της ως  ενέργεια που θα παράγεται και θα ελέγχεται από τα μονοπώλια.
Αλλά και η συνέχιση του ανεξέλεγκτου βιασμού της φύσης προς όφελος του κέρδους και της συσσώρευσης κεφαλαίων, για ανάκαμψη  της κρίσης τους, μας οδηγεί σε πολύ επικίνδυνους δρόμους. Συνεχίζοντας την καταστροφή του φυσικού πλούτου ενός πλανήτη που μέχρι πρότινος μας πρόσφερε απλόχερα την επιβίωση μας ως είδος του.
Ας ξανασκεφτούμε λοιπόν  σοβαρά την οικονομική  κρίση αυτή.
 Θα προσπαθήσουν να μεθοδεύσουν το ξεπέρασμά της αδιαφορώντας για το μέγεθος της καταστροφής που θα προκαλέσουν.  Επιστρέφοντας στα παλιά, σε μεθόδους κρατικού μονοπωλιακού μοντέλου του συστήματος για να ανακάμψουν  και όταν αυτό πάρει τον δρόμο του:
 Μια ενεργειακή κρίση θα αρχίσει να παρουσιάζεται στη συνέχεια. Αυτή θα συνοδευτεί  με μια διατροφική κρίση. Η έλλειψη τροφίμων, κυρίως σε ρύζι και σιτηρά, που εκτρέφουν -ως βασικά προϊόντα διατροφής- τα δύο τρίτα του πλανήτη, θα τους οδηγήσει στη μεθόδευση  ελέγχου των τροφών και του νερού.
 Αξιοποιώντας κάθε δυνατότητα μεταστροφής της παραγωγής ενέργειας σε άλλες μορφές και κυρίως με πυρηνική ενέργεια προβλέπουν να οδηγηθούν στον έλεγχό της.
Κρατικά μονοπώλια και πολυεθνικές θα βιώσουν τον δικό τους ανταγωνισμό για το κέρδος και την εξουσία, για το ποιος θα ελέγξει τόσο την παραγωγή ενέργειας αλλά και τη διαχείριση ενός αγαθού που μέρα με τη μέρα θα γίνεται όλο και πιο πολύτιμο, το νερό.


Ανομολόγητα
Είμαστε σε θέση να απεμπλακούμε από το παιχνίδι τους;
Είμαστε σε θέση να αντιμετωπίσουμε οργανωμένα και μόνοι μας αυτό το μέγεθος των προβλημάτων, από μια εξουσία ελέγχου των πάντων, παγκοσμίου επιπέδου, ανεξάρτητα από τις αναθέσεις τους:
Τι μπορούμε να κάνουμε; και από πού πρέπει να αρχίσουμε;
Ας το σκεφτούμε.
Ξεκινώντας από μικρές ομάδες (κοινότητες) θα έλεγε κανείς. Ας το δούμε σαν ένα πείραμα.
Οι εναλλακτικές μορφές ενέργειας σε μικρές μονάδες. Η παραγωγή και η διακίνηση διατροφικών προϊόντων και εμπορευμάτων μεταξύ κοινοτήτων. Και τέλος το δίκαιο εμπόριο σε συνδυασμό με την αποφυγή και απόρριψη της βιωματικής μας υπερκατανάλωσης, είναι οι τρεις ελάχιστες βασικές εναλλακτικές προϋποθέσεις για την ανθρωπότητα.  Είναι εκείνες που αν δεν συνειδητοποιήσουμε έγκαιρα θα εξακολουθήσουμε να είμαστε θεατές της υποχρεωτικής μας εκμετάλλευσης και εξαθλίωσης.

Ας αρχίσουμε με τα πιο απλά
Καταναλώνουμε όσο το δυνατόν λιγότερη ενέργεια. Ξεκινώντας ακόμα και από τις μικρές πολύ μικρές εναλλακτικές μας να παράγουμε έστω και μόνοι μας μέρος της ενέργειας που έχουμε ανάγκη.
(Δείτε εδώ: Ένας νέος μαθητής πώς με λιγότερο από 500 ευρώ λύνει το πρόβλημα ενέργειας φωτισμού του δωματίου του
http://provlimatismoibyjimank.blogspot.com/ )
Παράγουμε και καταναλώνουμε μόνο προϊόντα που παράγει ο τόπος μας. Και αγοράζουμε ή ανταλλάσσουμε αυτά που προέρχονται από τη ντόπιά αγορά τις κοινότητάς μας. Δεν θα πάθουμε τίποτα αν ακολουθήσουμε τη διατροφική αξία και συνήθεια των προγόνων μας και απεμπλακούμε από τη συνήθεια της επιβαλλόμενης υπερκατανάλωσης.
Και το πιο σημαντικό. Οι όποιες μας λαϊκές οικονομίες θα πρέπει τώρα να αποσυρθούν από τις τράπεζές τους. Δεν έχει πια κανένα νόημα να περιμένουμε να κερδίσουμε από την αγοραπωλησία πλαστού χρήματος. Αντίθετα οι δικές μας μικρές λαϊκές καταθέσεις είναι εκείνες που τους δίνουν το προνόμιο για πολιτικοοικονομικά παιχνίδια που κερδίζουν μόνο αυτοί, τόσο στο παρελθόν αλλά και στο μέλλον.
Ας τα ξανασκεφτούμε όλα αυτά. Και ας αρχίσουμε να συνεννοούμαστε μεταξύ μας δημιουργώντας ομάδες που μπορεί να γίνουν μελλοντικές κοινότητες αυτοδιάθεσης και αυτοδιαχείρισης.
Αν και αυτό μπορεί να ακούγεται σαν μια ακόμα ουτοπική ονείρωξη, δεν έχετε παρά να επισκεφτείτε τη συγκεκριμένη πύλη στον ιστοχώρο για να αντιληφθείτε ότι αυτά κάλλιστα μπορεί να συμβούν ακόμα και σήμερα. Στην παγκόσμια κρίση της ρυπογόνου οικονομίας.
http://omadeon.wordpress.com/2008/10/11/community_autonomy/
Εφημερίδα «Χανιώτικα νέα», 19-10-2008

 

* Ο Γιώργος Τσέκος, μέλος των Οικολόγων Πράσινων., εκπροσωπώντας την Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων, μόλις εκλέχτηκε στην Επταμελή Γραμματεία του ΠΑΝΔΟΙΚΟ (Πανελλήνιου Δικτύου Οικολογιωκών Οργανώσεων) στο πρόσφατο Συνέδριο που έγινε στις Σέρρες [Το ΠΑΝΔΟΙΚΟ συγκεντρώνει 80 οικολογικές οργανώσεις από ολη τη χώρα].

 

επιστροφή

 

SΟS για τη Μεσόγειο

Καμπανάκι κινδύνου χτυπά η επιστημονική κοινότητα  εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής.

 

 

Η αύξηση της μέσης ετήσιας θερμοκρασίας, η μείωση των βροχοπτώσεων, οι περισσότεροι και εντονότεροι καύσωνες απειλούν τη βιοποικιλότητα, τη χλωρίδα και την πανίδα, αλλά και την ανθρώπινη υγεία, όπως άλλωστε και βασικούς τομείς της οικονομικής δραστηριότητας όπως είναι η γεωργία και ο τουρισμός.

Τα επιστημονικά δεδομένα που παρουσιάστηκαν χθες στο πλαίσιο ημερίδας του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών είναι κάθε άλλο παρά ενθαρρυντικά.

«Μελετώντας τις κλιματολογικές παραμέτρους των τελευταίων 40 και πλέον ετών, παρατηρούμε μια σχετικά έντονη μείωση των βροχοπτώσεων σε ολόκληρη τη Μεσόγειο», υπογράμμισε η δρ Ελενα Ξοπλάκη, επιστημονική συνεργάτης του πανεπιστημίου της Βέρνης. «Την ίδια περίοδο καταγράφονται περισσότεροι και μεγαλύτερης διάρκειας καύσωνες το καλοκαίρι. Οι μετρήσεις πρέπει να μας θορυβήσουν και ο καθένας να αναλάβει τις ευθύνες του».

 

Μοντέλο
Η ίδια παρουσίασε μοντέλα, σύμφωνα με τα οποία αναμένεται άνοδος της θερμοκρασίας κατά 1-2 βαθμούς και μείωση της βροχόπτωσης κατά 10%-30% τους χειμερινούς μήνες μεταξύ 2021-2050.

Η παγκόσμια άνοδος της στάθμης της θάλασσας αγγίζει και τη Μεσόγειο, αν και όπως εκτιμά ο επίκουρος καθηγητής ωκεανογραφίας στο πανεπιστήμιο του Σαουθάμπτον, Μίκης Τσιμπλής, στη γειτονιά μας θα είναι μικρότερη απ ό,τι στον υπόλοιπο κόσμο. «Οι μεταβολές θα διαφέρουν από περιοχή σε περιοχή».

Ο ίδιος έκανε λόγο για άνοδο της τάξης των 2-6 χιλιοστών τον χρόνο, μέχρι το 2100, ενώ τόνισε πως η αύξηση της θερμοκρασίας της ατμόσφαιρας μεγαλώνει τον κίνδυνο για ισχυρότερες καταιγίδες με σοβαρές επιπτώσεις στις παράκτιες περιοχές.

Από τα πρώτα θύματα της κλιματικής αλλαγής είναι η βιοποικιλότητα. Οπως αποδεικνύεται από μελέτη της ομάδας του αν. καθηγητή Βιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, Κωνσταντίνου Θάνου, η κλιματική αλλαγή αναμένεται να έχει σοβαρές επιπτώσεις στην ενδημική χλωρίδα της Μεσογείου.  «Ενδημικά είδη, που εντοπίζονται κυρίως σε ορεινές περιοχές, κινδυνεύουν με συρρίκνωση των πληθυσμών τους, ακόμη και με αφανισμό. Η απώλεια της βιοποικιλότητας έχει τεράστιες επιπτώσεις σε πολλούς τομείς», υπογραμμίζει ο κ. Θάνος.

 

Θνησιμότητα
Η ανθρώπινη υγεία είναι ένας ακόμη παράγοντας που επηρεάζεται από την κλιματική αλλαγή.

«Οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες έχουν σημαντική επίδραση στη θνησιμότητα του πληθυσμού, ενώ υπάρχουν ενδείξεις για ακόμη μεγαλύτερη αύξηση της θνησιμότητας όταν οι υψηλές θερμοκρασίες συνδυάζονται με υψηλές τιμές ρύπων», επεσήμανε ο Αντώνης Αναλυτής, επιστημονικός συνεργάτης του Εργαστηρίου Υγιεινής κι Επιδημιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Γι αυτό και στις αστικές περιοχές, όπου ρύποι και υδράργυρος κατά κανόνα χτυπούν... κόκκινο το καλοκαίρι, το μέλλον προβλέπεται δυσοίωνο.

Η Αθήνα αποτελεί «τυπικό παράδειγμα πόλης που θα υποφέρει από την κλιματική αλλαγή», υπογράμμισε ο διευθυντής του Ινστιτούτου Περιβάλλοντος του Αστεροσκοπείου, Μιχάλης Πετράκης, αναλύοντας δεδομένα που δείχνουν αύξηση του μέσου όρου των μέγιστων ετήσιων θερμοκρασιών της πόλης και διεύρυνση της περιόδου κατά την οποία σημειώνονται υψηλές θερμοκρασίες ειδικά μετά το 1970.

 

ΓΙΑΝΝΗΣ ΦΩΣΚΟΛΟΣ       ΕΘΝΟΣ 18/9/2008

 

 

επιστροφή

 

WWF: Η Ελλάδα του 2050: Καθαρή ενέργεια, χαμηλές εκπομπές, βιώσιμη ανάπτυξη

 

 5 Νοεμβρίου 2008

Η Ελλάδα είναι σε θέση να υιοθετήσει εγκαίρως τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης και να ανταποκριθεί στην πρόκληση της κλιματικής αλλαγής, μειώνοντας τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου στα πλαίσια που προτείνει η Διακυβερνητική Επιτροπή του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC) [Η Διακυβερνητική Επιτροπή του ΟΗΕ για την κλιματική αλλαγή έχει αποφανθεί πως οι ανεπτυγμένες χώρες του κόσμου οφείλουν έως το 2050 να έχουν μειώσει τις εκπομπές τους κατά τουλάχιστον 60-80%] . Στο συμπέρασμα αυτό καταλήγει, μεταξύ άλλων, η νέα επιστημονική έκθεση της περιβαλλοντικής οργάνωσης WWF Ελλάς «Λύσεις για την κλιματική αλλαγή: όραμα βιωσιμότητας για την Ελλάδα του 2050», που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα.

 Η έκθεση του WWF Ελλάς προτείνει το μονοπάτι που πρέπει να ακολουθήσει η Ελλάδα και τις δέσμες μέτρων που μπορεί να υλοποιήσει, προκειμένου να τηρήσει τις μελλοντικές δεσμεύσεις της, να μπει ενεργά στον αγώνα κατά της κλιματικής αλλαγής και να μειώσει εγκαίρως τις εκπομπές της, μεγιστοποιώντας με αυτό τον τρόπο τα οφέλη και περιορίζοντας το όποιο βραχυπρόθεσμο οικονομικό κόστος.

 Σύμφωνα με τα πορίσματα της έκθεσης, η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα να μειώσει τις εκπομπές της ως το 2050 κατά 67% σε σχέση με το έτος βάσης 1990 χωρίς να επηρεαστεί η οικονομική της ανάπτυξη [Λαμβάνεται ως δεδομένο ότι ο περιορισμός των εκπομπών θα συνυπάρξει με την απρόσκοπτη ανάπτυξη της χώρας, θεωρώντας ότι η αύξηση του ΑΕΠ θα συνεχιστεί με ρυθμό 3% έως το 2020, για να μειωθεί ύστερα στο 1,5% ετησίως από το 2020 έως το 2050, προσεγγίζοντας έτσι το μέσο ευρωπαϊκό όρο]. Η μείωση αυτή αντιστοιχεί στην έκλυση μόλις 36 εκ. τόνων ισοδύναμου διοξειδίου του άνθρακα (CO2eq) [Το ισοδύναμο CO2 είναι μια μονάδα μέτρησης όλων των αερίων θερμοκηπίων, όπως το μεθάνιο (CH4), το υποξείδιο αζώτου (N2O) και το διοξείδιο του άνθρακα (CO2), που έχει δημιουργηθεί με βάση το Δυναμικό Παγκόσμιας Θέρμανσης του πλανήτη (GWP) κάθε αερίου θερμοκηπίου]  στην ατμόσφαιρα το 2050 – από 109 εκ. τόνους που ήταν το 1990.

 Για να γίνει εφικτή αυτή η μείωση, το «όραμα βιωσιμότητας» προτείνει μια σειρά από άμεσα εφαρμόσιμες πολιτικές και μέτρα σε όλους τους τομείς της οικονομίας. Ειδικά για τον τομέα της ηλεκτροπαραγωγής, που συμβάλλει τα μέγιστα στην κλιματική αλλαγή, προτείνεται η μετάβαση σε ένα μοντέλο που δίνει έμφαση στον περιορισμό της ζήτησης, στην εξοικονόμηση ενέργειας και στην προώθηση των ανανεώσιμων πηγών (ΑΠΕ). Συγκεκριμένα, η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα του 2050 θα μπορούσε να ανέρχεται σε μόλις 73.000 GWh, καλυπτόμενη από ΑΠΕ κατά 58%, από φυσικό αέριο κατά 23%, ενώ θα έχει περιοριστεί σημαντικά η χρήση λιγνίτη (μόλις 16%). Αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των εκπομπών στην ηλεκτροπαραγωγή κατά 93% έως το 2050 σε σχέση με τα επίπεδα του 1990.

 Άλλοι τομείς με μεγάλα περιθώρια μείωσης των εκπομπών είναι τα κτίρια και οι μεταφορές. Έτσι, έως το 2050, οι εκπομπές από τον τομέα των κτιρίων μπορούν να μειωθούν κατά 93% σε σχέση με τα επίπεδα του 1990, ενώ οι δράσεις στον τομέα των μεταφορών θα έχουν ως αποτέλεσμα τη μείωση των εκπομπών κατά 55%. Στην έκθεση τονίζεται, επίσης, η σημασία της εξοικονόμησης ενέργειας, καθώς τα μέτρα βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης σε όλους τους τομείς ευθύνονται για το 54% των μειώσεων εκπομπών.

 Το κόστος υλοποίησης των προτεινόμενων παρεμβάσεων εκτιμάται σε περίπου 0,7% του ΑΕΠ της χώρας το 2050, το οποίο σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να χαρακτηριστεί απαγορευτικό, ιδίως αν ληφθεί υπόψη ότι το κόστος της απραξίας θα είναι πολύ μεγαλύτερο. Ο υπολογισμός των δαπανών δε λαμβάνει υπόψη τα περιφερειακά οφέλη που σίγουρα θα προκύψουν από τη μειωμένη κατανάλωση ορυκτών καυσίμων και από την έγκαιρη αντιστροφή της κλιματικής αλλαγής.

 «Με συγκεκριμένα στοιχεία και τεκμηριωμένες προτάσεις, το WWF οραματίζεται μια Ελλάδα της καθαρής ενέργειας, των χαμηλών εκπομπών άνθρακα και της βιώσιμης ανάπτυξης», τονίζει ο Δημήτρης Καραβέλλας, Διευθυντής του WWF Ελλάς. «Η χώρα μας μπορεί να ανταποκριθεί δυναμικά στην πρόκληση της κλιματικής αλλαγής -  αρκεί να υπάρχει το κατάλληλο όραμα, η πολιτική βούληση και ο σχεδιασμός που να βλέπει πέρα από τον χρονικό ορίζοντα τετραετίας», καταλήγει ο κ. Καραβέλλας.

 Την έκθεση του WWF Ελλάς χαιρετίζει ο Επίτροπος Περιβάλλοντος της ΕΕ, κ. Σταύρος Δήμας, ο οποίος προλογίζει την έντυπη μορφή της, τονίζοντας μεταξύ άλλων: «Η συγκεκριμένη έκθεση είναι από τις πιο σημαντικές εργασίες που έχουν εκπονηθεί ως τώρα στο πλαίσιο καταγραφής των δράσεων που μπορεί να αναλάβει μια χώρα σαν την Ελλάδα για να συνεισφέρει στην κοινή προσπάθεια αντιμετώπισης της παγκόσμιας κλιματικής πρόκλησης».

 

http://climate.wwf.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=143

Η πλήρης Έκθεση: http://climate.wwf.gr/images/pdf/epistimoniki_ekthesi_wwf_low.pdf

Περίληψη: http://climate.wwf.gr/images/pdf/wwf_orama_viosimotita_politiki_sinopsi.pdf

Παρουσίαση: http://climate.wwf.gr/images/orama_html/orama.html

Δείτε τις δηλώσεις του Αχιλλέα Πληθάρα, Υπεύθυνο εκστρατειών πολιτικής, στο YouTube: http://uk.youtube.com/wwfgrwebtv 

Περισσότερες πληροφορίες:

Δημήτρης Καραβέλλας, Διευθυντής WWF Ελλάς, 210 3314893, 6982471721, d.karavellas@wwf.gr

Αχιλλέας Πληθάρας, Υπεύθυνος εκστρατειών πολιτικής WWF Ελλάς, 210 3314893, 6974029295, a.plitharas@wwf.gr 

 

Σημειώσεις:

1. Για την εκτίμηση της εξέλιξης των εκπομπών της χώρας έως το 2050, το WWF Ελλάς βασίστηκε σε δυο σενάρια εργασίας: το σενάριο αναφοράς και το σενάριο 'παγωμένων επιδόσεων'. Το σενάριο αναφοράς περιλαμβάνει πολιτικές οι οποίες υλοποιούνται αυτήν την περίοδο, ενώ το σενάριο 'παγωμένων επιδόσεων' δημιουργήθηκε θεωρώντας ότι από σήμερα και έως το 2050, δε θα ληφθεί κανένα μέτρο για την κλιματική αλλαγή. Σύμφωνα με το σενάριο αναφοράς, οι εκπομπές αερίων θερμοκηπίου στην Ελλάδα το 2050 θα αγγίξουν τους 228 εκ. τόνους CO2, ενώ στο σενάριο 'παγωμένων επιδόσεων' οι εκπομπές CO2 το 2050 θα φτάσουν τους 328 εκ. τόνους.

2. Οι πολιτικές παρεμβάσεις και τα μέτρα που αναφέρονται στην έκθεση του WWF Ελλάς μπορούν να χωριστούν σε δυο κατηγορίες: Εκείνα που είναι δυνατό να εφαρμοστούν άμεσα (προσιτά μέτρα), όπως η μαζική προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και η ενθάρρυνση της χρήσης μέσων μαζικής μεταφοράς, και εκείνα που προάγουν την καινοτομία (καινοτόμα μέτρα), όπως η κατασκευή κτιρίων μηδενικής ενέργειας και η θέσπιση 'πράσινων' κριτηρίων στις δημόσιες προμήθειες.

3. Η έκθεση «Λύσεις για την κλιματική αλλαγή: όραμα βιωσιμότητας για την Ελλάδα του 2050» θα αποσταλεί από το WWF Ελλάς προς τους πολιτικούς αρχηγούς, τους αρμόδιους Υπουργούς και σε πληθώρα φορέων που συμμετέχουν στη διαμόρφωση της εθνικής ενεργειακής πολιτικής.

4. Για τη χρήση σχημάτων και διαγραμμάτων της έκθεσης, καθώς και για κάθε άλλο επικοινωνιακό υλικό, μπορείτε να επικοινωνήσετε με την κ. Μαρίτα Παντέρη, Υπεύθυνη Τύπου WWF Ελλάς, τηλ. 210 3314893, m.panteri@wwf.gr

 

επιστροφή

 

Τα κτίρια στις Κυκλάδες θα έχουν δεξαμενές νερού για να συλλέγουν το νερό της βροχής

 

Χρήστος Μανωλάς

Αυτάρκεια σε νερό μπορούν να αποκτήσουν τα νοικοκυριά των άνυδρων Κυκλάδων, μέσω πιλοτικού προγράμματος συλλογής των ομβρίων υδάτων. «Η σκέψη είναι απλή. Εκμεταλλευόμαστε το νερό της βροχής. Το συλλέγουμε και το επεξεργαζόμαστε ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί για όλες τις ανάγκες ενός νοικοκυριού», αναφέρουν όσοι εμπλέκονται στο πρόγραμμα.

Η εφαρμογή του πιλοτικού προγράμματος θα ξεκινήσει με την τεχνική μελέτη και εγκατάσταση σε πέντε κτίρια της Σύρου, της Νάξου, της Πάρου και της Τήνου. Σύμφωνα με το πρόγραμμα, η ταράτσα του κάθε κτιρίου ουσιαστικά θα μετατραπεί σε μια ανοιχτή δεξαμενή συλλογής υδάτων. Το μέγεθός της διαφέρει από κτίριο σε κτίριο και ανάλογα με τις ανάγκες του. Το νερό θα μεταφέρεται μέσω σωληνώσεων σε μια δεύτερη, κλειστή δεξαμενή η οποία θα μπορεί να βρίσκεται είτε στον αποθηκευτικό χώρο του σπιτιού είτε σε κάποιο υπόγειο είτε σε ακάλυπτο χώρο. Σε αυτήν τη δεύτερη δεξαμενή θα αποθηκεύεται το νερό. Από εκεί θα φιλτράρεται σε ειδική εγκατάσταση που θα λειτουργεί με ρεύμα, ώστε να κατακρατώνται όλα τα σκουπίδια που θα συγκεντρώνονται μαζί με το νερό στην ανοικτή δεξαμενή της ταράτσας. Το επόμενο βήμα είναι να διοχετεύεται το νερό στις βρύσες του σπιτιού και θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για όλες τις δουλειές, εκτός από το μαγείρεμα, ενώ δεν θα είναι πόσιμο.
«Η λειψυδρία και η υποβάθμιση της ποιότητας των υδάτινων πόρων είναι ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της εποχής μας και η Ελλάδα δεν αποτελεί εξαίρεση. Αντίθετα, η κατάσταση αναμένεται να χειροτερέψει εξαιτίας των κλιματικών αλλαγών. Ειδικά τα νησιά μας αντιμετωπίζουν έντονα προβλήματα αφού το νερό ήταν πάντα είδος σε ανεπάρκεια», αναφέρει ο κ. Μιχάλης Σκούλλος, διευθυντής του Εργαστηρίου Χημείας Περιβάλλοντος του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Το στοίχημα είναι αυτές οι εγκαταστάσεις να ενταχθούν αρμονικά στην ιδιαίτερη αρχιτεκτονική ταυτότητα των κτιρίων στο Αιγαίο. Όπως αναφέρει ο κ. Σκούλλος, «ακόμα και αν τα σπίτια είναι μικρά ή παλαιά μπορούν να φιλοξενήσουν αυτές τις εγκαταστάσεις.

 

230.000 κυβικά μεταφέρονται κάθε χρόνο

ΕΞΑΙΤΙΑΣ της ανομβρίας των τελευταίων ετών, αλλά και της παράλληλης αυξημένης ζήτησης, μεταφέρονται στις Κυκλάδες 230.000 κυβικά μέτρα νερού ετησίως. Σε πολλά από αυτά τα νησιά η αποκλειστική σχεδόν χρήση των υπογείων νερών για την κάλυψη των συνεχώς αυξανόμενων υδρευτικών και αρδευτικών αναγκών οδήγησαν στην υπερεκμετάλλευσή τους και σε αυξανόμενα φαινόμενα υφαλμύρωσης. «Η συλλογή βρόχινου νερού και η χρήση του για καθημερινές ανάγκες, βελτιωμένη με την εφαρμογή σύγχρονων τεχνολογιών, είναι σήμερα επίκαιρη όσο ποτέ», λέει ο καθηγητής. «Πιστεύουμε ότι μέσα και από το πρόγραμμα θα ενθαρρυνθεί και η Δημόσια Διοίκηση ώστε να θεσπίσει τα συστήματα συλλογής βρόχινου νερού ως απαραίτητα στοιχεία των νέων κτιρίων σε άνυδρες περιοχές και να καθιερώσει αντίστοιχα κίνητρα».

Το πρόγραμμα εντάσσεται σε ευρωπαϊκή πρωτοβουλία που εφαρμόζεται για πρώτη φορά και στην Ελλάδα. Διεξάγεται από τη Μη Κυβερνητική Οργάνωση «Παγκόσμια Σύμπραξη για το Νερό», και το Μεσογειακό Γραφείο Πληροφόρησης για το Περιβάλλον και την Αειφόρο Ανάπτυξη. Τον συντονισμό στη χώρα μας έχει αναλάβει ο κ. Σκούλλος.

http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&artid=1404530&ct=1

 

επιστροφή

 

Η ΔΕΗ Ανανεώσιμες Α.Ε. επενδύει στο ενεργειακό μέλλον της Ικαρίας

 

Το περιοδικό μας προσκλήθηκε από την ΔΕΗ Ανανεώσιμες ΑΕ στη θεμελίωση του Υβριδικού Ενεργειακού Έργου Ικαρίας, στις 25/10/08. Θεωρήσαμε αυτή την πρόσκληση τιμητική, γιατί έχουμε προπαγανδίσει επαρκώς ένα τέτοιο αισιόδοξο έργο, από το 1995, αλλά και γιατί είχαμε εκφράσει άποψη για το ρόλο που μπορεί να παίξει η τοπική κοινωνία τόσο στο ίδιο το έργο, όσο και, στον αρχικό σχεδιασμό, στη διασφάλιση της επάρκειας του νερού και στην περιβαλλοντική προστασία ειδικά του Χάλαρη.

Βρεθήκαμε με τον υπουργό Ναυτιλίας και Νησιώτικης Πολιτικής κ. Π. Καμένο, το Διοικητή της ΔΕΗ κ. Αθανασόπουλο, στελέχη της ΔΕΗ και ένθερμους Καριώτες που υποστήριξαν το έργο στην σχεδόν εικοσάχρονη διαδρομή του από την ιδέα στην υλοποίηση, με όλη την τοπική εξουσία (Βουλευτής, Νομάρχης, Έπαρχος, Δήμαρχος), με τοπικά στελέχη όλων των κομμάτων και δημοτικών παρατάξεων, με άλλους δημοσιογράφους, με ενεργούς πολίτες από όλη την Ικαρία, και κυρίως με τον εξαίρετο εκείνο λαό της Βορειοδυτικής Ικαρίας. Ήταν μια σπάνια ημέρα, μια σπάνια συνεύρεση και γιορτή.

Ενημερωθήκαμε από ειδικές εισηγήσεις, ξεναγηθήκαμε στο χώρο που θα γίνει το έργο, λύσαμε απορίες και τέλος ευφρανθήκαμε από τον Εξωραϊστικό Σύλλογο Προεσπέρας σε ένα ποιοτικό και επαρκές γεύμα με καριώτικους μεζέδες και χορό.

Οι παρατηρήσεις μας:

1.      Η αυτοδιοίκηση θα πρέπει να επιδιώξει να μπει στο επιχειρηματικό σχήμα που θα δημιουργηθεί για τη διαχείριση του Έργου (π.χ. με 20 ή 30%), και να μην το αφήσει αποκλειστικά στον ιδιωτικό τομέα, διεκδικώντας και ανάλογα έσοδα, όχι μόνο από την «ενοικίαση» του χώρου, αλλά και από τα κέρδη που θα προκύπτουν από την πώληση του ρεύματος στη ΔΕΗ. Τα σαφή αιτήματα που ακούσαμε από τις ομιλίες των αυτοδιοικητικών αρχόντων, ήταν σωστά, αλλά λίγα: Ο δρόμος μέχρι το έργο να βελτιωθεί και να ασφαλτοστρωθεί, το σύστημα ύδρευσης και άρδευσης (που θα γίνει) από το φράγμα στο Πέζι να μη διαταραχθεί, να υπάρξουν θέσεις εργασίας για τον τοπικό πληθυσμό.

2.      Η Ικαριακή Κοινωνία να επιδιώξει, σε συνεργασία με τη ΔΕΗ Ανανεώσιμες, το σχεδιασμό και την υλοποίηση ενός προγράμματος κατάρτισης με στόχο τη στελέχωση του έργου από τοπικό τεχνικό δυναμικό (μηχανικούς του εμπορικού ναυτικού, απόφοιτους μηχανικούς του Τεχνικού Λυκείου Ικαρίας, Καριώτες επιστήμονες και τεχνικούς της διασποράς που θέλουν να γυρίσουν και δεν βρίσκουν δουλειά στην Ικαρία, κλπ).

3.      Η τοπική κοινωνία θα πρέπει να μάθει, να κερδίσει εμπειρία από αυτό το έργο, με στόχο να εγκαταστήσει παρόμοια μικρότερα υβριδικά συστήματα σε όλες (ει δυνατόν) τις λιμνοδεξαμενές που υπάρχουν ή σχεδιάζονται στην Ικαρία. 

4.      Η τοπική κοινωνία θα πρέπει να επιδιώξει τη μέγιστη συνεργασία με τη ΔΕΗ Ανανεώσιμες ΑΕ για παραγωγή ενέργειας από γεωθερμία (Αγ. Κήρυκος) και από τον κυματισμό της θάλασσας. Με αυτό τον τρόπο θα αναπληρώνεται η ανάγκη για ρεύμα κατά τους θερινούς μήνες, όταν τα νερά θα είναι λιγότερα και το υβριδικό των Ραχών θα λειτουργεί στο ελάχιστο.

5.      Η Ικαριακή Κοινωνία θα πρέπει να εκφράσει την αντίθεσή της στα σχέδια για καλωδιακή σύνδεση των νησιών με την Τουρκία για εισαγωγές ρεύματος, κυρίως γιατί η (ενεργειακά σπάταλη) Τουρκία σχεδιάζει τρία πυρηνικά εργοστάσια στις ακτές του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου, και θερμοηλεκτρικούς σταθμούς από κάρβουνο στα παράλια του Αιγαίου.

6.      Η Ικαριακή κοινωνία θα πρέπει να επιμείνει στην καλωδιακή σύνδεση με την Στεριανή Ελλάδα (σήμερα το καλώδια έχει φτάσει μέχρι τη Μύκονο), ώστε να μπορεί στο μέλλον να εξάγει ρεύμα από ανεμογεννήτριες, που σήμερα δεν μπορεί να το κάνει γιατί το τοπικό δίκτυο είναι μικρό και η αστάθεια του συστήματος μεγάλη.

7.      Η πολιτική της ιδιωτικοποίησης της ΔΕΗ έχει δημιουργήσει την Ανώνυμη Εταιρεία ΔΕΗ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΑΕ, που υλοποιεί (μέσω ενός εργολάβου) το υβριδικό έργο στην Ικαρία. Επομένως, έχουμε ήδη μια ιδιωτική εταιρεία της ΔΕΗ πάνω στο νησί, και αυτό δεν πρέπει να το ξεχνάμε.  

Η ευχή όλων μας είναι πράγματι το έργο να τελειώσει μέσα στο 2010. Επομένως δεν έχουμε και πολύ χρόνο. Οι παραπάνω στόχοι και παρατηρήσεις θα πρέπει να υιοθετηθούν ή να απορριφθούν (αιτιολογημένα), ή θα πρέπει η αυτοδιοίκηση και η τοπική κοινωνία να αναπτύξουν την θεματολογία τους και τον προβληματισμό τους συγκροτημένα και γρήγορα, ώστε να μην βρεθεί η Ικαρία το 2010 προ τετελεσμένων γεγονότων και δράσεων που συμβαίνουν πάνω στο κορμί της Ικαρίας ερήμην της Ικαρίας.

Παραθέτουμε για πληρέστερη ενημέρωση, τα πληροφοριακά στοιχεία που περιείχε το ενημερωτικό φυλλάδιο της ΔΕΗ Ανανεώσιμες ΑΕ. Ηλίας Γιαννίρης

 

Επένδυση στο Μέλλον - Οφέλη στην κοινωνία!

Η ΔΕΗ Ανανεώσιμες Α.Ε. επενδύει στο ενεργειακό μέλλον της Ικαρίας, μέσα από ένα έργο με πολλαπλά οφέλη για την τοπική κοινωνία:

·        Ενεργειακή επάρκεια του νησιού κατά το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα του έτους.

·        Σημαντική μείωση των εκιτεμπόμενων ρύπων από την ελαχιστοποίηση της λειτουργίας του τοπικού θερμικού Σταθμού

·        Αύξηση της απασχόλησης, μέσα από τη δημιουργία νέων Θέσεων Εργασίας, οι οποίες θα καλυφθούν στην πλειονότητά τους από κατοίκους του νησιού

·        Βελτίωση υπαρχόντων και ανάπτυξη νέων τοπικών υποδομών (δίκτυο ηλεκτροδότησης και οδικό δίκτυο)

·        Προβολή της Ικαρίας διεθνώς, καθώς θα καταστεί πόλος έλξης επιστημονικού τουρισμού

 

Υβριδική Τεxνολογία

Ένα πρωτοποριακό έργο, σε τοπικό και ευρωπαϊκό επίπεδα, υλοποιείται σήμερα στη χώρα μας: το Υβριδικό Ενεργειακό ‘Εργο Ικαρίας.

Η ΔΕΗ Ανανεώσιμες ΑΕ., εταιρεία 100% θυγατρική της ΔΕΗ. που ασχολείται αποκλειστικά με έργα που αξιοποιούν τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειες (ΑΠΕ), αλλάζει το ενεργειακό τοπίο της Ελλάδας με ένα έργο καινοτόμο, πρωτοποριακό, που θα αποτελέσει πρότυπο για αντίστοιχα έργα στη χώρα μας και το εξωτερικό.

Το Υβριδικό Ενεργειακό ‘Εργο Ικαρίας βασίζεται στο συνδυασμόδύο διαφορετικών μορφών ΑΠΕ:

~την αιολκή ενέργεια

~ την υδροηλεκτρική ενέργεια

Ο καινοτόμος συνδυασμός των δύο αυτών φυσικών πόρων, στον οποίο η ΔΕΗ Ανανεωσιμες ΑΕ κατέληξε μετά από μακροχρόνιες μελέτες, δίνει μια αξιόπιστη απάντηση στο πολύ σημαντικό ζήτημα της αποθήκευσης και ελεγχόμενης διανομής της παραγόμενης ενέργειας.

Έτσι, το 2010 (έτος ολοκλήρωσης του έργου) θα μπορούμε να μιλάμε για την ενεργειακή αυτονομία της Ικαρίας, βασισμένη οε μεγάλο βαθμό στη δύναμη της φύσης!

 

Το Υβριδικό Ενεργειακό ‘Εργο Ικαρίας αποτελείται από:

·        δύο μικρούς υδροηλεκτρικούς σταθμούς (ΜΥΗΣ) στις Θέσεις Προεσπέρα και Κάτω Προεσπέρα

·        ένα Αιολικό Πάρκο (Α/Π) στη Θέση Στραβοκαυντούρα

·        δύο δεξαμενές νερού

·        ένα αντλιοστάσιο

·        το Κέντρο Ελέγχου και Κατανομής Φορτίου Αγίου Κηρύκου

 

Τα επτά επί μέρους στοιχεία του έργου συνδυάζονται μεταξύ τους για την παραγωγή και μερική αποθήκευσηηλεκτρικής ενέργειας, ως εξής:

1. Υδρoηλεκτρική Ενέργεια

Ο ΜΥΗΣ Προεαττέρας. ισxύος 1,05 MW εκμεταλλεύεται τις υπερχειλίσεις του υπάρχοντος ταμιευτήρα (Θέση Πέζι) γιο την παραγωγή ενέργειας. Το νερό, εξερχόμενο από τον Πρώτο ΜΥΗΣ φορτίζει την παρακείμενη δεξαμενή. Στη συνέχεια, κατευθύνεται στον ΜΥΗΣ Κάτω Προεσττέρας, ισχύος 3,1 MW, όπου χρησιμοποιείται για την παραγωγή πρόσθετης ενέργειας και καταλήγει στη δεύτερη κατά σειρά δεξαμενή.

2. Αιολική Ενέργεια

Το Αιολικό Πάρκο, συνολικής ισχύος 2,4 MW, παράγει ενέργεια η οποία διοχετεύεται ως εξής:

·        στο δίκτυο ηλεκτροδότησης

·        στο Αντλιοστάσιο, όπου xρησιμοποιείται για τη μεταφορά νερού από την κάτω στην επάνω δεξαμενή και την εκ νέου παραγωγή ενέργειας από ταν ΜΥΗΣ Κάτω Πρσεσπέρας

Ο έλεγχος και η βελτιστοποίηση λειτουργίας της παραπάνω διαδικασίας γίνονται πλήρως αυτοματοποιημένα, μέσα από το Κέντρο Ελέγχου και Κατανομής Φορτίου Αγίου Κηρύκου.

 

Το Υβριδικό Ενεργειακό Έργο Ικαρίας με μια ματιά

Συναλική Επένδυση

€ 23 εκατ.

Επένδυση για την αναβάθμιση του υπάρΧοντος δικτύου ΔΕΗ και για ανάπτυξη νέου δικτύου μεταφοράς

  3 εκατ.

Ετήσια Παραγωγή Ενέργειας (ΗΥΗΣ Πρασπέρας & Κάτω Προεσπέρας,  Αιολικό Πάρκο Στραβοκουντούρας)

15,11 GWh

Ετήσια Καθαρή Απόδοση Ηλεκτρικής Ενέργειας

10,96 GWh

Ολοκλήρωση Εργασιών

2010

Εργολάβος- Κατασκευαστής

ΕΝΕΤ ΝΕ.

Σχεδιασμός — Μελέτη

ΔΑΥΕ -ΔΕΗ ΝΕ.

Επίβλεψη Κατασκευής

ΔΥΗΠ -ΔΕΗ ΑΕ.

Συγχρηματοδότηση

Ευρωπαϊκή ‘Ενωση — Ελληνικό Δημόσιο

 

Είμαστε η ΔΕΗ Ανανεώσιμες Α.Ε.

Η ΔΕΗ Ανανεώσιμες Α.Ε. ιδρύθηκε το 1998 και ως 100% θυγατρική εταιρεία της ΔΕΗ Α.Ε. παρέλαβε τη σκυτάλη της διαχείρισης των έργων ΑνανεώσιμωνΠηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) από τη μητρική εταιρεία, με οτόχο τη δυναμική ανάπτυξη του κλάδου στην Ελλάδα. Με 106 MW εγκατεστημένης ισxύος σε αιολικά πάρκα, μικρά υδροηλεκτρικά και φωτοβολταϊκά 118 MW έργων υπό ή κοντά σε κατασκευή κι ένα πλήθος έργων υπό μελέτη και ανάπτυξη σε διάφορες φάσεις, φιλοδοξεί να αποκτήσει ηγετική θέση στον κλάδο των ΑΠΕ στη xώρα μας. Στελεχωμένη από άριστα καταρτισμένους επιστήμονες, επενδύει στη δύναμη της φύσης, συνεργάζεται με τους μεγαλύτερους κατασκευαστές στον τομέα της, εκμεταλλεύεται όλες τις επιχειρηματικές ευκαιρίες και αναζητά, αναπτύσσει και εφαρμάζει καινοτομίες, προωθώντας την πρωτοποριακή τεχνολογία και προσφέροντας επιχειρηματικές λύσεις. ‘Oραμα της εταιρείας είναι να συμβάλλει αποφασιστικά στη βελτίωση της ποιότητας ζωής, συνεισφέροντας σε ένα καθαρότερο περιβάλλον με την Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και την προσφορά συναφών προϊόντων, μέσω της βέλτιστης αξιοποίησης των ΑΠΕ.

 

ΔΕΗ Ανανεώσιμες ΑΕ, Μεσογείων 223, 11525 Αθήνα, τηλ 2112118000,  www.ppcr.gr

 

επιστροφή

 

Αφιέρωμα 1: Το διατροφικό πρόβλημα και η Επαρχία Ικαρίας

 

Από καιρό θέλαμε να κάνουμε αυτό το αφιέρωμα. Μετά από τρεις αναβολές, «ήρτεν η ώραν του». Πιστεύουμε ότι θα το βρείτε αρκετά διαφωτιστικό και ενημερωτικό.

Από πρώτη ματιά, θα μπορούσε να πει κανείς ότι στην Επαρχία μας δεν υπάρχει ουσιαστικό διατροφικό πρόβλημα. Εμείς υποστηρίζουμε ότι υπάρχει. Να που το στηρίζουμε:

 

·        Συχνά πουλιούνται στα μαγαζιά της επαρχίας συσκευασμένα τρόφιμα από εταιρείες που είναι άγνωστες στην Αθήνα. Υπάρχει η υποψία ότι κάθε φορά που ξεσπάει ένα διατροφικό σκάνδαλο στην Αθήνα, τα ακατάλληλα τρόφιμα διοχετεύονται από τους εμπόρους είτε στο εξωτερικό είτε σε απομονωμένες περιοχές της Ελλάδας. Βέβαια, το ίδιο μπορούν να κάνουν και οι κλασσικές, μεγάλες βιομηχανίες τροφίμων, όταν ξέρουν τις παρτίδες που θα πάνε στην επαρχία

·        Ο τρόπος μεταφοράς των τροφίμων από την Αθήνα μέχρι τα νησιά μας, το πολύωρο ταξίδι σε υψηλές θερμοκρασίες στα γκαράζ για τα τρόφιμα εκτός ψυγείου, η πλημμελής αποθήκευση και οι συχνές μεταφορτώσεις μέχρι τον τελικό καταναλωτή δεν είναι οι ιδανικότερες συνθήκες για την ποιότητα των τροφίμων που φτάνουν στην Επαρχία Ικαρίας.

·        Οι αγρότες της Επαρχίας μας, χρησιμοποιούν χιλιάδες τόνους από χημικά, φυτοφάρμακα, εντομοκτόνα και επικίνδυνες ουσίες για τα γεωργικά προϊόντα που πουλάνε. Αυτό το επιβεβαιώνει ο κάθε γεωπόνος των νησιών μας. Επίσης, το επιβεβαιώνουν και οι θένατοι πολλών χωριανών, που ασχολούνται με τη γη, από καρκίνο.

·        Οι βαμβακόπιτες μπορεί να είναι μια οικονομική κτηνοτροφή, όμως δεν είναι αθώες. Και δεν αναφερόμαστε εδώ στην τεράστια καταστροφή των φλοιών των δέντρων που κάνουν τα κατσίκια για να ξεδιψάσουν όταν τρέφονται με βαμβακόπιτες. Αναφερόμαστε στο γεγονός ότι οι βαμβακόπιτες είναι γεμάτες χημικά και φυτοφάρμακα.

·        Ακόμη χειρότερα, στην Ελλάδα, όπως θα διαβάσετε, ήδη κυκλοφορεί μεταλλαγμένο καλαμπόκι. Τα αθώα κατσικάκια του βουνού μας τελικά, μπορεί να είναι περισσότερο ανθυγιεινά από όσο νομίζουμε. Αν μάλιστα έχουν βοσκήσει κοντά σε κάποια ανεξέλεγκτη χωματερή, είναι διαπιστωμένο ότι έχουν και διοξίνες στο κρέας τους. Το καλαμπόκι όμως είναι γενικά μια καλή κτηνοτροφή για τα κουνέλια, τις κότες, τα γουρούνια.

 

Ο σκοπός του αφιερώματος είναι πρώτα-πρώτα η ενημέρωση. Επίσης, είναι η συνειδητοποίηση της αξίας που έχει η βιολογική γεωργία, η βιολογική κτηνοτροφία και η καλλιέργεια με τοπικούς σπόρους.

Καλή ανάγνωση.

ΗΓ  

 

 

1. Δημοσιεύεται από την GREENPEACE ο παρακάτω κατάλογος με τρόφιμα που περιέχουν γενετικά μεταλλαγμένες ουσίες

 

(Ελήφθη από Παναγιώτη Σκούτα)

 

Αλλαντικά : ΑΝΑΝΙΑΔΗ
 Γιαούρτια - Επιδόρπια: Γιαούρτι After School Choco (ΦΑΓΕ), FruYo γιαούρτι με δημητριακά (ΦΑΓΕ), Nouvelle, (ΦΑΓΕ), Caramele (ΦΑΓΕ), Corn Flakes (Tasty)
 Επεξεργασμένες ντομάτες: Brava Ketchup (Med Foods)
 Ζυμαρικά και σάλτσες ζυμαρικών: La Mediterranea (Γιουριμάκ) , Pasta Italia (Γιουριμάκ), Μάκβελ Ζυμαρικά (Γιουριμάκ), Τορτελίνια (ΑΒΕΖ)
 Κονσέρβες: Παλίρροια Βοδινό με αρακά (Παλίρροια), Παλίρροια Γίγαντες γιαχνί (Παλίρροια), Παλίρροια Ντολμαδάκια Γιαλαντζί (Παλίρροια), Παλίρροια Σπετζοφάι (Παλίρροια)
 Σπορέλαια - Μαργαρίνες: Corolla (Κορέ), Standard Σπορέλαια (Standard), Union Σογιέλαιο (Παπουτσάνης), Εύα (Ελληνικές Δημιουργίες), Μάνα Αραβοσιτέλαιο (Παπουτσάνης) , Μάνα Βαμβακέλαιο (Παπουτσάνης), Σογιόλα (Κορέ), Σορίνα (Ελληνικές Δημιουργίες), Το Λαμπερό (μύλοι Σόγιας) 
Σαλάτες - Σάλτσες - Σούπες: 17
Delicatessen Farma (Olympus Foods), 17 Delicatessen Mustard Sauce (Olympus Foods), 17 Delicatessen Μελιτζανοσαλάτα (Olympus Foods), 17 Delicatessen Ρώσικη Σαλάτα (Olympus Foods), 17 Delicatessen Τυροσαλάτα (Olympus Foods), Brava Μουστάρδα (Med Foods), Chef Grec Τυροσαλάτα (Κούτρας), Chef Grec Ρώσικη Σαλάτα (Κούτρας), Chef Grec Ταραμοσαλάτα (Κούτρας), Chef Grec Τζατζίκι (Κούτρας), Delicia Μουστάρδα (Med Foods), BEM Μελιτζανοσαλάτα (BEM), BEM Ρώσικη Σαλάτα (ΒEM), BEM Ταραμοσαλάτα (BEM), BEM Τζατζίκι (BEM) 
Σοκολάτες - Καραμέλες:
Oscar Σοκολάτες (Oscar)
 Παγωτά: ΑΓΝΟ
 Τσιπς - Σνακς: Cheetos (Tasty), Doritos (Tasty), Φουντούνια (Tasty), Lay 's (Tasty), Pitsinia (Tasty), Ruffles (Tasty), Tasty Snacks (Tasty), Tsakiris Chips με αλάτι - πάπρικα (Τσακίρης), Tsakiris Chips με αλάτι - ρίγανη (Τσακίρης)
 Ψωμί - Φρυγανιές: Ferro Κριτσίνια με σκόρδο (Αθ. Οικ. Αρτοποιία) , Ferro Κριτσίνια με σουσάμι (Αθ. Οικ. Αρτοποιία)

  

Συνιστούμε να τα αποφεύγετε

 

επιστροφή

 

 

2. Μεταλλαγμένο το 7% του βαμβακόσπορου στην Ελλάδα

 

Της Δήμητρας ΜΑΝΙΦΑΒΑ

 

Για τα καλά φαίνεται ότι έχουν εισβάλλει οι γενετικά τροποιημένοι οργανισμοί (ΓΤΟ) στη χώρα μας παρά τις δεσμεύσεις της πολιτικής ηγεσίας περί του αντιθέτου, θέτοντας σε κίνδυνο τις καλλιέργειες βάμβακος και, ίσως, όχι μόνο, καθώς η σπορά έχει ήδη ξεκινήσει.

Μάλιστα, οι ΓΤΟ εντοπίζονται σε σπορομερίδες εταιρείων που δραστηριοποιούνται ευρέως στη χώρα μας, όπως η Bayer και η Alapis, με πολύ μεγάλες πωλήσεις βαμβακόσπορου.

Ερωτήματα, εξάλλου, προκαλεί η στάση του υπουργού Αλέξανδρου Κοντού, ο οποίος ανακοίνωσε με καθυστέρηση μιας ολόκληρης εβδομάδας από την ημερομηνία που είχε δεσμευθεί τα αποτελέσματα των ελέγχων στο πολλαπλασιαστικό υλικό, χωρίς, μάλιστα, όλες τις απαιτούμενες και κρίσιμες λεπτομέρειες.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τα αποτελέσματα των ελέγχων που ανακοίνωσε προχθές το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων θετικές στην παρουσία ΓΤΟ βρέθηκαν οι ακόλουθες σπορομερίδες:

-Ποικιλία JULIA, κατηγορία Α αναπαραγωγής, αριθμός σπορομερίδας TR 042407, της εταιρείας Bayer ΕΛΛΑΣ ΑΒΕΕ.

-Ποικιλία ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ, κατηγορία Α αναπαραγωγής, αριθμός σπορομερίδας 2282507011, της εταιρείας Alapis ΑΒΕΕ.

-Ποικιλία ΗΛΕΚΤΡΑ, κατηγορία βασικός, αριθμός σπορομερίδας 2282507002, της εταιρείας Alapis ABEE.

-Ποικιλία HERSI, κατηγορία βελτιωτής, αριθμός σπορομερίδας 2007-04, της εταιρείας Alapis ABEE.

-Ποικιλία HERSI, κατηγορία βελτιωτής, αριθμός σπορομερίδας 2007-10, της εταιρείας Alapis ABEE.

-Ποικιλία NELI, κατηγορία βελτιωτής, αριθμός σπορομερίδας 2007-04, της εταιρείας Alapis ABEE.

-Ποικιλία NELI, κατηγορία βελτιωτής, αριθμός σπορομερίδας 2007-05, της εταιρείας Alapis ABEE.

 

Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης υποστηρίζει ότι τα τελεσίδικα θετικά δείγματα αφορούν ποσοστό μικρότερο του 2% των εξετασθέντων δειγμάτων (συνολικά 358). Ωστόσο, στο σύνολο των δειγμάτων βαμβακιού που εξετάσθηκαν το ποσοστό των θετικών δειγμάτων με τα έως τώρα αποτελέσματα είναι πολύ μεγαλύτερο, 6,79%.

Σε ανοιχτή επιστολή της προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης η Greenpeace τον καλεί να ανακοινώσει άμεσα και με χαρακτήρα επείγοντος τα παρακάτω:

-Χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης εργαστηριακών ελέγχων και αποτελέσματά τους στα υπόλοιπα δείγματα βαμβακιού, προκειμένου να εξασφαλισθεί ο έλεγχος του συνόλου των σπορομερίδων βαμβακιού που κυκλοφορούν στην Ελλάδα.

-Χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης εργαστηριακών ελέγχων και αποτελέσματά τους σε σπορομερίδες καλαμποκιού.

-Ενημέρωση σχετικά με το αν τα 7 δείγματα βαμβακιού που βρέθηκαν θετικά προέρχονται από σπορομερίδες που συνοδεύονταν από επίσημα πιστοποιητικά για την μη παρουσία προσμίξεων με μεταλλαγμένους σπόρους. Όπως είναι προφανές, εάν υπάρχει έστω και ένα τέτοιο περιστατικό, είναι απαραίτητη η επανεξέταση της εγκυρότητας των πιστοποιητικών που αποδέχεται το υπουργείο.

-Ανακοίνωση πρωτοκόλλου καταστροφής της αντίστοιχης καλλιέργειας σε περίπτωση που έχει σπαρεί επιμολυσμένη σπορομερίδα και ανακοίνωση ξεκάθαρης διαδικασίας αποζημίωσης του θιγόμενου παραγωγού.

Εξάλλου, η Greenpeace έχει ξεκινήσει διαδικασία αποστολής e-mail στους επιτρόπους για τη μη έγκριση ΓΤΟ και στήριξης των θέσεων του Έλληνα επιτρόπου, αρμόδιου για θέματα περιβάλλοντος Σταύρου Δήμα. Σημειώνεται ότι στις 7 Μαϊου συνεδριάζει το Κολλέγιο των Επιτρόπων με αντικείμενο την κοινοτική διαδικασία έγκρισης των ΓΤΟ, τις εθνικές απαγορεύσεις που έχει επιβάλλει η Αυστρία στα προϊόντα ΜΟΝ 810 και ΤΑ25, αλλά και την έγκριση της γενετικά τροποποιημένης πατάτας της BASF, γνωστή με την ονομασία "Amflora". Η έγκριση της μεταλλαγμένης πατάτας αναβάλλεται συνεχώς, λόγω των πολλών ενστάσεων που έχει διατυπώσει ο Στ. Δήμας. Για την αποστολή e-mail στους επιτρόπους, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επισκέφτονται την ακόλουθη ιστοσελίδα: http://www.greenpeace.org/greece/news/email-the-commission 

ΑΥΓΗ 2/5/08

 

επιστροφή

 

3. Το σκάνδαλο με το ηλιέλαιο, η παραγωγή τροφίμων και η διατροφική κρίση

Το σκάνδαλο με το ηλιέλαιο δικαιώνει το καριώτικο λάδι. Όσα έξοδα και αν κάνεις για να έρθεις στην Ικαρία και να λαδοβγάλεις, τελικά αξίζουν!

Βέβαια, σε τι λάδια τηγανίζουν τα μαγαζιά, και τι λάδια μας βάζουν στη σαλάτα, αυτό θα το μάθουμε όταν οργανωθεί καταναλωτικό κίνημα και στην Επαρχία μας!

 

[Γράφει η Ε, από την ομάδα Τροφίμων - Γεωργίας των Οικολόγων-Πράσινων]

Δώδεκα χρόνια μετά το πρώτο μεγάλο διατροφικό σκάνδαλο που συντάραξε την Ευρωπαϊκή Ένωση, τη περίφημη «νόσο των τρελών αγελάδων», ένα νέο σκάνδαλο, το σκάνδαλο με το επιμολυσμένο ηλιέλαιο, προστέθηκε, στην ήδη πλέον μακριά σειρά από διατροφικά σκάνδαλα που δοκίμασαν την αξιοπιστία των συστημάτων προστασίας της δημόσιας υγείας στην Ευρωπαϊκή ήπειρο. Για μια ακόμη φορά, δεν γνωρίζουμε:

-Γιατί προέκυψε

-Εάν ήταν σκόπιμη ή λανθασμένη ενέργεια

-Πόσος ήταν ο βαθμός μόλυνσης στα τρόφιμα

-Πόσο επικίνδυνο ήταν για τον καταναλωτή

-Πόσο εν τέλει επιβαρύνθηκε η δημόσια υγεία

Η διάρκειά του στην Ελλάδα κράτησε λίγο περισσότερο από ένα μήνα, εάν το χρονολογήσουμε από τις πρώτες ανακοινώσεις του ΕΦΕΤ. Το πρώτο δελτίο τύπου βγήκε στις 6/5/2008 και το τελευταίο στις 11/6/2008. Όλο αυτό το χρονικό διάστημα οι πληροφορίες που πήραμε γι’ αυτό αφορούσαν:

Μια προσπάθεια κατ’ αρχάς να εκτιμηθεί η ποσότητα του επιμολυσμένου ηλιέλαιου που διακινήθηκε στην αγορά.

 

·        Έτσι, σύμφωνα με τη πρώτη ανακοίνωση στις 6/5, στις 28/2 και 10/3/2008, στην Ελλάδα παρελήφθηκαν μέσω Ελβετίας, από δύο εταρείες, την “ΜΑΝΟΣ Α.Ε.” και την “ΑΓΡΟΤΙΚΗ Α.Ε.”, συνολικά 2970 τόνοι επιμολυσμένου ηλιελαίου. Απ’ αυτούς διαπιστώθηκε ότι οι 1185 που παρελήφθηκαν στις 28/2 και είχαν πράγματι επιμολυσμένο ηλιέλαιο, ενώ για τους υπόλοιπους 1785 που παρελήφθηκαν στις 10/3 υπήρξε μόνο υποψία γι’ αυτό.

·        Η δεύτερη ανακοίνωση στις 7/5 μας πληροφορούσε ότι από τους 1185 τόνους -οι οποίοι εν τέλει ήταν 1182-ραφιναρίστηκαν και διατέθηκαν στη αγορά οι 1058 από 15 εταιρείες (ονομαστικά), εκ των οποίων η μία ήταν Αλβανική. Οι υπόλοιποι 124 τόνοι δεν ραφιναρίστηκαν και διατέθηκαν σε μία άλλη εταρεία. (δηλ. στο σύνολο διατέθηκαν σε 16 εταιρείες) . Οι συνολικά 855 τόνοι - και όχι 835 όπως δηλώθηκε αρχικά- που παρελήφθηκαν στις 10/3 από την εταιρεία ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΕ, δεν διατέθηκαν στη αγορά

·        Η τρίτη ανακοίνωση στις 8/5 μας πληροφόρησε ότι και οι υπόλοιποι 935 τόνοι -και όχι 950 που ανακοινώθηκαν εξ αρχής- διατέθηκαν χωρίς ραφινάρισμα σε δύο εταιρείες (σύνολο 17).

·        Δηλαδή μόνο οι 835 τόνοι της ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ δεν διατέθηκαν, σύμφωνα με τις πρώτες ανακοινώσεις, στην αγορά.

·        Μόνο στη τέταρτη ανακοίνωση στις 9/5 μάθαμε ποιες εν τέλει εταιρείες (από τις 17) διέθεσαν ηλιέλαιο στη αγορά και με ποιες επωνυμίες προϊόντων. Μάθαμε λοιπόν ότι διακινήθηκαν και διατέθηκαν στη αγορά συνολικά 1.483.325 κιλά επιμολυσμένου ηλιελαίου

·        Την ίδια μέρα, τελείως ξαφνικά, αν και γνωρίζαμε ποιες ήταν οι επωνυμίες των προϊόντων με το επιμολυσμένο ηλιέλαιο, μαθαίνουμε ότι ένα μεγάλο σούπερ μάρκετ παρέλαβε 356.400 λίτρα επιμολυσμένου ηλιελαίου μέσω Βελγίου, επιπλέον των όσων γνωρίζαμε για τη ποσότητα που διακινήθηκε στην Ελλάδα

·        Στις 12/5, η κατάσταση αρχίζει να ξεφεύγει. Μαθαίνουμε, ότι η μαγιονέζα, γνωστής εταιρείας, αποσύρεται από την αγορά, λόγω μόλυνσης με το συγκεκριμένο ηλιέλαιο. Και επίσης ηλιέλαιο, με ιδιωτική ετικέτα, άλλου γνωστού σούπερ μάρκετ, δηλώνεται ότι αποσύρεται για προληπτικούς λόγους, χωρίς καμιά διευκρίνιση, πώς η συγκεκριμένη εταιρεία παρέλαβε αυτό το προϊόν

·        Στις 13/5 νέα επιδείνωση. Δύο εταιρείες -από τις 17- που είχαμε μάθει στις 9/5 ότι δεν είχαν διαθέσει το προϊόν που παρέλαβαν από την εταιρεία ΜΑΝΟΣ ΑΕ, στην αγορά, διαπιστώθηκε ότι τελικά το διακίνησαν.

·        Στις 14/5 το ηλιέλαιο μιας άλλης εταιρείας, η οποία δεν είχε αναφερθεί μέχρι εκείνη τη στιγμή, δηλώθηκε ότι αποσύρεται ως επιμολυσμένο.

·        Στις 16/5, νέος φόβος. Ενώ ήδη από τις 8/5 γνωρίζαμε ότι η ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΕ δεν είχε διαθέσει στη αγορά το επιμολυσμένο ηλιέλαιο, στις 16/5 τα πράγματα άλλαξαν. Επώνυμο ηλιέλαιο αυτής της εταιρείας δηλώνεται ότι αποσύρεται από την αγορά επειδή ήταν επιμολυσμένο. Και εάν δεν αφορούσε τη παρτίδα που παρέλαβε η εταιρεία στις 10/3, τότε από πότε τρώμε επιμολυσμένο ηλιέλαιο; Μ’ αυτό μάλλον το σκεπτικό μία άλλη εταιρεία δηλώνει ότι αποσύρει από την αγορά κάθε τύπο ηλιελαίου που διακίνησε, ανεξάρτητα από την ημερομηνία λήξης.

·        Ακόμη, μαθαίνουμε ότι από τα 356.400 λίτρα που βρέθηκαν σε μεγάλο Σούπερ μάρκετ από το Βέλγιο, αποσύρθηκαν τα 304.400 λίτρα. Δηλαδή διατέθηκαν στη αγορά 52.000 λίτρα.

·        Στο τέλος μας καθησύχασαν. Από τους 2970 τόνους που είχαμε εισάγει από την Ελβετία, διατέθηκαν συνολικά στην αγορά μόνο 352,18 τόνοι.

·        Και ενώ είχαμε εν μέρει ησυχάσει, ότι εν τέλει ήταν μικρό το κακό, ένα νέο γεγονός άλλαξε τα δεδομένα.

·        Στις 19/5, 13 μέρες μετά τη πρώτη ανακοίνωση σχετικά με τη ποσότητα που διακινήθηκε στην Ελλάδα, αλλάζει και πάλι το σκηνικό. Μαθαίνουμε, ότι και μια άλλη εταιρεία, πέρα από τη ΜΑΝΟΣ και την ΑΓΡΟΤΙΚΗ που ανακοινώθηκαν αρχικά, η SOYA HELLAS Α.Ε, είχε παραλάβει στις 17/3 από Ουκρανικό πλοίο, 3060 τόνους επιμολυσμένο ηλιέλαιο.

 

Δεν μάθαμε καμιά άλλη πληροφορία την ίδια μέρα, πού πήγε αυτή η ποσότητα και εάν οι εταιρείες που βρέθηκαν να το διακινούν, πέρα απ’ αυτές που αρχικά ανακοινώθηκαν, είχαν σχέση με την εν λόγω εταιρεία. Σίγουρα γνωρίζαμε ότι υπήρχε και μια επιπλέον ποσότητα, πέραν όλων αυτών, που διακινήθηκε μέσω Βελγίου.

Όμως και από τους 352 τόνους που φάνηκαν να διατέθηκαν στη αγορά μάθαμε ότι η ζημιά μάλλον ήταν μικρότερη-χωρίς να γνωρίζουμε όμως και πόση- εφ’ όσον ένα μέρος αυτών ήδη βρισκόταν στη διαδικασία (; ) της απόσυρσης, ένα άλλο μέρος (σχεδόν το μισό, 40%) είχε χαθεί κατά το ραφινάρισμα, και μόνο ένα μικρό μέρος (πόσο; ) είχε τελικά καταναλωθεί.

 

Αλλά πόσο επικίνδυνο είναι εν τέλει αυτό το προϊόν;

Το Γενικό Χημείο του Κράτους, από τα 52 δείγματα που πήρε, -αν και είχε υποχρέωση να κάνει έλεγχο από τη στιγμή εισόδου των πλοίων στην Ελλάδα, δηλ. από τις 15/3- στις 19/5 μπορούσε να μιλήσει για αποτελέσματα μόνο στα 12 δείγματα. Ανακοίνωσε λοιπόν ότι σ’ αυτά τα 12 βρήκε μόλυνση από 80mg/Kg έως στα 538 mg/Kg -όταν το επιτρεπτό όριο είναι το 300.

Άρα το προϊόν που διακινήθηκε στην αγορά ήταν επικίνδυνο για τον καταναλωτή.

Αλλά εάν υπολογίσουμε το όριο ασφαλείας για ημερήσια πρόσληψη και τη δυνατότητα ενός μέσου ενήλικα (βάρους 60 κιλών) για κατανάλωση προϊόντων με επιμολυσμένο ηλιέλαιο, ο EFSA αναφέρει ότι είναι μάλλον δύσκολο να ξεπεραστεί αυτό το όριο, και συμπερασματικά ότι δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για τη δημόσια υγεία.

Στις 19/5 έχουμε και το πρώτο επίσημο κατάλογο των προϊόντων που αποσύρονται από τα Σούπερ μάρκετ. Τα περισσότερα είχαν ανακοινωθεί ήδη, αλλά υπήρχαν και κάποια άλλα που αναφερόταν για πρώτη φορά.

Στις 20/5 αλλάζει ο πρόεδρος του ΕΦΕΤ. Τον κ. Λάζο αντικαθιστά πλέον ο κ. Αντώνης Ζαμπέλας. Δεν υπάρχει επίσημη ανακοίνωση για το λόγο αυτής της απομάκρυνσης. Ανεπάρκεια ή κάτι άλλο;

Στη πρώτη του συνέντευξη ο κ. Ζαμπέλας μας ενημερώνει ότι και η ποσότητα που εισήχθηκε από τη SOYA HELLAS AE, τέθηκε σε απόσυρση, αλλά παραδέχτηκε ότι η απόσυρση αφορά πλέον οποιοδήποτε τυποποίηση ηλιελαίου στην αγορά γιατί ακριβώς δεν γνωρίζουμε, πόσες επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε αυτό τον τομέα, δεν έχουν κάνει και εκείνες εισαγωγές λαδιού από την συγκεκριμένη παρτίδα ή άλλες παρτίδες χωρίς να ενημερώσουν τον ΕΦΕΤ, εφ’ όσον δεν είχαν αυτή την υποχρέωση.

Σε νέα συνέντευξη τύπου του κ. Ζαμπέλα στις 21/5, μαθαίνουμε ότι από την SOYA HELLAS AE. διακινήθηκαν 2885 τόνοι. Από τους 2000 τόνους που κατά κύριο λόγο διακινήθηκαν από μία μεγάλη εταιρεία, μπόρεσαν να δεσμευτούν μόνο 25,5 τόνοι . Επίσης μαθαίνουμε ότι το επιμολυσμένο ηλιέλαιο που βρέθηκε από την ΑΓΡΟΤΙΚΗ, αν και είχε αποσυρθεί, ήταν από μία παρτίδα που εισήχθηκε στις 7/1/2008, 1000 τόνων.

Ακούστηκε επίσης η πληροφορία ότι η εταιρεία Unilever της ΕΛΑΪΣ είχε εισαγάγει 10.000 τόνους νωρίτερα χωρίς να το δηλώσει, αλλά αυτή η πληροφορία δεν επιβεβαιώθηκε από τον ΕΦΕΤ.

Επίσης απ’ όλα τα προϊόντα που χρησιμοποιούν για τη παρασκευή τους το ηλιέλαιο ως πρώτη ύλη, μόνο μία μαγιονέζα που παρασκευάζεται στην Ισπανία, η KRAFT, αποσύρθηκε από την αγορά ως επιμολυσμένο προϊόν.

Φαίνεται λοιπόν ότι καμιά ελληνική εταιρεία δεν χρησιμοποίησε αυτό το προϊόν για τη παρασκευή τροφίμων.

Επίσης μάθαμε ότι οι εταιρείες έχουν την υποχρέωση να κάνουν αναλύσεις για τα προϊόντα τους και ν’ αναφέρουν τα’ αποτελέσματα στο Κράτος και όχι αντίστροφα.

·        Στις 23/5 με μια νέα του ανακοίνωση ο ΕΦΕΤ μας πληροφορεί ότι η τελική ποσότητα επιμολυσμένου ηλιελαίου που εισήχθηκε στη χώρα μας δεν ήταν 6-7 χιλιάδες τόνοι όπως μας δόθηκαν μέχρι εκείνη τη στιγμή από τα διάφορα στοιχεία που ανακοινώνονταν συνεχώς. Τελικά ήταν 9082,314 τόνοι, και επιπλέον αναφέρεται και το όνομα μιας ακόμη εταιρείας που διακίνησε επιμολυσμένο ηλιέλαιο, επιπλέον όλων των άλλων που γνωρίζαμε μέχρι τώρα.

·        Στις 26/5 η εκτίμηση είναι ότι η τελική ποσότητα επιμολυσμένου ηλιέλαιου ήταν 7046 τόνοι

·        Και στις 11/6 που είναι και η τελευταία ανακοίνωση για το επιμολυσμένο ηλιέλαιο αναφέρεται ότι μόνο οι τόνοι προέλευσης από την Ουκρανία θα κατασχεθούν και οι υπόλοιποι μετά από έλεγχο, θα ξαναδοθούν στο εμπόριο.

 

Μερικές λογικές ερωτήσεις

Απ’ όλο αυτό το σύντομο ιστορικό του πρόσφατου διατροφικού σκανδάλου, από την εικόνα που μπορεί κάποιος να σχηματίσει διαβάζοντας μόνο τα δελτία τύπου του αρμόδιου οργανισμού, αισθάνεται ότι δεν έχει καλυφθεί σε μερικές πολύ στοιχειώδεις και λογικές ερωτήσεις που μοιραία προκύπτουν από τη διακίνηση όλης αυτής της πληροφορίας.

1. Από πότε διακινείται στην αγορά επιμολυσμένο ηλιέλαιο; Από τις 7/1; Αυτό δεν το αντιλήφθηκε κανείς;

2. Το επιμολυσμένο ηλιέλαιο ήταν της ίδιας προέλευσης; Όμως έχει εισαχθεί από διάφορες χώρες. Όλες το είχαν προμηθευτεί από την Ουκρανία; Παρ’ όλα αυτά δεν έτυχε να συμβεί σ’ ένα πλοίο αλλά σε μια σειρά από πλοία. Είναι πάγια τακτική των Ουκρανών να μην καθαρίζουν τα πλοία τους, ή δεν τα καθάρισαν όλα (; ) μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή;

3. Τελικά πόσα τρόφιμα με επιμολυσμένο ηλιέλαιο πρέπει να τρώει κάθε άνθρωπος και για πόσο χρόνο για να πάθει βλάβη η υγεία του; Εάν το συμπέρασμα είναι ότι τελικά δεν βλάπτεται η δημόσια υγεία, η βλάβη πώς υπολογίζεται; Μόνο στον ένα παράγοντα, εάν όλοι οι άλλοι, λειτουργούν ιδανικά; Εάν το επιμολυσμένο ηλιέλαιο από μόνο του δεν προκαλεί βλάβη, μήπως συνδυασμένα, προκαλεί; Προφανώς αυτό δεν θα το μάθουμε ποτέ.

4. Η υποχρέωση να συνοδεύεται κάθε εισαγωγή μιας εταιρείας με ηλιέλαιο από πιστοποιητικό πλέον εργαστηριακού ελέγχου, δεν λύνει το πρόβλημα για τις ποσότητες που διακινήθηκαν μέχρι σήμερα. Αν και δεν γνωρίζουμε γιατί έγινε η επιμόλυνση και από πού προήλθε, καταστρέφουμε μόνο τους τόνους που ήρθαν από την Ουκρανία. Για όλους τους υπόλοιπους, εάν δεν ξεπερνούν το 10% των ημερήσιων επιτρεπόμενων μερίδων κατανάλωσης, η κυκλοφορία επιτρέπεται.

 

Νομίζω ότι απ’ όλο αυτό το σύντομο ιστορικό προκύπτει πόσο ανίσχυρος είναι τελικά ο καταναλωτής απέναντι σ’ όλο αυτό το σύστημα.

-Δεν έμαθε και δεν θα μάθει μάλλον ποτέ ποιοι λόγοι ή σκοπιμότητες επέτρεψαν να δημιουργηθεί αυτό το σκάνδαλο; Ποια ήταν η συνολική διάστασή του, ποιοι ήταν οι πρωταγωνιστές και πόσο χρονικό διάστημα διατρεφόταν με προϊόντα που περιείχαν το συγκεκριμένο υλικό.

-Δεν θα μάθει μάλλον ποτέ, ποια από τα προϊόντα που τρώει καθημερινά το περιέχουν. Πόσο συχνά εκτίθεται στον κίνδυνο; Εάν τα προβλήματα υγείας που θα προκύψουν στο μέλλον θα οφείλονται και στο συγκεκριμένο προϊόν.

Παρ’ όλη τη σοβαρότητα του σκανδάλου με το επιμολυσμένο ηλιέλαιο που αφορούσε περίπου 8 χώρες της Ευρωπαϊκής κοινότητας, εν τούτοις, φαίνεται η μόλυνση από κάποιο επιμολυντή στα προϊόντα διατροφής είναι μία καθημερινή πραγματικότητα γι’ αυτόν τον οργανισμό. Εάν διαβάσει κανείς τις επίσημες ανακοινώσεις έγκαιρης προειδοποίησης για διάστημα 5 ημερών, π.χ. τον προηγούμενο μήνα από 21-25/5, διαπιστώνει ότι το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης έστειλε σήμα για 14 προϊόντα.

 

Είναι δηλ. καθημερινή πραγματικότητα η μόλυνση από κάποιο παράγοντα, που υπεισέρχεται στη διατροφική αλυσίδα και αποτελεί κίνδυνο για τους καταναλωτές;

 

Δηλ. στη ουσία ο διατροφικός κίνδυνος είναι υπαρκτός κάθε μέρα;

Εκτιθέμεθα κάθε μέρα σε κίνδυνο; Είμαστε ενήμεροι για το ρίσκο που αναλαμβάνουμε και έχουμε αποφασίσει γι’ αυτόν;

Ζούμε σε μία κοινωνία του ρίσκου, της διακινδύνευσης είχε πει ο Urlich Beck, όπου όλοι είμαστε συμμέτοχοι στην απόφαση ανάληψης κινδύνων που προέρχονται από μια τεχνολογική καινοτομία και έχουμε αποδεχτεί το ρίσκο που περικλείουν. Να μια θεωρία που έχει μεγάλη διάδοση και θέτει το θέμα της προσωπικής ευθύνης για κάτι που έχει επιπτώσεις σε παγκόσμια κλίμακα. Πόσο φταίω και εγώ γι’ αυτό που συμβαίνει;

Ποιος ευθύνεται για τη μόλυνση του εδάφους λέει ο Beck. Οι αγρότες, η χημική βιομηχανία, η κρατική διοίκηση ή οι καταναλωτές; Διαπιστώνει λοιπόν ότι «η αλληλεξάρτηση των οικονομικών, αγροτικών, δικαιακών και πολιτικών δρώντων του εκσυγχρονισμού, συσκοτίζει τη διάκριση μεταξύ της αρχικής πρωτοβουλίας λήψης μιας απόφασης και των εκ των υστέρων αναδυόμενων συνεπειών της». Με άλλα λόγια η διάκριση μεταξύ των «αναλαμβανόμενων ρίσκων» και των «υφιστάμενων κινδύνων» στα πλαίσια της αλληλεξάρτησης αυτής ακυρώνεται και υποκαθίσταται από μια κατάσταση «γενικής συνενοχής». Όλοι ευθύνονται αλλά και δεν ευθύνονται, επομένως, όλοι, και άρα κανείς, είναι αρμόδιοι για την αντιμετώπιση των κινδύνων. Παρ’ όλο όμως που όλοι υποτίθεται αναλαμβάνουμε ένα ρίσκο, οι συνέπειές του δεν αίρουν τις ταξικές αντιθέσεις. Ο πλούτος που παράγεται από ένα ρίσκο, εξακολουθεί να συσσωρεύεται στην κορυφή και οι συνέπειές του στη βάση.

Το ερώτημα είναι ποιος αποφασίζει για την ανάληψή του από τη κοινωνία και ποιο μέρος της ευθύνης μεταβιβάζει σε μένα; Σε ποιο σημείο μπορώ ν’ αντιδράσω και να μην αναλάβω τις συνέπειες τέτοιων αποφάσεων; Πότε γίνομαι και εγώ συμμέτοχος;

Τι κάνω ως παραγωγός, ως καταναλωτής, ως πολιτικό ον, στο να επιμερίσω την ευθύνη εκεί που της αναλογεί και να συμβάλλω για μια πιο δίκαιη για το εισόδημα και τη ζωή των ανθρώπων κοινωνία;

Και εδώ τίθεται το θέμα των θέσεων που κατέχει ο καθένας σ’ αυτή την ευθύνη και πώς μπορεί να συμβάλλει για μια αλλαγή που θα είναι προς όφελός του. Θα πρέπει να ερωτηθούν λοιπόν, σε κάθε περιοχή της χώρας:

Α) οι καταναλωτικές οργανώσεις για να μας πουν:

1) Πώς γίνεται ο έλεγχος των τροφίμων στη περιοχή τους; Από ποιους ελεγκτικούς οργανισμούς, με ποιο τρόπο και σε ποια στάδια της παραγωγής και διακίνησής τους;

2) Σε ποια προϊόντα γίνεται ο έλεγχος και σε ποια αμελείται;

3) Υπάρχουν πρότυπα για την ασφάλεια των τροφίμων και ορθές πρακτικές παραγωγής γεωργικών και κτηνοτροφικών προϊόντων που εφαρμόζονται;

4) Πώς μπορεί ο καταναλωτής να ελέγξει τη ποιότητα του προϊόντος που αγοράζει; Συγκεκριμένα με το επιμολυσμένο ηλιέλαιο π.χ., τι θα πρέπει να βλέπει στη συσκευασία;

5) Ποια μέτρα στήριξης θεωρούν ότι πρέπει να τους δοθούν για την ενημέρωση του καταναλωτικού κοινού και πώς μπορεί να οργανωθεί μία εκστρατεία ενημέρωσης ως προς τις βλαπτικές συνέπειες συγκεκριμένων τροφίμων και για τις ασθένειες που συνδέονται μ’ αυτά; Ποιες θα μπορούσαν να είναι οι προτεραιότητες για την κάθε περιοχή;

Β) οι περιβαλλοντικές οργανώσεις, σχετικά με:

1) τους κινδύνους για το περιβάλλον που αποτελεί η άσκηση της γεωργικής και κτηνοτροφικής δραστηριότητας. Ποια χρήση του εδάφους θεωρείται η πλέον επιβαρυμένη περιβαλλοντικά;

2) Πόσο επιβαρυμένη περιβαλλοντικά είναι η περιοχή;

3) Ποιες περιοχές της αντίθετα χαρακτηρίζονται ως υψηλής αισθητικής και είναι οι λιγότερο επιβαρυμένες; Γιατί συμβαίνει αυτό;

Γ) Οι ενώσεις των παραγωγών, για να απαντήσουν στα ακόλουθα ερωτήματα:

1) Ποια είναι τα προβλήματά τους από την εφαρμογή των Ορθών πρακτικών στη γεωργία και κτηνοτροφία; Τις εφαρμόζουν, σε ποια έκταση και εάν όχι, γιατί;

2) Ποια προβλήματα συνάντησαν όταν τα διάφορα κατά καιρούς διατροφικά σκάνδαλα αφορούσαν ένα μέρος της παραγωγής τους; Ποια ήταν η συμπεριφορά της πολιτείας, εάν αποζημιώθηκαν και εάν κατάφεραν να ξαναδημιουργήσουν το κεφάλαιο που καταστράφηκε.

3) Έχουν εκπαιδευτεί για την εφαρμογή ορθών γεωργοκτηνοτροφικών πρακτικών; Γνωρίζουν για τις επιπτώσεις της δραστηριότητάς τους στο περιβάλλον;

4) Τι γνωρίζουν για την βιολογική γεωργία και κτηνοτροφία; Υπάρχουν παραγωγοί που τις εφαρμόζουν; Ποιο μέρος της γεωργοκτηνοτροφικής παραγωγής της περιοχής αφορά;

5) Η στροφή της αγροτικής πολιτικής στα παραδοσιακά προϊόντα και στην αντικατάσταση των συμβατικών καλλιεργειών με νέες καλλιέργειες, έχει κερδίσει την συμμετοχή του αγροτικού κόσμου; Υπάρχουν προσπάθειες για την αλλαγή του παραγωγικού προτύπου; Πώς κρίνουν την επιστροφή στις αυτόχθονες ποικιλίες και φυλές ζώων;

Δ) Οι φορείς της Πολιτείας, για να απαντήσουν στα εξής:

1) πώς γίνεται ο έλεγχος των τροφίμων στη περιοχή, ποιες είναι οι ανεπάρκειες σε διαδικασίες, υλικό και ανθρώπινο δυναμικό;

2) Για ποια προϊόντα εφαρμόζεται αυτή η διαδικασία;

3) Πώς έγινε ο έλεγχος σε σχέση με το πρόσφατο διατροφικό σκάνδαλο; Διακινήθηκε επιμολυσμένο ηλιέλαιο και πώς ενημερώθηκαν οι καταναλωτές;

4) Ποιες ενέργειες και παρεμβάσεις έχουν γίνει για τη προώθηση της βιολογικής γεωργίας και κτηνοτροφίας, προβολής των τοπικών προϊόντων και γεύσεων, προστασίας του περιβάλλοντος και κυρώσεων τυχόν παραβάσεων;

5) Πόσο σημαντικό είναι για τη περιοχή το πρόβλημα του μελιταίου πυρετού και εάν συνδέεται με τη διακίνηση των ζώων.

6) Υπήρξε ένα σκάνδαλο με καλλιέργεια γενετικά τροποποιημένου καλαμποκιού από κάποιο αγρότη. Πώς δημιουργήθηκε και ποια ήταν η εξέλιξή του;

Ε) Οι πολιτικοί φορείς, για να μας πληροφορήσουν

1) Πώς γίνεται η λήψη αποφάσεων σε θέματα περιβάλλοντος σε τοπικό επίπεδο και ποιες ανεπάρκειες έχουν εντοπίσει;

2) Πώς διακινούνται τα τρόφιμα και τα γεωργοκτηνοτροφικά προϊόντα στη περιοχή, ποια είναι τα δίκτυα διανομής, για ποια προϊόντα γίνεται η δευτερογενής επεξεργασία και ποια προβλήματα υπάρχουν σε σχέση μ’ αυτά;

3) Ποιες είναι οι πολιτικές προτάσεις τους για το περιβάλλον και την ασφάλεια και την υγιεινή στα τρόφιμα;

 

Τα ερωτήματα αυτά έχουν σκοπό να δημιουργήσουν το πλαίσιο ενός διαλόγου. Οι Οικολόγοι-Πράσινοι σχετικά με την ασφάλεια στα τρόφιμα και την προστασία του καταναλωτή, θέλουν να ενώσουν την εμπειρία του καθένα με ορισμένες συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής και είναι σημαντικό να συζητηθούν αυτές με το σύνολο της κοινωνίας για να μπορέσει να αναδειχθεί ο ρεαλισμός της πολιτικής μας παρέμβασης για αλλαγή.

Συγκεκριμένα το διατροφικό σκάνδαλο με το επιμολυσμένο ηλιέλαιο, έδειξε ποια επικίνδυνη διαδρομή μπορεί να πάρει η διακίνηση ενός προϊόντος και πόσο αυτή είναι ανεξέλεγκτη. Πιθανόν στα σούπερ μάρκετ της Ανατολικής Μακεδονίας να έχει διακινηθεί το επιμολυσμένο ηλιέλαιο, που προέρχεται από την Ουκρανία, αλλά εισήχθηκε από Ελβετία και Βέλγιο, -και δεν γνωρίζουμε από πού αλλού- όταν η παραγωγή της περιοχής σε ηλίανθο είναι η υψηλότερη της χώρας. Πού πηγαίνει αυτό το προϊόν που καλλιεργούμε ενώ αγοράζουμε άλλο από την Ουκρανία;

Γι’ αυτό θεωρούμε ότι οι προτάσεις μας, των Οικολόγων Πράσινων, για

-προσανατολισμό της παραγωγής κατά προτεραιότητα στις τοπικές ανάγκες και σε τοπικά σύμφωνα ποιότητας,
- δημιουργία συνεταιρισμών παραγωγών-καταναλωτών και άλλων εναλλακτικών δικτύων διανομής και αλληλεγγύης

Βρίσκονται πράγματι κοντά στα σύγχρονα προβλήματα της κοινωνίας γιατί τις έχει δημιουργήσει η ανάγκη και η συνεχής ανασφάλεια που έχουν προκαλέσει στον καταναλωτή οι διατροφικοί κίνδυνοι.

Πιστεύουμε ότι η δημιουργία συνεταιρισμών παραγωγών-καταναλωτών, θα βοηθήσει να βελτιωθεί η ποιότητα των προϊόντων, να μειωθεί το κέρδος των -πολλών συχνά- ενδιάμεσων μεταπρατών, να απολαμβάνουν οι παραγωγοί ένα αξιοπρεπές εισόδημα αλλά και να μην αντιμετωπίζουν οι καταναλωτές αδικαιολόγητα ακριβές τιμές.

Πιστεύουμε ότι η ενθάρρυνση της ποιοτικής και οικολογικής παραγωγής που καλύπτει κυρίως τις τοπικές και περιφερειακές ανάγκες, θα βοηθήσει στη δημιουργία ενός κλίματος αξιοπιστίας μεταξύ παραγωγών και καταναλωτών. Οι αγρότες σήμερα ακολουθώντας ένα καταστροφικό για το περιβάλλον και την υγεία μοντέλο παραγωγής, έχασαν ταυτοχρόνως και τη δική τους ανεξαρτησία και υποβάθμισαν το περιβάλλον από το οποίο εξαρτώνται. Σήμερα μεγάλο ποσοστό των εισοδημάτων τους είναι υποθηκευμένο λόγω των δανείων για αγορά συχνά υπερβολικών μηχανημάτων αλλά και σπατάλης των επιδοτήσεων από την ΚΑΠ ενώ οι αποδόσεις των καλλιεργειών πλήττονται από την υποβάθμιση της γονιμότητας των εδαφών αλλά και τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής και της μείωσης της προστασίας από την υπεριώδη ακτινοβολία λόγω καταστροφής της στοιβάδας του όζοντος. Βασικές αλλαγές στο μοντέλο γεωργίας που διασφαλίζουν αξιοπρεπές εισόδημα για τους γεωργούς με ταυτόχρονη προστασία του καταναλωτή, του περιβάλλοντος και της υγείας των παραγωγών δεν συνδέονται κατ’ ανάγκη με υπερβολικά ακριβά προϊόντα, εφόσον υπάρχει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο ενίσχυσης της ποιοτικής γεωργίας και κτηνοτροφίας και ιδιαίτερα της βιολογικής.

 

Γι’ αυτό η στροφή στη βιολογική γεωργία και κτηνοτροφία, σε συνδυασμό με ολοκληρωμένα αγρο-περιβαλλοντικά σχέδια για τη βιωσιμότητα της υπαίθρου και η προτεραιότητα στα συμφέροντα των μικρών αγροτών μπορούν πράγματι ν’ αποτελέσουν πολύ σοβαρές προτάσεις για αναβάθμιση του περιβάλλοντος, προστασία του καταναλωτή και αναζωογόνηση της ζωής της υπαίθρου με την διατήρηση ενός σημαντικού πληθυσμού σ’ αυτήν.

Πιστεύουμε ότι η αυτάρκεια σε τοπικό επίπεδο από άποψη παραγωγής τροφίμων και κάλυψης των ενεργειακών αναγκών με αξιοποίηση των γεωργικών υπολειμμάτων συμβάλει στον περιορισμό του ανταγωνισμού για τη διασφάλιση των τροφίμων που παράγονται σε λίγες μόνο περιοχές και στη συγκράτηση των τιμών σε λογικά επίπεδα.

Πιστεύουμε ότι η προστασία του παγκόσμιου κλίματος και η προσαρμογή των γεωργικών καλλιεργειών στα νέα κλιματικά δεδομένα πρέπει να είναι στις προτεραιότητες της αγροτικής πολιτικής, μια και οι μεγάλης έκτασης καταστροφές λόγω της ανατροπής του κλίματος οδηγεί σε μεγάλες αυξήσεις των τιμών των προϊόντων, όπως συνέβη για παράδειγμα εξαιτίας των εκτεταμένων καταστροφών στην παραγωγή δημητριακών στην Αυστραλία.

Πιστεύουμε ότι για λόγους πολιτισμού και δικαιοσύνης οι αναπτυγμένες χώρες οφείλουν να βοηθήσουν τον υπόλοιπο παγκόσμιο πληθυσμό να εξασφαλίσει ανθρώπινα επίπεδα ζωής χωρίς τις υπερβολές κατανάλωσης και σπατάλης του Δυτικού κόσμου.

 

Η συνεχής αύξηση της τιμής του πετρελαίου οφείλεται όχι μόνο στις κερδοσκοπικές τάσεις αλλά και στην αυξανόμενη ζήτηση, στην αλλαγή των διατροφικών συνηθειών, στις επιπτώσεις των κλιματικών αλλαγών στις καλλιέργειες και στον μονομερή προσανατολισμό της παραγωγής πολλών χωρών προς τις εξαγωγές.

Πρέπει να δημιουργήσουμε μια νέα ισορροπία μεταξύ σοδειών και ανερχόμενης παραγωγής κρέατος, όπως και να ξανασκεφτούμε τη συνολική εξίσωση παραγωγής τροφής και ενέργειας. Η διατροφική ασφάλεια στις φτωχές χώρες δεν μπορεί να διασφαλισθεί μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα με αποστολές τροφίμων ή τεχνητά χαμηλές τιμές. Χρειαζόμαστε μια νέα, βαθιά, μεταρρύθμιση στη γεωργία, στο εμπόριο και στις ενεργειακές πολιτικές που θα τοποθετούν τη διατροφική ασφάλεια πρώτη και με εισαγωγή κριτηρίων αειφορίας στην παραγωγή των μέσων διατροφής

Ιούνιος 23, 2008 in Uncategorized

 

επιστροφή

 

4. Γενετική Μηχανική: Ένας καρπός της υπερβολής- Του Doug Gurian-Sherman

 

Ενδιαφέρον αρθρο ως απάντηση στην κριση των τροφίμων και στην εκμετάλλευση απο πλευράς βιοτεχνολογικών εταιρειών και κυβερνήσεων για να προβληθούν ως λύση. Το ενδιαφέρον είναι ότι ο αρθρογράφος προέρχεται απο κρατικούς μηχανισμούς των ΗΠΑ. Είναι πρώην ειδικός επιστήμονας σε θέματα βιοτεχνολογίας του EPA (Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος, Η.Π.Α.) και σύμβουλος βιοτεχνολογίας του FDA (Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων, Η.Π.Α.), (Από την San Diego Union Tribune, 18 Ιουνίου 2008.),

 http://www.signonsandiego.com/uniontrib/20080618/news_lz1e18gurian.html

 

Η κρίση με τα τρόφιμα είναι συνέχεια στις ειδήσεις τελευταία. Το ίδιο και στα μυαλά της Βιομηχανίας της Βιοτεχνολογίας, η οποία χρησιμοποιεί την αυξημένη ανησυχία για τα τρόφιμα ώστε να προτείνει, αντίθετα προς τις ενδείξεις, ότι οι Γενετικά Τροποποιημένες (Γ.Τ.) καλλιέργειες είναι απαραίτητες για να θραφεί ο κόσμος. Η πρόσφατη άνοδος των τιμών των τροφίμων οφείλεται στην αυξημένη ζήτηση, την ξηρασία και τις εμπορικές πολιτικές παρά στην ανεπαρκή παγκόσμια εσοδεία. Ωστόσο ο παγκόσμιος πληθυσμός αυξάνεται, γι' αυτό και αξίζει να εξετάσουμε τον ρόλο της Γενετικής Μηχανικής στην διασφάλιση κατάλληλων, οικονομικά προσιτών και αειφόρων τροφίμων στο μέλλον.

Μετά από 20 χρόνια έρευνας και 13 χρόνια εμπορευματοποίησης, οι Γ.Τ. καλλιέργειες έχουν ένα παρελθόν που μας επιτρέπει να εκτιμήσουμε τις μελλοντικές προοπτικές τους. Και μέχρι τώρα έχουν δείξει μικρή μόνο πρόοδο όσον αφορά στα σπουδαιότερα θέματα της παραγωγής τροφίμων, όπως είναι το μέγεθος της παραγωγής, την αντοχή στις καταπονήσεις (των φυτών) και την βελτίωση της αειφορίας. Οι μειωμένες μέχρι σήμερα επιδόσεις τους εγείρει λοιπόν ερωτηματικά για το πόσα ακόμα από τα λιγοστά μας χρήματα για έρευνα θα έπρεπε να διατεθούν σε αυτή την αμφιλεγόμενη τεχνολογία. Επιπλέον, η αμελής νομοθεσία τόσο για την ασφάλεια των τροφίμων όσο και τους περιβαλλοντικούς κίνδυνους των Γ.Τ.Ο. μένει ακόμα να διευθετηθεί, ιδιαίτερα σε αναπτυσσόμενες χώρες όπου συχνά δεν υπάρχει νομοθετική πλαίσιο για την εκτίμηση των Γ.Τ. καλλιεργειών.

 

Τα χαρακτηριστικά που σχετίζονται περισσότερο με την επάρκεια των τροφίμων είναι η εσοδεία- μεγαλύτερη παραγωγή στα ήδη διαθέσιμα εδάφη- και η καλύτερη χρήση των φυσικών πόρων, ιδιαίτερα εν όψει της κλιματικής αλλαγής. Ήδη το 70% της κατανάλωσης νερού πηγαίνει για γεωργική χρήση, γι' αυτό και η μείωση της χρήσης νερού για καλλιέργειες είναι κάτι πολύ σημαντικό. Και επειδή η σύγχρονη βιομηχανοποιημένη γεωργία συχνά υποβαθμίζει το έδαφος και προκαλεί σημαντική ρύπανση λόγω των λιπασμάτων, των εντομοκτόνων και της παραγωγής αερίων του θερμοκηπίου, πρέπει να κάνουμε καλύτερη δουλειά όσον αφορά στην παραγωγή τροφίμων χωρίς να υποβαθμίζουμε το περιβάλλον.

Ας είμαστε ξεκάθαροι, μέχρι τώρα δεν υπάρχει καμιά εμπορική Γ.Τ. ποικιλία φυτών που να αυξάνει εγγενώς την παραγωγή. Παρόμοια, δεν υπάρχουν Γ.Τ. καλλιέργειες στην αγορά που να είναι ανθεκτικές στην ξηρασία, να μειώνουν την ρύπανση από τα λιπάσματα ή να σώζουν το έδαφος. Δεν υπάρχει ούτε μια.

Η ποιο διαδεδομένη Γ.Τ. καλλιέργεια στις Η.Π.Α., η Γ.Τ. σόγια-ανθεκτική σε ζιζανιοκτόνο, δεν παρουσίασε μεγαλύτερη παραγωγή σε σχέση με τις αντίστοιχες μη-Γ.Τ. ποικιλίες, σύμφωνα με τον Οργανισμό Γεωργίας των Η.Π.Α (USDA) και άλλες πολυάριθμες έρευνες. Οι Γ.Τ. καλλιέργειες-ανθεκτικές σε έντομα παρουσίασαν μερικές φορές μια έμμεση αύξηση της παραγωγής με το να μειώνουν την ζημιά των εντόμων. Ωστόσο αυτές οι αυξήσεις στην παραγωγή ήταν μέτριες και πρόσφατες έρευνες υποδεικνύουν ότι πολλές από τις φαινομενικές βελτιώσεις που επέφεραν πιθανόν να οφείλονται σε άλλου τύπου προόδους που ισχύουν και για την συμβατική σποροπαραγωγή. Νεότερες καινοτομίες, χρησιμοποιώντας νέες διορατικές μεθόδους που προέρχονται από την αυξανόμενη γνώση μας σχετικά με την γενετική των φυτών, βελτιώνουν τις επιδόσεις και την ταχύτητα αυτών των κατοχυρωμένων, παραγωγικών μεθόδων αναπαραγωγής φυτών χωρίς την χρήση της Γενετικής Μηχανικής.

 

Και τι γίνεται με τα περιβαλλοντικά οφέλη; Στην καλύτερη περίπτωση και αυτά ήταν μέτρια.

Παραβλέποντας τις ρητορείες, η συνολική χρήση χημικών (εντομοκτόνων, ζιζανιοκτόνων και μυκητοκτόνων) δεν μειώθηκε με την Γενετική Μηχανική. Παρόλο που υπήρχε κάποια αρχική μείωση, πρόσφατα δεδομένα από τις Η.Π.Α. καταδεικνύουν ότι η χρήση τέτοιων χημικών με τις Γ.Τ. καλλιέργειες είναι τώρα σημαντικά υψηλότερη απ' ότι πριν την εισαγωγή της τεχνολογίας. Ζιζάνια που ανέπτυξαν ανθεκτικότητα στο ζιζανιοκτόνο που χρησιμοποιούνταν με τις Γ.Τ. ποικιλίες μολύνουν τώρα δεκάδες εκατομμύρια στρέμματα, αναγκάζοντας σε αυξημένη χρήση χημικών. Οι Γ.Τ. ποικιλίες-ανθεκτικές σε έντομα έχουν μειώσει κάπως την χρήση χημικών, ωστόσο στο σύνολο οι Γ.Τ. καλλιέργειες δεν μείωσαν την εξάρτηση μας από τα αυτά.

Η εδαφική διάβρωση και υποβάθμιση μπορεί να μειωθεί με τη μειωμένη άρωση του εδάφους. Και κάτι τέτοιο συνοδεύει τις Γ.Τ. ποικιλίες-ανθεκτικές σε ζιζανιοκτόνα. Ωστόσο τέτοιες μέθοδοι μειωμένης άρωσης ήταν δημοφιλείς και πριν την υιοθέτηση των Γ.Τ. καλλιεργειών. Το USDA ανέφερε το 2002 ότι τα δεδομένα δεν υποδεικνύουν πως οι Γ.Τ. ποικιλίες συνεισφέρουν σημαντικά στην μειωμένη άρωση.

Σε πολλές περιπτώσεις μπορούμε να επιτύχουμε τα ίδια και καλύτερα αποτελέσματα με λιγότερες δαπάνες εφαρμόζοντας την επιστήμη της Αγρο-οικολογίας. Η χρήση χημικών μπορεί να μειωθεί με την εναλλαγή καλλιεργειών παρά από το να καλλιεργείται μόνο καλαμπόκι, ή καλαμπόκι και σόγια. Η διάβρωση του εδάφους μπορεί ευρέως να μειωθεί με την κοινή οργανική πρακτικής της χρήσης καλλιεργειών που καλύπτουν το έδαφος ανάμεσα στις καλλιεργητικές περιόδους. Αυτές και άλλες πρακτικές βελτιώνουν το έδαφος, κατακρατώντας έτσι περισσότερο νερό, βοηθώντας τα φυτά κατά την διάρκεια ξηρασίας. Μεγάλες βελτιώσεις στην χρήση του νερού μπορεί να επιτευχθεί επίσης μέσω τεχνολογιών όπως η άρδευση με σταγόνα παρά με τις σπάταλες μεθόδους που χρησιμοποιούνται ευρέως τώρα.

Πολλά από αυτά τα θέματα θίγονται σε μια προσφάτως δημοσιευμένη αναφορά της Διεθνούς Αποτίμησης Αγροτικής Γνώσης, Επιστήμης και Τεχνολογίας για την Ανάπτυξη, επιχορηγούμενη από την Παγκόσμια Τράπεζα και τα Ηνωμένα Έθνη, η οποία συμπεραίνει ότι ο ρόλος της Γενετικής Μηχανικής για της βελτίωση της ασφάλειας των τροφίμων στις αναπτυσσόμενες χώρες θα πρέπει να είναι δευτερεύων αναφορικά με άλλες προσεγγίσεις.

 

Τέλος, σε περίπτωση που η Γενετική Μηχανική θα μπορέσει να παράσχει οφέλη στο μέλλον, πρέπει να διευθετηθεί επαρκώς νομοθετικά ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια των τροφίμων και η προστασία του περιβάλλοντος. Δυστυχώς, οι Η.Π.Α., με την υποστήριξη των εταιρειών, έχει παραμελήσει την νομοθέτηση σχετικά με τα Γ.Τ. φυτά. Η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA)  δεν έδωσε έγκριση στα Γ.Τ. τρόφιμα, απλά τα εισήγαγε στην αγορά. Το FDA έχει θεσπίσει μόνο μια εθελοντικής μορφής νομοθετική διαδικασία για την ασφάλεια των Γ.Τ. τροφίμων, ουσιαστικά απαράλλαχτη από το 1992, η οποία δεν προϋποθέτει καμία συγκεκριμένη δοκιμή διατροφικής ασφαλείας και επιτρέπει ευρέως στις εταιρείες να ορίζουν αυτές ποιες δοκιμές θα πραγματοποιούν. Το USDA αποδοκιμάστηκε το 2002 από την Εθνική Ακαδημία Επιστημών για την ανεπαρκή επιστημονική αυστηρότητα, και έχει χάσει προσφάτως πολλές δίκες σε ομοσπονδιακά δικαστήρια για την ελαστική νομοθεσία του. Ο ίδιος ο Γενικός Επιθεωρητής του επιδοκίμασε τον νομοθετικό μηχανισμό του το 2005. Το USDA αναθεωρεί τώρα τους κανονισμούς του, ωστόσο οι πρόσφατες αναφορές δεν ικανοποιούν επαρκώς τις προηγούμενες κριτικές.

Η πρόκληση του να παραχθεί και να διανεμηθεί τροφή σε ένα πεινασμένο κόσμο απαιτεί σοβαρή προσοχή. Μέχρι τώρα, οι υπέρμετροι ισχυρισμοί της βιομηχανίας της Βιοτεχνολογίας δεν καλύπτονται από επιστημονικές ενδείξεις παρά μόνο συσκοτίζουν τις επιλογές μας με ρόδινες ρητορείες. Αυτό μπορεί να μας παρεμποδίσει από το να επενδύσουμε σε εργαλεία όπως της συμβατικής σποροπαραγωγής και της Αγρο-οικολογίας οι οποίες, σύμφωνα με το ιστορικό τους, μπορούν να βοηθήσει τον κόσμο να ταΐσει τον εαυτό του.

order81.blogspot.com

 

επιστροφή

 

5. ΤΡΟΦΕΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ

 

Είμαστε επιφυλακτικοί σε τέτοια δημοσιεύματα, γιατί από χώρα σε χώρα μπορεί να υπάρχουν τεράστιες διαφορές στα υπολείμματα των χημικών και σε άλλους παράγοντες. Ωστόσο, θεωρούμε ότι το detox κάνει σοβαρή ενημερωτική δουλειά. Βάλτε το στα αγαπημένα σας. ΗΓ

 

Τα βιολογικά φρούτα και λαχανικά παράγονται χωρίς την χρήση χημικών ουσιών (ζιζανιοκτόνα, φυτοφάρμακα κλπ) κάποιοι όμως βρίσκουν δυσβάσταχτο το κόστος τους.

Σύμφωνα με το αμερικάνικο Shoppers Guide to Pesticide in Produce  υπάρχουν 12 φρούτα και λαχανικά που όταν καλλιεργούνται συμβατικά αποθηκεύουν πολύ λιγότερο τοξικό φορτίο και είναι τα παρακάτω:

-Μπρόκολο

-Λάχανο

-Μελιτζάνα

-Αρακάς (κατεψυγμένος)

-Καλαμπόκι (κατεψυγμένο)

-Κρεμμύδι

-Σπαράγγι

-Αβοκάντο

-Μπανάνα

-Μάνγκο

-Ανανάς

-Ακτινίδιο

Μάθετε περισσότερα για την συσσώρευση τοξικού φορτίου στο ανθρώπινο σώμα (Ελήφθη από το newsletter@detoxcenter.gr newsletter@detoxcenter.gr 22-8-08)

 

επιστροφή

 

6. Οι σωτήρες της κόκκινης πατάτας

 

Η ιστορία που θα διαβάσετε έχει πλάκα. Ας θυμίσουμε ότι στην έντυπη έκδοση των Ικαριακών και Φουρνιώτικων Νέων, στο Τεύχος 5, Ιούλιος-Αύγουστος   1999 είχαμε δημοσιεύσει ένα κουϊζ: Αναδημοσιεύουμε:

«ΑΙΝΙΓΜΑ: Ως γνωστόν, οι πατάτες στην Ευρώπη ήρθαν με τον Χριστόφορο Κολόμβο από την Αμερική. Επίσης είναι γνωστός ο αγώνας που έκανε ο Ιωάννης Καποδίστριας για να περάσει τις πατάτες στο διαιτολόγιο των Ελλήνων. Ωστόσο, δεν ήταν ο Καποδίστριας που πρωτοέφερε τις πατάτες στην Ελλάδα:  

Ποιοι ήταν οι πρώτοι Έλληνες που έφαγαν πατάτες, πολύ πριν τις φέρει ο Καποδίστριας;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Οι Ικαριώτες!

Αναδημοσιεύουμε αυτολεξεί από το λαογραφικό αφήγημα του Διαμαντή Δ. Ρήνα «Σωτηρία Αιωνόβιου Κυπαρισσιού» στη Σαμιακή 16-8-99: «Ο Αλέκος Γλαρός, όταν ήταν 13 ετών, και ενώ έβοσκε τα πρόβατά του στο Θερμό, παράλια περιοχή πέρα από τον Άγιο Κήρυκο, στην οποία ξεπηδούσε ζεστό νερό, τον έπιασαν πειρατές. Ήταν κρυμμένοι ανάμεσα στα πελώρια βράχια, που αργότερα τα ξερίζωσαν και τα μετέφεραν για να φτιάξουν το λιμάνι του Αγίου Κηρύκου. Τον έβαλαν μαζί με τα ζώα του στο καΐκι τους και τον πήγαν στο Αλγέρι. Κανείς δεν ήξερε πώς χάθηκε. Οι συγγενείς του είχαν τελέσει και το μνημόσυνό του. Γύρισε ύστερα από 27 χρόνια, σε ηλικία 40 ετών. Το μόνο που έφερε μαζί του ήταν ένα τσουβάλι ... πατάτες, σε μια εποχή που δεν τις ήξεραν όχι μόνο στην Ικαρία, αλλά ούτε και στην υπόλοιπη Ελλάδα. Μεσολάβησαν κάμποσα χρόνια, για να γίνουν γνωστές και στην Αθήνα, στα χρόνια του Καποδίστρια, με το γνωστό του τέχνασμα. Έτσι η Ικαρία είναι η πρώτη, που οι κάτοικοί της, χωρίς προτροπές και παρακάλια άρχισαν να καλλιεργούν τις πατάτες, που με τόσους τρόπους μαγειρεύονται»

Τελικά, όπως μαθαίνουμε από το επόμενο δημοσίευμα, ο σπόρος αυτής της πατάτας σώθηκε και βρίσκεται σε καλά χέρια. Μπράβο!

 

του Χρήστου Μανωλά

απόσπασμα από «Τα Νέα» 21/03/08

Μέχρι και τη δεκαετία του 1960, στην Ικαρία, στη Σάμο και στη Χίο ήταν συνηθισμένη η  καλλιέργεια ενός «διαφορετικού» είδους πατάτας. Οι πατάτες εκείνες ήταν πιο μικρές σε μέγεθος,  πιο πλούσιες και πιο μαλακές στη γεύση, ενώ η φλοίδα τους είχε σκούρο κοκκινωπό χρώμα. Οι ντόπιοι άλλωστε την αποκαλούσαν κόκκινη πατάτα.

Το είδος εκείνο ήταν δύσκολο στη καλλιέργεια αφού απαιτούσε χώμα πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά. Ωστόσο δεν ήθελε πολύ νερό, γι΄ αυτό και το συναντούσε κανείς στα νησιά. Με τα χρόνια το είδος αυτό χανόταν σιγά σιγά. Οι επιστήμονες το θεωρούσαν πια εξαφανισμένο.

Μέχρι και το περασμένο φθινόπωρο. Ήταν αρχές Οκτωβρίου, όταν ένας ηλικιωμένος κάτοικος της Ικαρίας, έφερε βολβούς «κόκκινης πατάτας» σ΄ ένα επιστημονικό κλιμάκιο που βρισκόταν στο νησί

ακριβώς για να συλλέξει σπόρους. […]

Η Τράπεζα Σπόρων Αιγαίου στεγάζεται στην ερευνητική βάση του Αρχιπελάγους στην Ικαρία και βρίσκεται σε συνεργασία με την Τράπεζα Φυτογενετικού Υλικού της Ελλάδος του ΕΘΙΑΓΕ (Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας)». [..]

«Όσοι μάθαιναν την προσπάθειά μας έρχονταν μόνοι τους. Μας προσέγγιζαν, μας έφερναν φυτά και σπόρους, μας εξηγούσαν. Ο ενθουσιασμός ήταν εντυπωσιακός!», αναφέρει ο κ. Λευτέρης Τρικιριώτης, ερευνητής του Αρχιπελάγους. Όπως συμπληρώνει, «οι κοινωνίες των νησιών επιβίωσαν επί χιλιετίες καλλιεργώντας τις μοναδικές νησιωτικές ποικιλίες οπωροκηπευτικών φυτών. Αυτές χρειάστηκαν αιώνες για να προσαρμοστούν γενετικά στις ιδιαίτερες συνθήκες των διαφορετικών νησιών, όπως για παράδειγμα η έλλειψη νερού, οι δυνατοί άνεμοι, το φτωχό σε θρεπτικά συστατικά χώμα».

«Οι σπόροι φυλάσσονται υπό κατάλληλες συνθήκες, καλλιεργούνται πειραματικά για μορφολογική παρατήρηση αλλά και με στόχο τον πολλαπλασιασμό και τη διανομή τους σε επιλεγμένους αγρότες των νησιών», λέει η κ. Μήλλιου, βιολόγος, διευθύντρια επιστημονικής έρευνας του Αρχιπέλαγος και του επιστημονικού κλιμακίου στο οποίο έφτασε ο σπόρος της «κόκκινης πατάτας». «Η  προσπάθεια συνεχίζεται.

Στόχος μας είναι να συλλέξουμε όλους τους σπόρους που υπάρχουν στο Αιγαίο και τα παράλιά του. Να δημιουργήσουμε μια πραγματική Κιβωτό ζωής».

(αναδημοσίευση από το περιοδικό Κάβο Πάππας Νο 6)

 

επιστροφή

 

7. Πανελλαδικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών Χωρίς Χρήματα

 

Το δημοσίευμα που ακολουθεί δεν είναι άμεσα διατροφικό. Δίνει όμως έμμεσα στοιχεία για την προσπάθεια που γίνεται για τη διάδωση και διάσωση παραδοσιακών σπόρων, για την οποία έχουμε γράψει σε προηγούμενο τεύχος. Επίσης, αποδεικνύει το εύρος και την φαντασία που διαθέτουν όσοι ασχολούνται με ζητήματα «εναλλακτικά», που τελικά μάλλον είναι και εκείνα που θα πρέπει να κυριαρχήσουν στο μέλλον. ΗΓ

 

http://peliti.gr/apo%20xeri%20se%20xeri.htm
Το έντυπο "Από Χέρι σε Χέρι και από Καρδιά σε Καρδιά", είναι έκδοση της Εναλλακτικής Κοινότητας Πελίτι. Παρουσιάζει το "Πανελλαδικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών Χωρίς Χρήματα", του Πελίτι. Το "Πανελλαδικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών Χωρίς Χρήματα"  ξεκίνησε το 2002. Συντονιστής είναι ο Παναγιώτης Σαϊνατούδης.

   Το έντυπο "Από Χέρι σε Χέρι και από Καρδιά σε Καρδιά"  κυκλοφορεί κάθε Σεπτέμβριο,  ως ένθετο στα   "Κατά Τόπους Αγροκτήματα για τη Διαφύλαξη των Ντόπιων Ποικιλιών και των Αυτόχθονων Αγροτικών Ζώων". 
   Από τη Δευτέρα 15 Ιανουαρίου του 2007 δημοσιεύουμε τα στοιχεία των συμμετεχόντων στο Πανελλαδικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών Χωρίς Χρήματα, στην ιστοσελίδα μας. Πιστεύουμε ότι με αυτόν τον τρόπο θα συμβάλουμε στην γρηγορότερη  εξάπλωση της ιδέας της ανταλλαγής.
   Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να μας γράψετε στο peliti@peliti.gr ή να καλέσετε στο 2524022059, από Δευτέρα ως Παρασκευή 8-11 το πρωί
ή να μας γράψετε στη διεύθυνση:
Πελίτι, ταχ. Παρανεστίου τ. κ. 66035 Παρανέστι.
   Αν θέλε να συμμετέχετε στο Πανελλαδικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών Χωρίς Χρήματα, του Πελίτι, συμπληρώνετε την αίτηση συμμετοχής  με ότι εσείς επιθυμείτε να προσφέρετε. Από τη φύλαξη ενός μωρού μέχρι την επισκευή ενός σπιτιού. Ακόμη συμπληρώστε ό,τι ενδεχομένως χρειάζεστε.
Εξαίρεση: αν θέλετε να προσφέρετε ντόπιους σπόρους τότε θα πρέπει να συμμετέχετε στο Πανελλαδικό Δίκτυο Διάδοσης και Διάσωσης των Ντόπιων Ποικιλιών του Πελίτι
   Αν υπάρχει κάτι που χρειάζεστε και κάποιο από τα μέλη της ομάδας είναι σε θέση να σας το προμηθεύσει, επικοινωνείτε μαζί του και συμφωνείτε μαζί του στο τρόπο συναλλαγής. Για την ώρα δεν ορίζουμε κάποια τιμή ή κάποιο άλλο νόμισμα. Οι ενδιαφερόμενες πλευρές θα βρουν από μόνες τους την αναλογία ανταλλαγής.
   Αν χρειάζεστε κάτι και δεν συμμετέχετε στο δίκτυο ανταλλαγής μπορείτε πάλι να το ζητήσετε.
Το Πελίτι απευθύνεται στον κάθε ένα. Αυτό που ζητάει είναι: ο σεβασμός, η εκτίμηση, η ειλικρίνεια, η εμπιστοσύνη και η συνέπεια. Ξεκινάμε μ' ένα Πανελλαδικό δίκτυο με σκοπό να γίνουν πολλά μικρά τοπικά στο μέλλον. Βέβαια η ανταλλαγή στην Ελληνική επαρχία υπάρχει ακόμη ως απομεινάρι μιας άλλης εποχής ή ως φυσική συνέπεια των συνθηκών της ζωής.
   Μπορούμε ν' αρχίσουμε τώρα, όσο γρηγορότερα τόσο καλύτερα. Είναι καιρός να οικοδομήσουμε μια κοινοτική οικονομία όσο το δυνατόν πιο ανεξάρτητη από το παγκόσμιο σύστημα. Όσο περισσότερο ζούμε έξω από το σύστημα αυτό, τόσο μειώνεται η δύναμη των ανθρώπων που θέλουν να ελέγχουν τη ζωή μας.
 Για το Πελίτι
 Παναγιώτης Σαϊνατούδης
 Συμμετέχοντες
στο Πανελλαδικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών Χωρίς Χρήματα, του Πελίτι
κατά νομούς:

ΝΟΜΟΣ ΕΒΡΟΥ

ΝΟΜΟΣ ΡΟΔΟΠΗΣ
ΝΟΜΟΣ ΞΑΝΘΗΣ
ΝΟΜΟΣ ΔΡΑΜΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΚΑΒΑΛΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΣΕΡΡΩΝ
ΝΟΜΟΣ ΚΙΛΚΙΣ
ΝΟΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
ΝΟΜΟΣ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ
ΝΟΜΟΣ ΚΟΖΑΝΗΣ
ΝΟΜΟΣ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ
ΝΟΜΟΣ ΤΡΙΚΑΛΩΝ
ΝΟΜΟΣ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΛΑΡΙΣΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΦΩΚΙΔΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΒΟΙΩΤΙΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ
ΝΗΣΟΣ ΑΙΓΙΝΑ
ΝΟΜΟΣ ΑΧΑΪΑΣ
ΝΟΜΟΣ ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
ΝΗΣΟΣ ΛΕΣΒΟΣ
ΝΗΣΟΣ ΜΥΚΟΝΟΣ
ΝΗΣΟΣ ΡΟΔΟΣ
ΝΟΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ
ΝΟΜΟΣ ΛΑΣΙΘΙΟΥ

(Ελήφθη 5-7-08)

 

επιστροφή

 

8. Βιολογικά προϊόντα: είναι όντως “in”;

 

Δημοσιεύουμε με ευχαρίστηση το κείμενο του γεωπόνου Μιχάλη Αναστασιάδη, παλιού γνωστού. Είχε έρθει στην Ικαρία όταν συνεργαζόταν με τη ΔΗΩ, μέσω του εγχειρήματος «Ποιο Μέλλον ταιριάζει στην Ικαρία;», για να ενημερώσει σχετικά με τις βιολογικές καλλιέργειες. Το άρθρο του είναι άκρως ενημερωτικό και πρωτότυπο. ΗΓ

 

Μ. Αναστασιάδης

Δύσκολα θα βρεις στις μέρες μας κάποιο έντυπο με διατροφική θεματολογία που να μην έχει ένα τουλάχιστον άρθρο ανά τεύχος με αναφορά στα τρόφιμα βιολογικής γεωργίας – κτηνοτροφίας.

Αλλά και όλα τα πρόσφατα στοιχεία δείχνουν μια διαρκή αύξηση των πωλήσεων των βιολογικών προϊόντων.

Αυτά ίσχυαν τουλάχιστον μέχρι το πρώτο τρίμηνο του έτους. Έκτοτε δεν έχουμε νεότερα. Εννοώ μετά την εμπέδωση της (αρκετά τρομοκρατικής) ειδησεογραφίας περί «αύξησης της τιμής του πετρελαίου», «παγκόσμιας επισιτιστικής κρίσης», «κύματος ακρίβειας» κλπ.

Ενδεχομένως όλες αυτές οι εξελίξεις να επηρεάσουν τα βιολογικά προϊόντα. Κάποιοι θα σπεύσουν να πουν πως η βιολογική γεωργία & κτηνοτροφία -και τα συχνά ακριβότερα από τα συμβατικά

προϊόντα που παράγει- είναι απλώς “in”, μια μόδα της εποχής των παχιών αγελάδων…

Για να φτάνει κάποιος σ’ αυτό το συμπέρασμα, μάλλον δεν απαντάει σωστά στην ερώτηση «τι είναι η βιολογική γεωργία – κτηνοτροφία;». Η πιο συνηθισμένη απάντηση είναι «γεωργία χωρίς

συνθετικά χημικά λιπάσματα και φυτοφάρμακα».

Όμως αυτή η απάντηση είναι λάθος! Κατ’ αρχάς, γιατί είναι απάντηση στην … διαφορετική ερώτηση: «τι δεν χρησιμοποιούν οι βιοκαλλιεργητές;» Κι ύστερα, γιατί η βιολογική γεωργία είναι

πολύ περισσότερα πράγματα απ’αυτό.

Με μια κουβέντα, η ουσία της βιολογικής γεωργίας είναι η παραγωγή αγροτικών προϊόντων με σεβασμό και σε συνεργασία με τα φυσικά συστήματα και κύκλους.

Ο δρόμος που ακολουθεί η συμβατική γεωργία είναι ακριβώς ο αντίθετος: η απλοποίηση καιπροτυποποίηση, για να ασκεί ο παραγωγός το μέγιστο βαθμό ελέγχου σε συγκεκριμένες -ελάχιστες-

φυσικές διεργασίες. Ώστε να παράγει τις μέγιστες δυνατές ποσότητες ενός προϊόντος με όσο το δυνατόν σταθερότερες ιδιότητες (αυτό είναι που έχουμε -κακώς- συνηθίσει να λέμε «σταθερή

ποιότητα») για να χρησιμοποιηθεί ως πρώτη ύλη στην παγκόσμια αγορά γεωργικών προϊόντων του μεγάλου πλανητικού χωριού μας.

«Τι το κακό;», θα πει κανείς, «δεν είναι αυτός μονόδρομος για να έχουμε φτηνά τρόφιμα σε επαρκείς ποσότητες;» Το κακό είναι πως στη φύση δεν απαντώνται πολλοί μονόδρομοι! Το σχήμα

της φύσης είναι ο κύκλος. Όπου συναντάμε μια απλή γραμμική διαδικασία, θα βρούμε και αρκετές αντίθετες, εξισορροπητικές. Έτσι η συντήρηση της απλής γραμμικής διαδικασίας κοστίζει. Και τα

νομίσματα της φύσης είναι η ενέργεια, οι φυσικοί πόροι και η (γενετική) πληροφορία.

Εμείς οι άνθρωποι μέχρι στιγμής έχουμε καταφέρει να δώσουμε χρηματική αξία μόνο σε κάποιες μορφές ενέργειας και φυσικών πόρων. Και είναι γνωστό εδώ και δεκαετίες πως τα τρόφιμα στην

πραγματικότητα δεν είναι φτηνά, ακόμα κι όταν λογαριάζουμε με τα δικά μας ατελή νομίσματα.

Απλώς, όταν περνάμε απ’ το ταμείο πληρώνουμε άμεσα μόνο ένα τμήμα του κόστους τους.

Ένα δεύτερο μεγάλο τμήμα της τιμής το πληρώνουμε έμμεσα, όχι ως καταναλωτές αλλά ως φορολογούμενοι. Αυτό συμβαίνει κυρίως στις πλούσιες χώρες του πλανήτη, για λόγους διατροφικής ασφάλειας (για να συνεχίσουν οι γεωργοί να παράγουν και για να είναι το φαγητό φτηνό στην τσέπη μας). Το τμήμα αυτό πληρώνεται κυρίως μέσω των πάσης φύσεως μέτρων αγροτικής πολιτικής (π.χ. επιδοτήσεις, δασμολογική προστασία, κλπ). Αλλά κι αλλιώς, όπως δείχνει το παράδειγμα του αρδευτικού νερού, όπου την κατασκευή και συντήρηση φραγμάτων και ταμιευτήρων την πληρώνουμε εν μέρει μέσω … των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος.

Κι ένα τρίτο μεγάλο τμήμα είναι το «κρυμμένο» κόστος των αρνητικών επιπτώσεων στο περιβάλλον και την υγεία, το οποίο δεν το επωμίζονται τα γεωργικά προϊόντα, αλλά το μεταθέτουν σε τρίτους και συνήθως στο σύνολο της κοινωνίας και των μελλοντικών γενιών. Αυτά τα κόστη οι οικονομολόγοι τα λένε «εξωτερικές επιβαρύνσεις» ή αρνητικές «εξωτερικότητες».

Τα κόστη αυτά μπορούμε να τα υπολογίσουμε μόνο σε κάποιες περιπτώσεις και μόνο κατά προσέγγιση, με βάση το πόσο κοστίζει στο κράτος η αποκατάσταση της ζημιάς που έχει γίνει. Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι αυτό που παρουσιάζουμε στον πίνακα.

 

Απόπειρα εκτίμησης κατά προσέγγιση των αρνητικών εξωτερικών επιβαρύνσεων για τις οποίες ευθύνεται η γεωργία – κτηνοτροφία στη Μεγάλη Βρετανία το 1996

(πηγή: Pretty et al, 2000, Agr.Sys. 65: 2)

Πηγή εξωτερικής επιβάρυνσης (σε εκατομμύρια

Κόστος λίρες (£) το χρόνο)

Ρύπανση πηγών πόσιμου νερού από φυτοφάρμακα

119,60

Ρύπανση πηγών πόσιμου νερού από νιτρικά

16,40

Ρύπανση πηγών πόσιμου νερού από φωσφορικά και εδαφική διάβρωση

52,30

Μόλυνση πηγών πόσιμου νερού με Cryptosporidium(πρωτόζωο, από την κτηνοτροφία)

22,50

Κρούσματα ευτροφισμού & ρύπανσης

5,70

Ατμοσφαιρική ρύπανση (αέρια θερμοκηπίου & αμμωνία)

1.113,00

Ζημιές από εδαφική διάβρωση

13,77

Απώλειες οργανικής ουσίας και CO2

82,30

Αποκατάσταση οικοσυστημάτων

24,60

Αποκατάσταση στοιχειών τοπίου (hedgerows)

97,60

Απώλειες μελισσοσμηνών

1,73

Απώλεια αγροτικής βιοποικιλότητας

Αδύνατη η εκτίμηση

Τοξικότητες από φυτοφάρμακα

1,05

Χρόνιες επιπτώσεις φυτοφαρμάκων

Αδύνατη η εκτίμηση

Τροφικές δηλητηριάσεις (από βακτήρια & ιούς)

169,00

Επιπτώσεις αντίστασης στα αντιβιοτικά

Αδύνατη η εκτίμηση

Επιπτώσεις νόσου «τρελών αγελάδων»

607,00

Σύνολο αρνητικών εξωτερικοτήτων που μπορούν να εκτιμηθούν

2.326,55

 

Στη Μεγάλη Βρετανία τη 10ετία του ’90, αν συνυπολογίζονταν οι αρνητικές εξωτερικότητες:

- Η μέση αξία των γεωργικών προϊόντων θα επιβαρυνόταν κατά 13,3%.

- Το καθαρό εισόδημα των γεωργών θα μειωνόταν κατά 89%.

- Το κόστος καλλιέργειας θα αυξανόταν κατά 22,9£ (περίπου 35€) ανά στρέμμα αρόσιμης γης.

 

Τέτοιου είδους υπολογισμοί έχουν γίνει και σε άλλες χώρες, κυρίως σε ότι αφορά στις επιπτώσεις στο περιβάλλον και την υγεία από τη χρήση φυτοφαρμάκων. Μάλιστα σε κάποιες αναπτυσσόμενες

χώρες φαίνεται πως το τίμημα στην υγεία των γεωργών κοστολογείται ψηλότερα από το όφελος της μεγαλύτερης παραγωγής λόγω της χρήσης φυτοφαρμάκων. Αλλά και στις ΗΠΑ το 1992

υπολογίστηκε πως η εξωτερική επιβάρυνση της κοινωνίας από τη χρήση φυτοφαρμάκων ισοσκέλιζε το κόστος αγοράς τους.

Τις αρνητικές εξωτερικότητες της γεωργίας –κτηνοτροφίας τις πληρώνουμε, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο. Κάποιες μάλιστα τις πληρώνουμε χωρίς καν να ξέρουμε πόσο! Τέτοιο παράδειγμα (εκτός αυτών του πίνακα) είναι οι μακροχρόνιες επιπτώσεις της εδαφικής διάβρωσης. Το έδαφος που μετακινήθηκε λόγω διάβρωσης στις ΗΠΑ το 1997 ήταν τόσο, που αν αντιστοιχιζόταν στη συνολική γεωργική έκταση της χώρας θα σήμαινε πως χάνονται 2,5 εκατοστά χώματος κάθε 34 χρόνια. Το χώμα όμως είναι ένας πολύ αργάανανεώσιμος φυσικός πόρος. Για να σχηματιστούν 2,5 εκατοστά υπό κανονικές συνθήκες χρειάζονται 200–1000 χρόνια. Και χωρίς γόνιμο χώμα η ανθρωπότητα δεν έχει μέλλον. Πως όμως να κοστολογηθεί η μελλοντική έλλειψη γόνιμου εδάφους;

Κάποιες από αυτές τις αρνητικές εξωτερικότητες οφείλονται σε κακή η ανορθολογική διαχείριση από την πλευρά των γεωργών, που στο παρελθόν ενθαρρύνονταν και από πολιτικές επιδοτήσεων χωρίς πρόνοια για το περιβάλλον.

Όμως πολλές από τις αρνητικές εξωτερικότητες οφείλονται απλά στο γεγονός πως απλοποιήσαμε τις φυσικές διαδικασίες, προσπαθήσαμε να ευθυγραμμίσουμε τον κύκλο.

Στο παράδειγμα της διάβρωσης που προαναφέρθηκε, αν προστίθεται κάθε χρόνο στο έδαφος οργανική ουσία, όπως προτείνει η βιολογική γεωργία, ο χρόνος για να σχηματιστούν 2,5 εκατοστά εδάφους μειώνεται στα 30 χρόνια. Που πρακτικά σημαίνει πως στη βιολογική γεωργία το έδαφος «χτίζεται» αντί να καταστρέφεται, γεγονός που απέδειξε και πρόσφατη έρευνα στις ΗΠΑ.

Πολλά παραπλήσια παραδείγματα προσφέρει η σύγχρονη έρευνα που συγκρίνει τη βιολογική με τη συμβατική παραγωγή. Και τα περισσότερα αποδεικνύουν πως η βιολογική γεωργία – κτηνοτροφία έχει λιγότερες αρνητικές εξωτερικότητες. Και τα βιολογικά προϊόντα έχουν λιγότερο «κρυμμένο κόστος», η τιμή τους είναι πιο κοντά στην πραγματική τιμή των τροφίμων, περιλαμβάνουν στην τιμή τους και ένα τίμημα σεβασμού στο περιβάλλον και την κοινωνία.

Με όλη αυτή την υπεραξία υπευθυνότητας που εμπεριέχουν τα βιολογικά προϊόντα, ποιος μπορεί άραγε να πει ότι το “in” δεν τα χαρακτηρίζει;

Μιχάλης Αναστασιάδης, Γεωπόνος MSc, Σπάρτη 12/06/2008

Ευεξία & Διατροφή, 7ος-8ος 2008, τ. 32, σελ 22-24, διαθέσιμο στο: http://www.eligast.gr/ell/archive/y2008/

Πηγές:

18 άρθρα, μελέτες και βιβλία, μεταξύ των οποίων και τα:

1) Tietenberg, T. (1996), Οικονομική του Περιβάλλοντος και των Φυσικών Πόρων, Τομ. Β’, σελ. 86 & 347, μετάφραση: Γρεβενίτης, Π., Εκδ. Gutenberg, Αθήνα.

2) Βασιλείου, Α. & Καμπουράκης, Ε. (1998), Κόστος φυτοπροστατευτικών μέσων: ποιότητα και επίπεδα παραγωγής, ΔΗΩ – Περιοδικό για την οικολογική γεωργία, τ. 5, σελ. 51-54.

3) Pretty J, Brett C, Gee D, Hine R, Mason C F, Morison J I L, Raven H, Rayment M and van der Bijl G. 2000. An assessment of the total external costs of UK agriculture. Agricultural Systems 65 (2), 113-136.

 

επιστροφή

 

9. Το ΗΛΕΣΙΟΝ έβαλε στόχο να εντοπίσει, χαρτογραφήσει και να τρυγήσει τα κλήματα, που έχουν επιζήσει στα βουνά της Ρούμελης Γκιώνα και Οίτη από τα αρχαία χρόνια

 

Το επόμενο δημοσίευμα έχει στόχο να δώσει ιδέες. Αν κάποιος Ικάριος ενδιαφερθεί, μπορεί να τους καλέσει από τώρα για του χρόνου, ώστε να γίνει κινητοποίηση για μια τέτοια χαρτογράφηση αρχαίων αμπελιών της Ικαρίας. Έχω δει πάνω από την Παναγιά τη Ρούσενα τέτοια κλήματα. Μακάρι, του χρόνου, στον τρύγο, να είμαστε σε θέση να κάνουμε μια τέτοια καταγραφή. ΗΓ

 

ΗΛΕΣΙΟΝ

Δεν είναι αναγραμματισμός

του Ήλιου αλλά έχει

τη ζεστασιά και φως του!

Σε προτεραιότητα η σύνδεση παράδοσης

με την επιστημονική πρόοδο

και η σωτηρία του πλανήτη

 

Η Δύναμη του Σπόρου

Το ΗΛΕΣΙΟΝ δεν είναι «εμπορική» κερδοσκοπική επιχείρηση, όπως μερικοί ρώτησαν... Είναι μια ομάδα ανθρώπων, που αγαπούν τον άνθρωπο, την φύση, και θεωρούν ότι υπάρχουν λύσεις στα σημερινά μεγάλα αδιέξοδα. Χρειάζεται όμως αγώνας, γιατί η λύση είναι πολυσύνθετη και περνά μέσα από πολλά δύσκολα μονοπάτια. Πιστεύει στην ανάγκη της συλλογικής δραστηριότητας υπέρ του Περιβάλλοντος, των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, της Βιοποικιλότητας, της σωστής Διατροφής, των Οίκο - Κοινοτήτων και του Αγροτουρισμού.

Επιλέξαμε, λοιπόν, την μη κερδοσκοπική λειτουργία του Οργανισμού.

Πέρυσι τον Οκτώβριο, που περπατούσαμε πάνω στην Οίτη, θέλοντας να κόψουμε ένα καρύδι παρατηρήσαμε ότι η καρυδιά είχε και σταφύλια. Τσαμπιά με μαύρα ζουμερά ολόφρεσκα σταφύλια! Οι ρόγες ήταν πολύ σφικτές μεταξύ τους και δεν είχαν ούτε μία ζημιά. Το σταφύλι μοσχοβολούσε κι ήταν πάνγλυκο, ενώ ο ασυνήθιστα χοντρός κορμός του κλίματος, φανέρωνε την πολύ μεγάλη ηλικία του. Το κλίμα είχε επιζήσει από όλες τις αρρώστιες και είχε φτιάξει ισχυρό αμυντικό σύστημα. Με τα χρόνια είχε αναρριχηθεί και κλαρώσει πάνω στην καρυδιά.

Τρυγήσαμε και πήγαμε τα σταφύλια και τα φύλλα σε γεωπόνους και παλιούς κατοίκους της περιοχής, για να μας πληροφορήσουν το είδος του σταφυλιού.

Τελικά, οδηγηθήκαμε στο συμπέρασμα ότι το σταφύλι ήταν «γκοσμάρι», «γκοσμάς» ή «κοσμάς». Μια αρχαία ποικιλία της Ρούμελης ξεχασμένη στο πέρασμα των χρόνων.

Σκεφτήκαμε ότι αυτή η παρατημένη από τις παραγωγικές κοινωνίες ποικιλία πρέπει να επιζήσει! ʼλλωστε το άξιζε γιατί πάλεψε από μόνη της και επέζησε. Προσπαθήσαμε με επιμονή και υπομονή γι’ αυτό, και τον περασμένο Φλεβάρη πήγαμε στο ίδιο σημείο και κόψαμε κλαδιά, τα οποία φυτέψαμε.

Σήμερα πλέον έχουμε δεκάδες γλάστρες με γκοσμάρι, και από την «αναπνοή» τους πήρε ώθηση το... ΗΛΕΣΙΟΝ !

Παράλληλα, παρατηρούσαμε ότι η οινοποίηση του κρασιού ξέφευγε συνεχώς από την παραδοσιακή διαδικασία. Οι μεγάλες εταιρείες, για να δώσουν «γευστικότερο» κρασί, πάνω στα σημερινά καταναλωτικά πρότυπα των φαστ-φούντ, αδιαφορούσαν τόσο για την ποιότητα όσο και για την παράδοση.

Η Κρητική μεσογειακή διατροφή, που μελετήθηκε τον προπερασμένο αιώνα, περιείχε κρασί, που στην διαδικασία της οινοποίησής του περιλαμβανόταν οι φλούδες και τα σπόρια (στέμφυλα). Η ίδια τεχνοτροπία ήταν που δημιούργησε και το «Γαλλικό παράδοξο».

Δυστυχώς, η σημερινή οινοποίηση από τις μεγάλες εταιρείες αφαιρεί εξολοκλήρου τα σπόρια και χρησιμοποιεί ελάχιστα τις φλούδες, αποδυναμώνοντας το τελικό προϊόν.

Λέγεται «Γαλλικό παράδοξο» γιατί παρατηρήθηκε επί αιώνες ότι οι Γάλλοι, παρότι έτρωγαν πολύ κρέας με κακής χοληστερόλης λιπαρά (κεκορεσμένα), δεν είχαν τόσα καρδιακά προβλήματα όσο όλοι οι υπόλοιποι κεντρο-βόρειοι Ευρωπαίοι([1]).

Το φαινόμενο μελετήθηκε κυρίως στον περασμένο αιώνα. Τα ερευνητικά δεδομένα έδειξαν πως το κόκκινο κρασί είναι αυτό που τους βοηθάει. Έτσι το περίφημο «Γαλλικό παράδοξο» άνοιξε το δρόμο για το συνεχώς αυξανόμενο επιστημονικό ενδιαφέρον σχετικά με τα οφέλη του κρασιού «ερυθράς οινοποίησης».

Η κύρια ευεργετική δράση του κρασιού ερυθράς οινοποίησης οφείλεται στις ουσίες, που περιέχει (αντιοξειδωτικά συστατικά), οι οποίες βοηθούν στην αύξηση της καλής χοληστερόλης HDL([2]), και σε πολύ μικρότερο βαθμό στο οινόπνευμα([3]).

Αυτό συμβαίνει γιατί η ευεργετική δράση του κρασιού δεν έχει να κάνει τόσο με την περιεκτικότητά του σε αλκοόλ, αλλά κυρίως λόγω των συστατικών που περιέχει. Μάλιστα έρευνες που έγιναν με κρασί χωρίς αλκοόλ έδειξαν πως εξακολουθεί να έχει θετικές επιδράσεις στην καρδιά το ίδιο και οι φρέσκοι χυμοί σταφυλιού. Το πρόβλημα του χυμού από κεί και μετά είναι η συντήρησή του σαν προϊόν και η συντήρηση των ευεργετικών ουσιών, που με την κατάψυξη ή το βρασμό καταστρέφονται.

Με την μέθοδο της αρχαίας – παραδοσιακής ερυθράς οινοποίησης τα ωφέλημα συστατικά του σταφυλιού περνούν με την όσμωση στο σώμα του κρασιού, τα σάκχαρα του σταφυλιού μετατρέπονται σε χαμηλές θερμοκρασίες σε οινόπνευμα, που αποτελεί μέσο συντήρησης των ευεργετικών συστατικών του σταφυλιού σε όλη την διάρκεια του χρόνου. Το ονομάζουμε ερυθρά οινοποίηση γιατί σήμερα μόνον με την οινοποίηση των ερυθρών σταφυλιών τα σπόρια και ο φλοιός παραμένουν στο μούστο για μικρό χρονικό διάστημα. Παραδοσιακά αυτό γινόταν και στα λευκά σταφύλια αλλά κυρίως στους ροδίτες.

Ο καθηγητής Masquelier μελέτησε πολύ βαθιά και αναλυτικά τα οφέλη του κρασιού και τις αντιοξειδωτικές ουσίες, που περιέχονται σε αυτό και απομόνωσε μιά ισχυρή ομάδα φυσικών αντιοξειδωτικών ουσιών τις ολιγομερείς προανθοκυανιδίνες (OPC)([4])

Έχοντας πολύ περισσότερες θέσεις ικανές να εξουδετερώσουν ελεύθερες ρίζες, οι OPC έχουν πολύ ισχυρότερες αντιοξειδωτικές ιδιότητες από τις βιταμίνες Ε και C. Επιπλέον οι OPC προστατεύουν τη βιταμίνη C από τις οξειδώσεις([5]).Οι OPC περιέχονται στον φλοιό και κυρίως στους σπόρους του σταφυλιού, απ’ όπου και εξάγονται για ιατρική χρήση. Αυτό ονομάζουμε η «Δύναμη του Σπόρου». Εσείς αν ήσασταν φυτό πού θα δίνατε την «δύναμή» σας; Βεβαίως στον απόγονό σας. Μόνο που ο απόγονος των φυτών δεν είναι ο καρπός αλλά ο σπόρος!([6])

«Βλέπω πόσα μήλα έχει μια μηλιά αλλά δεν μπορώ να δώ πόσες μηλιές υπάρχουν σε ένα μήλο» έλεγε ένας μεγάλος φυσιοδίφης, υπονοώντας ότι ο κάθε σπόρος του μήλου είναι μια μηλιά, για να τονίσει ότι ο σπόρος έχει πολύ μεγάλη δύναμη και αξία. Το φυτό στον σπόρο του βάζει όλη του τη δύναμη. Το περίβλημα του σπόρου είναι τόσο ανθεκτικό, που πρέπει να αντέξει καιρικές συνθήκες δύσκολες, αλλά κυρίως τα πεπτικά υγρά των πουλιών που τον έφαγαν και εκεί που θα τον βγάλουν να καρπίσει. Περικλείει και εξοπλίζει το φύτρο του σπόρου με τα πρώτα όπλα ενάντια στους εχθρούς, που αντιμετωπίζει. Και ο βασικός εχθρός είναι το οξυγόνο. Το φυτό λοιπόν δίνει στο φύτρο του λίγα, γιατί ο χώρος είναι πολύ μικρός, αλλά πολύ ισχυρά αντιοξειδωτικά, τις OPC.

Οι OPC και τα υπόλοιπα βιοφλανοειδή περνούν μέσα στο σώμα του κρασιού με την όσμωση από τον φλοιό και από τους ραγισμένους σπόρους, όταν γίνεται ερυθρά οινοποίηση. Με τους σημερινούς τρόπους οινοποίησης όμως τα σπόρια δεν ραγίζουν όταν στύβεται το σταφύλι, με αποτέλεσμα η συμμετοχή της «δύναμης του σπόρου» στην οινοποίηση να είναι σχεδόν μηδενική. Στα δε λευκά κρασιά τα σπόρια και ο φλοιός πετιούνται έξω από την πρώτη στιγμή.

Το ΗΛΕΣΙΟΝ έβαλε στόχο να εντοπίσει, χαρτογραφήσει και να τρυγήσει τα κλίματα, που έχουν επιζήσει στα βουνά της Ρούμελης Γκιώνα και Οίτη από τα αρχαία χρόνια. Στην συνέχεια τα σταφύλια, που θα μαζευτούν, θα οινοποιηθούν με τις αρχαιοελληνικές προδιαγραφές για να δημιουργήσει άκρατο οίνο. Γι’ αυτό ετοιμάζει εξόρμηση τρύγου «άγριων» αμπελιών το επόμενο Σαββατοκύριακο 11 και 12 Οκτώβρη.

Επειδή δεν υπάρχουν χρήματα για τα μεροκάματα, οι συμμετέχοντες στον τρύγο θα γίνουν αυτόματα ενεργά μέλη του ΗΛΕΣΙΟΝ και θα κερδίσουν άκρατο οίνο από «άγρια» σταφύλια αρχαίων – παραδοσιακών ποικιλιών([7])!

Παραδοσιακά και με το βλέμμα... στα αρχαία πατητήρια

το ΗΛΕΣΙΟΝ έβαλε στόχο να διασώσει αρχαίες ποικιλίες αμπελιών και να οινοποιήσει αρχαιοελληνικά !

Θα το συνδράμετε;

 

Σημειώσεις

[1] Το επιστημονικό ενδιαφέρον κέντρισε η παρατήρηση ότι οι Γάλλοι, αν και καταναλώνουν 2 με 3 φορές περισσότερο κορεσμένο λίπος από τους υπόλοιπους Ευρωπαίους, έχουν επίσης υψηλότερα επίπεδα χοληστερόλης και αρτηριακής πίεσης, ωστόσο εμφανίζουν κατά 2.5 φορές μικρότερο κίνδυνο θανάτου από στεφανιαία νόσο.

[2] Γνωρίζουμε ότι η κακή χοληστερόλη, LDL, μεταφέρει το μόριο της χοληστερόλης στο ενδοθήλιο και αυτό εκεί εναποτίθεται συμμετέχοντας στη δημιουργία αθηροματογόνου πλάκας (το πουρί που ευθύνεται για το φράξιμο των αρτηριών) και η καλή HDL είναι αυτή που απομακρύνει το μόριο της χοληστερόλης, απομακρύνοντας ταυτόχρονα και τον κίνδυνο.

[3] Η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ έχει βρεθεί ότι βοηθά στην αύξηση της καλής χοληστερόλης. Παράλληλα, η κατανάλωση αλκοόλ έχει σχετισθεί με τη μείωση διαφόρων παραγόντων, που συμμετέχουν στο σχηματισμό θρόμβων και φράσσουν τα αγγεία. Τα οφέλη του κρασιού φάνηκαν και σε άλλα αλκοολούχα, όπως τη μπύρα για παράδειγμα, αλλά σε πολύ μικρότερη έκταση από ότι στο κρασί.

[4] Οι Oligomeric Proanthocyanidins (OPC), επίσης γνωστές ως Proanthocyanidin, pycnogenol, leukocyanidin και leucoanthocyanin) ανήκουν στα βιοφλανοειδή (flavonoids). Ανακαλύφθηκαν το 1936 από τον καθηγητή Ζακ Masquelier που τις ονόμασε βιταμίνη P, το όνομα όμως δεν επεκράτησε και σήμερα ονομάζονται OPC. Ήταν Masquelier που ο πρώτος ανέπτυξε τις τεχνικές για την εξαγωγή τους από τους σπόρους σταφυλιού (grape seed extracts), μια πλούσια πηγή OPC. Οι OPC χρησιμοποιήθηκαν από τότε στην Γαλλία σαν θεραπευτικά συμπληρώματα και στην υπόλοιπη Ευρώπη από τη δεκαετία του '80.

Ήδη μέχρι το 1987 είχαν συσσωρευτεί τόσα πειστικά στοιχεία για τη δράση και την αποτελεσματικότητα των OPC, ώστε η κυβέρνηση των ΗΠΑ κατοχύρωσε τις εργασίες του Masquelier με το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας Νο 4698360, αναγνωρίζοντας στο μεγάλο ερευνητή την αξία μιας ανακάλυψης. Το δίπλωμα, μεταξύ άλλων, αναφέρει: «Η ανακάλυψη προσφέρει μία μέθοδο για την πρόληψη και καταπολέμηση των επιβλαβών βιολογικών αποτελεσμάτων των ελεύθερων ριζών στον οργανισμό θερμόαιμων ζώων και στον άνθρωπο, συγκεκριμένα, για εγκεφαλική συρρίκνωση, μειωμένη οξυγόνωση ιστών εξ αιτίας αρτηριοσκλήρυνσης, καρδιακό ή εγκεφαλικό έμφραγμα, ανάπτυξη καρκίνου, ισχαιμία, αλλοίωση αρθρικού υγρού, εκφύλιση κολλαγόνου και άλλα»

[5] Έτσι, δεδομένης της σπουδαιότητας της βιταμίνης C στη σύνθεση του κολλαγόνου, οι OPC παίζουν ιδιαίτερο ρόλο στη διατήρηση της υγείας των ιστών και της ελαστικότητας του δέρματος.

[6] Υπάρχουν φυτά που ο καρπός ταυτίζεται με τον σπόρο (δημητριακά, όσπρια, καρύδια, μύγδαλα κλπ) και αυτά είναι παραδοσιακά μεγάλης αξίας.

[7] Για περισσότερες λεπτομέρειες και συντονισμό στείλτε απάντηση ή τηλεφωνείστε

Για την κοινότητα του ΗΛΕΣΙΟΝ

Έμμη Πανούση, 6945358916

Νίκος Ρουμελιώτης, 6909748808

Κυριακή 5 Οκτωβρίου 2008

ΗΛΕΣΙΟΝ: Μη Κυβερνητικός Οργανισμός Περιβάλλοντος Ηλ.Ταχ: helession@gmail.com , Τηλ/Φαξ: 210-2116224

 

επιστροφή

 

10. Υπολείμματα φυτοφαρμάκων: Νέοι κανόνες από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή

 

01/09/2008

Η Επιτροπή έκανε ένα σημαντικό βήμα στις προσπάθειες της να εξασφαλίσει την ασφάλεια των τροφίμων στην ΕΕ, με την έναρξη ισχύος κανονισμού για την αναθεώρηση και την απλοποίηση των κανόνων που διέπουν τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων.

 

 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έκανε σήμερα ένα σημαντικό βήμα προς τα εμπρός στις προσπάθειες της να εξασφαλίσει την ασφάλεια των τροφίμων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με την έναρξη ισχύος κανονισμού για την αναθεώρηση και την απλοποίηση των κανόνων που διέπουν τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων. Οι νέοι κανόνες ορίζουν εναρμονισμένα ανώτατα όρια υπολειμμάτων (ΑΟΥ) για τα φυτοφάρμακα. Εξασφαλίζουν την ασφάλεια των τροφίμων για όλους τους καταναλωτές και επιτρέπουν στους εμπόρους και στους εισαγωγείς να εκτελούν ομαλά τις επιχειρηματικές δραστηριότητές τους, εφόσον εξαλείφεται η σύγχυση που προέκυπτε από τη χρήση 27 εθνικών πινάκων με ανώτατα όρια υπολειμμάτων. Με το προηγούμενο καθεστώς, διαφορετικά ΑΟΥ μπορούσαν να εφαρμόζονται για το ίδιο φυτοφάρμακο για την ίδια καλλιέργεια  σε διαφορετικά κράτη μέλη, γεγονός που δημιουργούσε ερωτήματα στους καταναλωτές, στους αγρότες και στους εμπόρους. Ο κανονισμός (EΚ) αριθ. 396/2005 είναι το αποτέλεσμα σημαντικών κοινών προσπαθειών που καταβλήθηκαν από την Επιτροπή, την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EΑΑΤ) και τα κράτη μέλη.

Η αρμόδια για την υγεία επίτροπος της ΕΕ, κυρία Ανδρούλλα Βασιλείου, δήλωσε: «Η σημερινή ημέρα αποτελεί ορόσημο στην προσπάθειά μας να εξασφαλίσουμε την ασφάλεια των τροφίμων στην Ευρώπη. Οι νέοι κανόνες εφαρμόζουν την  αρχή ότι τα τρόφιμα που παράγονται ή εισάγονται σε ένα κράτος μέλος πρέπει να είναι πλήρως ασφαλή για τους καταναλωτές. Εξασφαλίζουν ότι τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων στα τρόφιμα είναι όσο το δυνατόν πιο χαμηλά και δεν έχουν επιβλαβή επίδραση στους πολίτες μας.»

Σαφές σύστημα για τον καθορισμό των ΑΟΥ

Οι καταναλωτές εκτίθενται στα φυτοφάρμακα επειδή μικρές ποσότητες παραμένουν στη  συγκομιδή ως υπολείμματα. Οι ποσότητες υπολειμμάτων που βρίσκονται στα τρόφιμα πρέπει να είναι ασφαλείς για τους καταναλωτές, πρέπει να είναι όσο το δυνατόν πιο χαμηλές και να αντιστοιχούν στη χαμηλότερη ποσότητα φυτοφαρμάκου που χρησιμοποιείται στην καλλιέργεια για την επίτευξη του επιθυμητού  αποτελέσματος. Το ανώτατο όριο υπολειμμάτων (ΑΟΥ) είναι το μέγιστο δυνατό όριο υπολείμματος φυτοφαρμάκου που είναι νομικά ανεκτό στα τρόφιμα και στις ζωοτροφές.

Ο νέος κανονισμός καλύπτει περίπου 1100 φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούνται προς το παρόν ή χρησιμοποιούνταν στο παρελθόν στη γεωργία εντός ή εκτός της ΕΕ. Περιέχει πίνακες με τα ΑΟΥ για 315 γεωργικά προϊόντα. Τα εν λόγω ΑΟΥ ισχύουν επίσης και για μεταποιημένα προϊόντα, προσαρμοσμένα με τρόπο ώστε να λαμβάνεται υπόψη η διάλυση ή η συμπύκνωση κατά τη μεταποίηση.

Οι νέοι κανόνες λαμβάνουν υπόψη την ασφάλεια όλων των ομάδων καταναλωτών, μεταξύ άλλων, π.χ., τα βρέφη, τα μικρά παιδιά και οι χορτοφάγοι. Η ΕΑΑΤ είναι αρμόδια για την αξιολόγηση της ασφάλειας με βάση τις ιδιότητες του φυτοφάρμακου, τα ανώτατα όρια που αναμένονται στα τρόφιμα και τα διαφορετικά διαιτολόγια των ευρωπαίων καταναλωτών.

Η ανάγκη για αναθεώρηση

Το προγενέστερο καθεστώς για τα ΑΟΥ ήταν πολύ πολύπλοκο επειδή συνδύαζε εναρμονισμένους σε επίπεδο ΕΕ κανόνες και διαφορετικούς εθνικούς κανόνες. Η κατάσταση αυτή προκαλούσε σύγχυση σχετικά με τα ισχύοντα ΑΟΥ. Έκανε δύσκολη τη ζωή των εμπόρων και εισαγωγέων και δημιουργούσε ερωτήματα στους καταναλωτές, ιδίως σε περιπτώσεις στις οποίες τρόφιμα με ΑΟΥ που υπέρβαιναν  τα καθορισμένα σε ένα κράτος μέλος ΑΟΥ ήταν αποδεκτά σε άλλα κράτη μέλη.

Έλεγχος και εφαρμογή της νομοθεσίας

Οι αγρότες, οι έμποροι και οι εισαγωγείς είναι υπεύθυνοι για την ασφάλεια των τροφίμων. Η ευθύνη αυτή περιλαμβάνει τη συμμόρφωση με τα ΑΟΥ. Οι αρχές των κρατών μελών είναι αρμόδιες για τον έλεγχο και την εφαρμογή της νομοθεσίας για τα ΑΟΥ.

Η Επιτροπή πραγματοποιεί επιθεωρήσεις στα κράτη μέλη για την αξιολόγηση και τον έλεγχο των δραστηριοτήτων τους επίβλεψης.

Πλήρης διαφάνεια και προσβασιμότητα

Από σήμερα, στον ιστότοπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής διατίθεται μια βάση δεδομένων, την οποία μπορείτε να συμβουλευτείτε για την αναζήτηση των ΑΟΥ που ισχύουν για κάθε καλλιέργεια και για κάθε φυτοφάρμακο. Η πρόσβαση σε αυτή τη βάση δεδομένων που εκπονήθηκε πρόσφατα είναι ελεύθερη και εύκολη για κάθε πολίτη, με στόχο να εξασφαλιστεί η διαφάνεια και η επίκαιρη ενημέρωση σχετικά με τη νομοθεσία για τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων στην ΕΕ.

§       Για την πρόσβαση στη βάση δεδομένων, επισκεφθείτε τον ιστότοπο:

http://ec.europa.eu/sanco_pesticides/public/index.cfm

§       Για περισσότερες πληροφορίες, επισκεφθείτε τον ιστότοπο:

http://ec.europa.eu/food/plant/protection/pesticides/index_en.htm

 

Τέλος αφιερώματος

 

επιστροφή

 

ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΛΑΒΑΝΟΥ ΓΙΑ ΔΗΜΟΣΙΟ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΟΡΕΑ

«Ναυάγησε» η απελευθέρωση της ακτοπλοΐας

 

Καλώστους, κι ας αργήσανε. Η πρόταση για κρατικό φορέα στην ακτοπλοϊα έχει διατυπωθεί εδώ και καιρό από το ΚΚΕ. Το περιοδικό μας έχει υποστηρίξει από την αρχή την πρόταση για τη δημιουργία δημόσιου φορέα και έχει υπογραμμίσει ότι συμφωνεί με την κατεύθυνση αυτής της πρότασης.  Είναι πολύ ευχάριστο που η λογική αυτή ιδέα διαδίδεται. Η πρόταση Αλαβάνου αναμένεται να εγγραφεί και στις θέσεις του ΣΥΝ και του ΣΥΡΙΖΑ. Αγαπητοί αναγνώστες, αρχίστε να μετράτε χρόνο, μέχρι τη στιγμή που και το ΠΑΣΟΚ θα υιοθετήσει την -αυτονόητη για μας- πρόταση. Εδώ θα είμαστε να παρακολουθήσουμε και την όποια υλοποίηση της. Βέβαια, δεν τρέφουμε αυταπάτες για το πώς μπορεί να υλοποιηθεί μια τέτοια πρόταση από το σημερινό δικομματικό σύστημα.  Έτσι κι αλλιώς, όλα επαφίενται στο «Κοινόν των νησιωτών». ΗΓ 

 

Τη δημιουργία ενός «δημόσιου - κοινωνικού φορέα παροχής ακτοπλοϊκών υπηρεσιών» που θα είναι υπεύθυνος για τη ναυπήγηση ή την αγορά πλοίων, πρότεινε ο πρόεδρος της κοινοβουλευτικής ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέκος Αλαβάνος.

 

Σύμφωνα με τον ίδιο «τα πλοία αυτά θα διαχειρίζεται ο ίδιος όπως συμβαίνει στη Φινλανδία. Ο φορέας αυτός, όμως, μπορεί να αναθέτει τη διαχείριση κάποιων απ' αυτά τα πλοία με leasing ή με προγραμματικές συμφωνίες στην τοπική αυτοδιοίκηση, όπως συμβαίνει στη Δανία ή και σε άλλους φορείς, όπως εταιρείες λαϊκής βάσης νέου τύπου με συμμετοχή και της Αυτοδιοίκησης. Ως πρώτιστο καθήκον και αποστολή του θα έχει την εξασφάλιση της κάλυψης των λεγόμενων άγονων γραμμών, της σύνδεσης των νησιών μεταξύ τους και της ρυθμιστικής του παρέμβασης συνολικά στο σύστημα των ακτοπλοϊκών συγκοινωνιών».

 

Ο Αλέκος Αλαβάνος περιγράφοντας τους λόγους για τους οποίους, όπως είπε, η «απελευθέρωση» της ακτοπλοΐας δεν λειτούργησε προκαλώντας προβλήματα αντί να φέρει λύσεις, περιέγραψε ότι πρέπει να οργανωθεί ένα σύστημα «παροχής κοινωνικού αγαθού». Απέδωσε ευθύνες στο ΠΑΣΟΚ που θεσμοθέτησε την «απελευθέρωση» της ακτοπλοΐας το 2001 και στη Ν.Δ., η οποία όταν ανέλαβε τη διακυβέρνηση χαρακτήρισε το μοντέλο αρνητικά.

Πρόσθεσε ότι η «ελεύθερη αγορά» δεν οδήγησε στον ελεύθερο ανταγωνισμό, αλλά στον αυξανόμενο μονοπωλιακό έλεγχο της ακτοπλοΐας. Επίσης, δεν οδήγησε στη μείωση των ναύλων αλλά σε συνεχείς και σοβαρές ετήσιες αυξήσεις των τιμών των εισιτηρίων που υπερβαίνουν κατά μέσον όρο το 10%, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις φτάνουν και το 30% ή και το υπερβαίνουν.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ, η δημιουργία αυτού του μοντέλου δεν σημαίνει ότι δεν θα υπάρχουν οι ιδιωτικές εταιρείες, που όμως θα υπόκεινται σε ένα πλαίσιο αυστηρότατων κανόνων. Πρότεινε ακόμη μεταξύ άλλων, άμεσα μέτρα για την αντιμετώπιση της ακρίβειας των εισιτηρίων.

Καθιέρωση της αρχής του «μεταφορικού ισοδύναμου». Ιδιος ναύλος για ίσο μεταφορικό έργο. «Ελευθέρας» για τους φοιτητές των ανώτατων ιδρυμάτων στα νησιά. Εκπτωση κατά 50% για όλη τη νεολαία που είναι μόνιμοι κάτοικοι των νησιών. Θεσμοθέτηση Χάρτας με τα δικαιώματα των επιβατών. Εκσυγχρονισμός και ενίσχυση των υποδομών τόσο των λιμενικών όσο και των υποδομών για τη σύνδεση των τελευταίων με τα οδικά και τα λοιπά δίκτυα.

 

Θ. ΤΣ.  ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 30/09/2008

 

επιστροφή

 

 

Ο υπουργός Π. Καμένος είναι καταπατητής, καταγγέλουν οι Οικολόγοι Πράσινοι

 

Μετά το κουκούλωμα του σκανδάλου για τις μίζες στην άγονη γραμμή, με επίκεντρο τον πρώην-πρώην υπουργό Ναυτιλίας και Νησιώτικης Πολιτικής κ. Παυλίδη.

Μετά το σκάνδαλο Ζαχόπουλου, επί υπουργίας του κ. Βουλγαράκη (ως υπουργού πολιτισμού), ο κ Βουλγαράκης αναλαμβάνει το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιώτικης Πολιτικής.

Ακολουθεί η «παραίτηση» Βουλγαράκη, λόγω του νέου σκανδάλου της μονής Βατοπεδίου.

Ο κ. Θ. Ρουσσόπουλος παραιτείται επίσης.

Τώρα έχουμε και τον Π. Καμένο.

 

ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ

μέλος του ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΡΑΣΙΝΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ

www.ecogreens.gr,  ecogreen@otenet.gr

Π. Κ. Θεσσαλονίκης: Φιλίππου 51, 54631, τηλ. 2310.222503, fax 2310.421196

       4.11.08

Ένας υπουργός καταπατητής!  Νέα αποκάλυψη, «σεμνή και ταπεινή»

 

Νέο σκάνδαλο σε βάρος του δημόσιου συμφέροντος αποκάλυψε σήμερα σε συνέντευξη Τύπου ο νομαρχιακός σύμβουλος Μιχάλης Τρεμόπουλος, μέλος της Γραμματείας των Οικολόγων Πράσινων.

«Μιλάμε για καταπάτηση αναδασωτέας έκτασης από μέλος της κυβέρνησης, το οποίο, μάλιστα, χαρακτηρίζεται ως καταπατητής από την Επιτροπή Απαλλοτριώσεων Αν. Αττικής. Πρόκειται για τον υφυπουργό Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής κ. Π. Καμένο, ο οποίος επιχείρησε να εξαγοράσει δύο στρέμματα αναδασωτέας έκτασης, δηλώνοντας “αυθαίρετος κάτοχος”», δήλωσε ο Μ. Τρεμόπουλος.

Πιο αναλυτικά:

Δύο στρέμματα τα οποία είχε καταπατήσει σε αναδασωτέα έκταση στη Βάρη της Αττικής διεκδίκησε ως «αυθαίρετος κάτοχος» ο Υφυπουργός Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής Πάνος Καμένος, επιδεικνύοντας -στην καλύτερη γι’ αυτόν αποτίμηση  του αιτήματός του- μία πρωτοφανή άγνοια των βασικών συνταγματικών ρυθμίσεων γα την προστασία των δασών.

Πρόκειται για μέρος μίας έκτασης περίπου 30 στρεμμάτων στο τεμάχιο 318μα της αγροκτήματος Βάρης, την οποία ο κ. Καμένος και άλλοι 34 πολίτες ζήτησαν να εξαγοράσουν, χρησιμοποιώντας τη διαδικασία της παραγράφου 1 του άρθρου 5 του Ν.3147/2003, η οποία δίνει τη δυνατότητα σε «αυθαίρετους κατόχους» να εξαγοράσουν γη εφόσον αποδείξουν ότι χρησιμοποιούσαν επί τουλάχιστον δέκα χρόνια πριν από τη ψήφιση του νόμου:

·                    είτε καλλιεργώντας συστηματικά αμπέλια, ελιές ή οπωροφόρα δέντρα

·                    είτε έχοντας κτίσει κάποιο κτίσμα.

Όμως το αγρόκτημα της Βάρης, όπου βρίσκονται τα 2 στρέμματα του κ. Καμένου, έχει κηρυχτεί αναδασωτέο με την με αριθμ.108424/13-9-1934 (ΦΕΚ 133Β’/16-10-34) απόφαση του Υπουργού Γεωργίας και η Επιτροπή Απαλλοτριώσεων της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ανατολικής Αττικής, με την απόφαση 3/2006, απέρριψε το αίτημα επειδή, από τη συγκεκριμένη ρύθμιση του Ν.3147, εξαιρούνται ρητά εκτάσεις που έχουν τη μορφή δάσους ή δασικής έκτασης ή έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες και άρα τυγχάνουν αυξημένης προστασίας ως δάση.

Στην απόφασή της η Επιτροπή Απαλλοτριώσεων επικαλείται ότι:

1.                  Το 1979, ο αναπληρωτής Νομάρχης Αττικής (Διαμερίσματος Πειραιά) επανακήρυξε αναδασωτέες τις συγκεκριμένες εκτάσεις του αγροκτήματος Βάρης με τρεις αποφάσεις του, 1) Δ/245145/21-11-1979, 2) Δ/245196/30-11-1979, 3)Δ/245280/11-12-1979), λέγοντας ότι «πρόκειται περί δασικών ιδιωτικών εκτάσεων».

2.                  Το 1998 το Συμβούλιο της Επικρατείας με την με αριθμό 1433 απόφασή του αποφάνθηκε ότι η υπουργική απόφαση του 1934 διατηρεί πλήρως την ισχύ της και είναι σήμερον εφαρμοστέα ενώ τέσσερα χρόνια αργότερα με την 883/02 απόφαση το ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο έκρινε ότι ο χαρακτηρισμός μιας έκτασης ως αναδασωτέας δεν αποβάλλεται ποτέ.

3.                  Το δασικό χαρακτήρα του συγκεκριμένου τεμαχίου επιβεβαίωσε το δασαρχείο Πειραιά με το με αριθμό 7183 έγγραφό του της 23ης Φεβρουαρίου του 2006, περίπου 8 μήνες πριν από την 4η Οκτωβρίου 2006, που συνεδρίασε η Επιτροπή Απαλλοτριώσεων της  Νομαρχίας Ανατολικής Αττικής.

Μάλιστα στην απόφασή της, η Επιτροπή προειδοποιεί τον κ. Καμένο και τους υπολοίπους διεκδικητές ότι έχουν παραβεί το άρθρο 280 του Δασικού Κώδικα, το οποίο προβλέπει κυρώσεις «κατά επιχειρούντων καταπάτησιν δημοσίας δασικής εκτάσεως».

Ο χαρακτηρισμός του ως «καταπατητή» από την απόφαση της επιτροπής  δεν πτόησε τον κ. Καμένο, ο οποίος μαζί με τους άλλους διεκδικητές προσέφυγαν εναντίον της απόφασης, επικαλούμενοι τέσσερις διαδικαστικούς λόγους και έναν λόγο ουσίας, αμφισβητώντας το δασικό χαρακτήρα του συγκεκριμένου τεμαχίου.

Όπως προκύπτει από την απόφαση 7/2007 της Επιτροπής, η οποία εξέτασε και απέρριψε εκ νέου το αίτημα τους, ισχυρίστηκαν ότι το συγκεκριμένο τεμάχιο είχε παραχωρηθεί το 1929 (παραχωρητήριο 2/1930) με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας στο Συνεταιρισμό Αποκατάστασης Ακτημόνων Καλλιεργητών Βάρης, άρα πρόκειται για ιδιωτική έκταση, χωρίς να λαμβάνουν υπόψη ότι το 1975 το Υπουργείο Γεωργίας (έγγραφο 335871/13096/26-11-1975) γνωστοποίησε στο Συνεταιρισμό ότι δεν είναι νόμιμη η παραχώρηση «κατά κυριότητα έκτασης 5000 στρεμμάτων η οποία διαχωρίστηκε κατά την οριστική διανομή ως κοινόχρηστη».

Σε ότι αφορά στο ζήτημα της ιδιοκτησίας, αγνόησαν επίσης τόσο την ακύρωση του παραχωρητηρίου (το οποίο στην απόφαση αναφέρεται ως το «φερόμενο παραχωρητήριο») με απόφαση του νομάρχη Πειραιά το 1979 όσο και την απόφαση του Αρείου Πάγου 858/1981, με την οποία διευκρινίστηκε ότι η ρύθμιση για την απόκτηση κλήρων από ακτήμονες καλλιεργητές δεν έχει εφαρμογή επί συνεταιρισμών, άρα δεν μπορεί να γίνει ομαδική παραχώρηση.

Επικαλέστηκαν ακόμη τον χαρακτηρισμό «ιδιωτικαί δασικαί εκτάσεις» που χρησιμοποιεί ο νομάρχης Πειραιά τα 1979, παρά το γεγονός ότι στο Σύνταγμα προβλέπεται ρητά ότι οι ρυθμίσεις περί αναδασωτέων εκτάσεων και περί της προστασίας των δασών, εφαρμόζονται όχι μόνο στις δημόσιες αλλά και στις ιδιωτικές δασικές εκτάσεις.

 

Ο κ. Καμένος καλείται τώρα να δώσει εξηγήσεις για η στάση του και να απαντήσει:

1.                  Πώς έγινε «αυθαίρετος κάτοχος» των συγκεκριμένων δύο στρεμμάτων;

2.                  Ποια καλλιέργεια γινόταν ή τι κτίσμα υπήρχε μέσα στα συγκεκριμένα δύο στρέμματα; Ήταν ο ίδιος καλλιεργητής;

3.                  Γνώριζε ότι η συγκεκριμένη έκταση ήταν αναδασωτέα από το 1934, όταν υπέβαλε το αρχικό αίτημα;

4.                  Γιατί επέμεινε στη διεκδίκηση όταν το έμαθε;

5.                  Γνώριζε ότι το Σύνταγμα δεν κάνει διακρίσεις σε ιδιωτικές και δημόσιες δασικές εκτάσεις ή το έμαθε από την απόφαση της Επιτροπής; Αν δεν το ήξερε πως ψήφισε στη συνταγματική αναθεώρηση;

6.                  Πήρε υπόψη του το προσωπικό του συμφέρον όταν εξέταζε την πρόταση αναθεώρησης του άρθρου 24;

7.                  Έχει προσφύγει κατά της απόφασης της Επιτροπής Απαλλοτριώσεων στα Διοικητικά Δικαστήρια ή στο Συμβούλιο Επικρατείας;

8.                  Πως αισθάνεται που είναι ο πρώτος υπουργός που χαρακτηρίζεται «καταπατητής» σε επίσημη απόφαση της διοίκησης;

 

Πληροφορίες: Μιχάλης Τρεμόπουλος, 6976 448442

 

επιστροφή

 

Ο κ. Π. Καμένος έστειλε απάντηση στις καταγγελίες. Οι Οικολόγοι Πράσινοι παραθέτουν αναλυτικά τις θέσεις του κ. Π. Καμένου θέτοντας εκ νέου ορισμένα ερωτήματα, σημείο προς σημείο, και σχόλια που ισχυροποιούν την καταγγελία τους. Βέβαια, το περιοδικό μας θα δημοσιεύσει ότιδήποτε του σταλθεί σχετικό με το θέμα.

 

ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ

ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΡΑΣΙΝΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ

www.ecogreens.gr   - email: ecogreen@otenet.gr

Π.Κ. Θεσσαλονίκης: Φιλίππου 51, 54631, τηλ. 2310.222503, fax 2310.421196

 5.11.08

Απάντηση στον κο Π. Καμμένο

 

Μετά την αποκάλυψη του Μιχάλη Τρεμόπουλου, μέλους της Γραμματείας των Οικολόγων Πράσινων, για καταπάτηση αναδασωτέας έκτασης από τον υφυπουργό Εμπορικής Ναυτιλίας κ. Π. Καμμένο, ο οποίος επιχείρησε να εξαγοράσει δύο στρέμματα αναδασωτέας έκτασης στη Βάρη Αττικής, δηλώνοντας "αυθαίρετος κάτοχος" ο κ. Καμμένος εξέδωσε Δελτίο Τύπου στους ισχυρισμούς του οποίου δίνουμε πλήρεις απαντήσεις, λέξη προς λέξη:

 

Α. Ο κ. ΚΑΜΜΕΝΟΣ ΑΝΑΦΕΡΕΙ:

«Στο συγκεκριμένο ακίνητο στο οποίο αναφέρεται ο κ. Τρεμόπουλος, ο κ. Καμμένος δεν κατοικεί εδώ και 5 χρόνια, αλλά η πρώην σύζυγός του μαζί με τον σύζυγό της».

 ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ:

1.   Στην πρωτοβάθμια επιτροπή απαλλοτριώσεων της Νομαρχίας Ανατολικής Αττικής είχαν προσφύγει στις 1.6.2004 ο κ. Καμμένος και η κ. Φιλίππου διεκδικώντας από κοινού την εξαγορά της αυθαίρετα από τον κ. Καμμένο κατεχόμενης έκτασης 2.034 τμ. Γιατί στην επανεξέταση της υπόθεσης στην ίδια επιτροπή το 2007, ο κ. Καμμένος και η κ. Φιλίππου προσέφυγαν χωριστά;

2.   Τι ακριβώς διεκδίκησε ο κ. Καμμένος από το 2006, που ο γάμος του με την κυρία Φιλίππου είχε διαλυθεί; Την ενίσχυσε στην προσπάθειά της να αποκτήσει την ιδιοκτησία σε μία έκταση στην οποία ο ίδιος ήδη δεν έμενε κατά δήλωσή του από το 2003;

 

Β. Ο κ. ΚΑΜΜΕΝΟΣ ΑΝΑΦΕΡΕΙ:

«Ο κ. Καμμένος, δεν καταπάτησε καμία δασική έκταση, διότι το 1999 αγόρασε το εν λόγω ακίνητο όπως είναι σήμερα, μαζί με την πρώην σύζυγό του, Πέγκυ Φιλίππου, με νόμιμους τίτλους. 'Όταν, μεταγενέστερα ανακάλυψε ότι το δημόσιο ήγειρε αξιώσεις σε τμήμα του αγορασθέντος οικοπέδου, ζήτησε, με την προβλεπόμενη από τον νόμο 3147\2003 διαδικασία, να εξαγοράσει εκ νέου το τμήμα αυτό, όπως έκαναν και όλοι οι κάτοικοι της περιοχής».

 ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ:

1.   Στη συγκεκριμένη περιοχή το δημόσιο δεν ήγειρε αξιώσεις αλλά είχε την ιδιοκτησία του. Αν ο κ. Καμμένος είχε νόμιμους τίτλους για τη γη την οποία είχε αγοράσει, θα είχε αμφισβητήσει κατ' αρχήν τις «αξιώσεις» του δημοσίου. Γιατί δεν το έκανε;

2.   Ο κ. Καμμένος έκανε χρήση του δικαιώματος που προσφέρει ο νόμος για τους αυθαίρετους κατόχους. Δεν παραδέχεται έτσι ότι δεν ήταν νόμιμοι οι τίτλοι που είχε;

3.   Γιατί δεν στράφηκε κατά του πωλητή, ο οποίος του πούλησε έκταση που ανήκε στο δημόσιο; Δηλαδή πλήρωσε μία φορά για να αγοράσει νόμιμα, όπως ισχυρίζεται, την έκταση από ιδιώτη και θα πλήρωνε άλλη μία φορά για να την αγοράσει από το δημόσιο; Αν είναι έτσι, πρόκειται περί υποδείγματος υπουργού, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι άλλοι συνάδελφοι του υπέγραφαν για να δίνει το δημόσιο δωρεάν εκτάσεις σε μονές…

 

Γ. Ο κ. ΚΑΜΜΕΝΟΣ ΑΝΑΦΕΡΕΙ:

«Όταν η Επιτροπή Απαλλοτριώσεων Ανατολικής Αττικής, εσφαλμένα απέρριψε το 2007 το αίτημα του, δεν θέλησε να ασκήσει τα προβλεπόμενα ένδικα μέσα εις βάρος του Ελληνικού Δημοσίου, λόγω και της τότε βουλευτικής του ιδιότητας, παραιτούμενους έτσι ουσιαστικά από κάθε έννομο σχετικό δικαίωμα του».

 ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ:

1.   Ο κ. Καμμένος αναφέρεται στη δεύτερη απόρριψη του αιτήματος από την Επιτροπή Απαλλοτριώσεων Ανατολικής Αττικής, το οποίο υπέβαλε με ένσταση κατά της απόφασης του 2006 την 11.1.2007. Επειδή και στην πρώτη απόρριψη από την ίδια επιτροπή, είχε πάλι τις ίδιες ιδιότητες, γιατί επέμεινε στο αίτημά του;

2.   Όταν παραιτήθηκε από τη διεκδίκηση του αιτήματός του, εστράφη κατά του πωλητή της έκτασης, ο οποίος του είχε πουλήσει έκταση που δεν μπορούσε να εκμεταλλευθεί ή είναι τόσο γενναιόδωρος που δεν μπήκε στον κόπο;

 

Δ. Ο κ. ΚΑΜΜΕΝΟΣ ΑΝΑΦΕΡΕΙ:

«Πέραν των ανωτέρω, το υπ' αριθ. 318 κληροτεμάχιο είναι εποικιστική έκταση η οποία δεν περιλαμβάνεται στις εκτάσεις που είχαν κηρυχθεί αναδασωτέες με την υπ' αριθ. 108424/1934 απόφαση του Υπουργού Γεωργίας όπως αποδεικνύεται από:

Α. Την υπ' αριθ. 44/1996 γνωμοδότηση του Ν.Σ.Κ., η οποία έχει γίνει αποδεκτή από τον τότε αρμόδιο υπουργό Γεωργίας Στέφανο Τζουμάκα, και συνεπώς δεσμεύει το Ελληνικό Δημόσιο και

Β. Την υπ'αριθ 79/2002 απόφαση της Επιτροπής Επιλύσεων Δασικών Διαφορών, πιστοποιητικό περί αμετακλήτου της οποίας, είχε από το έτος 2003 κοινοποιηθεί στην Επιτροπή Απαλλοτριώσεων Ανατολικής Αττικής και η οποία αρνήθηκε να το λάβει υπόψιν της.

Γ. Τα πρακτικά της Βουλής της συνεδρίασης της 29 Ιανουαρίου του 2002.

Επίσης ο μη αναδασωτέος χαρακτήρας της περιοχής αποδεικνύεται και από την 991/1978 απόφαση της Ολομέλειας του Ν.Σ.Κ. καθώς και από την υπ' αριθ.1341/2006 του 5λους Εφετείου Αθηνών, που είναι το ανώτατο ποινικό δικαστήριο ουσίας της χώρας, η οποία καθαρογράφτηκε και δημοσιεύτηκε στις 21-2-2007 και η οποία δέχτηκε ότι «το συγκεκριμένο ακίνητο δεν είναι ούτε δημόσια, ούτε δασική αλλά εποικιστική έκταση, ανήκουσα στο υπ' αριθ.318 τεμάχιο που εξαιρέθηκε της αναδασώσεως με την 108424/1934 απόφαση του Υπουργείου Γεωργίας και ότι η ευρύτερη περιοχή από το έτος 1950 έχει διαμορφωθεί πλήρως σε οικιστική περιοχή και απέχει πολύ από την δασική έκταση η οποία αποτυπώνεται στα έγγραφα των δασικών υπηρεσιών».

 ΣΧΟΛΙΑ:

Η Βουλή στις 29.1.08 –κατά πάγια πρακτική της- απέρριψε το αίτημα άρσης της βουλευτικής ασυλίας του κ. Καμμένου, ακριβώς γιατί είχε υποβληθεί μήνυση από το Δασαρχείο Πειραιώς «για αποδοχή μεταβίβασης δημοσίας, δασικής, αναδασωτέας έκτασης».

Αλλά και το Ν.Σ.Κ., με τη γνωμάτευσή του με αρ. 44/1996 δέχεται ότι, οι κοινόχρηστες εποικιστικές εκτάσεις που είχαν κηρυχθεί αναδασωτέες, «μετά την έναρξη της ισχύος του Συντάγματος του 1975 προστατεύονται». Το έγγραφο αυτό αποτυπώνει το σημερινό δασικό χαρακτήρα της έκτασης. Επιπλέον, τα ποινικά δικαστήρια δεν είναι αρμόδια για να κρίνουν το δασικό χαρακτήρα μιας έκτασης.

Είναι γνωστό ότι επί σειρά ετών καταπατητές της περιοχής προσπαθούν να αποχαρακτηρίζουν τις εκτάσεις με σκοπό να τις οικειοποιηθούν. Με την υπ' αριθμ. 5173/1997 απόφαση του Ε' τμήματος του ΣΤΕ ακυρώθηκε προεδρικό διάταγμα της 11ης Σεπτεμβρίου 1996 (1031 Δ) για την τροποποίηση του εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου Δήμου Βούλας σε τμήμα της περιοχής του λόφους Τάσσιανης, μετά από αίτηση ακύρωσης κατοίκων της περιοχής.

Δυστυχώς για τον κ. Καμμένο, και από πρόσφατο έγγραφο του Δασαρχείου Πειραιά, με αρ. πρωτ. 3139 Π.Ε./11.2.2008, προκύπτει σαφώς ότι το 318 τεμάχιο συμπεριελήφθη στην με αριθμό 108424/34 απόφαση του υπουργείου Γεωργίας «για λόγους προστασίας από εκμετάλλευση και καταπατήσεις».

Και ενώ η δασική υπηρεσία υπερασπίζεται το «δασικό χαρακτήρα του Λόφου Τάσσιανης» και μιλάει για «εκχέρσωση» κυρίως «λόγω της απομάκρυνσης των γηραιότερων ατόμων πεύκης», ο υφυπουργός κ. Καμμένος, ο οποίος είναι βουλευτής από το 1993, διαπιστώνει το 2007 ότι μία δημόσιου χαρακτήρα και με αποφασιστικές αρμοδιότητες επιτροπή, η Επιτροπή Απαλλοτριώσεων Ανατολικής Αττικής, αγνοεί: α) γνωμοδότηση του Ν.Σ.Κ. του 1996 και β) απόφαση της Επιτροπής Επιλύσεων Δασικών Διαφορών του 2002

Και αποδέχεται αυτήν την αυθαιρεσία παραιτούμενος κάθε δικαιώματος του;

Εδώ τρεις ερμηνείες χωρούν:

1.   Δεν έχει μελετήσει σωστά την «επανίδρυση του κράτους» που θα κατά το προεκλογικό πρόγραμμα της ΝΔ διασφάλιζε τον πολίτη από την αυθαιρεσία της διοίκησης

2.   Η επανίδρυση απέτυχε ακόμη και όταν από την αυθαιρεσία θίγονται υπουργοί…

3.   Απλώς κατανοεί ότι τα επιχειρήματα στην απόφαση της Επιτροπής είναι ατράνταχτα και προβάλλει ισχυρισμούς για να καλύψει το ατόπημα του.

 

Ε. Ο κ. ΚΑΜΜΕΝΟΣ ΑΝΑΦΕΡΕΙ:

«Είναι δε ή ίδια απόφαση (δηλ. η 108424/1934) την οποία διαστρεβλώνει και επικαλείται ο καταγγέλων, όταν διατείνεται ψευδώς και συκοφαντικώς ότι δήθεν το αγρόκτημα της Βάρης όπου βρίσκονται τα 2 στρέμματα του κ. Καμμένου έχει κηρυχθεί αναδασωτέο με την εν λόγω απόφαση.

Κατόπιν των ανωτέρω, ο υφυπουργός Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής καλεί τον κ. Τρεμόπουλο να ανακαλέσει άμεσα και δημόσια τους ανωτέρω ψευδείς ισχυρισμούς του, διαφορετικά θα οδηγηθεί ενώπιον των αστικών και Ποινικών δικαστηρίων ως κοινός συκοφάντης».

 ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ:

1.      Επειδή την ίδια ακριβώς «διαστρέβλωση» σύμφωνα με την οποία «το αγρόκτημα της Βάρης όπου βρίσκονται τα 2 στρέμματα του κ. Καμμένου έχει κηρυχθεί αναδασωτέο», κάνει και η Επιτροπή Απαλλοτριώσεων Ανατολικής Αττικής, θα είμαστε συγκατηγορούμενοι με τα μέλη της;

2.      Συκοφάντησε και η Επιτροπή τον κ. Καμμένο; Θα στραφεί εναντίον της αυτός ο οποίος δηλώνει υπερήφανα ότι παραιτήθηκε κάθε ένδικου δικαιώματος του;

 

Σε κάθε περίπτωση, ο κ. Καμμένος θα μπορούσε να είναι πιο ειλικρινής και να παραδεχτεί το λάθος του. Δεν περιμέναμε να μας πει ευχαριστώ που του δώσαμε την ευκαιρία να βγει στα κανάλια για να απαντήσει αλλά πρέπει να του υπενθυμίσουμε ότι όχι μόνο scripta manent αλλά στην εποχή της τηλεόρασης και του ίντερνετ, και verba manent.

 Για πληροφορίες: Μιχάλης Τρεμόπουλος, 6976 448442

 

Καταλάβαμε. Θα γίνει μήνυση κατά του Μ. Τρεμόπουλου, θα γίνουν μερικές αναβολές, θα εκδικαστεί 4-5 χρόνια αργότερα, θα βγεί η απόφαση, και όποια και νάναι, ποιος θα θυμάται τότε; Και ποιος εξυπηρετείται περισσότερο από αυτές τις γνωστές καθυστερήσεις της ελληνικής δικαιοσύνης; Ο καταγγέλων ή ο καταγγελόμενος;

 

επιστροφή

 

ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΙΣ - ΜΑΜΟΥΘ και με προσαυξήσεις ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΓΟΝΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ- Σαλπάρουν με 90 εκατ. ευρώ στην τσέπη

 

Γνωρίζουμε για την αδιαφάνεια και τα κομματικά παιχνίδια στο «μοίρασμα» των 200.000.000 ευρώ στο διάστημα 2003-2008 (Μέσος όρος 25 εκατομμύρια κατ’ έτος). Φέτος μόνο είναι 90! Παρατηρούμε ότι το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής εξακολουθεί να επιδοτεί τα πλοία του Φώτη Μανούση.

Θυμηθείτε: το «ΜΙΛΕΝΑ» είναι 39χρονο πλοίο, όπως και το «ΝΤΑΛΙΑΝΑ». Το Μαρίνα είναι 37 ετών, το Ροδάνθη 35, το Ρομίλντα 34 και το Δημητρούλα 34! Σε λίγο θα γιορτάζουμε τα πενηντάχρονα των πλοίων μας! ΞΑναδιαβάστε το άρθρο http://www2.rizospastis.gr/story.do?id=4648741&publDate=20/7/2008 που αναδημοσιεύσαμε στο προηγούμενο τεύχος, στο αφιέρωμα για την ακτοπλοϊα. ΗΓ

 

Του ΘΑΝΟΥ ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΥ

Επιδοτήσεις-«μαμούθ» που ξεπερνούν τα 90 εκατ. ευρώ έδωσε το υπουργείο Ναυτιλίας σε ακτοπλοϊκές εταιρείες για να δρομολογήσουν πλοία τους στις άγονες γραμμές του Αιγαίου, των Δωδεκανήσων και για την ενδονησιωτική σύνδεση των Κυκλάδων. Παράλληλα, λόγω μη ολοκλήρωσης του διαγωνισμού ανάθεσης και έλλειψης ενδιαφέροντος από τις πλοιοκτησίες, προχώρησε και σε 11 απευθείας αναθέσεις.

Ειδικότερα, προκειμένου η κυβέρνηση να επαίρεται ότι εξασφάλισε την ακτοπλοϊκή σύνδεση όλων των νησιών μεταξύ τους και με τα λιμάνια της Αττικής, εκτός από 7 απευθείας αναθέσεις παρέτεινε άλλες 7 εκτελέσεις δρομολογίων, η δε Γραμματεία Αιγαίου παρέτεινε 13 δρομολόγια και προχώρησε σε 4 απευθείας αναθέσεις, με αυξημένα μάλιστα έως και 40% μισθώματα.
Οι 7 απευθείας αναθέσεις δόθηκαν: στην G.Α. Ferries με αυξημένα μισθώματα έως και 30% για τις γραμμές Πειραιάς - Πάτμος - Λειψοί - Λέρος - Κάλυμνος - Κως - Σύμη - Ρόδος, Πειραιάς - Πάρος - Νάξος - Ιος - Σίκινος - Φολέγανδρος - Θήρα και Πειραιάς - Πάρος - Νάξος - Ιος - Θήρα - Ανάφη. Αυξημένα έως και 27% είναι και τα μισθώματα στην Blue Star Ferries για δρομολογήσεις πλοίων της προς τα νησιά Ηρακλειά, Σχοινούσα, Κουφονήσια, Αμοργό, Δονούσα, Αστυπάλαια, Κάλυμνο, Κω, Νίσυρο και Τήλο.
Οι παρατάσεις αφορούν δευτερεύουσες επιδοτούμενες γραμμές και τη γραμμή Πειραιάς - Κύθνος - Σέριφος - Σίφνος - Μήλος - Φολέγανδρος - Σίκινος - Ιος και Θήρα, που εξυπηρετείται από πλοίο της GA Ferries του Γεράσιμου Αγούδημου.
Η Γραμματεία Αιγαίου, που παρά τη συγχώνευση των υπουργείων λειτουργεί αυτόνομα, ενέκρινε 13 παρατάσεις δρομολογιακών γραμμών μέχρι την ολοκλήρωση του διαγωνισμού, ενώ με απευθείας αναθέσεις και αυξημένα μισθώματα «ενέταξε» και τα ταχύπλοα «Αίολος Κεντέρης 1 και 2». Τα πλοία αυτά θα καλύπτουν με ενδονησιωτικά δρομολόγια, που θα ξεκινούν από τη Σύρο, Κύθνο, Κέα, Λαύριο, Πάρο, Νάξο, Σίκινο, Φολέγανδρο, Κίμωλο, Μήλο, Σέριφο, Σίφνο, Τήνο, Ανδρο, Ανάφη και Θηρασιά, ενώ το «Σαμοθράκη» της ΣΑΟΣ του εφοπλιστή Φώτη Μανούση θα καλύπτει κυκλικά τη γραμμή Σάμος - Ικαρία - Χίος - Λέσβος - Λήμνος - Καβάλα - Θεσσαλονίκη - Χίος.
Η με απευθείας ανάθεση δρομολόγηση των ταχύπλοων της ΝΕΛ, στην οποία διευθύνων σύμβουλος είναι ο και πρόεδρος της Ενωσης Επιχειρήσεων Ακτοπλοΐας Απόστολος Βεντούρης, έχει προκαλέσει αναταραχή στους κατοίκους των νησιών γιατί παραμένει αδιευκρίνιστο αν το ναυλολόγιο θα είναι ταχύπλοου, δηλαδή πανάκριβο, ή φτηνό, συμβατικού πλοίου.
* 17 βουλευτές του ΠΑΣΟΚ με επιστολή τους ζητούν από τον πρόεδρο της Επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής, βουλευτή της Ν.Δ. Γιώργο Σαλαγκούδη, να κληθούν για εξηγήσεις επί των οξυμένων ακτοπλοϊκών προβλημάτων ο υπουργός Ναυτιλίας Αναστάσης Παπαληγούρας, ο πρόεδρος της Επιτροπής Ανταγωνισμού Σπύρος Ζησιμόπουλος και ο πρόεδρος της Ενωσης Επιχειρήσεων Ακτοπλοΐας Απ. Βεντούρης.*  ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 05/11/2008

 

επιστροφή

 

Σε ισχύ η διεθνής σύμβαση περί ρύπανσης

 

Ας το θυμηθούμε αυτό την επόμενη φορά που θα πλημμυρίσουν οι ακτές μας από πετρέλαιο, είτε από τη ΔΕΗ είτε από άλλο λόγο. ΗΓ

 

Tίθεται σε ισχύ από τις 11 Nοεμβρίου 2008 η διεθνής σύμβαση του IMO περί αστικής ευθύνης σε περιπτώσεις ρύπανσης από πετρέλαιο κίνησης, η οποία έχει κυρωθεί και από την Eλλάδα.

H σύμβαση καλύπτει ζημίες από καύσιμα πλοίων και ειδικότερα από κάθε υδρογονανθρακικό ορυκτό πετρέλαιο συμπεριλαμβανομένου του λιπαντικού ελαίου που χρησιμοποιείται για την λειτουργία ή την πρόωση των πλοίων, καθώς και των κατάλοιπών τους.

http://www.imerisia.gr/article.asp?catid=12333&subid=2&tag=9464&pubid=3563133

 

επιστροφή

 

Δικαστική απόφαση για τη ρύπανση της θάλασσας από ατύχημα

 

Η ευρωπαϊκή νομοθεσία περί καταπολέμησης της λεγόμενης ατυχηματικής ρύπανσης της θάλασσας και των ακτών από τα δεξαμενόπλοια ή οποιοδήποτε άλλο είδος πλοίου, δεν μπορεί να αμφισβητηθεί με βάση διεθνείς συμβάσεις, έκρινε χθες το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, απαντώντας σε προδικαστικό ερώτημα του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Αγγλίας.

Το ζήτημα προέκυψε κατόπιν προσφυγής, στο αγγλικό δικαστήριο, σειράς εφοπλιστικών ενώσεων που προέβαλλαν ένσταση στην εφαρμογή της νομοθεσίας στην Αγγλία, με το σκεπτικό ότι παραβιάζει τις υφιστάμενες διεθνείς συμβάσεις Montego Bay για το Δίκαιο της Θάλασσας και Marpol για την αντιμετώπιση της θαλάσσιας ρύπανσης, επιβάλλοντας αυστηρότερους κανόνες για τη ρύπανση απ’ ό,τι οι δύο αυτές συμβάσεις.

Ωστόσο, το Δικαστήριο έκρινε ότι η μεν πρώτη αν και έχει υπογραφεί και εγκριθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο, άρα έχει ισχύ στο κοινοτικό Δίκαιο, «δεν θεσπίζει κανόνες προοριζόμενους να τυγχάνουν ευθείας και άμεσης εφαρμογής στους ιδιώτες» και «δεν τους απονέμει περαιτέρω δικαιώματα ή ελευθερίες, η επίκληση των οποίων είναι δυνατή έναντι των κρατών, ανεξάρτητα από τη στάση του κράτους της σημαίας του πλοίου», κατόπιν τούτου δεν είναι δυνατόν να θεωρηθεί ότι υπερισχύει άλλων σχετικών διατάξεων του κοινοτικού Δικαίου. Για δε τη Marpol, το Δικαστήριο θεωρεί ότι, δεδομένου πως δεν έχει την Ε.Ε. ως συμβαλλόμενο μέρος και παρά το ότι ορισμένοι κανόνες της ενσωματώνονται πράγματι στο κοινοτικό δίκαιο, η ίδια η σύμβαση επ’ ουδενί υπερισχύει του κοινοτικού Δικαίου. Κατόπιν αυτού το Δικαστήριο έκρινε ότι το κύρος ή μη της οδηγίας 2005/35 περί ευθύνης σε περιπτώσεις για την ατυχηματική ρύπανση, «δεν μπορεί να εκτιμηθεί ούτε υπό το φως της Συμβάσεως Marpol ούτε υπό το φως της Συμβάσεως του Montego Bay», άρα δεν μπορεί και να αμφισβητηθεί με βάση τις συμβάσεις αυτές. Κ. Καλλεργης

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_economy_1_04/06/2008_272487

 

επιστροφή

 

Μινωικές: Υποχρεωτική δημόσια προσφορά από τον Όμιλο Grimaldi

 

06.10.08

Υποχρεωτική δημόσια προσφορά για την απόκτηση των μετοχών των Μινωϊκών Γραμμών κατέθεσε η Grimaldi Compagnia di Navigazione SpA.. Συγκεκριμένα όπως ανακοίνωσε ο όμιλος Grimaldi, θα προσφέρει 5,29€ για κάθε μετοχή της ελληνικής εταιρείας.

Διαβάστε περισσότερα...

 

επιστροφή

 

Αφιέρωμα 2

Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο Τουρισμού συζητείται στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας

 

Με το ειδικό χωροταξικό του Τουρισμού έχουμε ασχοληθεί εκτενώς σε προηγούμενα τεύχη. Επαναφέρουμε το ζήτημα γιατί τώρα πάει για ψήφιση. Κάποιες επουσιώδεις αλλαγές (και προς το καλύτερο αλλά και προς το χειρότερο) έγιναν από τον υπουργό κ. Σουφλιά, αλλά ο κύριος προσανατολισμός  του δεν άλλαξε. Το αποτέλεσμα θα είναι καταστροφικό για την Ελλάδα, αλλά και για την Επαρχία Ικαρίας. Ας θυμίσουμε μόνο την περίπτωση της Ιδιωτικής Πολεοδόμησης της Μεσαχτής (κατοικίες για 3.000 κατοίκους), που επιχειρήθηκε το ’90 και ακυρώθηκε μετά από παρέμβαση που έκαναν τα στελέχη του εγχειρήματος «Ποιο Μέλλον ταιριάζει στην Ικαρία;». Τώρα, όχι μία, αλλά πολλές τέτοιες «πολεοδομήσεις» για την Ικαρία δεν θα έχουν φραγμό. Με χαρά επίσης δημοσιεύουμε ένα απόσπασμα από τη διπλωματική εργασία του Ηλία Παπαθανασίου για τον τουρισμό στην Ικαρία. Στο μέλλον θα δημοσιεύσουμε και άλλα ενδιαφέροντα σημεία αυτής της σημαντικής εργασίας.  ΗΓ

 

1. Περιβαλλοντικές οργανώσεις ζητούν

ΝΑ ΑΠΟΣΥΡΘΕΙ ΤΟ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟ ΤΗΣ ΤΣΙΜΕΝΤΟΠΟΙΗΣΗΣ που κατέθεσε το ΥΠΕΧΩΔΕ για συζήτηση

 

Κοινό δελτίο τύπου

Αθήνα, 23 Οκτωβρίου 2008

Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις Αρκτούρος, ΑΡΧΕΛΩΝ, Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης, Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Καλλιστώ, Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS, MΟm-Εταιρία Μελέτης και Προστασίας της Μεσογειακής Φώκιας, Greenpeace και  WWF Ελλάς ζητούν την απόσυρση της πρότασης για το Χωροταξικό του Τουρισμού  που κατέθεσε το ΥΠΕΧΩΔΕ προς συζήτηση στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας .

 

Οι λόγοι διαφωνίας των δέκα περιβαλλοντικών οργανώσεων συνοψίζονται ως εξής:

 Το σχέδιο Ειδικού Χωροταξικού για τον Τουρισμό

1.                                        Αντιμετωπίζει τον τουρισμό ως μια δραστηριότητα που σχετίζεται κυρίως με κατασκευές και έργα και  μάλιστα φαίνεται να ευνοεί την ακόμα μεγαλύτερη κλίμακα τουριστικών επενδύσεων (γκολφ, μεγάλα συγκροτήματα, παραθεριστικές κατοικίες με μεγάλους συντελεστές δόμησης) . Βασική κατεύθυνση ενός τέτοιου σχεδίου θα έπρεπε, αντίθετα, να είναι η αποκατάσταση των πληγών σε περιοχές μαζικού τουρισμού,  η αναζωογόνηση μέσα από προσεκτικά προγράμματα οικο-τουρισμού και αγροτουρισμού των ορεινών κοινοτήτων και των εγκαταλειμμένων οικισμών, η σύνδεση του τουρισμού με την βιώσιμη προστασία των φυσικών περιοχών, καθώς και η ενθάρρυνση της στροφής προς ένα βιώσιμο μοντέλο περιβαλλοντικά υπεύθυνου τουρισμού, που κηρύσσεται μεν στα λόγια και από το υπουργείο Τουρισμού, αλλά στην πράξη δεν προωθείται με το συγκεκριμένο σχέδιο .

2.                                        Δημιουργεί κλειστούς παραθεριστικούς οικισμούς με σαφώς ευνοϊκότερες ρυθμίσεις σε σχέση με την κατοικία και «φωτογραφίζονται» περιοχές στις οποίες έχει ήδη εκδηλωθεί επενδυτικό ενδιαφέρον στα οποία αυθαίρετα δίνει και χαρακτηριστικά «εθνικής σημασίας» . Χωροθετεί λοιπόν τεράστιες τουριστικές εγκαταστάσεις διάσπαρτα σε εκτός σχεδίου περιοχές με βάση τους νόμους της αγοράς και όχι με γνώμονα την ανάγκη προστασίας του κυριότερου τουριστικού προϊόντος της χώρας, δηλαδή του φυσικού περιβάλλοντος .

3.                                        Αυξάνει, ενώ θα έπρεπε να μειώνει, την εκτός σχεδίου δόμηση πέριξ των ορίων οικισμών που δεν έχουν ως κύρια χρήση τον τουρισμό ή είναι ορεινές .

4.                                        Δεν εισάγει καμία απολύτως ρύθμιση για την ποιότητα των κτιρίων, τα οποία ειδικά στις προστατευόμενες και γενικότερα στις εκτός σχεδίου περιοχές αλλά και κοντά σε υπάρχοντες οικισμούς θα έπρεπε να κατασκευάζονται με όρους βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής και με ιδιαίτερη μέριμνα για την εξοικονόμηση φυσικών πόρων .

5.                                        Αγνοεί προκλητικά την απόλυτη ανάγκη επιστημονικού υπολογισμού και σεβασμού της συνολικής φέρουσας ικανότητας των προς τουριστική εκμετάλλευση περιοχών .

6.                                        Διατηρεί το σημερινό, απαράδεκτα χαμηλό, όριο των 50 μ . απόστασης από τον αιγιαλό για οικοδόμηση, παρά τη σχετική νομολογία του Συμβουλίου Επικρατείας και τις αναμενόμενες επιπτώσεις στην παράκτια ζώνη από την κλιματική αλλαγή

7.                                        Επιμένει στη δόμηση 5 «ανώνυμων» βραχονησίδων  

8.                                        Επιμένει στην περαιτέρω αύξηση της χωρητικότητας των τουριστικά ανεπτυγμένων περιοχών, χωρίς καμία αναφορά στην ανάγκη καθορισμού ορίων ανάπτυξης με βάση της φέρουσα ικανότητα των περιοχών αυτών .

 

Όλα τα προαναφερόμενα σημεία καθιστούν το νέο σχέδιο Ειδικού Χωροταξικού για τον Τουρισμό συνολικά επαχθές για τον φυσικό χώρο και τη βιωσιμότητα και ευημερία των τοπικών κοινωνιών . Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να αναιρεί και τα λίγα θετικά σημεία του, όπως η ρητή μη πρόβλεψη νέων χιονοδρομικών κέντρων και ο ορισμός σχετικά χαμηλής αρτιότητας γηπέδων στις προστατευόμενες περιοχές Natura.

 Οι δέκα περιβαλλοντικές οργανώσεις ζητούν από την Κυβέρνηση να προχωρήσει άμεσα σε χωροταξικό επανασχεδιασμό του τουρισμού . Κύριος άξονας ενός μακρόπνοου και βιώσιμου τέτοιου σχεδιασμού θα πρέπει να είναι η άμεση προστασία του ίδιου του τουριστικού προϊόντος, δηλαδή του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος και η εξοικονόμηση φυσικών πόρων .

 Επικοινωνία:

 Κρίτων Αρσένης: 6977775777,   Θεοδότα Νάντσου: 6977075345,   Νίκος Χρυσόγελος: 6936672882

 

επιστροφή

 

2. Πονηρή διάταξη στο “Πλαίσιο Χωροταξικού Σχεδιασμού για τον Τουρισμό”, εισάγει εξορυκτικές δραστηριότητες στις περιοχές “προτεραιότητας τουρισμού”!

 

Παρατηρητήριο Μεταλλευτικών Δραστηριοτήτων

web: www.antigold.gr, http://blog.antigold.gr

30 October, 2008

σχετικό άρθρο: Χωροταξικός σχεδιασμός, τουρισμός και εξορυκτικές δραστηριότητες

 

Τα πυρά όλων των οικολογικών οργανώσεων δέχεται - και δικαίως - το νέο πόνημα του Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ και …Τουρισμού, Γιώργου Σουφλιά, λόγω του είδους του μαζικού τουρισμού που προωθεί και των αναμενόμενων επιπτώσεων του στον ελληνικό χώρο. 

Με μια πονηρή διάταξη, κάτω από το γενικό τίτλο “Επίλυση συγκρούσεων με άλλες χρήσεις”, εισάγονται εξορυκτικές δραστηριότητες μέσα στις περιοχές που χαρακτηρίζονται “προτεραιότητας τουρισμού”. Είναι ενδιαφέρον ότι η συγκεκριμένη διάταξη  δεν υπήρχε στο πρώτο σχέδιο του “Ειδικού Πλασίου για τον Τουρισμό” του Μαϊου 2007, αλλά εισήχθη στο νέο σχέδιο που κατατέθηκε το Σεπτέμβριο 2008, προφανώς καθ’ υπαγόρευσιν των μεταλλευτικών εταιρειών. Λέει το άρθρο  8, παρ.2Β:

“Αρθρο 8. Επίλυση συγκρούσεων με άλλες χρήσεις

Β. Τουρισμός - Εξόρυξη:
Η άσκηση εξορυκτικών δραστηριοτήτων, η πρωτογενής επεξεργασία των ορυκτών πρώτων υλών στους χώρους εξόρυξης και η εξασφάλιση των αναγκαίων θαλάσσιων διεξόδων για τη διακίνηση των προϊόντων εντός των περιοχών που χαρακτηρίζονται με το παρόν ως περιοχές προτεραιότητας τουρισμού δεν μπορεί λόγω των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών και της φύσης της δραστηριότητας να αποκλειστεί. Η επέκταση της δραστηριότητας στις περιοχές αυτές και σε τμήματα που εντοπίζονται νέα κοιτάσματα, είναι δυνατή ύστερα από συνεκτίμηση κοινωνικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών (εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων εξόρυξης, επεξεργασίας, μεταφοράς, διαχείρισης αποβλήτων, περιορισμού / αντιμετώπισης των οχλήσεων και αποκατάστασης του τοπίου) παραμέτρων.

Ο τουρισμός στην Ελλάδα εξαρτάται άμεσα από το καθαρό και αδιατάρακτο περιβάλλον και είναι πολύ ευαίσθητος στις οποιεσδήποτε μεταβόλές του. Στις τουριστικές περιοχές λοιπόν, που αποτελούν τη “βιτρίνα” της χώρας μας και θα έπρεπε να διάφυλάσσονται ως κόρη οφθαλμού, το σχέδιο του κ. Σουφλιά “δεν αποκλείει” ούτε την ύπαρξη δραστηριοτήτων εξόρυξης και θράυσης ορυκτών πρώτων υλών, ούτε καν την επέκτασή τους σε νέες (τουριστικές) περιοχές.

Μεταλλεια και τουρισμος (1): Κορωνα κερδιζω, γραμματα χανεις!

Και τι σημαίνει αλήθεια αυτή η αόριστη διατύπωση; Κάτω από την επικεφαλίδα “Επίλυση συγκρούσεων” του σχεδίου του κ. Σουφλιά για τον τουρισμό, δεν φαίνεται να επιλύεται καμία σύγκρουση. Η εξορυκτική δραστηριότητα ”δεν αποκλείεται” και η επέκταση της ”είναι δυνατή μετά από συνεκτίμηση διαφόρων παραμέτρων”. Η διατύπωση είναι στρογγυλεμένη, απαλή, τόσο απαλή ώστε να μην αντιληφθούμε τι μας περιμένει και να μην αντιδράσουμε.

“Δεν αποκλείεται” σημαίνει οτι αυτές οι διαφορές, όπου προκύψουν, θα λυθούν με βάση άλλους νόμους. Και ποιός είναι ο νόμος που διέπει τη μεταλλευτική δραστηριότητα και τη σχέση της με τον τόπο και τους πολίτες; Ο Μεταλλευτικός Κώδικας!

Το “Ειδικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό” απλά επιβεβαιώνει ότι η σύγκρουση της μεταλλείας με τις άλλες χρήσεις θα συνεχιστεί, ακόμα και μέσα στις τουριστικές περιοχές. Το νομικό πλαίσιο για την επίλυση αυτών των διαφορών δίνεται από τον ισχύοντα Μεταλλευτικό Κώδικα, στον οποίο έχουμε αναφερθεί επανειλημμένως. Ο Μεταλλευτικός Κώδικας είναι ΝΟΜΟΣ και κατισχύει οποιασδήποτε Υπουργικής Απόφασης. Τα μισόλογα του τύπου “η άσκηση εξορυκτικών δραστηριοτήτων δεν μπορεί να αποκλειστεί” υποκρύπτουν την αλήθεια που είναι μία και δεν θα κουραστούμε να τη λέμε:

Η μεταλλεία κατισχύει όλων των άλλων δραστηριοτήτων. Η μεταλλεία κατισχύει ακόμα και της ιδιοκτησίας. Και σε οποιαδήποτε περίπτωση “σύγκρουσης” με άλλες χρήσεις γης, αυτή που θα κατισχύσει τελικά θα είναι η “εθνικής ωφελείας” δραστηριότητα. Η ΜΕΤΑΛΛΕΙΑ.

Μεταλλεια και τουρισμος (2): Η περιπτωση της Β. Χαλκιδικης

Η περίπτωση της Β. Χαλκιδικής είναι η επιτομή της υποκρισίας.

Στο χάρτη του “Ειδικού Πλαισίου για τον Τουρισμό” παρατηρούμε ότι μια λεπτή λωρίδα πλάτους περίπου 600 μ. της παραλιακής ζώνης της βορειο-ανατολικής Χαλκιδικής είναι κίτρινη, δηλαδή χαρακτηρίζεται “περιοχή με περιθώρια ανάπτυξης ήπιων και εναλλακτικών μορφών τουρισμού”. Μέσα σε αυτή τη λωρίδα γης μπορούν να γίνουν, σύμφωνα με τον κ. Σουφλιά, δραστηριότητες ήπιου και εναλλακτικού τουρισμου, σε μικρές μονάδες που δεν θα προσβάλλουν το τοπίο. Και φυσικά “δεν μπορούν να αποκλειστούν” οι εξορυκτικές δραστηριότητες.

Πίσω από αυτή τη λεπτή λωρίδα γης επιτρέπονται τα πάντα. Και όχι μόνο επιτρέπονται, αλλά επιβάλλονται. Σε μια πανέμορφη περιοχή, με 90% δασοκάλυψη και 35 χλμ. ακτών, υπάρχουν 317.000 στρέμματα Οριστικών Παραχωρήσεων Μεταλλείων. Στην έκταση αυτή περιλαμβάνονται 24 προσδιορισμένες μεταλλευτικές θέσεις και αναπτύσσονται τα μεταλλευτικά συγκροτήματα Στρατωνίου και Ολυμπιάδας. Οι μεταλλευτικές παραχωρήσεις καταλαμβάνουν ακόμα και την περιοχή NATURA του Στρατονικού Όρους, όπου επίσης “δεν αποκλείονται” οι εξορυκτικές δραστηριότητες.

Το υπό έγκριση “Επενδυτικό Σχέδιο Ανάπτυξης” της εταιρείας ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ για αυτή την περιοχή προβλέπει για τα επόμενα χρόνια την εξόρυξη/επεξεργασία 200.000.000 τόνων μικτών θειούχων μεταλλευμάτων από τα μεταλλεία Στρατονίκης, Ολυμπιάδας και Σκουριών.  Από τη δραστηριότητα αυτή θα προκύψουν 200 εκατ. τόνοι τοξικών μεταλλευτικών αποβλήτων και 400 εκατ. τόνοι στείρων υλικών. Προβλέπει τη δημιουργία ενός νέου, τεράστιου Μεταλλευτικού Συγκροτήματος με εργοστάσια εμπλουτισμού, μεταλλουργίας χρυσού, εργοστάσια παραγωγής θειϊκού οξέος και εργοστάσια εξουδετέρωσης αρσενικού.  Προβλέπεται η μετατροπή του Στρατωνίου σε λιμάνι βαριάς βιομηχανίας (”…αναγκαία θαλάσσια διέξοδος”), με λιμενικές εγκαταστάσεις για πλοία μεταφοράς θειϊκού οξέος και συμπυκνωμάτων, δυναμικότητας 60.000 τόνων το καθένα, καθώς και αντίστοιχες αποθηκευτικές εγκαταστάσεις στην παραλία του χωριού.

Στη Β. Χαλκιδική, η σύγκρουση της μεταλλείας με τις άλλες χρήσεις “επιλύεται” με βίαιο τρόπο, με τη δικτατορική απαγόρευση όλων των άλλων χρήσεων. Η υλοποίηση του “Επενδυτικού Σχεδίου” της εταιρείας έχει ήδη αποφασιστεί με το Νόμο 3220/2004, πολύ πριν γίνει οποιαδήποτε Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων. Έτσι το Υπουργείο Ανάπτυξης ΥΠΟΧΡΕΩΝΕΙ τους Δήμους της περιοχής να το τοποθετήσουν ΑΠΟ ΤΩΡΑ πάνω στα Χωροταξικά τους Σχέδια και όχι μόνο αυτό, αλλά απαγορεύει τις άλλες χρήσεις γης ώστε να μην υπάρχουν “συγκρούσεις”! Για τη Β. Χαλκιδική, όλα έχουν ήδη αποφασισθεί.

Με περισσή υποκρισία λοιπόν, έρχεται σήμερα ένα σχέδιο Υπουργικής Απόφασης που βαφτίζει μια λουρίδα γης ως “ήπιου και εναλλακτικού τουρισμού”, για να ρίξει στάχτη στα μάτια των κατοίκων και να δημιουργήσει την απατηλή εντύπωση ότι η ζωή τους θα αλλάξει. Να τους κάνει να πιστέψουν ότι ακόμα κι αν παραμένουν αποκλεισμένοι από το υπόλοιπο κομμάτι της μεταλλευτικής ιδιοκτησίας, ακόμα κι αν η υπόλοιπη περιοχή μετατραπεί σε ένα απέραντο τοπίο εξορύξεων και αποβλήτων, τουλάχιστον μέσα σε αυτήν τη λουρίδα των 600 μ. θα είναι κύριοι της γης τους. Ότι έστω, μέσα σε 600 μ. θα μπορέσουν να στριμώξουν τα όνειρά τους για “άλλου είδους ανάπτυξη”.

Στην πραγματικότητα, το σχέδιο του κ. Σουφλιά για τον τουρισμό δεν αφήνει περιθώρια τέτοιων παρανοήσεων. Η μεταλλεία παραμένει κυρίαρχη και ο Μεταλλευτικός Κώδικας εξακολουθεί να ρυθμίζει τις “συγκρούσεις”, ακόμα και μέσα στις τουριστικές περιοχές.

 Μαρία Καδόγλου

 Παρατηρητήριο Μεταλλευτικών Δραστηριοτήτων http://blog.antigold.gr     www.antigold.gr

 

επιστροφή

 

2α. Κάλυψη νομιμότητας στην καταστροφική δράση της S&B στη Μήλο!

 

web: www.antigold.gr, http://blog.antigold.gr

11/10/2008

 Καθαρά εισπρακτική και επικοινωνιακή η "πολιτική προστίμων" του ΥΠΕΧΩΔΕ στις βιομηχανίες 

Με τον τίτλο "Υπεγράφη η τουριστική καταδίκη της Μήλου", η εφημερίδα "ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ" παρουσίασε στο φύλλο της 7/9/2008 την απόφαση του γενικού γραμματέα της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου με την οποία απορρίπτει την προσφυγή πολιτών της Μήλου που ζητούσαν να ακυρωθεί η απόφαση χωροθέτησης του αγωγού αποβλήτων περλίτη της εταιρίας "S&B Βιομηχανικά Ορυκτά", κοντά σε δυο από τις πιο φημισμένες παραλίες του νησιού. Το πλήρες άρθρο υπάρχει στο δικτυακό τόπο της εφημερίδας "Μηλέικα Νέα".

Η "απόφαση-ντροπή" της Νομαρχίας Κυκλάδων για την χωροθέτηση του αγωγού παρουσιάζεται και σε προηγούμενο άρθρο της ίδιας εφημερίδας, στις 2/8/2008: Εγκλημα στη Μήλο: Αντί να κλείσουν τα λατομεία, κλείνουν τις παραλίες! 

 

επιστροφή

 

3. Το ΤΕΕ καταθέτει τη διαφωνία του για το Ειδικό Χωροταξικό Τουρισμού

 

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ        

Από : Ράνια Κλουτσινιώτη, εκπρόσωπο του ΤΕΕ στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας

Αθήνα, 16 Οκτωβρίου 2008

Προς τον Πρόεδρο του Εθνικού Συμβουλίου Χωροταξίας κ. Απ. Παρπαΐρη

κοιν.: ΥΠΕΧΩΔΕ / Δση Χωροταξίας, προϊστάμενο κ. Αν. Μαυρωνά

Θέμα: Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό

 

Κύριε Πρόεδρε,

στην πρώτη σχετική με το θέμα συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου, την Πέμπτη 9.10.08, μας υπεβλήθη το νέο Σχέδιο Κοινής Υπουργικής Απόφασης, με χρονολογία Σεπτέμβριος 2008.

Το ΤΕΕ είχε ήδη διατυπώσει τις παρατηρήσεις του και τις επιφυλάξεις του στο Σχέδιο Κ.Υ.Α., το οποίο είχε δοθεί στη δημοσιότητα την περασμένη Άνοιξη, από τις οποίες προκύπτει αβίαστα ότι δεν θεωρούμε πως το συγκεκριμένο πλαίσιο κινείται με κατεύθυνση την ορθή χωροταξική οργάνωση, την προστασία του περιβάλλοντος και την εξυγίανση του ήδη προβληματικού αυτού τομέα, ούτε απαντά στις υψηλές προσδοκίες όλων μας, για τη αδήριτη αναγκαιότητα στροφής του τομέα προς την ανάπτυξη του ποιοτικού τουρισμού. Σπεύδουμε να σημειώσουμε ότι τόσο η βασικά φιλοσοφία του νέου Σχεδίου, όσο ο σκοπός και οι στόχοι του, δεν διαφοροποιούνται ουσιαστικά από το παλαιότερο και ως εκ τούτου όλες οι επισημάνσεις μας παραμένουν επίκαιρες και προς συζήτηση.

Όπως λοιπόν συμφωνήσαμε στην τελευταία συνεδρίαση και προκειμένου να προχωρήσει η διαβούλευση και να διευκολυνθεί η συζήτηση για το συγκεκριμένο θέμα, σας στέλνουμε συνημμένα:

·        το Δελτίο Τύπου του ΤΕΕ του Μαΐου 2008,

·        τα συμπεράσματα του σχετικού με το αντικείμενο Στρογγυλού Τραπεζιού, το οποίο το ΤΕΕ είχε οργανώσει τον Σεπτέμβριο του 2007 και

·        τις κοινές διαπιστώσεις Περιφερειακών Τμημάτων του ΤΕΕ στο προηγούμενο Σχέδιο Κ.Υ.Α., όπως τις αποδελτιώσαμε συνοπτικά.

Προφανώς, επιφυλασσόμαστε για τη διατύπωση συνολικής πολιτικής και συμπληρωματικών παρατηρήσεων, τόσο κατά τη διάρκεια της διαδικασίας διαβούλευσης, όσο και από ειδικές συναντήσεις, που θα οργανώσουμε στο ΤΕΕ, με σκοπό να συμβάλλουμε στην ολοκληρωμένη διατύπωση των πρόσφορων πολιτικών για ιδιαίτερα κρίσιμο αυτόν τομέα. Ωστόσο, δύο γενικού χαρακτήρα επισημάνσεις, που αναφέρονται σε καινούργιες διατυπώσεις που περιλαμβάνονται στο νέο Σχέδιο – Πλαίσιο, είναι σκόπιμο και αναγκαίο να επισημανθούν από τώρα:

  • η πρώτη σχετίζεται με την προωθούμενη από το παράθυρο νομοθεσία για τις νέου τύπου τουριστικές εγκαταστάσεις (βλ. άρθρο 10α), οι οποίες μπορεί να περιλαμβάνουν εγκαταστάσεις εμπορίου, παροχής υπηρεσιών, κλπ. και φυσικά παραθεριστική κατοικία προς πώληση. Προβλέπεται μάλιστα ότι «για το σκοπό αυτό θα επιτρέπεται η σύσταση κάθετων συνιδιοκτησιών»!!!  Θεωρούμε -και το ΤΕΕ έχει εκφράσει επανειλημμένα την άποψή του- ότι οποιεσδήποτε νέες νομολογίες για τις εκτός σχεδίου περιοχές θα πρέπει να συνδυάζονται με την προσπάθεια για τον δραστικό περιορισμό έως και την κατάργηση της εκτός σχεδίου δόμησης και όχι για θέσπιση νέων ρυθμίσεων (!) -το πιθανότερο και αντισυνταγματικών- που μειώνουν δραστικά την απαράδεκτα χαμηλή σήμερα επιτρεπόμενη αρτιότητα των 4,0 στρ. και
  • η δεύτερη αφορά στο σύνολο των νέων διατυπώσεων, σε όλες τις επιμέρους διατάξεις, που εμφανίζονται ελαστικότερες από αυτές του προηγούμενου πλαισίου, εάν θεωρήσουμε ότι στόχος μας είναι η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και του φυσικού περιβάλλοντος (όπως για παράδειγμα, 1 (άρθρο 4): στις αναπτυσσόμενες τουριστικά περιοχές προστίθενται και νέες, σήμερα σχετικά διαφυλαγμένες, 2. (άρθρο 5): η μέγιστη πυκνότητα, από 6 κλίνες ανά στρέμμα που ήταν, γίνεται 8 κλίνες ανά στρέμμα, 3. (άρθρο 5): αυξάνονται οι όροι δόμησης και οι πυκνότητες στη ζώνη τον 500,0 μ. στις ορεινές περιοχές, ενώ μειώνονται οι αρτιότητες, σε σχέση με τα σήμερα ισχύοντα, και ο.κ.ε.).

Όλα τα παραπάνω και άλλα πολλά επιχειρείται να θεσμοθετηθούν με μια Κ.Υ.Α., πράγμα που είναι αμφίβολο εάν είναι συνταγματικά ορθό. Θα διερευνήσουμε και αυτήν την πτυχή του ζητήματος και θα σας θέσουμε εγκαίρως υπόψη τα πορίσματά μας.

Με εκτίμηση 

Ράνια Κλουτσινιώτη, εκπρόσωπο του ΤΕΕ στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας

 

επιστροφή

 

Α.  Κοινές Διαπιστώσεις Περιφερειακών Τμημάτων ΤΕΕ στο σχέδιο για τον Τουρισμό του Μαΐου 2007

 

  • Προωθεί το πρότυπο του μαζικού τουρισμού και την περαιτέρω εντατικοποίηση της εκμετάλλευσης στις τουριστικά αναπτυγμένες περιοχές, ακυρώνοντας τις δυνατότητες, αλλά και τις υψηλές προσδοκίες, για τη στροφή του τομέα προς την ανάπτυξη ποιοτικού τουρισμού.
  • Για τις «τουριστικά αναπτυγμένες περιοχές» πουθενά δεν αναφέρεται η έννοια του κορεσμού ενώ αντιθέτως  προωθείται η ανάληψη δράσεων για την αύξηση της χωρητικότητας, με κατασκευή νέων καταλυμάτων.
  • Δεν αντιμετωπίζονται τα προβλήματα των υφισταμένων μορφών οργανωμένης χωροθέτησης τουριστικών δραστηριοτήτων (ΠΟΤΑ, ΠΕΡΠΟ, ΠΟΑΠΔ).
  • Δεν είναι πρακτικά ορθό να τοποθετούνται στην ίδια κατηγορία με τα νησιά οι παράκτιες περιοχές της ηπειρωτικής χώρας.
  • Προβλέπεται η θέσπιση δυνατότητας δημιουργίας τεράστιων ξενοδοχείων τα οποία θα μπορούν να μην είναι αμιγή ξενοδοχεία αλλά συγκροτήματα πολυτελών κατοικιών κατά 70% και με επιδότησης από τον αναπτυξιακό νόμο Η ειδοποιός διαφορά έγκειται στο ότι ενώ το ξενοδοχείο είναι αναπτυξιακή επένδυση το συγκρότημα κατοικιών δεν είναι.
  • Ο τρόπος που προτείνεται η παραθεριστική κατοικία συνεπάγεται μεγάλες συγκεντρώσεις εκτός σχεδίου, χωρίς πολεοδομική μελέτη και διαδικασία πολεοδόμησης και με ευνοϊκότερους όρους ως ξενοδοχειακό κατάλυμα.

 

Β.  Προτάσεις: του Περιφερειακού Πελοποννήσου για το Ειδικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό

 

  1. ο παράκτιος χώρος να ορίζεται μέχρι βάθους 2 χλμ. και κυρίως μέχρι του υψόμετρου των 100μ.
  2. οι ολοκληρωμένες μορφές τουριστικής ανάπτυξης του άρθρου 9 να χωροθετούνται μόνο μετά από υπόδειξη του υποκείμενου σχεδιασμού (ΓΠΣ/ΣΧΟΟΑΠ) και μόνο σε οργανωμένους υποδοχείς τουριστικής ανάπτυξης (ΠΕΡΠΟ, ΠΟΑΠΔ, ΠΟΤΑ κ.λ.π.)
  3. να απαγορεύεται η χωροθέτηση τους σε Αγροτική Γη Υψηλής Παραγωγικότητας και επιτέλους οι υπηρεσίες της Νομαρχίας να την οριοθετούν επακριβώς και επί χάρτου
  4. να απαγορεύεται η χωροθέτηση τους σε περιοχές NATURA 2000

 

Σημαντική πρόταση του Περιφερειακού Κεντρικής Μακεδονίας

 

  • τα δημόσια κτήματα τουριστικού ενδιαφέροντος θα πρέπει να αξιοποιηθούν προς την κατεύθυνση της αναβάθμισης του τουρισμού, αλλά και της εξυπηρέτησης των αναγκών των τοπικών πληθυσμών σε τεχνικές και κοινωνικές υποδομές
  • τα τουριστικά κτίσματα σημαντικής αρχιτεκτονικής αξίας να συντηρούνται, ανακαινίζονται και προστατεύονται στα πλαίσια της προστασίας της αρχιτεκτονικής μας κληρονομιάς

 

Σημαντική πρόταση του Περιφερειακού Δυτικής Κρήτης

 

Δεν προτείνει ούτε την καταρχήν (και με τις όποιες παρατηρήσεις) αποδοχή του Ειδικού Πλαισίου για τον Τουρισμό, αλλά ούτε και της ΣΜΠΕ πριν την ουσιαστική διαβούλευσή της.

Απαιτείται ολοκληρωμένη ενημέρωση – συζήτηση – παρέμβαση όλων επί της ΣΜΠΕ και κατόπιν αντίστοιχη διαδικασία για το Ειδικό Πλαίσιο, με στόχο τη ριζική αλλαγή του πάνω σε βασικές αρχές όπως:

  • ο σαφής προσδιορισμός επιχειρησιακών κριτηρίων για την ένταξη περιοχών σε κάθε κατηγορία
  • ο προσδιορισμός των ορίων χωρητικότητας – φέρουσα ικανότητα – ως κριτήριο για τις κατευθύνσεις χωρικής οργάνωσης
  • ο διαχωρισμός των τουριστικών επενδύσεων από την παραθεριστική κατοικία και ενίσχυση ξενοδοχειακών επενδύσεων σε κατάλληλα επιλεγμένες περιοχές με τις αρχές βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής
  • η αξιοποίηση του υφιστάμενου κτιριακού πλούτου των εγκαταλελειμμένων οικισμών της χώρας (μέσω της αποκατάστασης) για ανάπτυξη παραθεριστικού τουρισμού.

 

Σημαντική πρόταση του Περιφερειακού Δωδεκανήσου

 

·        Για τις βραχονησίδες το πλαφόν του 2% της κάλυψης του νησιού για τουριστική ανάπτυξη δεν μπορεί να αποτελεί τη μοναδική παράμετρο. Πρέπει να τεθεί και μέγιστη επιτρεπόμενη δόμηση.

·        Για τους παραδοσιακούς οικισμούς, θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην ανάπτυξη επενδύσεων μέσα σε οικισμούς που είναι αναπτυξιακά στάσιμοι ή παρουσιάζουν υστέρηση ανάπτυξης.

·        Η κάλυψη της ζήτησης κατοικιών προς πώληση ως τμήμα της μεγάλης τουριστικής επένδυσης, μπορεί να εξυπηρετηθεί μέσα από οργανωμένους οικιστικούς θύλακες με τις αντίστοιχες προδιαγραφές – προβλέψεις για κοινωνική υποδομή μέσα δηλαδή από θύλακες που αναπτύσσονται με ειδικές πολεοδομικές μελέτες όπως ορίζουν τα υφιστάμενα θεσμικά εργαλεία (περιοχές ΠΕΡΠΟ, β΄  κατοικίας κλπ.)

 

επιστροφή

 

4. Η Ομιλία του Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ κ. ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΟΥΦΛΙΑ για το στο Ειδικό Χωροταξικό Τουρισμού στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξικού Σχεδιασμού & Αειφόρου Ανάπτυξης

 

Από το Γραφείο Τύπου και Δημοσίων Σχέσεων του ΥΠΕΧΩΔΕ εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση:

Ξεκίνησαν σήμερα οι εργασίες του Εθνικού Συμβουλίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης με αντικείμενο την γνωμοδότηση επί του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό.

Την έναρξη των εργασιών κήρυξε ο Υπουργός ΠΕΧΩΔΕ κ. Γιώργος Σουφλιάς.

Ακολουθούν τα βασικά σημεία της ομιλίας του Υπουργού.

«Κυρίες και Κύριοι καλημέρα σας.

Είναι χαρά μου να βρίσκομαι και πάλι κοντά σας, αυτή τη φορά με αφορμή την πρώτη συνεδρίασή σας στο πλαίσιο της διαδικασίας γνωμοδότησης επί του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό.

Γνωμοδοτήσατε και συμβάλατε με τις υποδείξεις σας  στη βελτίωση του Εθνικού Χωροταξικού Σχεδίου και των Ειδικών Πλαισίων για τις ΑΠΕ και την Βιομηχανία και θέλω ειλικρινά να σας ευχαριστήσω. Γνωρίζω ότι σε όλες τις συνεδριάσεις του Εθνικού Συμβουλίου υπήρχε πολύ μεγάλη συμμετοχή και εργαστήκατε  συστηματικά και αποτελεσματικά δίνοντας ουσιαστικό περιεχόμενο στο ρόλο  αυτού εδώ του οργάνου.   

Όταν είχαμε συναντηθεί για πρώτη φορά τον Νοέμβριο του 2007  με αφορμή την έναρξη της διαδικασίας γνωμοδότησης για το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο, σας είχα τονίσει ότι δεν θεωρώ τυπική διαδικασία αυτό που κάνετε και ότι δίνω πολύ μεγάλη σημασία στην δική σας γνωμοδότηση. Είχα πει επίσης, ότι θα λάβουμε πολύ σοβαρά υπόψη μας τις σκέψεις και τις παρατηρήσεις σας.

Είμαι σίγουρος ότι όλοι διαπιστώσατε στο τελικό κείμενο για το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο ότι εννοούσα όσα έλεγα και  ελπίζω ότι αισθάνεστε κάποια ικανοποίηση από τον βαθμό ενσωμάτωσης των προτάσεων και παρατηρήσεών σας. Τις ίδιες διαπιστώσεις θα κάνετε και στα τελικά κείμενα των Ειδικών Πλαισίων για τις ΑΠΕ και την Βιομηχανία που θα δημοσιοποιήσουμε μέσα στον Οκτώβριο.  

Σήμερα ενόψει της γνωμοδότησης για το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό πιστεύω ότι θα συνδράμετε και πάλι με τις προτάσεις και τις παρατηρήσεις σας.

Ξέρετε όλοι ότι από την πρώτη στιγμή που ανέλαβα καθήκοντα στο Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., έθεσα ως πρωταρχικό στόχο να αποκτήσει επιτέλους η χώρα ολοκληρωμένο χωροταξικό σχεδιασμό σε εθνικό επίπεδο. Η απουσία χωροταξικού σχεδιασμού ήταν ένα έλλειμμα δεκαετιών με αρνητικές επιπτώσεις στην ορθολογική ανάπτυξη και οργάνωση της χώρας καθώς και στο περιβάλλον.

Το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο που ήδη θεσμοθετήσαμε μαζί με τα Ειδικά Πλαίσια (για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, τον Τουρισμό και τη Βιομηχανία, τις Παράκτιες Περιοχές τα Νησιά και τον Ορεινό Χώρο) συνιστούν μία από τις σημαντικότερες διαρθρωτικές αλλαγές που έγιναν στη χώρα τις τελευταίες δεκαετίες. Είναι μία μεγάλη μεταρρύθμιση που θα συμβάλλει καθοριστικά στην ολοκληρωμένη και αειφόρο ανάπτυξη της Ελληνικής Επικράτειας.

Θα επαναλάβω για μία ακόμη φορά ότι το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο και τα Ειδικά Χωροταξικά και τα περιφερειακά πλαίσια αποτελούν την σημαντικότερη «ομπρέλα» για την προστασία του περιβάλλοντος.

Πλέον, καθένας θα ξέρει τι μπορεί να κάνει και που και όλες οι δραστηριότητες θα υπακούουν σε κανόνες εκ των προτέρων γνωστούς.

Όραμα και στόχος μας είναι, στο πλαίσιο των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης,  η ολοκληρωμένη χωρική ανάπτυξη και αειφόρος οργάνωση του εθνικού χώρου που προωθεί την προστασία και ανάδειξη του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος της χώρας και ενισχύει την οικονομική και κοινωνική συνοχή και  ανταγωνιστικότητα.

Ειδικά όσον αφορά το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό πρέπει να υπογραμμίσω ότι θεωρώ εξαιρετικά κρίσιμη την θεσμοθέτησή του και την άσκηση πολιτικών τουριστικής ανάπτυξης, σύμφωνα με τις κατευθύνσεις που αυτό θέτει.

Ηχούν ακόμη στα αυτιά μου οι κατηγορίες ότι τάχα  εκπονήσαμε το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο ως «ομπρέλα» για να περάσουμε το Ειδικό Χωροταξικό για τον Τουρισμό και επίσης ότι δήθεν προωθούμε στον Τουρισμό το λεγόμενο «Ισπανικό μοντέλο». Οι κατηγορίες αυτές είναι παντελώς ανυπόστατες και αναντίστοιχες στην τεράστια προσπάθεια που γίνεται. 

Για το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο που θεσμοθετήσαμε περιορίζομαι μόνο να επαναλάβω ότι είναι ένα κείμενο καλά δουλεμένο, αποτέλεσμα ευρείας διαβούλευσης και εμπεριστατωμένης μελέτης. Έχει τα χαρακτηριστικά μιας ευρείας προγραμματικής, πολιτικής, κοινωνικής και οικονομικής συμφωνίας, για τα επόμενα 15 χρόνια και η  ψήφιση του από την Βουλή αποτελεί ένα εξαιρετικά σημαντικό σταθμό στην πορεία της χώρας. Εγώ αισθάνομαι περήφανος για αυτό το έργο και πιστεύω ότι, παρά τις διαφορετικές απόψεις που είναι φυσικό να υπάρχουν,  πρέπει το ίδιο περήφανοι να αισθάνεστε όλοι σας εδώ μέσα γιατί εργαστήκατε γι΄ αυτό και είχατε πολύ σημαντική συμβολή στην τελική του διαμόρφωση.

Στο τέλος – τέλος, με τη  εφαρμογή του θα αποδειχθεί αν υπάρχει ανάγκη κάποιων προσαρμογών. Η ουσία, όμως, είναι ότι επιτέλους υπάρχει θεσμοθετημένο Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο.  

Με το Ειδικό Πλαίσιο Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης για τον Τουρισμό δίνουμε τις κατευθύνσεις και καθορίζουμε κανόνες και κριτήρια για τη χωρική διάρθρωση, οργάνωση και ανάπτυξη του τουρισμού στον ελληνικό χώρο και των αναγκαίων  υποδομών του.

Επίσης διατυπώνουμε ένα ρεαλιστικό πρόγραμμα δράσης για την επόμενη δεκαπενταετία (2008 – 2023).

Με τον τρόπο αυτό επιδιώκουμε τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας του τουριστικού προϊόντος, την εξασφάλιση της προστασίας του περιβάλλοντος  και της βιωσιμότητας των πόρων, την ενίσχυση πολιτικών περιφερειακής ανάπτυξης, καθώς και τη διαμόρφωση ενός σαφέστερου πλαισίου κατευθύνσεων προς τον υποκείμενο σχεδιασμό, τις αδειοδοτούσες αρχές και τις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις

Ειδικότερα στοχεύουμε στη διαμόρφωση συνθηκών για:

Την περιβαλλοντική αναβάθμιση περιοχών τουριστικού ενδιαφέροντος και την προώθηση της αειφόρου και ισόρροπης ανάπτυξης, σύμφωνα με τις φυσικές, πολιτιστικές, οικονομικές και κοινωνικές ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής

Τη θεματική, χρονική και χωρική διεύρυνση της τουριστικής δραστηριότητας με πολιτικές που εμπλουτίζουν το προϊόν και ενθαρρύνουν ή αποθαρρύνουν τη συγκέντρωση των επενδύσεων στον τουρισμό.

Την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του Ελληνικού τουριστικού προϊόντος, με την προσαρμογή του σχεδιασμού στις νέες προκλήσεις και πολιτικές και ειδική μέριμνα για την ανάδειξη και προβολή της ταυτότητας του.

Τη προώθηση της υγιούς επιχειρηματικότητας, μέσα από τη δημιουργία σταθερού πλαισίου κανόνων που αφορούν στη χωροθέτηση επιχειρήσεων που σχετίζονται με τον τουρισμό και τη δημιουργία συνθηκών για την προσέλκυση σημαντικών, για την εθνική οικονομία, τουριστικών επενδύσεων.

Τη διάχυση των αποτελεσμάτων του τουρισμού στους υπολοίπους τομείς της οικονομίας, με πολιτικές οι οποίες ενισχύουν τη διασύνδεσή τους

Τη βελτίωση του συνολικού οικονομικού αποτελέσματος της τουριστικής δραστηριότητας και του βαθμού απόδοσής της

Την παροχή των αναγκαίων κατευθύνσεων προς τα υποκείμενα επίπεδα χωρικού σχεδιασμού για την προώθηση της τουριστικής ανάπτυξης στο πλαίσιο της αειφόρου, ισόρροπης, συνεκτικής και ολοκληρωμένης διαχείρισης του χώρου.

Επιτρέψτε μου να ξεκαθαρίσω ότι  είναι απολύτως ψευδές ότι με το Χωροταξικό του Τουρισμού  προωθούμε το «ισπανικό μοντέλο» και την «τσιμεντοποίηση» της παραλίας.  Συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο.

Το Ειδικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό μεριμνά για την προστασία του περιβάλλοντος καθώς η διατήρηση ή και αναβάθμιση της ποιότητας τόσο των αστικών περιοχών όσο και των εξωαστικών περιοχών συμπεριλαμβανομένων των ευαίσθητων φυσικών περιοχών αποτελούν προϋπόθεση για την επιβίωση και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του τομέα.

Περιορίζει σημαντικά πρώτον, τη διάχυση τουριστικών εγκαταστάσεων στις εκτός σχεδίου περιοχές και εκτός οικισμών  που είναι μία από τις σημαντικότερες πληγές για το περιβάλλον και το τοπίο,  περιορίζει δεύτερον την ένταση της ανάπτυξης στο χώρο στηρίζοντας παράλληλα βιώσιμα πρότυπα ανάπτυξης

Αποκλείει την ανάπτυξη ορισμένων δραστηριοτήτων που επιδρούν έντονα στο περιβάλλον ή θέτει αυστηρές προϋποθέσεις για την ανάπτυξη τους και στηρίζει την ανάπτυξη υποδομών που συμβάλουν στη διατήρηση της αξίας και της ποιότητας του περιβάλλοντος.

Η δημιουργία ολοκληρωμένων αναπτύξεων επιτρέπεται υπό την προϋπόθεση ότι τεκμηριώνεται πλήρως η θετική συμβολή τους στη βιώσιμη ανάπτυξη του ευρύτερου χώρου στον οποίο εντάσσονται ύστερα από συνεκτίμηση κοινωνικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών παραμέτρων.

Συγκεκριμένα :

Πρώτον, σχετικά με την δόμηση θεσπίζουμε αυστηρούς όρους και προϋποθέσεις,  μπαίνει τέλος στην αναρχία και περιορίζεται σημαντικά η διάσπαρτη δόμηση τουριστικών εγκαταστάσεων.

Στο συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος της επικράτειας της χώρας απαγορεύεται πλέον η διάσπαρτη δόμηση εκτός  οικισμών.

Αυξάνονται σημαντικά τα όρια αρτιότητας, ιδιαίτερα στις κρίσιμες τουριστικά περιοχές (στις αναπτυσσόμενες από 4 στρέμματα γίνονται 8 και στις αναπτυγμένες από 4 στρέμματα γίνονται 15).

Μειώνεται σημαντικά η μέγιστη πυκνότητα τουριστικών καταλυμάτων (κλίνες ανά στρέμμα). Από 10 έως 15 κλίνες που ισχύει σήμερα, γίνονται   8.  Ειδική μέριμνα στα όρια αρτιότητας και στην πυκνότητα των κλινών λαμβάνεται για τις μειονεκτικές και ορεινές περιοχές  οι οποίες μάλιστα αναφέρονται συγκεκριμένα στο κείμενο.  

Αυξάνεται σημαντικά η απόσταση από τον αιγιαλό, ιδιαίτερα στις επίπεδες παράκτιες περιοχές (από τα 50 στα 100 μέτρα).  Επίσης τίθεται απαίτηση ελάχιστου υψομέτρου 2 μέτρων στο σημείο τοποθέτησης των κτιρίων.

Τίθενται διάφορα όρια στην ανάπτυξη των νησιών (περιορισμός στη ετήσια αύξηση της δυναμικότητας μικρών νησιών, προσδιορισμός ανώτατου ορίου δυναμικότητας των εντός σχεδίου και εντός ορίων οικισμών τουριστικών εγκαταστάσεων στην πλειοψηφία των αναπτυσσόμενων τουριστικά νησιών, κ.ά.).

Τοποθετείται αρνητικά στην ανάπτυξη νέων χιονοδρομικών κέντρων.

Η ανάπτυξη γηπέδων γκολφ τίθεται υπό την προϋπόθεση εξασφάλισης των απαιτούμενων υδατικών πόρων της εγκατάστασης ύστερα από την ικανοποίηση υδρευτικών, αρδευτικών και οικολογικών αναγκών της περιοχής που επηρεάζεται ή με τη χρήση ανακυκλωμένου νερού από αξιοποίηση των λυμάτων μετά από τριτοβάθμια επεξεργασία ή αφαλάτωση. Σε κάθε περίπτωση προβλέπεται η λήψη μέτρων ορθής περιβαλλοντικής διαχείρισης

Δεύτερον, σχετικά με την «παραθεριστική κατοικία» υπογραμμίζω ότι είναι ένα σύγχρονο τουριστικό προϊόν διαδεδομένο σε όλο τον κόσμο, το οποίο δεν θα μπορούσε να αγνοηθεί στο Ειδικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό. Το προϊόν αυτό, εκτός των άλλων, συμβάλλει στη σταθερότερη σχέση μεταξύ επισκεπτών και του τόπου υποδοχής. 

Όμως οι όροι που προδιαγράφουν την ανάπτυξη του θεσμού είναι πολύ αυστηροί και εξασφαλίζουν πλήρως την προστασία του περιβάλλοντος και την ικανοποιητική ένταξη στο τοπίο των τουριστικών εγκαταστάσεων. Συγκεκριμένα, οι σύνθετες τουριστικές εγκαταστάσεις :

Επιτρέπεται να περιλαμβάνουν παραθεριστικές κατοικίες έως 30% επί του ποσοστού των υποδομών φιλοξενίας (σημειώνεται ότι η πρόταση των μελετητών ήταν μεγαλύτερη, συγκεκριμένα 40% επί του συνόλου της εγκατάστασης).

Μπορούν να αναπτυχθούν μόνο σε γήπεδα εμβαδού μεγαλύτερου των 150 στρεμμάτων.

Διέπονται από τους αυστηρούς όρους δόμησης για τις εκτός σχεδίου περιοχές και αυτοί οι όροι όπως καθορίζονται από την κείμενη νομοθεσία είναι :

Χαμηλός συντελεστής δόμησης (0,2)

Υποχρεωτική διάσπαση όγκων

Χαμηλά ύψη. Επιτρέπονται μόνον διώροφα και ποσοστό 30% τριώροφα με τον όρο ότι τα τριώροφα θα απέχουν, τουλάχιστον, 200 μέτρα από τον αιγιαλό.

Τρίτον,  λαμβάνουμε πολύ σοβαρά μέτρα αυξημένης προστασίας για περιοχές ιδιαίτερου περιβαλλοντικού ενδιαφέροντος :

Στις περιοχές «Natura» ενώ σήμερα ισχύει  ποσοστό κάλυψης 20%, το Ειδικό Πλαίσιο θέτει ανώτατο όριο 2%., δηλαδή το 1/10 αυτού που ισχύει σήμερα. Μάλιστα χρειάζεται κατάλληλη επιστημονική μελέτη που θα αποδεικνύει  ότι η επένδυση δεν θα επηρεάσει την οικολογική ισορροπία των οικοτόπων προτεραιότητας.

Στα ακατοίκητα νησιά και τις βραχονησίδες, επίσης μέχρι σήμερα δεν υπήρχε καμία ιδιαίτερη πρόβλεψη. Για πρώτη φορά θεσμοθετείται ότι δεν μπορούν να γίνουν τουριστικές αναπτύξεις πάνω σ’ αυτά. Από τον κανόνα αυτό μπορούν να εξαιρεθούν, υπό προϋποθέσεις, μόνο έως πέντε (5), έκτασης μεγαλύτερης των 500 στρεμμάτων το καθένα από αυτά, στο σύνολο του εθνικού χώρου, στα οποία δοκιμαστικά μπορεί να γίνουν σύνθετες τουριστικές εγκαταστάσεις σε ποσοστό κάλυψης έως 2%.

Τα ανωτέρω καταδεικνύουν ότι η κριτική που έγινε είναι αστήρικτη και στρεβλή και πάνω απ’ όλα το Χωροταξικό του Τουρισμού υπηρετεί την προστασία του Περιβάλλοντος.

Το περιεχόμενο θα μπορούσα να πω ότι διακρίνεται σε  επτά ενότητες:

Η πρώτη ενότητα αφορά στη διάκριση του Εθνικού Χώρου, με βάση συγκεκριμένα κριτήρια, σε κατηγορίες περιοχών που αναπτύσσεται ή μπορεί να αναπτυχθεί το τουριστικό προϊόν. Με βάση την κατηγοριοποίηση αυτή δίνονται οι κατευθύνσεις για την χωρική οργάνωση και καταγράφονται συγκεκριμένες ενέργειες και δράσεις για την εξυπηρέτηση του Τουρισμού ανά κατηγορία περιοχών.  

Η δεύτερη ενότητα  αφορά στη χωρική οργάνωση και ανάπτυξη των ειδικών μορφών Τουρισμού.

Η τρίτη ενότητα αφορά στις ειδικές και τεχνικές υποδομές που πρέπει να αναπτυχθούν με στόχο τη βελτίωση της προσβασιμότητας των περιοχών και τη διεύρυνση των τουριστικών προορισμών.

Η τέταρτη ενότητα  αφορά στις κατευθύνσεις για κατηγορίες χώρου με ειδικό καθεστώς  (δάση και γεωργική γη) και την επίλυση συγκρούσεων με άλλες χρήσεις.

Η πέμπτη ενότητα αφορά τις σύνθετες και ολοκληρωμένες αναπτύξεις τουριστικών υποδομών σταθερού παραθερισμού

Η έκτη ενότητα αφορά λοιπές κατευθύνσεις σχεδιασμού και προτάσεις τροποποίησης της νομοθεσίας και

Η έβδομη ενότητα  αφορά στο πρόγραμμα δράσης για την προγραμματική περίοδο 2008-2023

Κυρίες και Κύριοι

Το Ειδικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό το παρουσίασα το Μάιο  του 2007 και μέχρι σήμερα υπήρξε αρκετός χρόνος για να γίνει εκτεταμένη διαβούλευση με την κοινωνία. Στα πλαίσια αυτά μας υποβλήθηκαν αρκετές προτάσεις τις οποίες αξιολογήσαμε και σήμερα έχετε ένα κείμενο που έχει ενσωματωμένες αλλαγές που προέκυψαν μετά την αξιολόγηση των προτάσεων αυτών.

Είμαι σίγουρος και εδώ στο Εθνικό Συμβούλιο θα κατατεθούν αξιόλογες προτάσεις οι οποίες θα συμβάλλουν στη  βελτίωση του τελικού κειμένου.

Ολοκληρώνοντας, θέλω και πάλι να τονίσω την ιδιαίτερη  σημασία που δίνω στη γνωμοδότηση στην οποία θα καταλήξετε και να σας ευχηθώ καλή επιτυχία στις εργασίες σας. 

Σας ευχαριστώ και καλή δουλειά».

επιστροφή

 

5. Επέλαση του τουριστικού real estate σε ακτές και νησιά

Λ. ΣΤΑΥΡΟΓΙΑΝΝΗ

Ακόμη περισσότερα παρθένα κομμάτια της χώρας προσφέρει στην κερδοσκοπία του real estate κεφαλαίου, υπό τον μανδύα της τουριστικής κατοικίας, το νέο χωροταξικό σχέδιο για τον τουρισμό του ΥΠΕΧΩΔΕ, αγνοώντας το πλήθος των ενστάσεων και αντιδράσεων που εκδηλώθηκαν από επιστημονικούς φορείς, περιβαλλοντικές οργανώσεις και κινήσεις πολιτών, όταν αυτό δημοσιοποιήθηκε τον Μάιο του 2007.

Ταυτόχρονα ικανοποιεί και άλλα λόμπι συμφερόντων, καθώς αυξάνει τον αριθμό των επιτρεπόμενων κλινών ανά στρέμμα, επιτρέπει την κατασκευή νέων καταλυμάτων ακόμη και στα δύο στρέμματα εκτός σχεδίου, επιτρέπει τον καταδυτικό τουρισμό και σε προστατευόμενες περιοχές, π.χ. “θαλάσσιο πάρκο Ζακύνθου και Αλοννήσου”, ενώ αφήνει εκτός, θεωρώντας πως "πληρούν τα κριτήρια του παρόντος πλαισίου", "επενδυτικά σχέδια μείζονος τουριστικής σημασίας", π.χ. Πύλος.

Το νέο σχέδιο, που ρυθμίζει την ανάπτυξη των νέων εργολαβιών στον χώρο και ουδόλως κατανέμει με κανόνες τον τουρισμό σε αυτόν, εισάγεται την Τετάρτη προς συζήτηση στο Συμβούλιο Χωροταξίας (ΕΣΧΑ), με σκοπό στη συνέχεια να θεσμοθετηθεί.

Ο νέος ορισμός του "ανταγωνιστικού προϊόντος" αναφέρεται ως “σύνθετη και ολοκληρωμένη ανάπτυξη τουριστικών υποδομών σταθερού παραθερισμού" και περιγράφεται ως "συνδυασμένη ανάπτυξη ξενοδοχείων διαφόρων λειτουργικών μορφών / τύπων υψηλών προδιαγραφών 4 η 5 αστέρων, εγκαταστάσεων ειδικής τουριστικής υποδομής (συνεδριακά κέντρα, γκολφ, κέντρα θαλασσοθεραπείας), εμπορίου, υπηρεσιών αναψυχής και άθλησης ως διακεκριμένα τμήματα των ξενοδοχειακών εγκαταστάσεων, καθώς και κατοικιών προς πώληση, στις οποίες θα προβλέπεται η δυνατότητα παροχής ξενοδοχειακών υπηρεσιών υψηλού επιπέδου".

Ενδεικτικά και όχι αποκλειστικά, άρα οπουδήποτε μπορούν να χωροθετηθούν, αναφέρουμε τις παράκτιες περιοχές, ανέγγιχτες κατά κανόνα από την ανάπτυξη, της Δυτικής Πελοποννήσου, της Αιτωλοακαρνανίας, της Ηπείρου, της ανατολικής Μακεδονίας - Θράκης, της ανατολικής και ΝΑ Κρήτης, της νότιας Ρόδου, τις δυτικές ακτές της Ζακύνθου. Αλλά και στην ευρύτερη περιοχή του πολεοδομικού συγκροτήματος Βόλου". Τώρα προστίθενται ο νομός Χαλκιδικής, η νότια Πελοπόννησος, ολόκληρη η Κρήτη και οι δυτικές ακτές του Παγασητικού!

Η... σπορά τουριστικών χωριών είναι δυνατή "σε οργανωμένους υποδοχείς (ΠΟΤΑ, ΠΑΠΔ και ΠΕΡΠΟ) με τους όρους δόμησης που ισχύουν για τις ΠΟΤΑ και σε εκτός σχεδίου περιοχές και εκτός ορίων οικισμών με τις διατάξεις για τη δόμηση τουριστικών εγκαταστάσεων. Το όριο αρτιότητας στην περίπτωση αυτή ορίζεται στα 150 στρέμματα.

"Για τη διευκόλυνση μάλιστα των επενδυτών ανατρέπεται και η πολεοδομική νομοθεσία, καθώς περιέχει την εξοργιστική, φωτογραφική προφανώς ρύθμιση, "δρόμοι ή και άλλα τεχνικά έργα και ρέματα που διαπερνούν τις εκτάσεις των σύνθετων αναπτύξεων δεν συνιστούν κατάτμηση αυτών"!

Οι τουριστικές κατοικίες εξαιρούνται από τα κίνητρα του αναπτυξιακού νόμου, όχι όμως και τα ξενοδοχεία. Επιπλέον, στον καιρό της αποσταθεροποίησης του κλίματος και στην ανάγκη εφαρμογής μέτρων προσαρμογής, παραμένει η εγκληματική ρύθμιση, η οποία ανατρέπει και την πάγια νομολογία του ΣτΕ (τουλάχιστον 100 μέτρα το κτίσμα από τον αιγιαλό), η οποία προβλέπει για το σύνολο του παράκτιου χώρου και των νησιών "ελάχιστη απόσταση τοποθέτησης των κτισμάτων που εξυπηρετούν υποδομές φιλοξενίας, εστίασης και αναψυχής από τη γραμμή αιγιαλού 50 μέτρα".

Σε περίπτωση που η υψομετρική στάθμη του φυσικού εδάφους είναι μικρότερη των 10 μέτρων προσαυξάνεται, βάσει μαθηματικού τύπου, ανάλογα με την υψομετρική διαφορά της στάθμης του εδάφους της θάλασσας μέχρι το ανώτερο τα 100 μ. Τη νέα τακτοποίηση βαφτίζει περιορισμό και απαγορεύει το αυτονόητο πάνω στη θάλασσα: "σε τμήματα με υψομετρική στάθμη εδάφους μικρότερη

των δύο μέτρων από τη στάθμη της θάλασσας δεν επιτρέπεται η τοποθέτηση κτισμάτων".

Ερωτηματικά προκαλεί η συνέχεια της εν λόγω ρύθμισης, καθώς αναφέρει ότι “οι περιορισμοί αυτοί δεν ισχύουν για εγκεκριμένους κατά την ημερομηνία δημοσίευσης του παρόντος οργανωμένους υποδοχείς τουρισμού που μπορεί να τροποποιούνται χωρίς υπέρβαση των προβλεπόμενων από την εγκριτική τους πράξη όρων που αφορούν την απόσταση των κτισμάτων από την εγκριτική τους πράξη, όρων που αφορούν στην απόσταση των κτισμάτων από τη γραμμή αιγιαλού".

http://www.avgi.gr/NavigateActiongo.action?articleID=411104

 

επιστροφή

 

6. Ανοχύρωτες οι Κυκλάδες στην οικοδομή

 

Του Γιώργου Λιαλιου

Ø      Το τοπίο κατατρώγεται ημέρα με την ημέρα από το μπετόν καθώς η Πολιτεία «κλείνει τα μάτια»

Στις Κυκλάδες μπορείς να χτίσεις παντού, έως ότου «γονιμοποιηθεί» με μπετόν και το τελευταίο στρέμμα ελεύθερης γης. Το κυκλαδικό τοπίο, «ισχυρό όπλο» της τουριστικής ανάπτυξης των νησιών και ως εκ τούτου εθνικό κεφάλαιο, κατατρώγεται ημέρα με την ημέρα από την οικοδομή. Και μέσα σε όλα, η επέλαση του ρωσικού κεφαλαίου στα Κυκλαδονήσια απειλεί να δώσει το τελειωτικό χτύπημα, καθώς η Πολιτεία «κλείνει τα μάτια» και οι τοπικές κοινωνίες δείχνουν διατεθειμένες να πωλήσουν τα πάντα. Περίπου 500 νέες οικονομικές άδειες εκδίδονται κάθε χρόνο στην Πάρο, 300 στη Σαντορίνη και τη Νάξο, 250 στην Κέα και την Άνδρο, από 100-150 ετησίως στη Σύρο, τη Μύκονο, την Τήνο.

Την τελευταία πενταετία, η δόμηση στις Κυκλάδες αυξάνεται ή διατηρείται στα ίδια υψηλά επίπεδα. Η «Κ» επικοινώνησε με τα έξι πολεοδομικά γραφεία των Κυκλάδων, τα οποία επιβεβαιώνουν –με ελάχιστες εξαιρέσεις– τον κανόνα: η ζήτηση είναι υψηλή και δεν πρόκειται να σταματήσει παρά μόνο όταν τα νησιά, ένα προς ένα, υποβαθμιστούν.

- Η πολεοδομία Νάξου, στην οποία υπάγονται η Πάρος και η Αντίπαρος, η Αμοργός και οι Μικρές Κυκλάδες εκδίδει περί τις 1.000 νέες οικοδομικές άδειες ετησίως. «Από αυτές το 50%-60% αφορά την Πάρο, το 30%-40% τη Νάξο και λιγότερο από 10% τα υπόλοιπα νησιά», εξηγεί στην «Κ» ο κ. Αλέξανδρος Μυλωνάς, προϊστάμενος της πολεοδομίας. «Η ζήτηση παρουσιάζει φέτος μικρή αύξηση».

- Η πολεοδομία Σύρου, στην οποία υπάγονται και η Μύκονος, η Κέα και η Κύθνος εκδίδει σήμερα περί τις 450-550 νέες οικοδομικές άδειες ετησίως. Η ζήτηση έχει παρουσιάσει κάμψη την τελευταία διετία, καθώς έως το 2003 εκδίδονταν περί τις 850 άδειες ετησίως! «Μεγάλη ζήτηση παρουσιάζει η Κέα, στην οποία πλέον δεν μπορούμε να ανταποκριθούμε στη ζήτηση, κυρίως στις εκτός σχεδίου περιοχές», λέει στην «Κ» ο επικεφαλής της πολεοδομίας, κ. Δημ. Μπουντούρης. «Για το νησί εκδίδονται περί τις 200 νέες άδειες το χρόνο. Πολύ μικρότερη είναι η ζήτηση στη Σύρο, περίπου 100-120 νέες άδειες ετησίως, αλλά και στη Μύκονο, με 100 άδειες ετησίως».

- Η πολεοδομία Σαντορίνης (στην οποία υπάγονται και η Ίος, Σίκινος, Φολέγανδρος, Ανάφη και Θηρασιά) εκδίδει κατά μέσο όρο 300 οικοδομικές άδειες κάθε έτος (πιο συγκεκριμένα, εξέδωσε 380 άδειες το 2004, 274 το 2005, 311 το 2006, 272 το 2007 και 175 έως τα τέλη Αυγούστου του φετινού έτους). Τα 2/3 των νέων οικοδομικών αδειών αφορούν φυσικά τη Σαντορίνη, περίπου 50 ετησίως αφορούν την Ίο, ενώ στα υπόλοιπα νησιά οι νέες άδειες δεν ξεπερνούν συνήθως τις 10-20 ετησίως. «Υπάρχει φοβερή ζήτηση, η οποία στρέφεται κυρίως προς την παραθεριστική κατοικία», εξηγεί στην «Κ» η προϊσταμένη του γραφείου, κ. Εφη Πασσαλή.

- Η πολεοδομία Μήλου, στην οποία υπάγονται επίσης η Κίμωλος, η Σίφνος και η Σέριφος, εκδίδει περί τις 150-180 νέες οικοδομικές άδειες ετησίως. Πιο συγκεκριμένα, το 2008 (έως τα τέλη Αυγούστου) εξέδωσε 143 άδειες, 125 άδειες το 2007, 107 το 2006, 158 το 2005 και 181 το 2004. Από αυτές, περισσότερες από τις μισές αφορούν τη Μήλο (67 άδειες το 2008, 77 το 2005), από 30 ετησίως τη Σίφνο και τη Σέριφο, ενώ περίπου 10 ετησίως την Κίμωλο. «Φέτος παρουσιάζεται μεγάλη αύξηση και εκτιμώ ότι η ζήτηση για νέες οικοδομές θα ξεπεράσει τα επίπεδα του 2003», λέει στην «Κ» ο κ. Πέτρος Ιλιάκης, προϊστάμενος της πολεοδομίας Μήλου.

- Η πολεοδομία Άνδρου εκδίδει περί τις 250 νέες οικοδομικές άδειες ετησίως. Πιο συγκεκριμένα, φέτος εξέδωσε 167 άδειες (έως τα τέλη Αυγούστου), 229 το 2007, 268 το 2006, 298 το 2005. «Εκκρεμεί πολύ μεγάλος αριθμός αιτήσεων για έκδοση οικοδομικής άδειας», λέει στην «Κ» ο προϊστάμενος του γραφείου, κ. Γιάννης Μεταξάς. «Δεν μπορούμε όμως να διεκπεραιώσουμε περισσότερες γιατί το γραφείο αποτελείται από δύο άτομα μόνο, εμένα και έναν διοικητικό υπάλληλο! Το 2003 που είχαμε τη βοήθεια ενός ακόμα μηχανικού εκδώσαμε 460 νέες άδειες».

- Η πολεοδομία Τήνου ιδρύθηκε στα μέσα του 2006 και εκδίδει περί τις 100-150 οικοδομικές άδειες ετησίως. Πιο συγκεκριμένα, το υπόλοιπο του 2006 εξέδωσε 45 νέες άδειες, 133 το 2007 και 98 μέχρι τώρα το 2008. «Μας ανησυχεί η έξαρση της δόμησης, αλλά και η αγορά μεγάλων εκτάσεων σε διάφορα σημεία του νησιού», λέει στην «Κ» ο έπαρχος Τήνου, κ. Ραφαήλ Μωραΐτης. «Νέες άδειες κατατίθενται συνεχώς, ήδη εκκρεμούν περί τις 80. Δεν είμαστε κατά της δόμησης, αλλά πρέπει να γίνεται με μέτρο».

Επέλαση των Ρώσων

Πού θα οδηγήσει αυτή η κατάσταση; Αν δεν μπει φρένο στη δόμηση, οι Κυκλάδες θα οδηγηθούν με μαθηματική ακρίβεια στην υποβάθμιση, υποστηρίζουν οι επιστήμονες. «Πόσω μάλλον τώρα, που διαφαίνεται ότι έρχεται το δεύτερο μεγάλο ρεύμα δόμησης: η παραθεριστική κατοικία των βορειοευρωπαίων και ιδίως των Ρώσων, που ήδη αγοράζουν τα πάντα σε Χαλκιδική και Κρήτη», λέει στην «Κ» ο αρχιτέκτων πολεοδόμος κ. Κώστας Δασκαλάκης. «Απέναντι σε όλα αυτά οι Κυκλάδες είναι ανοχύρωτες. Θα έπρεπε να καθοριστεί σε κάθε νησί μια νέα οικιστική περιοχή, λ.χ. ένα νέο χωριό, ή η επέκταση ενός παλαιού και να απαγορευτεί η δόμηση εκτός σχεδίου.

Παρά τις πιέσεις που δέχονται, τα περισσότερα νησιά εξακολουθούν να μην έχουν κάποιο καθεστώς προστασίας. «Έχουν εκδοθεί πολύ λίγα προεδρικά διατάγματα, που συχνά παραβιάζονται διαδοχικά, όπως η Ζώνη Οικιστικού Ελέγχου της Σαντορίνης», εξηγεί ο κ. Κρίτων Αρσένης, υπεύθυνος του προγράμματος «Αειφόρο Αιγαίο» της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού. «Δυστυχώς, όταν ξεκίνησαν οι μελέτες προστασίας των νησιών και πρότειναν τον ορισμό αδόμητων περιοχών, μεσολάβησαν ισχυρές πολιτικές παρεμβάσεις. Το αποτέλεσμα είναι οι μελέτες που προωθήθηκαν για θεσμοθέτηση να έχουν αλλοιωθεί τόσο, που να μην εγγυώνται την προστασία της ομορφιάς του τόπου».

«Εκπόνησα τη μελέτη για το προεδρικό διάταγμα της Μυκόνου», λέει ο κ. Δασκαλάκης. «Η μελέτη, που όριζε συγκεκριμένη αδόμητη περιοχή, παρέμεινε αναρτημένη επί δέκα χρόνια! Αποτέλεσμα ήταν να σπεύσουν όλοι όσοι είχαν γη στη συγκεκριμένη περιοχή... να χτίσουν, ώστε να προλάβουν το διάταγμα. Η θεσμοθέτηση του διατάγματος κατόπιν εορτής ήταν ένας τραγέλαφος! Σήμερα η Πολιτεία λέει ότι θα αναθέσει στις τοπικές κοινωνίες να προστατέψουν τον τόπο τους με γενικά πολεοδομικά σχέδια και σχέδια χωρικής ανάπτυξης. Αυτά πρέπει να γίνονται από την κεντρική διοίκηση, αλλιώς δεν έχουν καμία ελπίδα».

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_ell_1_07/09/2008_283825

 

επιστροφή

 

7. ΙΚΑΡΙΑ: ΠΡΟΣ ΜΙΑ ΒΙΩΣΙΜΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ  του ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΗΛΙΑ

 

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ, ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΒΕΛΙΣΣΑΡΙΟΥ ΕΥΣΤΑΘΙΟΣ

ΠΑΤΡΑ ΜΑΡΤΙΟΣ, 2005

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2:  ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ

2.1 Σχέση τουρισμού και περιβάλλοντος

Από την ανάλυση του προηγούμενου κεφαλαίου, συνάγεται ότι ο τουρισμός αποτελεί μια δυναμική και πολυεπίπεδη δραστηριότητα, η οποία επιφέρει σημαντικές μεταβολές στην οικονομία, την κοινωνία - πολιτισμό και το περιβάλλον. Συνεπώς, η θεμελιώδης αλλά και περίπλοκη σχέση της αμοιβαίας εξάρτησης του τουρισμού και του περιβάλλοντος, συνιστά ένα κεντρικό θέμα πολιτικής, τόσο στα πλαίσια της τουριστικής ανάπτυξης, όσο και από την οπτική της προστασίας και διατήρησης των φυσικών και πολιτιστικών πόρων μιας περιοχής. Οι φυσικοί και ανθρωπογενείς πόροι αποτελούν το κεφάλαιο πάνω στο οποίο οικοδομείται το φαινόμενο τουρισμός, ενώ παράλληλα συνιστούν τους κύριους αποδέκτες των θετικών ή αρνητικών επιρροών που αυτός συνεπάγεται (Stabler M. J., Goodall B., 1996).

Γενικά, η χρήση των πόρων για την τουριστική ανάπτυξη είναι λογικό να επιφέρει και διάφορες πιέσεις στους πόρους είτε φυσικούς είτε πολιτιστικούς. Ανάλογα με τον ιδιαίτερο βαθμό πίεσης κάθε φορά και τις υφιστάμενες αντοχές των πόρων, μπορούμε να μιλάμε για κινδύνους αλλοίωσης ή υποβάθμισης των ποιοτικών και ποσοτικών χαρακτηριστικών των πόρων. Όμως τα χαρακτηριστικά των πόρων αυτών είναι εκείνα που καθορίζουν σε σημαντικό βαθμό την αξία των υλικών ή άϋλων παρεχόμενων τουριστικών υπηρεσιών ως τελικά προϊόντα.

Η διαρκής σχέση αλληλεξάρτησης του τουρισμού με το περιβάλλον, τις τελευταίες δεκαετίες έχει αποκτήσει μια ιδιαίτερη σημασία. Πρώτον, λόγω της συνεχόμενης αύξησης του διεθνούς ανταγωνισμού στο χώρο του τουρισμού με την αθρόα είσοδο νέων «παρθένων» τουριστικών προορισμών, οι οποίοι παρέχουν ως τουριστικά προϊόντα ένα σχετικά ανέπαφο περιβάλλον και δεύτερον λόγω της παρατηρούμενης γενικότερης στροφής του σύγχρονου ανθρώπου προς την αναζήτηση της βελτίωσης της ποιότητας ζωής του και καλύτερο περιβάλλον, όχι μόνο στον τόπο διαμονής του, αλλά κυρίως στον τόπο προορισμού για αναψυχή και διακοπές

Ιστορικά, στο «Δυτικό» κόσμο, η ζήτηση για τη διαφύλαξη της φύσης άρχισε να μεγαλώνει το 19ο αιώνα ως συνέπεια της αστικοποίησης. Η εξοχή έγινε πολύτιμη όχι μόνο για αισθητικούς λόγους, αλλά επίσης διότι συνιστούσε μια περιοχή που προσέφερε την αίσθηση της ελευθερίας από την εκμετάλλευση και την αλλοτρίωση της βιομηχανικής εργασίας (Briassoulis H., Straaten J., 2000).

Γενικότερα, οι  ισχυροί δεσμοί ανάμεσα στον τουρισμό και το περιβάλλον είναι συνέπεια της ανάγκης του ανθρώπου για αναψυχή, αλλά και της βαθύτερης επιθυμίας του για επαφή με τη φύση και το περιβάλλον. Το οικονομικό και βιοτικό επίπεδο των τουριστών αποτελεί καθοριστικό παράγοντα προσδιορισμού της δυναμικής και των χαρακτηριστικών ανάπτυξης του τουρισμού στις περιοχές αποστολής, αλλά και των μορφών του τουρισμού στις περιοχές υποδοχής τουριστών. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια σημαντική μεταβολή στα καταναλωτικά τουριστικά πρότυπα με την ολοένα και μεγαλύτερη μετακίνηση των τουριστών από τον μαζικό οργανωμένο τουρισμό σε άλλες πιο ανεξάρτητες και συμμετοχικές μορφές τουρισμού (Urry J., 1992).

Η γενικότερη άνοδος του βιοτικού επιπέδου και η αλλαγή στις αξίες και τις προτεραιότητες της κοινωνίας, προς ένα ποιοτικότερο τρόπο ζωής , με σεβασμό στο περιβάλλον και επαφή με τη φύση, έχει βοηθήσει στην ανάπτυξη των εναλλακτικών μορφών τουρισμού. Η ικανοποίηση των βασικών αναγκών του σύγχρονου ανθρώπου προκύπτει  από την αναζήτηση πιο σύνθετων τρόπων εκπλήρωσης των επιθυμιών του με τη συλλογή νέων εμπειριών μέσω της ανακάλυψης και γνώσης του κόσμου. Η τοπική  πολιτιστική ταυτότητα, η πολυμορφία και η διαφορετικότητα κάθε περιοχής επιφυλάσσει έναν νέο κάθε φορά «θησαυρό» προς ανακάλυψη για τους εν δυνάμει τουρίστες – εξερευνητές. Η αυξανόμενη υποβάθμιση της ποιότητας του ευρύτερου περιβάλλοντος εξαιτίας των αρνητικών επιπτώσεων από την ανάπτυξη των ανθρώπινων δραστηριοτήτων, ενισχύει την ανάγκη για απόδραση και φυγή (Dann C., 1989) σε τόπους παρθένους, με υψηλότερο βαθμό «φυσικότητας» και ηπιότερες παρεμβάσεις. Η προσπάθεια αυτή πηγάζει από την υποσυνείδητη προαιώνια αλληλεξάρτηση ανθρώπινων δραστηριοτήτων και φυσικού περιβάλλοντος.

Από τα παραπάνω, γίνεται εύκολα αντιληπτή η σπουδαιότητα του φυσικού περιβάλλοντος στην ανάπτυξη του τουριστικού φαινομένου γενικότερα, αλλά και κύρια στην τουριστική ανάπτυξη μικρών και απομονωμένων περιοχών, όπου το συγκριτικό τους πλεονέκτημα (στερούμενες άλλων πόρων) συνιστά το φυσικό και δομημένο περιβάλλον. Συνεπώς, το περιβάλλον αποτελεί ένα πολύ κρίσιμο στοιχείο στην αναπτυξιακή προσπάθεια των παραπάνω περιοχών και η διαφύλαξη κι ο σεβασμός των πόρων του θα εξασφαλίσει την μακροβιότητα των αναπτυξιακών σχεδίων (Kousis M., 2000).

 

2.2 Αξιοποίηση αντί της «εκμετάλλευσης» του περιβάλλοντος

Στην προηγούμενη ενότητα αναδείξαμε το πόσο σημαντική είναι η σχέση τουρισμού και περιβάλλοντος, αλλά και το σημαντικό βαθμό αλληλεξάρτησή τους. Στη συνέχεια, θα διερευνήσουμε μια άλλη παράμετρο του περιβάλλοντος που προκύπτει από την ίδια την φύση και λειτουργία του στα πλαίσια της τουριστικής ανάπτυξης.

Γενικά, στο περιβάλλον μπορούμε να εντοπίσουμε τρεις λειτουργίες: την παροχή πρώτων υλών (ανανεώσιμων και μη), την αφομοίωση των αποβλήτων και την παροχή στους ανθρώπους ιδιαίτερες εμπειρίες όπως της αναψυχής, της αισθητικής ευχαρίστησης κ.ά.

Στα πλαίσια της προσπάθειάς του, ο άνθρωπος,  για την κάλυψη των αναγκών του, επεμβαίνει στο περιβάλλον κάνοντας χρήση τις παραπάνω λειτουργίες του περιβάλλοντος. Όμως, ο βαθμός ένστασης της παρέμβασή του έχει ως αποτέλεσμα τον επηρεασμό της δυνατότητας του περιβάλλοντος να αναπαράγεται και να πληροί τις τρεις αυτές λειτουργίες του. Για παράδειγμα, η κατάχρηση των πόρων του και η ρύπανση ενδέχεται να προκαλέσουν είτε προσωρινή  υποβάθμισή του, είτε οριστική καταστροφή του, ανάλογα με την έκταση και τη διάρκεια που θα έχει αυτή η αναστολή των λειτουργιών του. Βέβαια, το κόστος στην περίπτωση αυτή δεν είναι μόνο οικολογικό, αυτό δηλαδή της οικολογικής ισορροπίας, αλλά είναι και άμεσα οικονομικό, αφού η ρίψη π.χ. μεγάλων ποσοτήτων ακατέργαστων αποβλήτων στη θάλασσα μειώνει το βαθμό καθαρότητάς της, ενώ δημιουργεί προβλήματα και στην παράκτια ζώνη. Η ακαταλληλότητα του φυσικού αυτού πόρου αχρηστεύει τις όποιες τουριστικές δραστηριότητες μπορούν να αναπτυχθούν στην περιοχή.

Συνέπεια των παραπάνω αποτελεί το γεγονός, το περιβάλλον να μη μπορεί να παρέχει πλέον τις φυσικές του «υπηρεσίες» στους τουρίστες, με αποτέλεσμα οι τελευταίοι να το εγκαταλείπουν για άλλες περιοχές που μπορούν να τις προσφέρουν (τις υπηρεσίες), παραχωρώντας τη θέση τους σε τουρίστες – καταναλωτές οι οποίοι είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν λιγότερο για να «καταναλώσουν» τουριστικό προϊόν χαμηλότερης ποιότητας (Σπιλάνης Γ., 1995).

Έτσι, η βαθμιαία εγκατάλειψη της τουριστικής περιοχής ενδέχεται να επιφέρει κρίση στην τοπική τουριστική οικονομία με ελάχιστες πιθανότητες αναστροφής, ακολουθώντας τον κύκλο ζωής μιας περιοχής σε αντιστοιχία του κύκλου ζωής του προϊόντος (Middleton V., 2001).

Στη συμβατική προσέγγιση περί τουριστικής ανάπτυξης λείπει η έννοια του φυσικού κεφαλαίου σε αντιστοιχία με την έννοια του τεχνητού. Έτσι η χρησιμοποίηση των περιβαλλοντικών πόρων ως δωρεάν εισροών στη διαδικασία παραγωγής του τουριστικού προϊόντος, σημαίνει ότι γίνεται ανεξέλεγκτη χρήση και σπατάλη των πόρων αυτών, που οδηγεί στην τελική απαξίωσή τους (Σπιλάνης Γ., 1996).

Σήμερα γίνεται όλο και ευρύτερα αποδεκτό ότι οι περιβαλλοντικοί και οι πολιτιστικοί πόροι μιας περιοχής μπορούν να διαδραματίσουν κινητήριο ρόλο στην ανάπτυξής της, με την οικειοποίησή τους στα πλαίσια της εφαρμογής της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης, όπου επιτυγχάνεται η ανάπτυξη οικονομικών δραστηριοτήτων που παράγουν προϊόντα με σημαντική προστιθέμενη αξία, ενταγμένα στις σύγχρονες απαιτήσεις για πολιτιστικό και φυσικό περιβάλλον υψηλής ποιότητας.

 

2.3 Πολιτική για την επίτευξη ισόρροπης σχέσης μεταξύ τουρισμού και περιβάλλοντος

Ο τουρισμός ως συνδυασμός δραστηριοτήτων βρίσκεται, όπως δείξαμε, σε «πολλαπλή (άμεση και έμμεση) αλληλεπίδραση με το φυσικό και δομημένο περιβάλλον». Συνεπώς, η υιοθέτηση μιας πολιτικής για τον τουρισμό θα πρέπει να έχει ως στόχο την άμβλυνση των αρνητικών επιπτώσεων και την ενίσχυση των θετικών (Κοκκώσης Χ., Τσάρτας Π., 1999).

Βέβαια η ρύθμιση της σχέσης τουρισμού και περιβάλλοντος θα πρέπει να προκύπτει και από άλλες πολιτικές, όπως της οικιστικής ανάπτυξης, της χωροταξίας, τις μεταφορές κ.ά

Η Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε), στις δράσεις της για το περιβάλλον, αναγνωρίζει τον τουρισμό (Πρόγραμμα της Ε.Ε 93/C138/01), ως έναν από τους  βασικούς τομείς δράσεις που βρίσκονται σε άμεση προτεραιότητα. Η αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών προβλημάτων που οφείλονται στον τουρισμό, θα πρέπει να βασίζονται:

·        Στη συνειδητοποίηση  ότι η προστασία της ποιότητας του περιβάλλοντος αποτελεί προϋπόθεση για την ανάπτυξη και τη διατήρηση της τουριστικής δραστηριότητας μέσα σ’ ένα ευρύτερο πλαίσιο στρατηγικής βιώσιμης ανάπτυξης.

·        Στην αναγνώριση ότι οι τοπικές προσπάθειες διαχείρισης θα πρέπει να είναι συμπληρωματικές με τη γενικότερη πολιτική που απευθύνεται σε ευρύτερους παράγοντες που διαμορφώνουν τον τουρισμό και το είδος της σχετικής ανάπτυξης.

·        Στην αναγνώριση ότι θα πρέπει να λάβουν δράση όλοι όσοι εμπλέκονται στον τουρισμό μέσα στο πνεύμα της κοινής ευθύνης.

Η μεγέθυνση των τουριστικών δράσεων μπορεί να προσφέρει νέες δυνατότητες ανάπτυξης. Η άσκησή της, θα πρέπει να αποτρέπει την εξάντληση των φυσικών πόρων και παράλληλα να συμβάλλει στη στήριξη της τοπικής οικονομίας μέσω της δημιουργίας θέσεων εργασίας, την επιλογή εξειδικευμένου και ανειδίκευτου προσωπικού από τον τοπικό πληθυσμό και τη χρήση των τοπικών προϊόντων. Ο τουρισμός θα πρέπει να συμβάλλει στην ευαισθητοποίηση, ενημέρωση και εφαρμογή πρακτικών, ήπιων προς το περιβάλλον, τόσο από τους επισκέπτες, όσο και από τους κατοίκους και τους επιχειρηματίες.

Θα πρέπει να ακολουθηθεί πολιτική που να έχει ως βασική κατεύθυνση την ποιοτική αναβάθμιση του τουρισμού. Πιο συγκεκριμένα, θα πρέπει να βελτιωθούν οι υπάρχουσες τουριστικές υποδομές καθώς επίσης και η υποδομή υποστήριξης (μεταφορές, υπηρεσίες υγείας, τράπεζες κ.ά.). Να διατηρηθεί η ιδιαίτερη τοπική φυσιογνωμία, οι πολιτιστικές ιδιαιτερότητες και το φυσικό περιβάλλον. Να καθοδηγηθεί η ανάπτυξη προς έναν ήπιο τουρισμό για το περιβάλλον και να αναπτυχθεί σε περιοχές που δεν έχουν αξιοποιηθεί ακόμη τουριστικά  (Κοκκώσης Χ., 2000).

Προκειμένου, λοιπόν, για την αποφυγή υποβάθμισης της φύσης, σημάδια της οποίας ήδη γίνονται εμφανή, είναι απαραίτητος ο έλεγχος των αναπτυξιακών δραστηριοτήτων (εφαρμογή διαδικασιών εκτίμησης των  περιβαλλοντικών επιπτώσεων στα διάφορα έργα και στις ανθρώπινες δράσεις) και η αποτελεσματική προστασία των σημαντικών και απειλούμενων βιοτόπων (δημιουργία προστατευόμενων περιοχών στις οποίες περιορίζεται ή απαγορεύεται κάθε δραστηριότητα που βλάπτει τα είδη χλωρίδας και πανίδας) (Χατζημπίρος Κ., Αραβαντινού Μ., 1995). Καθώς και η συνεργασία μεταξύ της κυβερνητικής αρχής, των τοπικών φορέων και των εμπλεκόμενων στο τουριστικό σύστημα (Nepal S., 2000).

 

επιστροφή

 

8.  «ΚΟΙΝΟΚΤΗΣΙΑ ΤΩΝ ΔΑΣΩΝ – ΚΟΙΝΟΧΡΗΣΙΑ ΤΩΝ ΑΚΤΩΝ»

 

Το επόμενο δημοσίευμα (ΕΥΠΛΟΙΑ 21ο τεύχος) περιέχει πολύτιμες συνδέσεις για νομικά κείμενα που σχετίζονται με τον τουρισμό, του Μιχάλη Δεκλερή, πρώην προέδρου του Ε’ Τμήματος του Συμβουλίου Επικρατείας. Τα κείμενα αυτά είναι άκρως ενδιαφέροντα για την περίπτωση της Ικαρίας ΗΓ

 

  "ΕΥΠΛΟΙΑ" ΤΟ e-ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΤΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

 21ο Τεύχος

 Σεπτέμβριος  2008

(Τεύχος αφιερωμένο στον Μιχαήλ Δεκλερή)

Μιχαήλ Δεκλερής, της Εύπλοιας

Ακούστε live την ομιλία του Μιχαήλ Δεκλερή στην συγκέντρωση που πραγματοποιήθηκε στις 16/01/2007, στο αμφιθέατρο της ΓΣΕΕ με θέμα «Οι Συνταγματικές Αλλαγές κατά του Φυσικού Περιβάλλοντος»

Μιχαήλ Δεκλερής – Ο Δωδεκάδελτος του περιβάλλοντος: Αρχές της Βιωσίμου Αναπτύξεως (1ο μέρος, 2ο μέρος3ο μέρος)

Μιχαήλ Δεκλερής – Προστασία και Χωροταξία των Νήσων

Μιχαήλ Δεκλερής - Οι βραχονησίδες δεν πωλούνται...

Μιχαήλ Δεκλερής - Ολοκληρωμένη πρόταση για καταφύγιο άγριας ζωής σε ώτα μη ακουόντων

Επιμελητήριο Περιβάλλοντος – Βιότοποι, Βιοπoικιλότητα

Μιχαήλ Δεκλερής - «Επιδρομή συμφερόντων στα νησιά».   (Συνέντευξη στην Πόπη Παρασκευοπούλου)

 Μιχαήλ Δεκλερής - Η Εγκατάσταση Αιολικών Πάρκων στα νησιά των Κυκλάδων

 Επιμελητήριο Περιβάλλοντος - Κριτική Ανάλυση της Βιωσιµότητος του Ειδικού Χωροταξικού Σχεδίου για τις Α.Π.Ε.

 Θέσεις του Επιμελητηρίου Περιβάλλοντος και Βιωσιμότητος επί του Ειδικού Χωροταξικού πλαισίου για τον τουρισμό

 Μιχαήλ Δεκλερής - Η Επιβουλή κατά των Δημοσίων Δασών

 Το Επιμελητήριο Περιβάλλοντος για τις πυρκαγιές

 Κριτική παρουσίαση του συγγραφικού έργου του Μ. Δεκλερή:  «Ο Δωδεκάδελτος του περιβάλλοντος» – «Εισαγωγή στη βιώσιμη πολιτεία»

  Άρθρα και συνεντεύξεις σχετικά με τη δράση του Μιχαήλ Δεκλερή

 Michail Dekleris - There's no respect for public space

 

 

τέλος αφιερώματος 2

 

 

επιστροφή

 

 

Συνέντευξη του Υπουργού Υγείας Δ. Αβραμόπουλου για την πολιτική υγείας

 

Τα χάλια της υγείας στην Ικαρία είναι γνωστά. Αναδημοσιεύουμε συνέντευξη του υπουργού Υγείας συνοψίζοντας τις ειδήσεις που βγαίνουν. Διαβάστε περιληπτικά τι είπε:

1.                                        Οι κυβερνήσεις τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια δεν έχουν ρίξει το βάρος που θα έπρεπε στο λειτουργικό κομμάτι των νοσοκομείων και των αποκεντρωμένων σχηματισμών υγείας

2.                                        Σχεδιάζεται και ένας μικρός στόλος πλωτών ασθενοφόρων -ολοκληρώνεται αυτές τις ημέρες η μελέτη- για το νησιωτικό σύμπλεγμα και τη διασύνδεση ανάμεσα στα νοσοκομεία.

3.                                        έχει σχεδόν διπλασιαστεί το προσωπικό του ΕΚΑΒ

4.                                        Τα περισσότερα εκ των Κέντρων Υγείας της χώρας δεν λειτουργούν σωστά

5.                                        Οι γιατροί δεν πληρώνονται καλά. Δεν τους έχουμε δώσει κίνητρα και το χειρότερο είναι ότι ηθικά δεν τους έχει αναγνωριστεί η μεγάλη τους συμβολή

6.                                        έχουν ωριμάσει πλέον οι συνθήκες, για να προχωρήσουμε στη σύσταση ενός ενιαίου φορέα διαχείρισης του περιβάλλοντος στη χώρα μας

Αυτή είναι πολιτική σήμερα. Αναγνωρίζεις τα χάλια του τομέα που είσαι υπεύθυνος και … καθαρίζεις. Οι διαπιστώσεις άφθονες αλλά πολιτικές για την υγεία ανύπαρκτες. Ξέρει να υποδεικνύει τι να κάνει ο άλλος (Ενιαίο Φορέα Περιβάλλοντος-ΥΠΕΧΩΔΕ), αλλά δεν αναφέρει ότι χρειάζεται ένα καλό και λειτουργικό Εθνικό Σύστημα Υγείας!

Τέλος πάντων, η είδηση είναι στο στόλο πλωτών ασθενοφόρων για τα νησιά. Μελετάται ακόμη, όμως να μου το θυμηθείτε: Όταν θα γίνει η προμήθεια του στόλου των ασθενοφόρων θα ξεσπάσει πιθανότατα κάποιο σκάνδαλο με μίζες ΗΓ

 

Από τη θέση σας σαν Υπουργός Υγείας, πώς μπορείτε (αν μπορείτε) να βοηθήσετε να αναβαθμιστεί η ποιότητα ζωής στη χώρα μας;

Η πολιτική για την υγεία και γενικότερα η πολιτική για την κοινωνία δεν σταματάει ποτέ και δεν οριοθετείται από τα στενά όρια βίου μιας ή πολλών κυβερνήσεων. Εκείνο που απαιτείται είναι η χάραξη μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής, που θα βλέπει σε βάθος χρόνου την υπόθεση της υγείας, όχι μονάχα ως κοινωνικού αγαθού αλλά και τη διαμόρφωση πιο υγιεινών συνθηκών λειτουργίας της κοινωνίας και διαβίωσης των πολιτών. Ζούμε σε μία χώρα, όπου παρά τα όποια προβλήματα και τις αδυναμίες, έχουμε καταφέρει να κατακτήσουμε -και αυτό οφείλεται σε όλους- ένα υψηλό επίπεδο υγιούς διαβίωσης. Απόδειξη ότι κατατασσόμαστε στην πρώτη εικοσάδα των χωρών σε παγκόσμια κλίμακα, με υψηλούς δείκτες παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας. Αναρωτηθείτε πόσα χρόνια έχουμε να δούμε να εκδηλώνονται πανδημίες, να απειλείται η υγεία του πληθυσμού. Και μην ξεχνάτε ότι είμαστε μία χώρα, που δεν έχουμε μονάχα έντεκα εκατομμύρια κατοίκους. Κάθε χρόνο, διπλασιάζουμε τον πληθυσμό μας. Η διατροφική μας αλυσίδα, καλά κρατεί. Αυτό, ωστόσο, δεν πρέπει να μας εφησυχάσει. Διαμορφώνονται σε παγκόσμια κλίμακα νέες συνθήκες. Και η υπόθεση της υγείας δεν δείχνει διαβατήριο στα σύνορα, για να περάσει από τη μία χώρα στην άλλη. Χρειάζονται διεθνείς συνεργασίες και, βεβαίως, να είμαστε ευθυγραμμισμένοι με τις βασικές κατευθύνσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Αξίζει να ξεκαθαρίσουμε μία έννοια. Αλλο η ατομική υγεία των πολιτών και άλλο υγιής κοινωνία και υγιής πόλη. Δηλαδή, όλοι οι συντελεστές που διαμορφώνουν τις συνθήκες υγείας σε μία οργανωμένη κοινωνία, να συλλειτουργούν αρμονικά και να αποδίδουν. Η υγεία έχει να κάνει με τον πολιτισμό μας, με το περιβάλλον. Η υγεία συνδυάζεται με τις πολιτικές ανάπτυξης και με την ενεργειακή μας πολιτική. Πολιτική δημόσιας υγείας λοιπόν, στοχευμένη. Αυτήν κάνουμε αυτόν τον καιρό με τα Εθνικά Σχέδια Δράσης και τον Υγειονομικό Χάρτη της Ελλάδος.

Πολιτικές που εφαρμόζονται για πρώτη φορά και που διαμορφώνουν πλαίσιο ασφάλειας και κοινωνικής υγείας για τους πολίτες. Αυτή άλλωστε είναι και η αποστολή μας. Ευθύνη κάθε κυβέρνησης είναι να διασφαλίζει στους πολίτες συνθήκες υγιούς λειτουργίας της κοινωνίας και κατ’ επέκταση τη δημιουργία ενός περιβάλλοντος ασφάλειας υγείας για τους κατοίκους, με σύγχρονες υποδομές και με ένα καλό και λειτουργικό δίκτυο. Εκεί είναι που πάσχουμε εμείς. Εχουμε μεγάλο πρόβλημα στη στελέχωση των νοσοκομείων μας. Δεν έχουμε επαρκή αριθμό νοσηλευτών. Επισημαίνω κάτι. Οι κυβερνήσεις τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια δεν έχουν ρίξει το βάρος που θα έπρεπε στο λειτουργικό κομμάτι των νοσοκομείων και των αποκεντρωμένων σχηματισμών υγείας. Στοιχίζει λίγα λεφτά, συμβάλλει όμως στην καλύτερη και αποτελεσματικότερη λειτουργία τους. Και βεβαίως, μας επιτρέπει να κάνουμε μέσω της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας μια πολιτική πρόληψης, η οποία πρόληψη, όσα λεφτά και εάν ξοδέψεις, σίγουρα θα είναι λιγότερα από τις ανάγκες, να θεραπεύσεις ή να αποκαταστήσεις.

 

Η οδική ασφάλεια είναι ένας τομέας που άπτεται άμεσα και του Υπουργείου σας. Με δεδομένο ότι σε ένα τροχαίο ατύχημα, όλοι οι ειδικοί συμφωνούν πως η πρώτη μισή ώρα είναι η κρίσιμη για τη σωτηρία του τραυματία, πώς αντιμετωπίζει το Υπουργείο αυτήν την ανάγκη για άμεση και ασφαλή μεταφορά των τραυματιών; Εδώ, αυτός ο χρόνος συνήθως δεν τηρείται. Και μιλάω κυρίως για το ΕΚΑΒ.

Ο στόλος του ΕΚΑΒ δεν βρίσκεται μέσα σε γκαράζ. Είναι διάσπαρτος σε διάφορα σημεία μιας πόλης ή κατά το μήκος των εθνικών και επαρχιακών οδών. Για την άμεση βοήθεια στην περίπτωση ατυχημάτων οι σχηματισμοί του ΕΚΑΒ αναπτύσσονται κατά μήκος των εθνικών δρόμων με ταχύτητα. Βέβαια, αναπτύσσονται και στο επαρχιακό δίκτυο, το οποίο βρίσκεται σε πάρα πολύ κακή κατάσταση. Ωστόσο, εμείς δεν μπορούμε να αλλάξουμε τους δρόμους, μπορούμε όμως να αλλάξουμε τις συνθήκες κάτω από τις οποίες οφείλουμε να λειτουργούμε αυτόν τον τόσο σημαντικό και ευαίσθητο τομέα. Γιατί το ΕΚΑΒ απεδείχθη ότι είναι στρατηγικής σημασίας σύστημα υπηρεσίας. Τούτη την ώρα που μιλάμε και ακολουθώντας τα επιτυχή πρότυπα άλλων χωρών, ολοκληρώνουμε μια πρόταση για το μέλλον του ΕΚΑΒ. Πρώτα απ’ όλα εκσυγχρονίζουμε τον στόλο του. Μέσα στο προσεχές εξάμηνο θα έχει κυριολεκτικά ανανεωθεί το σύνολο του στόλου του ΕΚΑΒ, με υπερσύγχρονα ασθενοφόρα και, βεβαίως, με κινητές μονάδες, οι οποίες θα έχουν τη δυνατότητα ανάνηψης ή παροχής άμεσων υπηρεσιών, που σε πολλές περιπτώσεις σώζουν ζωές επιτόπου ακόμα και στην περίπτωση βαρύτατων τραυματισμών. Καθώς και με έναν νέο υπερσύγχρονο στόλο ελικοπτέρων, κυρίως για τις εθνικές οδούς. Θα είναι ελικόπτερα διαφορετικά με αυτά των διακομιδών, τα οποία θα επιχειρούν στους αυτοκινητοδρόμους, με δίκτυο ελικοδρομίων, το οποίο θα αναπτυχθεί σε όλο το μήκος, σε αποστάσεις βεβαίως λογικές, των εθνικών και επαρχιακών οδικών αξόνων. Οπως επίσης και ένας μικρός στόλος πλωτών ασθενοφόρων -ολοκληρώνεται αυτές τις ημέρες η μελέτη- για το νησιωτικό σύμπλεγμα και τη διασύνδεση ανάμεσα στα νοσοκομεία.

 

Τι χρονικό όριο έχει αυτό για να ολοκληρωθεί;

Είναι ένα ολοκληρωμένο στρατηγικό σχέδιο, το οποίο υπολογίζουμε να παρουσιάσουμε στις αρχές του επόμενου έτους. Κοιτάξτε. Το ΕΚΑΒ έκλεισε τον πρώτο κύκλο του. Ενισχύεται σε προσωπικό, εξοπλίζεται με 300 καινούργια ασθενοφόρα. Επί ημερών μας, μην ξεχνάτε, ότι έχει σχεδόν διπλασιαστεί το προσωπικό και έπεται συνέχεια. Είμαστε σε καλό δρόμο.

 

Σε ό,τι αφορά στην περίθαλψη των πολυτραυματιών, οι υπάρχουσες μονάδες επαρκούν;

Η αξιολόγηση των περιστατικών γίνεται από γιατρούς, που ξέρουν πάρα πολύ καλά ποιο περιστατικό είναι βαρύ και ποιο δεν είναι. Εκείνο που παρατηρείται στο Εθνικό Σύστημα της χώρας είναι, να στοιβάζονται στα νοσοκομεία που έχουν εφημερία όλα ανεξαιρέτως τα περιστατικά. Και τα βαριά αλλά και τα ασήμαντα περιστατικά, όπως ένας ερεθισμός στο μάτι, ο οποίος μπορεί ν΄ αντιμετωπιστεί πρωτοβάθμια σε ένα καλά διαμορφωμένο Κέντρο Υγείας. Τις ώρες που δίνουμε αυτή τη συνέντευξη, ολοκληρώνεται η εκπαίδευση 580 νοσηλευτών, που προσελήφθησαν ειδικά για να στελεχώσουν τις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας της χώρας. Ο στόχος μας είναι να καταφέρουμε να λειτουργήσουν όλες οι Μονάδες της χώρας. Και θα το κάνουμε, γιατί όλα τα μεγάλα νοσοκομεία έχουν υποδομές για Μονάδες Εντατικής Θεραπείας. Σημαντική όμως επίσης είναι η ανάπτυξη των Κέντρων Υγείας Αστικού Τύπου, που θα λειτουργούν ως σχηματισμοί αναχαίτισης του ρεύματος προς τα μεγάλα νοσοκομεία. Το δοκιμάσαμε πιλοτικά στην Αθήνα. Ενα χαρακτηριστικό παράδειγμα θα σας φέρω. Το Κέντρο Υγείας Αστικού Τύπου του Βύρωνα, το οποίο την προηγούμενη χρονιά διαχειρίστηκε εκατό χιλιάδες περιστατικά, από τα οποία μόνον το 2% αξιολογήθηκε ότι έπρεπε να περάσει στα μεγάλα νοσοκομεία. Και προς αυτή την κατεύθυνση κινούμαστε. Ηδη, θεμελιώσαμε Κέντρα Υγείας Αστικού Τύπου στο Περιστέρι, στον Εύοσμο αλλά και αλλού. Το Κέντρο Υγείας είναι ένα μικρό νοσοκομείο, το οποίο όμως δεν έχει δυνατότητα νοσηλείας. Μιλάμε για αποκέντρωση υπηρεσιών.

 

Φαντάζομαι ότι στην όλη προσπάθειά σας, θα βοηθήσουν πολύ τα ελικόπτερα του ΕΚΑΒ.

Οχι ελικόπτερα οποιουδήποτε τύπου αλλά ειδικά ελικόπτερα, που θα είναι ταχύτατα και αποτελεσματικά. Ηδη, πάντως, η συνεργασία μας με την Πολεμική Αεροπορία έχει αποδώσει και γίνονται δεκάδες αεροδιακομιδές καθημερινώς με μεγάλη επιτυχία.

 

Οι οποίες μένουν στην αφάνεια.

Και καλύτερα, γιατί το αποτέλεσμα μετράει. Και αυτή η ιστορία τον τελευταίο καιρό κάθε τι να είναι αντικείμενο των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, μόνον καλή υπηρεσία δεν παρέχει. Το να αναδεικνύεται ένα πρόβλημα μέσα από τα Media το καταλαβαίνουμε, το κατανοούμε. Αλλά το αυτονόητο και το θετικό, ας μένει στην αφάνεια.

 

Τι θα γίνεται όμως σε περιοχές που είναι απομακρυσμένες και αραιοκατοικημένες;

Εκ των πραγμάτων, είναι αδύνατον να έχεις νοσοκομείο ή Κέντρο Υγείας Αστικού Τύπου σε κάθε χωριό. Κοιτάξτε, ο θεσμός των Κέντρων Υγείας ξεκίνησε φιλόδοξα. Οπως πολλά πράγματα στην Ελλάδα, κατασκευάστηκαν ωραία κτίρια σε ολόκληρη τη χώρα, εντυπωσίασαν, έγιναν εγκαίνια, ποτέ όμως δεν δόθηκαν κίνητρα για να στελεχωθούν, με αποτέλεσμα πολλά από αυτά να μαραζώσουν. Αυτή είναι η αλήθεια. Τα περισσότερα εκ των Κέντρων Υγείας της χώρας δεν λειτουργούν σωστά.

 

Αναρωτιέμαι όμως, τι κίνητρα δίνουμε σ΄ έναν γιατρό για να φύγει από την Αθήνα και να πάει να ζήσει στην Κεφαλονιά.

Τολμώ να διατυπώσω μια αλήθεια. Οι γιατροί δεν πληρώνονται καλά. Δεν τους έχουμε δώσει κίνητρα και το χειρότερο είναι ότι ηθικά δεν τους έχει αναγνωριστεί η μεγάλη τους συμβολή. Υπάρχουν βέβαια γιατροί πολλών ταχυτήτων και διαφορετικών επαγγελματικών ή επιστημονικών προσανατολισμών. Εγώ όμως ξεκινάω από κάπου αλλού. Κανένας εκ των γιατρών δεν ξεκινάει να σπουδάσει αυτή τη δύσκολη επιστήμη, για την οποία αφιερώνει τουλάχιστον δεκαπέντε χρόνια από τη ζωή του, μόνον και μόνο για να βγάλει λεφτά. Αλλού σκοντάφτει στην εξέλιξή της αυτή η πορεία. Και έχει να κάνει με το πώς η ίδια η πολιτεία αντιμετωπίζει το επιστημονικό αυτό δυναμικό και εάν το διαχειρίζεται ορθολογικά, εάν το επιβραβεύει, εάν το βοηθάει να εξελιχθεί με τη διαρκή εκπαίδευση και εάν συνομιλεί καλόπιστα μαζί τους, χτυπώντας και τα όποια φαινόμενα εκτροπής από τον Ιπποκράτειο Ορκο.

Ανάμεσα στα Υπουργεία, που υποτίθεται ότι εκπονούν ένα σχέδιο για το περιβάλλον, είναι και το Υπουργείο Υγείας; Γιατί έχω ακούσει παράπονα από Μεταφορών, από Υ.ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. που λένε «να κάνουμε πολιτική για το περιβάλλον αλλά δεν έχουμε κάτσει ποτέ στο ίδιο τραπέζι».

Η στρατηγική για το περιβάλλον προϋποθέτει τη συνεργασία με όλους τους συνεμπλεκόμενους κυβερνητικούς τομείς και φορείς. Η δημόσια υγεία είναι άρρηκτα δεμένη με το περιβάλλον. Ολες οι αποφάσεις που λαμβάνονται από το αρμόδιο Υπουργείο, συνυπογράφονται και από το Υπουργείο Υγείας. Ωστόσο, εκτιμώ και εγώ ότι έχουν ωριμάσει πλέον οι συνθήκες, για να προχωρήσουμε στη σύσταση ενός ενιαίου φορέα διαχείρισης του περιβάλλοντος στη χώρα μας.

 

Οπου το Υπουργείο Υγείας θα παίζει έναν καθοριστικό ρόλο;

Και το Υπουργείο Υγείας θα παίζει σημαντικό ρόλο. Διότι οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις στην υγεία μας καταλήγουν και αυτήν επηρεάζουν σε μεγάλο βαθμό.

 

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ ΘΟΔΩΡΗ ΤΣΙΚΑ, Wheels and Motors ΕΘΝΟΣ 24-10-2008

 

επιστροφή

 

 

Κοινωνικές παροχές και καταπολέμηση της φτώχιας (38% στην ΕΕ)

Στην τελευταία θέση βρίσκεται η Ελλάδα (2%)

 

Σε προηγούμενα τεύχη έχουμε ασχοληθεί με τους υπερήλικες και την ανεργία των νέων στην επαρχία Ικαρίας. Ας το ξαναγράψουμε: Η φτώχια και η ανεργία των νέων της Επαρχίας Ικαρίας ΔΕΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΤΑΙ. Η Ε.Ε. δεν λαμβάνει στοιχεία από την Ελλάδα για την ανεργία της νεολαίας στο Β. Αιγαίο. Αν υπήρχαν στοιχεία η Ικαρία θα καταγραφόταν ως η χειρότερη (ή από τις χειρότερες) περιοχές της Ελλάδας σε κακή οργάνωση πρόνοιας, κοινωνικές παροχές, ανεργία, φτώχια των παιδιών και των ηλικιωμένων, ένδεια εργαζομένων. Ας ενδιαφερθεί κάποιος φορέας να βρει τα στοιχεία που περιέχονται για την Ικαρία στο φάκελο της Έρευνας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Είτε βρεί στοιχεία είτε δεν υπάρχουν (γιατί η Ελλάδα δεν δίνει τέτοια στοιχεία) θα είναι είδηση για το πανελλήνιο!

 

Το 9,3% του ενεργού πληθυσμού στην Ε.Ε. ζει σε νοικοκυριά ανέργων και το 8% των εργαζομένων ζει κάτω από τα όρια της φτώχειας. Σύμφωνα με έρευνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Διεύθυνσης Απασχόλησης που δημοσιοποιείται σήμερα, αν και οι κοινωνικές παροχές μειώνουν το κίνδυνο φτώχειας κατά μέσο όρο 38% στην Ε.Ε., η Ελλάδα κατέχει την τελευταία θέση με τις κοινωνικές της υπηρεσίες να μειώνουν την ένδεια μόνο κατά 2%! Αντιθέτως, το ποσοστό συμμετοχής των κοινωνικών υπηρεσιών στην άμβλυνση της ένδειας ανέρχεται σε 55% σε Τσεχία και Φινλανδία και 60% σε Δανία και τη Σουηδία.

Θα πρέπει να εξασφαλιστεί, όπως τονίζεται στην πρόσφατη σύσταση, ένα ελάχιστο εισόδημα με την ένταξη των ανέργων στην αγορά εργασίας, να επιστρέψουν στην αγορά εργασίας όσοι είναι ικανοί να εργασθούν και να εξασφαλιστούν κοινωνικές υπηρεσίες (στέγαση, εκπαίδευση, υπηρεσίες υγείας). Οπως σημειώνει η κ. Παρασκευά, για την εξασφάλιση των τελευταίων δεν απαιτούνται μόνο χρήματα, αλλά κυρίως καλή οργάνωση. Σε αυτό ακριβώς το θέμα η Ελλάδα υπολείπεται κατά πολύ των υπολοίπων κρατών. Γι’ αυτό και οι παρεχόμενες υπηρεσίες (παρότι δεν υστερούν έναντι άλλων κρατών-μελών του ποσοστού ΑΕΠ που διατίθεται γι’ αυτές) δεν συμβάλλουν στην καλυτέρευση της ζωής των φτωχών.

Το 10% περίπου των παιδιών στην Ευρώπη ζουν σε οικογένειες όπου κανένας δεν έχει αμειβόμενη εργασία. Τα μεγαλύτερα ποσοστά απόλυτης φτώχειας παιδιών (0-17 ετών) και ηλικιωμένων (+65 ετών) συναντώνται στη Λεττονία (26% και 30% αντίστοιχα), την Ισπανία (24% και 31% αντίστοιχα), στη Βρετανία (24% και 28,5%) και στην Ελλάδα (23% των παιδιών και 26% των ηλικιωμένων ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας).

Η Ελλάδα παρουσιάζει τα υψηλότερα ποσοστά φτώχειας μεταξύ εργαζομένων. Σύμφωνα με τα νέα στοιχεία, το 14% τουλάχιστον των εργαζομένων στην Ελλάδα δεν μπορούν να ξεπεράσουν το «φράγμα» της ένδειας. Ομως, όπως τόνισε η Ελληνίδα ευρωβουλευτής και εισηγήτρια της έκθεσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την καταπολέμηση της φτώχειας κ. Μαρία Παναγιωτοπούλου-Κασιώτου «ο αγώνας κατά της φτώχειας είναι αγώνας της αλληλεγγύης κατά του ατομικισμού».

Στη διάρκεια της στρογγύλης τραπέζης ο εκπρόσωπος της ETUC (Ευρωπαϊκή Συνομποσπονδία Συνδικάτων) κ. Ζοζέφ Νίμαν αναρωτήθηκε «ποιο θα είναι το μέλλον της Ευρώπης δεδομένου ότι σε πολλά κράτη το κοινωνικό σύστημα συρρικνώνεται». Η απάντηση ίσως δίνεται από την έρευνα της Επιτροπής. Οπως σημειώνεται, «το προσδόκιμο ζωής στην Ε.Ε. έχει αυξηθεί γενικά τις δύο τελευταίες δεκαετίες». Ομως, στη Λιθουανία, τη Λεττονία, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία η διάρκεια ζωής των ανθρώπων έχει μειωθεί… Οπως σημειώνει στην «Κ» η κ. Παρασκευά αυτό συνέβη εξαιτίας της αυξημένης φτώχειας στις χώρες αυτές. Πάρα πολλοί άνθρωποι δεν μπόρεσαν να ανταποκριθούν στη νέα κοινωνική πραγματικότητα, όταν το κράτος που φρόντιζε για όλα αντικαταστάθηκε από την ελεύθερη οικονομία. Οπως είπε και ο Ιμπραχίμ Νουχούμ, εκπρόσωπος των απόρων της Σλοβενίας, «η απελευθέρωση της οικονομίας σκοτώνει»

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_ell_1_16/10/2008_288561

 

 

επιστροφή

 

 

Κάτω από τα όρια της φτώχειας το 25% των αυτοαπασχολουμένων

 

Το ίδιο θέμα με το προηγούμενο, αλλά με άλλα λόγια

 

Τέσσερις στις δέκα οικογένειες στην Ελλάδα έχουν μόνο έναν εργαζόμενο

Ενας στους τέσσερις αυτοαπασχολουμένους στην Ελλάδα είναι φτωχός. Αυτό αποκαλύπτει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απαντώντας σε ερώτηση του ευρωβουλευτή του ΠαΣοΚ κ. Στ. Αρναουτάκη. Στο 25% το ποσοστό των αυτοαπασχολουμένων που έχουν εισόδημα κάτω από τα όρια της φτώχειας, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο του 13% που αντιστοιχεί στο σύνολο των εργαζομένων της χώρας. Επιπλέον, το πρόβλημα αφορά μεγάλο αριθμό πολιτών καθώς στην Ελλάδα τέσσερις στους δέκα εργαζομένους είναι αυτοαπασχολούμενοι- ποσοστό πολύ υψηλότερο από το 16,6% της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Ακόμη υψηλότερος είναι ο κίνδυνος για τις οικογένειες με έναν μόνο εργαζόμενο καθώς αντιμετωπίζουν σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο φτώχειας απ΄ ό,τι οι οικογένειες  με δύο εργαζομένους, ιδίως όταν σε αυτές υπάρχουν παιδιά. Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση για τη φτώχεια των παιδιών, περίπου τέσσερις στις δέκα οικογένειες στην Ελλάδα έχουν μόνο ένα εργαζόμενο μέλος (38% έναντι 32% στην ΕΕ), γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο φτώχειας καθώς τα παιδιά που ζουν σε οικογένειες με μόνο έναν εργαζόμενο αντιμετωπίζουν υψηλότερο κίνδυνο φτώχειας από τα υπόλοιπα (29% έναντι 20%)

Ο κ. Αρναουτάκης είχε ζητήσει από την Επιτροπή να τον ενημερώσει για τα κριτήρια με βάση τα οποία διαμορφώνεται το ποσοστό των φτωχών εργαζομένων, που στην Ελλάδα διαμορφώνεται στο 13%, ποσοστό που είναι πολύ υψηλότερο από τον μέσο όρο των 15 παλαιών κρατών-μελών. Στην απάντησή του ο αρμόδιος επίτροπος για θέματα Απασχόλησης κ. Βλαντίμιρ Σπίντλα επισήμανε ότι το «ποσοστό κινδύνου φτώχειας εργαζομένων» αφορά το ποσοστό των ατόμων που εργάζονται και έχουν εισόδημα κάτω από το 60% του εθνικού διαθέσιμου εισοδήματος. Ο δείκτης που χρησιμοποιείται μετρά κατά πόσο το συνολικό εισόδημα που αποκτά μια οικογένεια (από εργασία, κεφάλαιο, συντάξεις και κοινωνικές παροχές), μέλος της οποίας είναι το συγκεκριμένο άτομο που εργάζεται, είναι επαρκές για να αποτραπεί ο κίνδυνος της φτώχειας, ενώ αναλύει πληροφορίες σχετικά με την απασχόληση (μισθωτός, αυτοαπασχολούμενος) και το είδος της σύμβασης (αορίστου ή ορισμένου χρόνου).

http://www.tovimadaily.gr//Article.aspx?d=20081016&nid=10081694&sn=&spid=1376

 

επιστροφή

 

Οι παππούδες στ' αζήτητα...

ΤΟΥΣ ΚΑΚΟΜΕΤΑΧΕΙΡΙΖΟΜΑΣΤΕ, ΛΕΕΙ ΤΟ 64% ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

 

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ Του ΚΩΣΤΑ ΜΟΣΧΟΝΑ

 

Δύσκολοι καιροί για τη γιαγιά και τον παππού στην Ελλάδα... Αυτό τουλάχιστον προκύπτει από τη δημοσκόπηση «Ευρωβαρόμετρο» που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα, σύμφωνα με τα αποτελέσματα του οποίου δύο στους τρεις Ελληνες εκτιμούν ότι οι ηλικιωμένοι στη χώρα μας τυγχάνουν κακομεταχείρισης τόσο στα γηροκομεία και στην κατ' οίκον φροντίδα όσο και στα νοσοκομεία.

Το 64% των Ελλήνων πιστεύουν ότι η κακομεταχείριση των ηλικιωμένων είναι γενικά διαδεδομένη στη χώρα. Πρόκειται για το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό στην Ε.Ε. μετά τη Ρουμανία (86%). Ο μέσος κοινοτικός όρος είναι 47%.
Το 65% των Ελλήνων δεν έχουν αμφιβολία ότι ασκείται βιαιοπραγία εις βάρος των ηλικιωμένων (Ε.Ε.: 52%). Το 74% (υψηλότερο ποσοστό) εκτιμούν ότι η βιαιοπραγία ασκείται στους οίκους ευγηρίας (Ε.Ε.: 32%), το 37% στην κατ' οίκον φροντίδα (Ε.Ε.: 30%) και το 29% στα νοσοκομεία (Ε.Ε.: 11%).
Επίσης, το 77% πιστεύουν ότι ασκείται ψυχολογική βία εις βάρος των ηλικιωμένων και πως η φροντίδα που τους παρέχεται είναι ελλιπής και το 75% ότι τους αντιμετωπίζουν με αδιαφορία.
Επιπλέον, το 80% των Ελλήνων (υψηλότερο ποσοστό) πιστεύουν ότι η κατάχρηση της περιουσίας των ηλικιωμένων είναι κάτι το διαδεδομένο. Ο μέσος όρος στην Ευρώπη των 27 δεν υπερβαίνει το 67%.
Γενικά στην Ευρώπη των 27, το 25% αποδίδουν ευθύνες για την κακομεταχείριση των ηλικιωμένων στα ίδια τα παιδιά τους και ένας Ευρωπαίος στους 6 θεωρεί ότι ευθύνονται οι σύζυγοι ή οι σύντροφοί τους. Το 26% τάσσονται υπέρ της επιβολής αυστηρών ποινών στους υπεύθυνους κακομεταχείρισης, το 24% ζητούν αυστηρούς ελέγχους, το 24% τη βελτίωση της κατάρτισης του νοσηλευτικού προσωπικού και το 22% αύξηση των αποδοχών του.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 18/03/2008

 

επιστροφή

 

«Οικονομία στοργής» στο Αιγαίο του Μίνωα

 

Συνδέουμε το προηγούμενο άρθρο με αυτό, ξέροντας το σημαντικό ρόλο των παπούδων και των γιαγιάδων στις παραδοσιακές κοινωνίες ΗΓ

 

Της Γιωτας Συκκα

Σε έκταση επτάμισι τετραγωνικών χιλιομέτρων στη νότια Κάρπαθο, στην περιοχή Αφιάρτη, τα αποτελέσματα της αρχαιολογικής έρευνας ήταν εντυπωσιακά: 21 μινωικές θέσεις, 7 νεολιθικές, 11 ρωμαϊκές και δεκάδες παραδοσιακές. Μπορεί να μην υπήρχαν φανταχτερά κινητά ευρήματα από εκείνα που δελεάζουν το ευρύ κοινό (χρυσά και αγάλματα), βρέθηκαν όμως αυτά που χαροποιούν τους επιστήμονες. Αποδείξεις για να τεκμηριώσουν όσα ερευνούν. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, ο Μανόλης Μελάς που διευθύνει την ερευνητική, εκπαιδευτική και αρχαιολογική αποστολή του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, συγκέντρωσε αρκετά στοιχεία για το οικογενειακό νοικοκυριό στο Αιγαίο. Λεπτομέρειες για τον τρόπο ζωής των απλών ανθρώπων της Μινωικής Εποχής. Πώς τα έβγαζαν πέρα; «Εφάρμοζαν την απλή οικονομία της επιβίωσης», λέει στην «Κ» ο Μ. Μελάς.

Μάλιστα, όπως δείχνουν τα ευρήματα ανάμεσα στον παλιό και στον νεότερο τύπο εγκατάστασης και οικονομικής πρακτικής υπάρχει συνέχεια τεσσάρων περίπου χιλιετιών. Ας τα πάρουμε όμως από την αρχή.

Οι περισσότερες θέσεις που εντοπίστηκαν χρονολογούνται στη Μινωική Περίοδο, σε δύο ζώνες. Η οικιστική διάταξη στη Νεολιθική και την Πρώιμη Χαλκοκρατία υποδηλώνει πρωτόγονη και μικρής κλίμακας αγροτική δραστηριότητα ως συμπλήρωμα του κυνηγιού - ψαρέματος και της τροφοσυλλογής, αλλά ίσως και κάποιας υποτυπώδους κτηνοτροφίας. Αυτό, λέει ο Μανόλης Μελάς, «ενισχύεται και από δύο αιχμές βελών από οψιδιανό που βρέθηκαν σε νεολιθικές θέσεις της περιοχής».

Τι διαπιστώνει κανείς; Πως οι πληθυσμοί αυτοί μετακινούνται στις εύφορες περιοχές όταν νέες τεχνολογίες εκμετάλλευσης της γης εισάγονται από την Κρήτη στη διάρκεια της Πρωτο-ανακτορικής Περιόδου (1900-1700 π.Χ.). Το άροτρο, για παράδειγμα, μπαίνει στο προσκήνιο με τη χρήση αρωτήρων βοδιών. Αρχίζει έτσι η εκτεταμένη καλλιέργεια.

Αυτό σημαίνει σταδιακή αύξηση των οικογενειακών εγκαταστάσεων και του πληθυσμού σ’ όλο το τοπίο, καθώς και του αγροτικού πλεονάσματος. «Βασικός τρόπος παραγωγής παραμένει το οικογενειακό νοικοκυριό, αυτό που λέμε «οικονομία της στοργής», ένα πανάρχαιο σύστημα που στην περιοχή ίσχυε μέχρι πρόσφατα.

Επίκεντρο, ο «στάβλος» - η αγροικία (περιλαμβάνει κατοικία, αποθήκες, οικοσκευή, εργαλεία, σταβλισμό των πολύτιμων ζώων) ενώ μπροστά και γύρω από τον «στάβλο» είναι τα αρώσιμα χωράφια. Το αγρόκτημα περιβάλλεται από στιβαρό πέτρινο τοίχο, ενώ μπροστά και γύρω απ’ αυτόν έχουμε τα βοσκοτόπια.

«Αυτό το μοντέλο φαίνεται ν’ αποτελεί ένα χρήσιμο παράδειγμα για το πώς τα έβγαζαν πέρα οι απλοί άνθρωποι στο Αιγαίο της Μινωικής Εποχής, εφαρμόζοντας μια απλή οικονομία της επιβίωσης βασισμένη στη συνοχή, την κατανομή ρόλων, τη στοργή και την αλληλεγγύη που εξασφάλιζε ο θεσμός της συγγένειας».

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_civ_2_25/01/2008_256806

 

επιστροφή

 

 «Η Ανατολική Αττική και το Αιγαίο: Ανιχνεύσεις προϊστορικών σχέσεων

μέσα από τους μύθους του Διόνυσου, του Δαίδαλου-Ίκαρου, της Αρτέμιδας, του Απόλλωνα, του Ικάριου και του Θέσπι»

 

Εισήγηση στη ΙΓ’ Επιστημονική Συνάντηση Ν.Α. Αττικής,
Παιανία 29 Οκτωβρίου-Κυριακή 2 Νοεμβρίου

Εισηγητής: Ηλίας Γιαννίρης, Δρ. πολεοδόμος-χωροτάκτης,

εκλ. Επίκουρος καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης.

 

Εισαγωγή

Η ιστορικότητα των επαφών μεταξύ δύο περιοχών και συχνά η γνώση αυτών των επαφών, δηλαδή η συνειδητή αντίληψη τους, συχνά καθορίζουν τις διαθέσεις των κατοίκων της μιάς περιοχής προς τους κατοίκους της άλλης.

Η φιλικότητα, η οικειότητα, όπως και η αντιπάθεια που τρέφει μια περιοχή απέναντι σε άλλες, συχνά οικοδομούνται σε βιωματικά στοιχεία που μεταφέρονται από γενιά σε γενιά.

Οι παλιότερες γενιές μεταφέρουν στις νεότερες τα δικά τους βιώματα που έχουν οικοδομηθεί είτε ασυνείδητα είτε συνειδητά. Για παράδειγμα οι σχέσεις Μεσογείων-Αθήνας είναι πολύ αναπτυγμένες σε όλη την προϊστορική και ιστορική περίοδο, μέχρι και σήμερα. Από την άλλη μεριά της Αττικής, η σχέση των Μεγαρέων με τους Αθηναίους ιστορικά ήταν αντιθετικές. Ένα άλλο παράδειγμα είναι οι σύγχρονες σχέσεις των Ελλήνων με τους Γερμανούς.

Στο βάθος της αρχαιότητας γνωρίζουμε ότι υπήρχε έντονη και η σχέση μεταξύ του Αιγαίου ειδικότερα με την Ανατολική Αττική, και ιδιαίτερα τη Νοτιοανατολική Αττική. Σήμερα, που έχει αλλάξει η γεωπολιτική τάξη του κόσμου, δεν υπάρχει φαινομενικά ζωντανή η ανάμνηση αυτής της σχέσης. Η εισήγηση αυτή θα επιχειρήσει να φωτίσει αυτή την πανάρχαια σχέση μεταξύ Αιγαίου και Ανατολικής Αττικής, μέσα από μια εναλλακτική ή όχι τόσο γνωστή και κυρίαρχη ερμηνεία γνωστών μύθων.

Πριν όμως εξετάσουμε τις σχέσεις, ας δούμε τι είναι οι μύθοι.

 

Τι είναι οι μύθοι

Οι μύθοι είναι το σώμα εκείνο της γνώσης που έχει θεωρητικοποιηθεί και έχει αποκρυσταλλώσει με τρόπο εύληπτο για τον καθένα ανθρώπινες σχέσεις, σχέσεις περιοχών, φυσικά φαινόμενα, γεωλογικές, ιστορικές και τεχνολογικές κατακτήσεις, προσφέροντας ερμηνείες και εξηγήσεις, τότε που δεν υπήρχε γραφή. Όπως αναφέρει ο Claud Lévi-Strauss «εάν οι μύθοι έχουν μια σημασία, αυτή δεν μπορεί να οφείλεται στα μεμονωμένα στοιχεία που εντάσσονται στη σύνθεση, αλλά στον τρόπο με τον οποίο συνδυάζονται αυτά τα στοιχεία»(1). Σε αυτή την εισήγηση θα προσπαθήσω να διεισδύσω σε έναν ανθρωπογεωγραφικό τρόπο παρουσίασης των μεμονωμένων στοιχείων που μας έχουν παραδοθεί από διάφορους αρχαιοελληνικούς μύθους. Το κριτήριο θα είναι οι σχέσεις που διαφαίνονται μεταξύ των ανθρώπων της Ανατολικής Αττικής και άλλων περιοχών.

Σε γενικές γραμμές κάθε μύθος μπορεί να θεωρηθεί σαν ένα αυτοτελές βιβλίο και όλοι οι μύθοι μαζί σαν μια βιβλιοθήκη. Στην αρχαιότητα κάθε περιοχή είχε και τη δική της βιβλιοθήκη, δηλαδή ένα σώμα μύθων, επαρκές για να δίνει απαντήσεις σε καθημερινά αλλά και κοσμογονικά ερωτήματα με έναν απλό τρόπο: Μέσω σχέσεων ανθρωπόμορφων όντων (άνθρωποι, τέρατα-ζώα (2)), και μέσω της υπερβολής αντιθετικών παραλληλισμών, όπως του μικρού και του μεγάλου (3), του δυνατού και του αδύνατου (4), του ικανού-έξυπνου-πονηρού και του κουτού (5), του αρσενικού και του θηλυκού (6), του όμορφου και του άσχημου (7), του οικείου και ξένου (8), του ζώου και του φυτού (9), του ετήσιου κύκλου των εποχών (10), της γης και των άστρων (11).

Τότε λοιπόν που δεν υπήρχε η γραφή, η αφήγηση και η γνώση των μύθων ήταν κρίσιμη για την πρόοδο της κάθε κοινότητας. Η κάθε περιοχή είχε την ανάγκη να έχει τη δική της βιβλιοθήκη. Συχνά γινόταν η προσαρμογή μύθων άλλων περιοχών σε μια περιοχή, δημιουργώντας τις γνωστές σε όλους μας μυθολογικές παραλλαγές.

Σε μια τέτοια ρευστή πνευματική κατάσταση, και με αλλεπάλληλες επικυριαρχίες, εποικίσεις και εισβολές, πολλές φορές οι μύθοι που κυριάρχησαν, επιβίωσαν και είναι γνωστοί σήμερα, δεν είναι παρά οι μύθοι συγκεκριμένων περιοχών: Της Αθήνας, της Ρώμης, της Κρήτης κλπ.   Η προσπάθεια κατανόησης των αρχαίων μύθων σήμερα, θα πρέπει να επιχειρεί την περιγραφή τέτοιων ανθρωπογεωγραφικών επιδράσεων.

Συχνά οι μελετητές διεισδύουν σε μια άλλη αφανή ερμηνεία των μύθων. Για παράδειγμα η Marie Delcourt γράφει ότι ο Δαίδαλος, θα πρέπει να ήταν ένας Κρητικός ήρωας της Μινωϊκής εποχής. Θα πρέπει να υφαρπάχθηκε ίσως γρήγορα από την Αθήνα, να «εξαττικίστηκε» και να αναπλάστηκε για να ενσαρκώσει «την αντίληψη που η ελληνική μεγαλοφυία είχε για τον εαυτό της» (12). Μάλιστα, ο Πλούταρχος, φτάνει στο σημείο να εξηγεί τη συγγένεια του Δαίδαλου με τον εξάδερφό του Θησέα (13).

Ας κάνουμε πιο κατανοητή αυτή η παραπομπή, που ίσως ένας ειδικός (αρχαιολόγος, ιστορικός, ανθρωπογεωγράφος κλπ) την καταλάβει αμέσως, αλλά όχι και ένας μη ειδικός. Η Αθήνα είχε κάθε λόγο να πάρει έναν προϋπάρχοντα κυρίαρχο κρητικό-μινωϊκό μύθο, όταν ακόμη δεν είχε κάν διαμορφωθεί σε αυτό που ήταν η Αθήνα των κλασσικών χρόνων, και να τον κάνει δικό της. ‘Επρεπε λοιπόν και ο Δαίδαλος, να ανεφέρετο ως Αθηναίος τεχνίτης που πήγε ως φυγάς στη μινωϊκή Κρήτη (14). Όταν διαμορφώθηκε η αρχαία ελληνική κοσμοαντίληψη που τελικά εκφράστηκε από την Αθηναϊκή Δημοκρατία, ο τότε κόσμος άλλαξε γεωπολιτικά. Η προελληνική μινωϊκή μυθολογία προσαρμόστηκε στα νεα πολιτικά, κοινωνικά, οικονομικά και ιδεολογικά δεδομένα. Και αυτό φαίνεται ότι έγινε, όχι μόνο στο παράδειγμα του Δαιδάλου. Όλοι οι (ή αρκετοί) γνωστοί μύθοι θα πρέπει να εξαττικίστηκαν. Είναι η περίοδος που και η ίδια η Αττική άλλαζε. Η Αθηναϊκή εξουσία επεκτάθηκε προς τα Μεσόγεια και το Λαύριο, αλλά και προς την Ελευσίνα και το Θριάσιο Πεδίο. Η προϋπάρχουσα Αίγινα, ο κάμπος των Μεγάρων ήταν έξω από την Αθηναϊκή επικράτεια και καταλύθηκαν με πόλεμο. Μάλιστα, οι Μεγαρείς, δεν ξέχασαν, και στον Πελοποννησιακό πόλεμο ήταν σύμμαχοι των Σπαρτιατών.

Αυτή η αλλαγή ήταν δραστική και περιέλαβε, αργότερα, μέσω της Αθηναϊκής Συμμαχίας, όλο το Αιγαίο. Η Δήλος σηματοδότησε το κέντρο αυτών των αλλαγών (15). Η σφαγή των Μηλίων σηματοδότησε την ακτίνα δράσης της Αθηναϊκής Συμμαχίας, που είχε περίμετρο τη Σάμο, την Ερέτρεια, τη Χαλκιδική, την Κέρκυρα.

Είναι αναμενόμενο τέτοιες κοσμοϊστορικές αλλαγές να σηματοδοτηθούν και μέσω μιας ιδεολογικής-φιλοσοφικής κυριαρχίας. Η Αθηναϊκή εκδοχή των μύθων κυριάρχησε. Ωστόσο, ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η προελληνική περίοδος, από την παλαιολιθική και τη νεολιθική εποχή μέχρι την μηκυναϊκή, γιατί τότε διαμορφώθηκαν πολλοί μύθοι.

 

Η Ανατολική Αττική, ένα πρώϊμο χωνευτήρι

Η Ανατολική Αττική, λόγω θέσης, βρίσκεται σε μια κομβική θέση για το Αιγαίο, τόσο στην επικοινωνία ανατολής-δύσης όσο και στην επικοινωνία βορά-νότου. Η ναυσιπλοϊα για χιλιάδες χρόνια γινόταν από ακτή σε ακτή και από νησί σε νησί κατά την προελληνική εποχή.  Υπάρχει πληθώρα νεολιθικών ευρημάτων στην Ανατολική Αττική που το επιβεβαιώνει (Θορικό, Ζαγάνι, Τσέπι Μαραθώνα (16) κλπ)

Είναι φυσικό, όπως θα εξηγήσουμε και στη συνέχεια, η Ανατολική Αττική να βρεθεί στο επίκεντρο αυτών των αλλαγών από την μυθολογική στην ιστορική περίοδο.

 

Οι σχέσεις από Νότο προς Βορρά.

Όπως είναι αναμενόμενο, η παράκτια ναυσιπλοϊα Νότου-Βορά στο Αιγαίο θα γινόταν είτε μέσω της ακτής της Ανατολικής Αττικής είτε μέσω των παραλίων της Μικρασιατικής ακτής. Το Ταίναρο, το Σούνιο, ο Κάβο Ντόρος και το Αρτεμίσιο-Τρίκερι ήταν σημαντικά σημεία περάσματα στη διαδρομή αυτή. 

Αξίζει να αναφερθεί ότι ήδη κατά την νεολιθική εποχή (17) έχουμε μια απόδειξη αυτής της πορείας. Η ανεύρεση οψιδιανού με προέλευση από την Μήλο, που ήταν εξαιρετικά σημαντικό υλικό κατά τη νεολιθική περίοδο (18), στο σπήλαιο Φράχθη (19) στην Αργολίδα προδίδει την ναυσιπλοϊκή πρόοδο της εποχής εκείνης. Επίσης, οι συχνότατες ανευρέσεις οψιδιανού στην Ικαρία (20), προδίδουν μια διαρκή και πανάρχαια σχέση μεταξύ Μήλου και Ικαρίας.

Μυθολογικές αναφορές αλλά και η αρχαιολογική σκαπάνη είναι αποκαλυπτικές αυτής της σχέσης Νότου-Βορά, με πιο συχνή τη σχέση μεταξύ Αττικής και Κρήτης.  Ας αναφέρουμε κωδικοποιημένα αυτή τη σχέση σε τίτλους:

·        Κρήτες ναυτικοί βρίσκονται παντού, στο Αιγαίο και στο Ιόνιο, και φυσικά και στην Ανατολική Αττική. (Μάλιστα, αναφέρονται ως οι πρωταίτιοι στην ίδρυση τόσο της Ολυμπίας όσο και των Δελφών).

·        Ο μύθος του Θησέα (Μίνωας-Αιγαίας-Θησέας)

·        Ο Δαίδαλος ο Αθηναίος τεχνίτης πηγαίνει κυνηγημένος στην Κρήτη όπου τιμάται.

·        Ο Λάβρυς ή διπλός πέλεκυς στην Κρήτη και το τοπωνύμιο Λαύριο-Λαυρεωτική γη.

Οι πρώτες βεβαιωμένες ανθρώπινες εγκαταστάσεις στην Κρήτη ανάγονται στη νεολιθική εποχή, γύρω στα 6.000 π.Χ. Κατά την τρίτη χιλιετία οι Μινωίτες αναπτύσσουν τη ναυτιλία τους και δημιουργούν σχέσεις με την Αίγυπτο, την Κύπρο, τη Συρία, τη Μεσοποταμία. Αυτός ο πολιτισμός γύρω στο 1.900 π.Χ γνωρίζει ιδιαίτερη άνθιση, οπότε χτίζονται για πρώτη φορά ανάκτορα στην Κνωσσό και στη Φαιστό, και δημιουργούνται αποικίες και εμπορικοί σταθμοί στα Κύθηρα (από το τέλος της 3ης χιλιετίας) και στη Μήλο.

Βέβαια, στη σχέση Νότου-Βορά θα πρέπει να εντάξουμε το σημαντικότατο πρώϊμο ρόλο του Αιγυπτιακού πολιτισμού. Είναι γνωστή η σχέση του με τον Μινωϊκό  πολιτισμό, και η μεταλαμπάδευση πολλών πολιτιστικών στοιχείων, και συχνά μυθολογικών, στο Αιγαίο. Εδώ, ας επισημάνουμε ότι ο λαβύρινθος στην Κρήτη (Παλάτι της Κνωσσού αλλά και ορυχείο) δεν είναι η πρώτη εμφάνιση λαβυρίνθου. Ο πρώτος λαβύρινθος αναφέρεται στην  Αίγυπτο (Πρώτη Πυραμίδα της 4ης Δυναστείας των Φαραώ στην Ελ Φαγιούμ). Επίσης, άξιο αναφοράς είναι ότι η ελληνική πόλη Ναυκράτη στις εκβολές του Νείλου είναι συνώνυμη με την γυναίκα του Δαίδαλου Ναυκράτη, την μητέρα του Ίκαρου (21). Τέλος, η ανακάλυψη του πανιού για τη ναυσιπλοϊα έγινε στο Νείλο και άργησε να περάσει στη Μινωϊκή Κρήτη. Ο στόλος του Μίνωα εκινείτο με κουπιά και δεν υπάρχουν αναπαραστάσεις πλοίων με πανί κατά τη μινωϊκή εποχή. Κατά μια ερμηνεία του μύθου του Δαιδάλου, ο Δαίδαλος και ο Ίκαρος διέφυγαν από την Κρήτη με δυό μικρά σκάφη στα οποία είχαν προσαρμόσει πανιά, και επομένως δεν πέταξαν με φτερά, αλλά έμοιαζαν σα να «φτέρωσαν». Κατά αυτή την ερμηνεία, ο μύθος σηματοδοτεί την διάδοση της ιστιοπλοίας από το Νείλο στην ανοιχτή θάλασσα, στη Μινωϊκή Κρήτη και στο Αιγαίο.

Όμως, αυτές οι σχέσεις Νότου-Βορά φτάνουν ακόμη βορειότερα, στην Προποντίδα και στον Εύξεινο Πόντο μέχρι την Ταυρίδα (Μύθος της Αρτέμιδος και της Ιφιγένειας).

 

Δαίδαλος- η μυθολογία της τεχνολογίας

Πριν προχωρήσουμε στις σχέσεις Ανατολής-Δύσης, είναι αναγκαία μια παρένθεση σχετικά με τον Δαίδαλο που θα μας βοηθήσει να τοποθετήσουμε χρονολογικά και αυτές τις σχέσεις του Αιγαίου με την Ανατολική Αττική.

Από μια γλωσσολογική και σημασιολογική έρευνα στον Όμηρο και στον Ησίοδο, που παρουσιάζει η Φρανσουάζ Φροντιζί-Ντυκρού (22), της λεξικολογικής οικογένειας του ανθρωπωνύμιου «Δαίδαλος», προκύπτουν 33 αναφορές στον Όμηρο και 8 στον Ησίοδο (23). Η συχνότητά τους περιορίζεται σε επόμενα κείμενα, είναι σπάνιες στους Τραγικούς και μοιάζει να εξαφανίζονται από το κλασσικό λεξιλόγιο.

Γράφει η Φροντιζί-Ντυκρού: «…μπορούμε να πούμε … πως οι λέξεις αυτές περιήλθαν σε αχρηστία από τη στιγμή που ο θρύλος του Δαιδάλου ενισχύθηκε και διαδόθηκε από την τραγωδία του 5ου αιώνα. Όλα συνέβησαν ωσάν αυτή η κατηγορία των όρων να εξαφανίστηκε προοδευτικά πίσω από το ανθρωπωνύμιο Δαίδαλος που γέννησε».

Και συνεχίζει: «Ένας σημαντικός αριθμός βιοτεχνικών αντικειμένων, τεχνικών όρων, τα ονόματα θεοτήτων με ξεχωριστά γνωρίσματα και κάποιων ηρώων, ακριβείς λειτουργικές αναφορές, το λεξιλόγιο που συνδέεται με τις έννοιες του φωτός και της ομοιότητας, εκείνο της πανουργίας και της ψευδαίσθησης, αυτά είναι τα κυριότερα σημεία αναφοράς του λεξικολογικού περιβάλλοντος του δαιδάλου.» (24) 

Αντιλαμβάνεται κανείς ότι η περίοδος αναφοράς αυτής της κατηγορίας των όρων ανάγεται στην εποχή που ακολούθησε την νεολιθική, όταν το ξύλο και το μεταλλο (χαλκός, άργυρος) άρχισαν να χρησιμοποιούνται ευρύτερα. Ήταν σε αυτό το βάθος χρόνου, μερικές χιλιάδες χρόνια πριν, που σφυρηλατήθηκαν και οι σχέσεις μεταξύ πολλών περιοχών του τότε γνωστού κόσμου, αλλά και το υπόστρωμα πολλών από τους μύθους στους οποίους αναφερόμαστε σε αυτή την εισήγηση.

Αλλά, πώς περιγράφεται αυτή η προελληνική, προκλασσική εποχή; Η Φροντιζί-Ντυκρού είναι αποκαλυπτική: «…η πλειονότητα των αξιών που τονίζουν το σημασιολογικό πεδίο του δαιδάλου… ανήκει σε ένα ευρύτερο εννοιολογικό σύστημα. Πρόκειται πράσματι για τα κυριότερα χαρακτηριστικά ενός είδους εφυϊας, της μήτιδος…». Ο Οδυσσέας είναι ο κατ’εξοχήν πολυμήτις άνθρωπος (25). Ο Ήφαιστος και η Αθηνά, η κόρη της Μήτιδος, είναι οι θεότητες της μήτιδος. Ο Δαίδαλος, ο γιός της Μήτιδος, είναι φυσικά ένας άνθρωπος της μήτιδος. Αλλά, ακόμη και ο ίδιος ο Δίας δεν μπορει να διατηρήσει την εξουσία δίχως τη βοήθεια της Μήτιδος και των τεχνασμάτων της (26). «Η μήτις δεν είναι παρά αυτή η ευφυής ικανότητα που κυβερνά  όλες τις μορφές των πρακτικών δραστηριοτήτων του μετρημένου ανθρώπου σ’ έναν κόσμο που κλυδωνίζεται και αλλάζει… Η μήτις δηλώνει επίσης την ευφυία του καπετάνιου, του οδηγού ενός άρματος, του θηρευτή και του αλιέα, του πολιτικού άνδρα και του σοφιστή. Δραστηριοποιείται σε τομείς όπου ο άνθρωπος βρίσκεται αντιμέτωπος με μια πιο ρευστή ύλη, περισσότερο ασύλληπτη από ότι το λινό, το μέταλλο και το ξύλο» (27), που συμπλεκόμενα παράγουν δαίδαλα.

Ουσιαστικά πρόκειται για το πέρασμα των πρώτων ηγεμόνων από την επιβολή μέσω της δύναμης, της ρώμης (Ηρακλής) στην επιβολή μέσω της δύναμης, που όμως δεν φτάνει. Όπως εξελίσσεται η επιβολή στην κοινωνία χρειάζεται και πονηριά, εξυπνάδα, ευφυία. Και όλα αυτά έγιναν αντιληπτά με την τεχνολογική πρόοδο, μέσα από κοινωνικές διεργασίες αιώνων ίσως και χιλιετιών, κατά την νεολιθική εποχή και την εποχή του χαλκού. Εκείνες τις εποχές τα δαίδαλα ήταν περίεργα, αστραφτερά, εντυπωσιακά, παραπλανητικά, σχεδόν μαγικά αντικείμενα, και τα ξόανα (δαίδαλα και αυτά) ήταν λατρευτικά αντικείμενα με μαγικές ιδιότητες. Σε αυτή την μακραίωνη περίοδο, φαίνεται ότι σχηματοποιείται, με την πάροδο του χρόνου, το ανθρωπωνύμιο Δαίδαλος.

Σε ότι μας αφορά σε αυτή την εισήγηση, θα πρέπει να εξάρουμε τη σημασία που είχαν ειδικά τα λατομεία του Λαυρίου από την αυγή της ιστορίας. Είναι επόμενο η ιστορία της τεχνολογίας, μέσα από τα δαίδαλα και τον Δαίδαλο να έχει αφήσει σημαντικά ίχνη, άγνωστα στον γράφοντα, στη Νοτιο-Ανατολική Αττική, ήδη από τη νεολιθική εποχή. 

 

Από το δαίδαλο είδωλο-σύμβολο (το ξόανο) στην εικόνα, το θέαμα, τη μορφή (το άγαλμα)

Η απόσταση από τα ξόανα στα αγάλματα της προκλασσικής αρχαιότητας είναι φαίνεται τόση όση είναι και η απόσταση ανάμεσα στην εποχή της μήτιδος και την αρχαϊκή εποχή.  Ας μην ξεχνάμε ότι η Μινωϊκή κι η Μυκηναϊκή εποχή είναι ακόμη εποχές του χαλκού. Τα δαίδαλα ανήκουν σε αυτή την εποχή, όπως και οι απαρχές του μύθου του Δαιδάλου.

Είναι αποκαλυπτικό ότι στην Μινωϊκή Κρήτη δεν υπάρχουν «ναοί», ως χωριστές θρησκευτικές μονάδες με ιερατείο. Υπάρχουν όμως βωμοί και ιεροί τόποι. Μέσα στο παλάτι της Κνωσσού υπάρχει ένας χώρος ιερού, που υποδηλοί ότι ολόκληρο το παλάτι του Μίνωα έπαιζε και θρησκευτικό ρόλο.  Αλλά και οι Μυκηναίοι δεν λάτρευαν τους θεούς τους σε μεγάλους ναούς αλλά σε υπαίθριους χώρους ή σε μικρά δωμάτια ενσωματωμένα στα σπίτια τους και ειδικούς χώρους στα παλάτα (28).

Η απόσταση επομένως από τα ξόανα έως τα αγάλματα θα μπορούσε να περιγραφεί και ως η απόσταση από τα πολιτικοθρησκευτικά κέντρα εξουσίας των προ του σιδήρου εποχών έως στις αρχαϊκές-προκλασσικές δομές που γέννησαν την Αθηναϊκή Δημοκρατία.

Επίσης, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο ιδιότυπος Κυκλαδικός πολιτισμός, με αναπτυγμένο εμπόριο και ναυτιλία, γνώρισε ιδιαίτερη άνθιση κατά την πρώϊμη εποχή του χαλκού (3000-2000 π.χ.) (29), και έπαιξε έναν ιδιαίτερο ρόλο στη συνεκτικότητα του νησιωτικού χώρου.

Μετά την καταστροφή της Τροίας γύρω στα 1.200 π.Χ αρχίζει και το τέλος των ίδιων των Μυκηναίων, από εσωτερικές έριδες αλλά και από τις βίαιες μετακινήσεις των λαών της θάλασσας., που είχαν αρχίσει λίγο πριν από το 1.200 π.Χ.

Η κυριαρχία των λαών του σίδερου (οι Χετταίοι εγκαθίστανται  στην ανατολική Μ. Ασία το 2000 π.Χ. και είναι γνώστες της κατεργασίας σιδήρου) συνδυάζεται με την κάθοδο των Δωριέων (1.100 π.Χ.).

Η περίοδος της προκλασσικής ελληνικής αρχαιότητας έχει ξεκινήσει.

Οι πιο παλιοί κούροι που έχουν ανακαλυφθεί, βρέθηκαν στην Νοτιοανατολική Αττική και βρίσκονται στο μουσείο του Λαυρίου. Αυτό φυσικά δεν είναι τυχαίο. Η θέση της Ανατολικής Αττικής, όπως προαναφέρθηκε, ήταν κομβική στον αρχαίο κόσμο. Μυθολογικά είναι γνωστό ότι ο Δαίδαλος κατασκεύαζε αγάλματα που είχαν κίνηση, ήταν έτοιμα να φύγουν. Οι κούροι είναι τέτοια αγάλματα. Τα χέρια σχεδόν αποκολλήθηκαν από το σώμα, το ένα πόδι ξεχώρισε και είναι έτοιμο να βηματίσει. Έμοιαζαν να είναι ζωντανά, κινούνται και μιμούνται τη ζωή. Είναι σα να έχουμε την αναζωογόννηση του μύθου του Δαιδάλου, σε μια νέα εποχή.

Έχουμε μπεί πλέον στην αρχαϊκή εποχή και η Ανατολική Αττική έχει μια αυξανόμενη παρουσία. Οι αρχαιολογικές ανασκαφές στην Κέα αποκάλυψαν την πρώϊμη ύπαρξη μεγάλων λατρευτικών αγαλμάτων του 15ου αιώνα π.Χ. Τα δαίδαλα, που ήταν πολύ μικρότερα, έχουν χαθεί πια σαν έννοια. Αυτό όμως που σίγουρα υπάρχει είναι πλέον το ανθρωπωνύμιο Δαίδαλος (30). Τότε χτίζεται η νέα αφήγηση για τον Δαίδαλο και τον Ίκαρο (που πετούν στον αέρα με φτερά) που καταγράφεται ως μύθος πολύ αργότερα, στους Κλασσικούς αλλά κυρίως στους Ελληνιστικούς χρόνους (Απολλόδωρος).

Η Αθηναϊκή δραχμή που θα ήταν δαίδαλο στην εποχή της Μήτιδος, αν υπήρχε τότε, δεν είναι πλέον, στην κλασσική εποχή, παρά ένα σύμβολο με αντίκρυσμα, ένα νόμισμα, που παράγεται μαζικά και έχει χάσει το στοιχείο του θαυμασμού και της μαγείας. Μάλιστα, παράγεται σε συγκεκριμένες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες, και τα ορυχεία του Λαυρίου (31) είναι ήδη τρομερά, σαν να υπάρχει ένα τέρας στα έγκατα της γης που «τρώει» ανθρώπους. Αντιλαμβάνεται κανείς ότι μυθολογικά αυτό συνέβαινε σε όλα τα ορυχεία  εκείνης της εποχής, από την Κρήτη και το Λαύριο μέχρι τη Χαλκιδική. Ο Μινώταυρος, συμβολοποιεί αυτό το γεγονός με τον καλύτερο τρόπο. Ενδέχεται μάλιστα, οι υποτελείς Αθηναίοι να έστελναν στη Μινωϊκή Κρήτη μια ετήσια εργατική δύναμη για τα Κρητικά ορυχεία, ώστε να αντικαθίστανται αυτοί που τους «έτρωγε» το τέρας, και να συνεχίζεται απρόσκοπτα η εξόρυξη και να διατηρείται ο πλούτος και η εξουσία του Μίνωα. Η εκδοχή αυτή ισχυροποιείται από το γεγονός ότι στην Μεσαρά της Κρήτης, κοντά στην αρχαία Γόρτυνα, υπάρχει ένα αρχαίο υπογειο γιγάντιο λατομείο (32), με στοές σε πολυπλοκο σχήμα και πλήθος από «κολώνες» για υποστήλωση, όπου γινόταν εξόρυξη δομικών υλικών, γύψου και αλάβαστρου. Το υπόγειο αυτό λατομείο λειτούργησε από τους μινωϊκούς χρόνους μέχρι και τον 7ο αι. μ.Χ., και ονομάζεται Λαβύρινθος (33). 

Δεν θα αναπτύξουμε εδώ τη σχέση του Δαίδαλου με το Μίνωα και την Μινωϊκή Κρήτη της εποχής του χαλκού. Αρκεί επιγραμματικά να επισημάνουμε ότι:

·        Ο σχεδόν δούλος Δαίδαλος της πρώϊμης Αθήνας, που ακόμη τότε ήταν μια αγροτική κοινωνία και η τεχνολογία δεν είχε βρεί ακόμη τον κατοπινό της ρόλο, ήταν πολύτιμος για την Μινωϊκή Κρήτη, του εμπορίου και της κοσμοκρατορίας του Αιγαίου. Το ίδιο πολύτιμος ήταν και στην ελληνική εμπορική αποικία της Σικελίας.

·        Ο μύθος του Δαιδάλου, διδάσκει τη μυθολογία του τεχνίτη κατά την αρχαιότητα και δηλώνει εμφατικά ότι η τεχνολογία δεν έχει ηθική και κρίση. Η τεχνολογία είναι απλά δεδομένη και έχει ένα συγκεκριμένο ρόλο.

o       Ο Δαίδαλος υπηρετεί το Μίνωα ή τον Κώκκαλο, ή έναν επίδοξο ηγεμόνα ή όποιον ηγεμόνα του ζητήσει την τεχνογνωσία του, όσο και την Πασιφάη, ή τις κόρες του Μίνωα ή τις κόρες του βασιλιά Κώκκαλου.

o       Ο τεχνίτης δεν ενδιαφέρεται να χρησιμοποιήσει τις ικανότητές του για να πάρει την εξουσία. Ενδιαφέρεται να έχει ένα κατάλληλο περιβάλλον για να τεχνουργεί, να λύνει προβλήματα (Λαβύρινθος, κλωστή και σαλιγγάρι, ανακάλυψη νέων εργαλείων, δημιουργία απόρθητων θησαυροφυλακίων, δημιουργία καινοτόμων υδραυλικών συστημάτων).

o       Μάλιστα, ο τεχνίτης εξεγείρεται, θυμώνει και φτάνει στα άκρα όταν κάποιος ανταγωνιστής απειλεί να του πάρει το ρόλο του αρχιμάστορα (δολοφονία του ανηψιού Τάλω).

o       Δεν ενδιαφέρεται για τις συνέπειες της τεχνολογίας (η Πασιφάη γεννά τον Μινώταυρο, ο Κώκκαλος ανατρέπεται από την αντιπολίτευση, ο γιός του σκοτώνεται στα νερά της Ικαρίας κλπ).

o       Όταν βρίσκεται σε δύσκολη θέση, τότε κρύβεται ή χρησιμοποιεί με πανούργο τρόπο την εφυϊα του για να επιβιώνει (η συντεχνία του τον φυγαδεύει από την Αθήνα, η Αριάδνη και η Πασιφάη τον βοηθούν να δραπετεύσει από την Κρήτη, ο Μίνωας πεθαίνει στο λουτρό από καυτό νερό, ακόμη και μετά το θάνατο του γιού του συνεχίζει απτόητος κλπ).

·        Η συντριβή του Ίκαρου

o       διδάσκει την επικινδυνότητα του Ικάριου πελάγους για τους ναυσιπλόους.

o       Διδάσκει επίσης, ότι ένα τεχνούργημα (σκάφος με πανί) χρειάζεται ικανότητες και έχει μάλιστα και οδηγίες χρήσης που δεν πρέπει να αγνοεί κανείς (ο μύθος αναφέρει οδηγίες ναυσιπλοϊας του Δαίδαλου που ο Ίκαρος τηρούσε).

o       Τέλος, διδάσκει ότι υπάρχουν και αστοχίες στην τεχνολογία, κυρίως από τις δυνάμεις της φύσης (ο Ίκαρος δεν είχε «μήτι» όπως ο πατέρας του, όσο καλός τεχνίτης ή ιστιοπλόος και αν ήταν, και νικήθηκε από τους τρομερούς αέρηδες της Ικαριακής οροσειράς).

o       Η ταφή του πτώματος του Ικάρου από τον Ηρακλή και όχι από τον ίδιο του τον πατέρα, δείχνει την μονοπροσήλωση και την αφοσίωση του τεχνίτη στο έργο του. Επίσης, δείχνει ότι η ρώμη, η δύναμη, είναι πιο ανθρώπινη, πιο φυσική, από την τεχνολογία.

 

Οι σχέσεις Ανατολής-Δύσης

Η ασφαλής ναυσιπλοία στο Αιγαίο χρησιμοποιούσε τέσσερα περάσματα από Ανατολή σε Δύση:

1.      Την παράκτια διαδρομή Θράκης-Μακεδονίας, με παραλλαγή από τη Βόρεια Μικρασιατική ακτή μέσω της Λέσβου, Αη Στράτη ή Βόρειων Σποράδων προς την Στερεά Ελλάδα.

2.      Τη διαδρομή: Έφεσος ή Μίλητος –Σάμος ή βόρεια Δωδεκάννησα-Ικαρία-Μύκονος-Δήλος-Τήνος-Αττική, που ήταν και ο κύριος εμπορικός άξονας της αρχαιότητας.

3.      Τη διαδρομή: Μίλητος, Βόρεια Δωδεκάνησα,  Δήλος, Αττική ή Πελοπόννησος (34).

4.      Τη διαδρομή: Αλικαρνασός-Κως-Αστυπάλαια-Κυκλάδες-Αττική γη ή Πελοπόννησος.

Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπήρχε και πελαγίσια ναυσιπλοϊα. Αρκετά πρώϊμα οι Αιολείς αποίκισαν από τη Θεσσαλία μέσω της θάλασσας την απέναντι Λέσβο (35) και την Μικρασιατική ακτή από την Άσσο μέχρι τη Φώκαια, οι Ίωνες αποίκισαν από την Αττική και την Εύβοια την απέναντι Χίο-Ικαρία-Σάμο και τη Μικρασιατική ακτή από τις Κλαζομενές μέχρι τη Μίλητο και οι Δωριείς αποίκισαν από την Πελοπόννησο τη Μήλο-Θήρα-Αστυπάλαια-Κω-Ρόδο-Κάρπαθο-Κρήτη και τη Νότια Μικρασιατική ακτή (Αλικαρνασσός-Κνίδος).

Για γεωγραφικούς λόγους το πέρασμα της Ικαρίας-Μυκόνου (Δήλος) ή Ικαρίας-Νάξου (36) ήταν  το πιο σημαντικό και ανταγωνιστικό και απέκτησε γεωπολιτικό-γεωστρατηγικό ρόλο. Δεν είναι τυχαίο που η Δήλος βρίσκεται σε αυτή τη διαδρομή.

Ο ρόλος της Ικαρίας επίσης φαίνεται να ήταν πολύ σημαντικός, όπως αποκαλύπτουν πλήθος από μυθολογικά, ιστορικά, ανθρωπογεωγραφικά και αρχαιολογικά στοιχεία (37)

Όλη η ναυσιπλοϊα αυτής της διαδρομής δεν είχε άλλη εναλλακτική από το να περάσει υποχρεωτικά από την Ικαρία (είτε από το βόρειο είτε από το νότιο μέρος της). Όμως, από όποια πλευρά κι αν περνούσε κανείς, θα είχε ή κύμα ή αέρα, που δημιουργείται τοπικά από την οροσειρά της Ικαρίας. Οι ιδανικές συνθήκες για το πέρασμα Ικαρίας-Μυκόνου, ή Ικαρίας-Νάξου, είναι να επικρατούν ήπιες καιρικές συνθήκες. Έπρεπε λοιπόν να περιμένει κανείς στην Ικαρία ή στη Μύκονο, για ευνοϊκό καιρό. Τα λιγοστά φυσικά λιμάνια που υπήρχαν στην αλίμενη Ικαρία, ήταν ανατολικά το Δράκανο (Κεραμές στο νότο, κολπίσκος του Ιερού στο βορά) και δυτικά ο Νας (38) (στο βορά) και ο Πάπας (στο Νότο). Αυτά ακριβώς τα μέρη σηματοδοτήθηκαν ιδιαίτερα κατά την αρχαιότητα, και όχι μόνο με τον μύθο του Ικάρου.

  • Ο θεός Διόνυσος, που σηματοδοτεί την πορεία διάδωσης της αμπέλου από την Ανατολή προς τη Δύση, κατά την ελληνική μυθολογία γεννήθηκε στον κόλπο του Ιερού, σε ένα σπήλαιο που υπάρχει εκεί, στην περιοχή του Δρακάνου της Ικαρίας (39). Σημαντικά αρχαιολογικά ευρήματα ενισχύουν αυτή την εκδοχή. Ο Ομηρικός ύμνος εις Διόνυσον (ΧΧΧΙV) σηματοδοτεί επίσης τη διαδρομή αυτή, μνημονεύει 6 περιοχές που αναφέρονται ως τόποι που γεννήθηκε ο Διόνυσος (Δράκανο, Ικάρου ανεμόεσσα, Νάξος, Αλφειός, Θήβα, όρος Νύσα)  ενισχύοντας με δυό θέσεις την παρουσία του Διόνυσου στην Ικαρία.  (Δράκανο, Νήσος Ικάρου. Φαίνεται ότι ο «συγγραφέας» δεν γνώριζε ότι το Δράκανο βρίσκεται και αυτό στην Ικαρία). Στα τοπωνύμια που αναφέρονται για τη γέννηση του Διονύσου δεν αναφέρεται η Αττική. Μάλιστα, ο Ομηρικός ύμνος ωδή λέει ότι όλα αυτά τα μέρη γέννησης του Διονύσου δεν ισχύουν και ότι ο Διόνυσος γεννήθηκε στο όρος Νύσα. Ένα τέτοιο τοπωνύμιο πράγματι υπάρχει στην Μικρά Ασία, στην διαδρομη του ποταμού Μαιάνδρου, μεταξύ Τράλλεων (Αϊδινίου) και Αντιοχείας (Μαιάνδρου) (40). Η διαδρομή της διάδοσης της αμπέλου από ανατολή σε δύση καταγράφεται εδώ.
  • Η Ικαρία ήταν παραγωγός του περίφημου Πράμνιου Οίνου, του πρώτου οίνου με ονομασία προέλευσης, που αναφέρεται σε αρκετές καταγραφές της ελληνικής γραμματολογίας. Η Κίρκη, για παράδειγμα, κερνάει τους συντρόφους του Οδυσσέα ένα κοκτέϊλ από τυρί, μέλι ξανθό, αλεύρι και «Οίνο Πράμνειο». Μόλις αυτοί το ήπιαν, τους έκανε γουρούνια (Οδύσσεια, Κ. Στίχοι230-240). Φαίνεται ότι μέθυσαν και άλλαξαν συμπεριφορά, ‘γίναν σαν τα ζώα. Είναι εκπληκτικό ότι αυτά ακριβώς τα προϊόντα είναι και τα περιώνυμα της παραδοσιακής Ικαριακής παραγωγής.
  • Ο μύθος του Ικάριου. Ο μύθος αυτός φέρει ως πρώτο μαθητή του Διόνυσου τον Ικάριο. Ο μύθος αυτός είναι διδακτικότατος και περιλαμβάνει τις «οδηγίες χρήσης» του οίνου, που αν δεν τηρούνται μπορεί να υπάρξουν τραγικά αποτελέσματα. Οι ελληνιστικές καταγραφές αυτού του μύθου αναφέρουν τον Ικάριο ως κάτοικο της Αττικής, που κατοικεί σε αποικία των Ικαρίων στο Διόνυσο της Πεντέλης. Πρόκειται προφανώς για «εξαττικισμό» του μύθου, αφού μάλιστα η ομηρική ωδή προς τον Διόνυσο ούτε κάν αναφέρει την Αττική.
  • Ο μύθος του Θέσπι. Εδώ βρισκόμαστε μεταξύ μυθολογίας και ιστορίας. Ο Θέσπις αναφέρεται ως καταγόμενος από αποικία των Ικαρίων στο Διόνυσο της Πεντέλης. Περιεφέρετο μάλιστα με το περίφημο «Άρμα Θέσπιδος», ανά την Αττική δίνοντας θεατρικές παραστάσεις, σε συνδυασμό με τη λατρεία του Διονύσου. Είναι γνωστή η σχέση του Διόνυσου με το Θέατρο. Αυτό όμως που επίσης είναι γνωστό είναι ότι το αρχαιότερο θέατρο του κόσμου βρίσκεται στο Θορικό, και μάλιστα αγγίζει τη νεολιθική εποχή. Από εκεί θα πρέπει λοιπόν ο Θέσπις να εξέδραμε με το άρμα του στην υπόλοιπη Αττική, και στην Αθήνα. Από εκεί θα πρέπει να διαδόθηκε η διονυσιακή  θεατρική παράδοση. Αυτό είναι αναμενόμενο. Η ακτή της Ανατολικής Αττικής ήταν ο προορισμός των πρώτων εκείνων ναυτικών και όχι ο Σαρωνικός. Από εκεί, μέσω της στεριάς, μπορούσαν να πάνε όπου ήθελαν ασφαλέστερα και ίσως ταχύτερα. Ο μύθος του Θέσπι επίσης σηματοδοτεί την σχέση της νήσου Ικαρίας με την Ανατολική Αττική.
  • Ο μύθος της Αρτέμιδας. Η Άρτεμις έχει πληθώρα ναών στην αρχαία Ελλάδα. Χαρτογραφώντας αυτούς τους ναούς διαπιστώσουμε ότι ο ναός της Ταυροπόλου Αρτέμιδος στον Να (Νας: εκ του Ναός ή εκ του Ναυς) Ικαρίας, ήταν ένας σταθμός στο πέρασμα ανατολής-δύσης και δύσης-ανατολής. Μάλιστα, πρόκειται για καθαρά εμπορικό-θρησκευτικό ναό, καθώς δεν αναφέρεται ούτε βρέθηκε ποτέ κάποιος οικισμός στο Να. Εδώ, θα παραθέσουμε μερικά ακόμη στοιχεία:
    • Το ότι η Άρτεμις, που είναι μια από τις πρώτες θεές του 12θεου, φέρεται και ως Ταυροπόλος παραπέμπει στην διάδοση της εξημέρωσης του ταύρου και της αγελάδας. Αν συνδυάσουμε αυτό με τα εξής:
      • η Ταυροπόλος Άρτεμις πρωτοεμφανίζεται στην Ταυρίδα (από όπου και η Μήδεια)
      • η μινωϊκή εποχή έχει θεοποιημένο τον ταύρο
      • Γνωστοί ναοί της Ταυροπόλου Αρτέμιδος υπήρχαν στην Αμφίπολη (στη θεά είχε θυσιάσει και ο Αλέξανδρος, όταν είχε περάσει από εκεί), στην Ικαρία και στη σημερινή Λούτσα Αττικής.

Τότε έχουμε ένα πανάρχαιο γεωγραφικό και πολιτισμικό μωσαϊκό  που ισχυροποιεί την άποψη που διατυπώνεται εδώ, ότι η Ικαρία έχει ιδιαίτερους δεσμούς με την Ανατολική Αττική, εξ΄ αιτίας όχι μόνο του περάσματος ανατολής-δύσης, αλλά και της διαδρομής βορά-νότου, που επίσης συσχετίζεται με την Ικαρία. Φυσικά, η διαδρομή αντολής-δύσης σχετίζεται κυρίως με το γεγονός ότι η κύρια θεά της Εφέσου ήταν η Άρτεμις, και ο ναός της Εφέσου θεωρήθηκε στους ελληνιστικούς χρόνους ως ένα από τα 7 θαύματα της αρχαιότητας. Αξίζει εδώ να αναφέρουμε ότι η Άρτεμις στην Ικαρία έχει κάθε λόγο να λατρεύεται εκεί, καθώς το νησί είναι προικισμένο με πολλά και διάσπαρτα νερά δημιουργώντας οργιαστική βλάστηση που δεν συγκρίνεται με κανένα άλλο νησί του Αιγαίου.

 

Επίλογος

Αν πράγματι ισχύει όλη αυτή η ανάλυση που προηγήθηκε, και υπήρχε μια τέτοια ισχυρή και πανάρχαια σχέση μεταξύ Ανατολικής Αττικής και του Αιγαίου, εστιαζόμενη περισσότερο στην Ικαρία και στην Κρήτη, τότε ποια θα μπορούσε να είναι η χρησιμότητά της σήμερα; Στη σημερινή εποχή και οι τρεις αυτές περιοχές (Αν. Αττική, Κρήτη, Ικαρία) δεν μοιάζουν μεταξύ τους και επιπλέον φαίνεται να έχουν διαφορετικούς τρόπους ανάπτυξης. Η καθεμιά έχει πάρει διαφορετικό δρόμο, καθώς η οικουμένη, που τότε βρίσκονταν γύρω από το Αιγαίο, σήμερα έχει πλανητική διάσταση.

Σήμερα, όμως, το τοπικό, αλλά και τα δίκτυα, αποκτούν όλο και περισσότερη σημασία, μέσα στις διεργασίες της παγκοσμιοποίησης. Καθώς η παγκοσμιοποίηση φαίνεται ότι αλλάζει χαρακτήρα και μεταβάλλεται, σε έναν όχι και τόσο μακρυνό ορίζοντα ίσως οι πανάρχαιες σχέσεις μεταξύ αυτών των περιοχών να αποδειχτούν ιδιαίτερα χρήσιμες για το μέλλον. Αλλά, ακόμη κι αν δεν είναι έτσι, το να γνωρίζουμε, να φέρουμε στο επίπεδο του συνειδητού αυτές τις σχέσεις έχει από μόνο του μια αξία.

Ευελπιστώντας στην αναγνώριση εκ μέρους σας, αγαπητοί σύνεδροι, ότι η παρούσα εισήγηση έχει κάποια «χρηστική» αξία και για το μέλλον, σας ευχαριστώ για την προσοχή σας και τίθεμαι στη διάθεσή σας για όποια μελλοντική απόπειρα επιχειρηθεί για περισσότερη γνωριμία και ίσως  επαναδικτύωση μεταξύ Ανατολικής Αττικής, Κρήτης και Ικαρίας. 

 

1 Claud Lévi-Strauss “Anthropologie structurale”, σελ. 232.

2 Μινώταυρος, Κέρβερος, Λερναία Ύδρα, Μέδουσα, Κένταυροι κλπ

3 Ο Τάλως, ο Άτλαντας, οι Γίγαντες και οι Τιτάνες, οι Κύκλωπες κλπ.

4 Ηρακλής, Αίαντας, Αχιλλέας, Έκτορας, Πηλέας κλπ.

5 Οδυσσέας, Θησέας, Δαίδαλος, Ικάριος κλπ.

6 Πάρις-Ελένη, Ηρακλής-Διηάνειρα, Οιδίποδας-Ιοκάστη, Μαινάδες, Αμαζόνες κλπ.

7 Άδωνις, Ελένη κλπ

8 Σειρήνες, Μήδεια, Κίρκη, Λαιστρυγόνες κλπ.

9 Δάφνη, Πέρδικα, Υάκινθος, Άρκτος κλπ.

[1]0 Περσεφόνη, Αίολος, κλπ.

[1]1 Ήλιος, Σελήνη, Ωρίωνας, Πλειάδες, Σείριος (η ανατολή του σήμαινε την αρχή των ετήσιων πλημμυρών για τους Αιγυπτίους), Αφροδίτη κλπ.

[1]2 Μ. Dercourt, Héphaïstos ou la légende du magicien, Παρίσι, 1957, αναφορά στο  ΦΡΑΝΣΟΥΑΖ ΦΡΟΝΤΙΖΙ-ΝΤΥΚΡΟΥ, Ο Δαίδαλος, η μυθολογία του τεχνίτη στην Αρχαία Ελλάδα, Ολκός, Αθήνα, 2002, σελ. 21. Σημαντική είναι η Ικαριακή εκδοχή των μύθων που παρουσιάζει ο Δ. Δ. Μηλιάδης στο βιβλίο του: Ο Ίκαρος και τα κτερίσματα του μύθου, Ικαρία, 2003 (φωτοαντιγραφική αυτοέκδοση)

[1]3 Πλούαρχος, Θησέας, 19,9.

[1]4 Το σώμα του μύθου του Δαιδάλου φαίνεται πως δεν άλλαξε. Αυτό που οι Αθηναίοι άλλαξαν ήταν η προέλευσή του, τοποθετώντας τη γέννησή του στην Αθήνα. Σήμερα, περισσότερο λογικό θα ήταν η προέλευση του μινωϊκού Δαίδαλου, κατά τον Μινωϊκό Μύθο, να ήταν η Αίγυπτος, και μάλιστα στο Αρχαίο Βασίλειο (3.100-2.300 π.Χ περίπου), που ίδρυσε ο Μήνης (Μενές) [εύκολα το συσχετίζει κανείς με το Μίνως] (πηγή: Λ. ΤΣΑΚΤΣΙΡΑΣ-Μ. ΤΙΒΕΡΙΟΣ, Ιστορία των Αρχαίων Χρόνων ως το 30 π.Χ., ΟΕΔΒ, Αθήνα, έκδοση ΚΕ’, 2004, σελ. 17), οπότε έχουμε ήδη αγάλματα με κινητά μέρη (δαίδαλα) αλλά και τον πρώτο Λαβύρινθο στην πρώτη Πυραμίδα της Δ’ δυναστείας των Φαραώ (που ήταν και η μόνη δυναστεία που κατασκεύασε πυραμίδες) στην Αλ Φαγιούμ.

[1]5 Σύμφωνα με την Αθηναϊκή εκδοχή του μύθου, η Άρτεμις και ο Απόλλωνας, δίδυμα αδέρφια, γεννήθηκαν σε ένα νησί που δημιουργήθηκε ειδικά για να γεννήσει η μητέρα τους Λητώ. Το νησί αυτό ήταν η Δήλος. 

[1]6 Στο Τσέπι του Μαραθώνα, η λειτουργία του ανασκαφέντος νεκροταφείου, όπως προκύπτει από τα κτερίσματα, αρχίζει στους πρώτους χρόνους της εποχής του Χαλκού, διαρκεί όλη την ΠΕ Ι - ΠΚ Ι περίοδο και καταλήγει στην εμφάνιση της ΠΕ ΙΙ (3200-2800 π.Χ.). Πηγή: Μαρία Παντελίδου Γκόφα: http://www.archetai.gr/site/content.php?sel=129, Αρχαιολογική Εταιρεία, (Νοέμβριος 2003)

[1]7 Στην Ελλάδα το πέρασμα από την παλαιολιθική εποχή (κυνήγι, τροφοσυλλογή) στη νεολιθική (καλλιέργεια, εξημέρωση ζώων) γίνεται περίπου 2.000 χρόνια μετά την Μεσοποταμία, δηλαδή γίνεται γύρω στο 6.000 π.χ. Πηγή: Λ. ΤΣΑΚΤΣΙΡΑΣ-Μ. ΤΙΒΕΡΙΟΣ, Ιστορία των Αρχαίων Χρόνων ως το 30 π.Χ., ΟΕΔΒ, Αθήνα, έκδοση ΚΕ’, 2004, σελ. 12. Παρ’ όλο που ο βούς εμφανίζεται αρκετά πρώϊμα στην Μινωϊκή Κρήτη (και θεοποιείται ανάλογα), τα άλογα πρέπει να ήρθαν στον ελληνικό χώρο γύρω στο 2.000 π.Χ. Χρήση άρματος έχουμε από το 1.600 π.Χ. περίπου. Πηγή: ίδιο σελ. 62.

[1]8 Η σημασία του οψιδιανού έχει εξαρθεί σε τέτοιο σημείο ώστε η Jane Jacobs να ισχυριστεί ότι σε αυτό το πολύτιμο, τότε, υλικό οφείλεται η γέννηση των πρώτων πόλεων (εμπορική θεωρία για τη γέννηση των πόλεων). Η κατά Jane Jacobs υποθετική-φαντασική πόλη Νέα Οψιδιανή είναι το σημείο κατοίκησης μιας ομάδας κυνηγών που προμήθευε οψιδιανό σε άλλους κυνηγούς που ζούσαν μακρύτερα. Μάλιστα, συσχέτισε την θεωρία της με έναν νεολιθικό οικισμό (7560 πΧ), το Catal Huyuk στην Τουρκία (οροπέδιο της Ανατολίας) όπου οι ανασκαφές έδειξαν ότι ο οικισμός ήλθε απ’ ευθείας από τη ζωή του ανθρώπου ως κυνηγού. Πηγή: Εμμ. Μαρμαράς, Σημειώσεις για το μάθημα της ιστορίας της πόλης και της πολεοδομίας, Τμήμα Αρχιτεκτόνων, Πολυτεχνείο Κρήτης, 2008.

[1]9 Στο [Λ. ΤΣΑΚΤΣΙΡΑΣ-Μ. ΤΙΒΕΡΙΟΣ, Ιστορία των Αρχαίων Χρόνων ως το 30 π.Χ., ΟΕΔΒ, Αθήνα, έκδοση ΚΕ’, 2004, σελ. 12] το σπήλαιο Φράχθη αναφέρεται ως τόπος με παλαιολιθικά ευρήματα.

20 Βλ: Σιμάκης, Κατσαρός

2[1] Η ελληνική πόλη Ναυκράτη είναι αρκετά πρώϊμη, σε σχέση με την έναρξη του μεγάλου ελληνικού αποικισμού, από τον 8ο αι. π.Χ. και τοποθετείται γύρω στο 700 π.Χ. Με αυτό τον αποικισμό το φοινικικό εμπόριο έχασε τη θαλασσοκρατορία του. Είναι γνωστή η σχέση Αιγύπτου-Μινωϊκής Κρήτης και ενδεχομένως η ίδια η Ναυκράτη να ήταν σημαντικός εμπορικός σταθμός των Φοινίκων ή των Μινωϊτών.

22 ΦΡΑΝΣΟΥΑΖ ΦΡΟΝΤΙΖΙ-ΝΤΥΚΡΟΥ, Ο Δαίδαλος, η μυθολογία του τεχνίτη στην Αρχαία Ελλάδα, Ολκός, Αθήνα, 2002

23 Το ρήμα «δαιδάλλω» απαντά μόνο δυό φορές στον Όμηρο. Το ουσιαστικό «δαίδαλον» μαρτυρείται 7 φορές στον Όμηρο και 1 στον Ησίοδο. Το επίθετο «δαιδάλεος» είναι το πλέον σύνηθες, με 17 μαρτυρίες στον Όμηρο και 4 στον Ησίοδο.

24 Ίδιο σελ. 41-42. 43.

25 Ίδιο σελ. 49.

26 «Του αποδίδεται 81 φορές στον Όμηρο και δεν χρησιμοποιείται παρά μόνο γι αυτόν» ίδιο σελ. 87.

27  Ησίοδος, Θεογονία, 886 κ.έ.

28 Ίδιο σελ. 90-91.

29 Λ. ΤΣΑΚΤΣΙΡΑΣ-Μ. ΤΙΒΕΡΙΟΣ, Ιστορία των Αρχαίων Χρόνων ως το 30 π.Χ., ΟΕΔΒ, Αθήνα, έκδοση ΚΕ’, 2004, σελ. 64.

30 Λ. ΤΣΑΚΤΣΙΡΑΣ-Μ. ΤΙΒΕΡΙΟΣ, Ιστορία των Αρχαίων Χρόνων ως το 30 π.Χ., ΟΕΔΒ, Αθήνα, έκδοση ΚΕ’, 2004, σελ. 39.

31 Είναι πολύ χαρακτηριστική η αναφορά της Φρανσουάζ Φροντιζί-Ντυκρού για τη διαφορά αυτών των δύο εποχών: «…ανάμεσα στις διάφορες κατηγορίες δαιδάλων που απαριθμούνται στα ομηρικά και ησιόδεια κείμενα δεν εκτοπίστηκε κανένα άγαλμα. Κι ο δαίδαλος, αργυροχρυσοχόος, ξυλουργός, υφαντής, βιοτέχνης με πολλαπλάχαρίσματα, δεν απαντά πουθενά ως γλύπτης» ίδιο σελ. 123.

32 Το Λαύριο γράφεται και ως Λαύρειο. Ωστόσο, ως συγκεκριμένο τοπωνύμιο θα πρέπει να αναγράφεται ως Λαύριο, καθώς η δεύτερη λέξη (Λαύρειο) προσδίδει περισσότερο την ιδιότητα (εκ Λαυρίου, ή με τρόπο Λαύρειο), και δεν έχει αναγκαστικά αναφορά σε έναν συγκεκριμένο τόπο και μπορεί να μην είναι τοπωνύμιο.

33 Το μήκος όλων των στοών έχει υπολογιστεί  σε 3.000 μ. η δε επιφάνειά του σε 9.000 τ.μ.

34 Πηγή: Ι. Μ. Μπορνόβας, Τα φυσικά μνημεία της Ελλάδας, Κάκτος, 1999.

35 Από προσωπική έρευνα αναζήτησης στο διαδίκτυο, καταγράφηκαν οι εξής ναοί του Απόλλωνα: Τα τρία σημαντικότερα ιερά ήταν τρία: Δίδυμα (Μίλητος), Δήλος, Δελφοί. Άλλοι ναοί στο Αιγαίο ήταν  Κάλυμνος, Νάξος, Ροβιές Εύβοιας, Νεάπολη Λακωνίας, Λέσβος (όπου κύριος θεός ήταν ο Απόλλωνας), Κωνσταντινούπολη, Αντιόχεια (Ορόντη). Στην Στερεά Ελλάδα ήταν στην Τιθορέα,  Ιτέα (Κίρρα), Τανάγρα, Τέμπη. Επίσης, στην Κέρκυρα και στο Ρήγιον.

36 Η ύπαρξη ναού του Απόλλωνα στα Τέμπη και στην Κωνσταντινούπολη, αλλά και το γεγονός ότι ο Απόλλωνας ήταν ο κύριος θεός της Λέσβου δημιουργούν την ένδειξη μιας βορειότερης επικοινωνίας από αυτή των Κυκλάδων, πιθανότατα μέσω των Βόρειων Σποράδων. Ο ναός του Απόλλωνα στις Ροβιές, και η γραμμική δάταξη των στεριανών ναών στον άξονα Τανάγρας-Τιθορέας-Δελφών-Ιτέας μαρτυρούν ότι στο κύριο κέντρο της λατρείας του Απόλλωνα συνέρρεαν από δυο δρόμους, τόσο

37 Είναι γνωστό ότι στη Νάξο γινόταν λάξευση και μεταφορά-εξαγωγή Κούρων. Οι ημιτελείς Κούροι της Νάξου, στο βορειότερο λιμενίσκο του νησιού, τον Απόλλωνα, απέναντι από τη Δήλο, αλλά και απέναντι από την Ικαρία, αλλά και ο μύθος της Αριάδνης που, κατά την Φρανσουάζ Φροντιζί-Ντυκρού, εμπλέκει και τον Δαίδαλο, είναι μάρτυρες μιας δραστηριότητας που αποκαλύπτει σημαντικές προ-αρχαϊκές σχέσεις.

38  Νεολιθικά ευρήματα και μεγαλιθικά μνημεία στην Ικαρία αναφέρονται και περιγράφονται εκτεταμένα στο: Θ. Θ. Κατσαρός, Ικαριακά Σύμμεικτα, Εταιρεία Ικαριακών Μελετών, Αθήνα 2006.

39 O Νας ήταν επίσης ζωτικής σημασίας ενδιάμεσος σταθμός στη διαδρομή από την Μικρά Ασία προς τη Δήλο, ειδικά τους μήνες Οκτώβριο και Νοέμβριο, εποχή των Απατουρϊών στην αρχαιότητα, όταν, εξαιτίας των νοτιοανατολικών ανέμων, οι ταξιδιώτες για την Δήλο προτιμούσαν να πλέουν κατά μήκος των βορείων ακτών της Ικαρίας, μέχρι το μικρό αυτό αγκυροβόλιο, όπου θα εύρισκαν προμήθειες και καταφύγιο από την κακοκαιρία. Είναι επίσης πολύ πιθανό να υπάρχει σχέση ανάμεσα στον ναό του Να και τους άλλους ναούς της Αρτέμιδος που υπήρχαν σε αυτή την περιοχή του Αιγαίου - στη Σάμο, στη Φώκαια, στη Χίο, στην Πάτμο, στη Δήλο και την Έφεσο. Πηγή: www.ikaria.gr/old_ikaria_05/history/nas.htm

40 Σήμερα είμαστε βέβαιοι ότι οι Μυκηναίοι είχαν πολλούς θεούς, όπως τον Δία, την Ήρα, τον Ποσειδώνα, την Αθηνά, τον Ερμή, το Διόνυσο, τον Άρη κλπ. Το ότι ο Διόνυσος ήταν ήδη γνωστός εκείνη την εποχή, ανάγει ίσως και πριν τη 2η ή 3η χιλιετία π.Χ., ή ακόμη και νωρίτερα τη διάδοση της αμπέλου, αλλά και το μυθολογικό υπόβαθρο του θεού Διονύσου.

41 Ο ποταμός αυτός διέρχεται από την Πριήνη και εκβάλει μεταξύ Μιλήτου και Διδύμων, όπου ευρίσκετο ναός της Ταυροπόλου Αρτέμιδας. Πηγή: Παντ. Μ. Κοντογιάννης, Γεωγραφία της Μικράς Ασίας, Σύλλογος προς διάδοσιν ωφελίμων βιβλίων, τύποις Π.Α. Πετράκου, Αθήναι 1921 (ανατύπωσις 1995).

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

 

1.                  Ησίοδος, Θεογονία

2.                  Θ. Θ. Κατσαρός, Ικαριακά Σύμμεικτα, Εταιρεία Ικαριακών Μελετών, Αθήνα 2006

3.                  Παντ. Μ. Κοντογιάννης, Γεωγραφία της Μικράς Ασίας, Σύλλογος προς διάδοσιν ωφελίμων βιβλίων, τύποις Π.Α. Πετράκου, Αθήναι 1921 (ανατύπωσις 1995)

4.                  Μ. Dercourt, Héphaïstos ou la légende du magicien, Παρίσι, 1957 (αναφορά στο  ΦΡΑΝΣΟΥΑΖ ΦΡΟΝΤΙΖΙ-ΝΤΥΚΡΟΥ)

5.                  Claud Lévi-StraussAnthropologie structurale”, (αναφορά στο  ΦΡΑΝΣΟΥΑΖ ΦΡΟΝΤΙΖΙ-ΝΤΥΚΡΟΥ)

6.                  Όμηρος, Ιλιάδα

7.                  Όμηρος, Οδύσσεια

8.                  Εμμ. Μαρμαράς, Σημειώσεις για το μάθημα της ιστορίας της πόλης και της πολεοδομίας, Τμήμα Αρχιτεκτόνων, Πολυτεχνείο Κρήτης, 2008

9.                  Δ. Δ. Μηλιάδης Ο Ίκαρος και τα κτερίσματα του μύθου, Ικαρία, 2003 (φωτοαντιγραφική αυτοέκδοση)

10.              Ι. Μ. Μπορνόβας, Τα φυσικά μνημεία της Ελλάδας, Κάκτος, 1999

11.              Μαρία Παντελίδου Γκόφα: http://www.archetai.gr/site/content.php?sel=129, Αρχαιολογική Εταιρεία, (Νοέμβριος 2003)

12.              Α. Ι. Παπαλάς, Αρχαία Ικαρία, Εκδόσεις Α.Κ. Καλοκαιρινός, Ικαρία, 2002.

13.              Πλούαρχος, Θησέας

14.              Μ. Σταματελάτος-Φ. Βάμβα-Σταματελάτου, Ελληνική Γεωγραφική Εγκυκλοπαίδεια, Τεγόπουλος-Μανιατέας, Αθήνα, -.Λ. ΤΣΑΚΤΣΙΡΑΣ-Μ. ΤΙΒΕΡΙΟΣ, Ιστορία των Αρχαίων Χρόνων ως το 30 π.Χ., ΟΕΔΒ, Αθήνα, έκδοση ΚΕ’, 2004

15.              Στυλ. Ι. Σιμάκης, Ικαρία, «οι ανέμου μήλοι», Ικαρία, 2008

16.              ΦΡΑΝΣΟΥΑΖ ΦΡΟΝΤΙΖΙ-ΝΤΥΚΡΟΥ, Ο Δαίδαλος, η μυθολογία του τεχνίτη στην Αρχαία Ελλάδα, Ολκός, Αθήνα, 2002

17.              UNESCO, Ιστορία της ανθρωπότητος, Τόμος πέμπτος, Εκδόσεις Ελευθεροτυπία, 1970

18.              www.ikaria.gr/old_ikaria_05/history/nas.htm

 

επιστροφή

 

Οι Φρύγες, ο Μίδας, ο Ταύρος και ο Κυκεώνας

 

Στοιχεία από το ντοκυμαντέρ: «MIDAS», Discovery channel. NET 4-9-2005, Ώρα μετάδοσης: 8:00-9:00 π.μ

 

Οι Φρύγες εξαφανίστηκαν το 2ο αι πΧ. Κατέρρευσαν όταν οι Κιμμέριοι τους επιτέθηκαν από την κεντρική Ευρώπη, και αργότερα ο Μέγας Αλέξανδρος. Το Γόρδιο ήταν πόλη τους. Ήταν ειρηνικός λαός με καλές σχέσεις με τους Ασσύριους. Είχαν δική τους γραφή που δεν έχει ακόμη διαβαστεί και περίτεχνα γεωμετρικά μοτίβα που υποδηλώνουν αναπτυγμένη σκέψη και λογική. Επίσης, τα χάλκινα σκεύη τους θεωρούνταν τα καθαρότερα της εποχής εκείνης και έλαμπαν σαν χρυσός. Μάλιστα υπάρχει αγαλματίδιο που αναπαριστά έναν «θηριοδαμαστή» που στα πόδια του είναι υποταγμένο ένα αιλουροειδές (λεοπάρδαλη;).

Στην τελευταία περίοδο οι αρχαίοι λαοί έπαιρναν Φρύγες για σκλάβους.

Βασιλείς ήταν o … και ο γιος του Μίδας που βασίλεψε περίπου 50 χρόνια. Μάλιστα ο Ηρόδοτος αναφέρει ότι ο Μίδας είχε προσφέρει τον βασιλικό του θρόνο, από όπου «έκρινε», στο Μαντείο των Δελφών.

Αναλύοντας με μεθόδους της μοριακής Αρχαιολογίας υπολείμματα τροφής που βρέθηκαν σε βασιλικό τάφο την εποχή του Μίδα αποκαλύφθηκε ότι η τροφή ήταν από κατσίκι ή αρνί μαζί με φακές και το ποτό ήταν μια μίξη κρασιού, μελιού και κριθαριού.

Ο Μίδας πέθανε ή αυτοκτόνησε πίνοντας αίμα ταύρου. Πιθανόν το αίμα να έμεινε εκτεθειμένο τουλάχιστον μια ημέρα πριν το πιει, οπότε αναπτύχθηκε ένα είδος σαλμονέλας.

 

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:

  1. Το ποτό αυτό αναφέρεται ως Κυκεώνας στον Όμηρο και μάλιστα με Πράμνιο οίνο. (Πράμνιος, κριθάρι, μέλι και τριμμένο κατσικίσιο τυρί)
  2. Οι Έλληνες γνώρισαν εκτεταμένα τους ειρηνικούς Φρύγες σε περίοδο παρακμής. Ωστόσο οι Φρύγες ήταν ήδη γνωστοί στην αρχαιότητα για τον πλούτο τους, που μάλλον οφείλεται στην περίοδο της μακροχρόνιας ειρήνης που έζησαν.
  3. Το αίμα ταύρου συνδέεται με τη θεϊκή υπόσταση που αποδιδόταν στον Ταύρο και συνδέεται μεταξύ άλλων και με τη Μινωϊκή εποχή. Ακόμη και σήμερα υπάρχουν λαοί στην Αφρική που πίνουν αίμα από καμήλες και κατσίκες (αιματιές) και χρησιμοποιούν το αίμα στην παρασκευή τροφής.
  4. Η προ-αρχαϊκή ανάπτυξη των Φρυγών συνδέεται με την Μινωϊκή και Μυκηναϊκή εποχή και την ανάπτυξη των δαιδάλων αμέσως μετά την νεολιθική εποχή, πριν ακόμη αποκρυσταλλωθεί το δωδεκάθεο. Αν θυμάμαι καλά στην Μικρά Ασία υπάρχουν αναπαραστάσεις κάποιου φτερωτού θεού που παραπέμπουν στην υπόθεση ότι ο Ίκαρος μπορεί να ήταν ένας προελληνικός θεός και η πτώση του να συμβόλιζε την αντικατάστασή του με το δωδεκάθεο.

Ηλίας Γιαννίρης

 

επιστροφή

 

Ενημερωτικά κείμενα - Χρήσιμες πληροφορίες

 

Νέο ξεκίνημα από το ΠΑΝΔΟΙΚΟ

 

έληξε με μεγάλη επιτυχία το τριήμερο συνέδριο του ΠΑΝΔΟΙΚΟ, του Δικτύου των Οικολογικών Οργανώσεων (79 μέλη), στο οποίο υπήρξε σημαντική αλλαγή. Η διάθεση της ανανέωσης εκφράστηκε με ξεκάθαρο τρόπο και στις συμμετοχές και στις τοποθετήσεις και στη σύνθεση της νέας Γραμματείας. Η "παλιά φρουρά" (Βολιώτης, Ασλάνογλου κ.α.) δε συμμετέχει πια στη Γραμματεία, κάτι που θα δώσει νέα πνοή και ευκαιρία για ανάδειξη νέων ανθρώπων και οργανώσεων αλλα και πιο εμπνευσμενων δρασεων.
Στη νέα Γραμματεία συμμετέχουν οι Γράψας Κ. (από Λευκάδα, στην οργάνωση του Μαραγκάκη), Μπελέσης (από Λαμία, "Σόλων"), Τσέκος (δυναμικός από ΟΠ Χανίων), Σπίθας (Αλιβέρι, λιθάνθρακας κ.τλ, επικεφαλής δημοτικής κίνησης με 17%), Πασχαλίδης, (Καβάλα, μέλος ΠΣ ΟΠ), Γερόκωστα (Λάρισα, νομαρχ. σύμβουλος στη θέση του Αργυρόπουλου) και Φούντας (Φίλοι του Δάσους Φθιώτιδας).
Ο Β. Κελλάρης, (Κόρινθος, μέλος του ΠΣ των ΟΠ) είναι 2ος αναπληρωματικός, μετά τον Βασιλακόπουλο (Πάτρα, στο χώρο του ΣΥΡΙΖΑ).
Η συμβολή των Κινήσεων της Καβάλας, των Χανίων και της Θεσσαλονίκης ήταν ιδιαίτερα καθοριστική στις εξελίξεις.
Είναι φανερό ότι το Δίκτυο αυτό θα πρέπει να βοηθηθεί, να αναπυχθεί και να εδραιωθεί, διαφυλάσσοντας παράλληλα την αυτονομία του από τα κόμματα.

Όσοι έχουν αδρανοποιηθεί λόγω των γνωστών χρόνιων προβλημάτων του ΠΑΝΔΟΙΚΟ, έχουν τώρα μια νέα ευκαιρία να επανεργοποιηθούν.

(Ελήφθη από Μιχάλη Τρεμόπουλο 27-10-08)

 

επιστροφή

 

«Πλοίο της Ειρήνης» γύρω από τη Γη

 

για έναν κόσμο χωρίς πυρηνικά όπλα

(7 Σεπτέμβρη-18 Δεκέμβρη 2008)

Με τους επιζήσαντες της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι να απαιτήσουμε έναν κόσμο χωρίς πυρηνικά

 

Στις 9-10-2008, ώρα 11 π.μ, έφτασε στον Πειραιά το «Πλοίο της Ειρήνης» που ξεκίνησε από τη Γιοκοχάμα της Ιαπωνίας και πραγματοποιεί το γύρο της γης σε 102 ημέρες (7/9 - 18/12/2008), επισκεπτόμενο 22 χώρες.

Στον πλοίο επιβαίνουν 101 επιζήσαντες των ολοκαυτωμάτων της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι, διατρανώνοντας το αίτημα για την απαλλαγή της ανθρωπότητας από τον πυρηνικό εφιάλτη, για έναν κόσμο ελεύθερο από πυρηνικά όπλα.

Φιλειρηνικές οργανώσεις και άλλοι κοινωνικοί φορείς ετοίμασαν θερμή υποδοχή στους αγωνιστές και αγγελιοφόρους της Ειρήνης από την Ιαπωνία και άλλες χώρες, που επισκέφτηκαν τον Πειραιά και την Αθήνα για περίπου 12 ώρες.

Οι κίνδυνοι για τη διεθνή ειρήνη είναι μεγάλοι και γίνονται ιδιαίτερα αισθητοί στην ευρύτερη περιοχή μας: Βαλκάνια, Μ. Ανατολή, Καύκασο. Η Ευρώπη γίνεται ξανά πεδίο πυρηνικού ανταγωνισμού εξαιτίας της «αντιπυραυλικής ασπίδας».

Ενώνουμε τη φωνή μας με τους επιβάτες του «Πλοίου της Ειρήνης, απαιτώντας: ΟΧΙ άλλη Χιροσίμα – ΟΧΙ άλλο Ναγκασάκι, ΟΧΙ άλλοι πόλεμοι, ΟΧΙ στην «αντιπυραυλική ασπίδα». Αποπυρηνικοποιημένη Μέση Ανατολή και Μεσόγειος. Πλήρης κατάργηση των πυρηνικών στην Ευρώπη και στον κόσμο.

Ελληνική Επιτροπή Υποδοχής

Φασούλας Παναγιώτης (Δήμαρχος Πειραιά), Αθανίτου Ολγα (Μεσογειακό Αντιπυρηνικό Παρατηρητήριο), Αρβανίτη – Σωτηροπούλου Μαρία (Έλληνες Γιατροί κατά των πυρηνικών), Δαλιανίτης Γιώργος (Αντιπρόεδρος ΚΕΑΔΕΑ), Θεοφίλου Ανδρέας (Ερευνητής ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος»), Κατσαρός Νίκος (Ερευνητής ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος»), Καρακώστα Εύη (Νομαρχιακή Σύμβουλος Πειραιά), Μαντρατζή Ελένη (Βαλκανική Αμφιοκτυονία), Περιστεράκης Μιχάλης (Πρόεδρος ΑΚΕ), Σταματάκη Ελένη («Λιμάνι της Αγωνίας»), Τριγάζης Πάνος (Παρατηρητήριο Διεθνών Οργανισμών και Παγκοσμιοποίησης), Φρατζεσκάκη Αναστασία (μέλος ΔΣ Σωματείου Εργαζομένων ΟΛΠ).

Πληροφορίες: Μαρία Αρβανίτη Σωτηροπούλου, 210-4133179, Αγγελική Γαλάτη, 6973 237356

 

επιστροφή

 

Απόβαση Σαντοριναίων στον Πειραιά

 

Τριακόσιοι κάτοικοι του νησιού διαμαρτυρήθηκαν για το «Sea Diamond»

Στον Πειραιά αποβιβάστηκαν χθες 300 κάτοικοι της Σαντορίνης με σκοπό να διαμαρτυρηθούν για το «Sea Diamond», το οποίο παραμένει στον βυθό της Καλντέρας. Οι διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν στην πλατεία Λουδοβίκου, στον σταθμό του Ηλεκτρικού, και έκαναν πορεία προς το υπουργείο Ναυτιλίας ζητώντας την άμεση ανέλκυση του πλοίου. Στη συνέχεια οι κάτοικοι συναντήθηκαν με τον υπουργό Ναυτιλίας κ. Αν. Παπαληγούρα, ο οποίος συζήτησε μαζί τους και αναφέρθηκε σε παρεμβάσεις που έγιναν από τότε που ανέλαβε ο ίδιος τα ηνία του υπουργείου για την επιτάχυνση των διαδικασιών ανέλκυσης του πλοίου.

Ο υπουργός ανέφερε επίσης ότι στο εξής οι πρωτοβουλίες του υπουργείου θα είναι πολύ πιο δραστικές και θα κινούνται σε δύο κατευθύνσεις. Η πρώτη είναι να αναγκαστεί η πλοιοκτήτρια εταιρεία να αναλάβει τις ευθύνες της για την προστασία της θάλασσας της Καλντέρας και της Σαντορίνης. Η δεύτερη κατεύθυνση έγκειται στη διενέργεια διαγωνισμού από το Λιμενικό Ταμείο Θήρας. Στην πορεία συμμετείχαν οι βουλευτές του ΠαΣοΚ κυρία Ελπίδα Τσουρή και κκ. Σπ. Κουβέλης, Παν. Ρήγας, καθώς και οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ κ. Θ. Δρίτσας και κυρία Αννα Φιλίνη.

http://www.tovimadaily.gr//Article.aspx?d=20081017&nid=10092608&sn=&spid=

 

Το Αρχιπέλαγος, Ι.Θ.Α.Π.Ε.Α στηρίζει την Κινητοποίηση των Πολιτών της Σαντορίνης για την ανέλκυση του Sea Diamond

Με μεγάλη ικανοποίηση παρακολουθούμε τις τελευταίες μέρες την κλιμάκωση των κινητοποιήσεων από τους πολίτες της Σαντορίνης για να δοθεί ένα τέλος στην πολύμηνη αδράνεια και απραξία που κρατάνε ακόμα το τοξικό ναυάγιο του Sea Diamond στο βυθό της Καλντέρας.

Μετά και από τη σημερινή γνωστοποίηση και διάθεση στους εκπροσώπους του Τύπου της Γνωμοδότησης του Επιμελητηρίου Περιβάλλοντος για το τοξικό ναυάγιο του Sea Diamond, δεν υπάρχουν περιθώρια για ενέργειες τρίτες, πέραν της οριστικής ανέλκυσης και απομάκρυνσης του ναυαγίου. Τα συμπεράσματα που συνάγονται από τη Γνωμοδότηση και η αίτηση που κατέθεσε ο Σύλλογος «Δράση για τη Σαντορίνη» και το Αρχιπέλαγος, Ι.Θ.Α.Π.Ε.Α προς τους καθ’ ύλην αρμόδιους φορείς για εφαρμογή των, κατά τον νόμο, απαραίτητων διοικητικών πράξεων δείχνουν ευκρινώς τον δρόμο που οφείλει να ακολουθήσει απαρέγκλιτα το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας και η κυβέρνηση. Οποιαδήποτε λοξοδρομία στερείται λογικής, αν θέλουμε να θεωρούμε εαυτούς πολίτες μίας ευνομούμενης πολιτείας που σέβεται το περιβάλλον, προστατεύει τη φυσική κληρονομιά και την υγεία των πολιτών της.

Μέχρι σήμερα, η κρατική αναλγησία και τα σκιώδη επιχειρηματικά συμφέροντα έχουν θέσει σε ομηρία το θαλάσσιο οικοσύστημα πέριξ της Σαντορίνης με ανεξέλεγκτες συνέπειες, για το ίδιο το θαλάσσιο περιβάλλον, τη τοπική κοινωνία αλλά και γενικότερα για το Αιγαίο. Το Αρχιπέλαγος δεν εθελοτυφλεί και κρούει επί μήνες τον κώδωνα του κινδύνου προς πάσα κατεύθυνση. Οι κρατούντες Αθηνών και Πειραιά είτε ποιούν την νήσσαν, είτε έχουν υποστεί ανήκεστο βλάβη λόγω της αυξανόμενης ηχορύπανσης, που πλήττει τα αστικά κέντρα.

Ωστόσο, οι διαρκείς εκκλήσεις του Αρχιπελάγους και μίας μικρής, αλλά αεικίνητης και ηρωικής ομάδας Σαντορινιών φαίνεται να βρίσκουν ευήκοα ώτα και να αποδίδουν καρπούς, προσελκύοντας τεράστιο τμήμα της κοινής γνώμης του νησιού.

Οι κινητοποιήσεις που προγραμματίζονται για το πρωινό της 16ης Οκτώβρη μπροστά από το Υ.Ε.Ν.Α.Ν.Π, εν μέσω μίας διόλου ευνοϊκής περιόδου, πιστεύουμε να λειτουργήσουν ως θρυαλλίδα που θα διασπάσει εν τέλει την παρούσα κατάσταση. Θεωρούμε πλέον, ότι όσοι πίστευαν στη διατήρηση της αψεγάδιαστης εικόνας του νησιού χάριν αλλότριων ή ιδίων επιχειρηματικών συμφερόντων και στην “επαγγελματική” χειραγώγηση  των πολιτών της Σαντορίνης θα αναδιπλωθούν και εκ των συνθηκών θα αναγκαστούν να δώσουν χώρο σε αυτούς που πραγματικά νοιάζονται και πονάνε για το μέλλον του νησιού, στους ίδιους τους Σαντορινιούς.

Το Αρχιπέλαγος θα συνεχίσει να στέκεται δίπλα στους πολίτες της Σαντορίνης και να στηρίζει απαρασάλευτα τις προσπάθειες τους με τη διακριτικότητα που έχει επιδείξει έως τώρα και χωρίς καμία πρόθεση να καπηλευτεί οποιαδήποτε αξιέπαινη πρωτοβουλία. Ευχή όλων μας είναι να αποδώσουν οι επικείμενες προσπάθειες τους προσδοκώμενους καρπούς, ώστε το ναυάγιο του Sea Diamond να αποτελέσει οριστικά παρελθόν για τη Σαντορίνη και το Αιγαίο.

 Με φιλικούς χαιρετισμούς, Γιάννης Κουτελίδας Συντονιστής Επικοινωνίας Αρχιπελάγους, Ι.Θ.Α.Π.Ε.Α. www.archipelago.gr yannis@archipelago.gr Τηλ.:22750-41070 Φαξ:22750-41673

 

επιστροφή

 

ΣΤΕΙΛΤΕ ΜΗΝΥΜΑ ΣΤΟΝ ΥΠΟΥΡΓΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Κ. ΛΙΑΠΗ ΓΙΑ ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΦΑΡΑΓΓΙ ΤΗΣ ΚΑΝΤΑΝΟΥ

 

Πρωτοβουλία Καντάνου για την διάσωση, την προβολή και την ανάδειξη του Ιστορικού της Φαραγγιού

Υιοθετούμε την πρόταση της φιλοξενούμενης στον ιστότοπο μας “Κόρης της Κρήτης” και δημοσιεύομε την ηλεκτρονική διεύθυνση του Υπουργού Πολιτισμού ΕΔΩ http://www.liapis.gr/?tid=12&aid=0 στην οποία και μπορείτε ΚΑΙ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ να στείλετε και Εσείς το μήνυμα σας ΕΝΙΣΧΥΟΝΤΑΣ έτσι την “Αίτηση Θεραπείας” http://www.kandanos.eu/node/378 που έχει κατατεθεί στο Υπουργείο Πολιτισμού στις 9/04/2008 με αρθ. πρωτ. 1882 από την Σ. Αλφιέρη και την Κίνηση Πολιτών, και ΙΣΧΥΡΟΠΟΙΩΝΤΑΣ το αίτημα της Πρωτοβουλίας Καντάνου, των κατοίκων της Καντάνου, των Φορέων και των Πολιτών των Χανίων και της υπόλοιπης Ελλάδας, που ζητούν να ΞΑΝΑΣΥΖΗΤΗΘΕΙ το θέμα της Ιστορικότητας του φαραγγιού της Καντάνου στο Κεντρικό Συμβούλιο Νεότερων Μνημείων, ώστε να ακυρωθεί η βέβηλη και προσβλητική για την ιστορία του τόπου μας, προηγούμενη απόφαση που έχει υπογραφεί από τον κ. Λιάπη στις 3/04/2008, και το φαράγγι της Καντάνου με τον παλαιό λιθόκτιστο επαρχιακό δρόμο να κηρυχτούν, ως τους αρμόζει, σε Νεότερα Ιστορικά Μνημεία Μνήμης.
Παρακαλούμε, αν είναι δυνατόν, τα μηνύματα σας να κοινοποιούνται και στο e-mail της Πρωτοβουλίας Καντάνου fkantanos@otenet.gr

To ΚΕΙΜΕΝΟ που μπορείτε(πολύ εύκολα με επιλογή με το "ποντίκι" και copy-paste στην διεύθυνση http://www.liapis.gr/?tid=12&aid=0 ) να αποστείλετε στον κ. Λιάπη είναι το εξής:

“Κύριε Υπουργέ Πολιτισμού
Ζητούμε από εσάς να αποδεχτείτε την “Αίτηση Θεραπείας” που έχει κατατεθεί στο Υπουργείο Πολιτισμού στις 9/04/2008 με αρθ. πρωτ. 1882 από την Σ. Αλφιέρη δημοτική σύμβουλος Καντάνου, πρώην Βουλευτίνα και να φέρετε προς συζήτηση και λήψη απόφασης στο Κ.Σ.Ν.Μ το θέμα της Ιστορικότητας του φαραγγιού της Καντάνου.
Αιτούμαστε και εμείς προσωπικά, μαζί με την Κίνηση Πολιτών Καντάνου, την Πρωτοβουλία Καντάνου για τη διάσωση την προβολή και την ανάδειξη του Ιστορικού της φαραγγιού, τους κατοίκους της Καντάνου, τους Φορείς και τους Πολίτες των Χανίων και της υπόλοιπης Ελλάδας, την  ακύρωση της βέβηλης και προσβλητικής για την ιστορία του τόπου μας, προηγούμενης απόφαση που έχετε υπογράψει στις 3/04/2008, και το φαράγγι της Καντάνου με τον παλαιό λιθόκτιστο επαρχιακό δρόμο να κηρυχτούν, ως τους αρμόζει, σε Νεότερα Ιστορικά Μνημεία Μνήμης."

εισέλθετε στο σύστημα ή εγγραφείτε για να υποβάλετε σχόλια

ΠΡΟΩΘΕΙΣΤΕ ΟΣΟ ΠΙΟ ΠΟΛΥ ΜΠΟΡΕΙΤΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΜΥΝΗΜΑ

 

επιστροφή

 

«Περιβαλλοντική Γωνιά» στην ηλεκτρονική σελίδα του ΕΚΚΕ

 

ΕΘΝΙΚΟ  ΚΕΝΤΡΟ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ  ΕΡΕΥΝΩ, ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ, Ομάδα Περιβάλλοντος

Αθήνα, 23 Οκτωβρίου 2008

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Η Ομάδα Περιβάλλοντος ΙΑΑΚ/ΕΚΚΕ, γνωστοποιεί σε όλους τους ενδιαφερόμενους Φορείς και άτομα, ότι το υλικό των ερευνών, μελετών και συνολικού έργου της κατά τα τελευταία έτη είναι προσβάσιμο, σε συνοπτική μορφή, στην «Περιβαλλοντική Γωνιά» στην ηλεκτρονική σελίδα του ΕΚΚΕ, στη διεύθυνση:

http://www.ekke.gr/estia

στο http://www.ekke.gr/estia για κατέβασμα υπάρχουν διάφορα βιβλία. Ψάξτε το μόνοι σας.

 

Εγώ ξεχώρισα τα εξής:

·        «Η Συστημική Σκέψη και Πράξη (Systems Thinking, Systems Practice) στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Και την Αγωγή Υγείας», ΥΠ.Ε.Π.Θ. Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Α΄ Αθηνών, Μάρτιος 2005 Αθήνα.

·        «Οι Έριδες μεταξύ των Θεών στην Ελληνική Μυθολογία. Μία Γεωμυθολογική - Φυσικογεωλογική Προσέγγιση», Εισήγηση του Dr. rer. nat. Ηλία Δ. Μαριολάκου, Πανεπιστήμιο Αθηνών, 21 Νοεμβρίου 2005.

·        «Μια βουτιά, μια ματιά στους κήπους του νερού: γνωρίζοντας τα φύκη» (τετράδιο μαθητών), Ελληνική Φυκολογική Εταιρεία (ΕΛ.Φ.Ε), Αθήνα, Ιανουάριος 2008

·        «Τουρισμός, περιβάλλον και τοπική ανάπτυξη: ζητήματα αειφόρου διακυβέρνησης», Δρ. Ελένη Καπετανάκη-Μπριασούλη, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Οκτώβριος 2008

 

επιστροφή

 

Ένα νέο ενδιαφέρον μπλογκ από τη Σάμο

 

http://e-samos.pblogs.gr/

 Ήδη υπάρχει πολύ υλικό. Στις επόμενες μέρες θα υπάρξουν επίσης τα παρακάτω κείμενα και θέματα στο μπλογκ:

1. Οι μεταφορές στο νησιώτικο χώρο

2. Για μια άλλη παιδεία

3. Μια ιστορία για τον Γαλλικό Μάη (με αφορμή την προβολή της κινηματογραφικής ταινίας "Να πεθάνεις στα τριάντα" στην Κινηματογραφική Λέσχη Σάμου (8/11/08),

4. Εξελίξεις στο μέτωπο κατά της εγκατάστασης κεραιών κινητής τηλεφωνίας,

5. Δελτίο κακοκαιρίας, που θα ανανεώνεται συνέχεια, με αφορμή αυθαιρεσίες που γίνονται στο νησί,

6. Εκδήλωση για τον φωτογράφο Νίκο Νόου με έκθεση παλιού φωτογραφικού υλικού και παρουσίαση του λευκώματος, που θα γίνει στην Αίθουσα του Δήμου Καρλοβάσου τη Δευτέρα 24/11/08 και ώρα 7μ.μ.

(Ελήφθη από Παπακωνσταντίνου Θανάσης iris19@hol.gr)

 

επιστροφή

 

Ψηφίστε το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS  στη Χρηματοδότηση των ΜΚΟ 2008

 

 

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 10440 Αθήνα  Τηλ./Fax: 210 822 8795 Email: info@medsos.gr Ιστοσελίδα: www.medsos.gr

 Το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS συμμετέχει στη χρηματοδότηση των ΜΚΟ μέσω του της ψηφοφορίας που διεξάγει η EUROCHARITY, προκειμένου να συνεχίσει  την Εκστρατεία ενημέρωσης για τις  κλιματικές αλλαγές «δράση για το κλίμα!»

Η εκστρατεία "δράση για το κλίμα!» αποτελεί μια ολοκληρωμένη εκστρατεία ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης πολιτών και φορέων, σε πανελλαδικό επίπεδο,  για την προστασία του παγκόσμιου κλίματος.

Η εκστρατεία υλοποιείται από το φθινόπωρο του 2007 και στοχεύει στην πληροφόρηση για:

για τα αίτια των κλιματικών αλλαγών και τις αρνητικές επιπτώσεις τους για το περιβάλλον, την οικονομία και την κοινωνία, σε τοπικό, περιφερειακό  και διεθνές επίπεδο

για τις νέες προσεγγίσεις, τις ώριμες τεχνολογίες και αρκετές πρακτικές λύσεις για την εξοικονόμηση ενέργειας, την ενεργειακή αποδοτικότητα και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας

για το ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο, σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο, τις σχετικές πολιτικές και προγράμματα και τα διεθνή δίκτυα φορέων που επικεντρώνουν σε ζητήματα ενέργειας και κλίματος

για τις ευκαιρίες δημιουργίας θέσεων εργασίας για ένα πλήθος ειδικοτήτων κι επαγγελματικών κατηγοριών, στους τομείς της εξοικονόμησης ενέργειας και των εφαρμογών ΑΠΕ σε τοπικό επίπεδο

Το διάστημα 2007-2008 ενημερώθηκαν 12.000 μαθητές, σε 8 κεντρικές πόλεις της Ελλάδας( Αθήνα, Πάτρα, Θεσσαλονίκη, Βόλος, Ναύπλιο, Ηράκλειο, Χανιά, Σύρος)  και χιλιάδες πολίτες μέσω ενημερωτικών εκδηλώσεων.

Για να συνεχίσουμε το έργο μας χρειαζόμαστε την υποστήριξη σας !!! Η  ψηφοφορία για τη χρηματοδότηση έργων ΜΚΟ έχει ξεκινήσει στο www.eurocharity.org.   

 

Η EuroCharity, Eταιρεία λειτουργίας και διαχείρισης του Ελληνικού Οδηγού Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης (www.eurocharity.org) πραγματοποιεί Ηλεκτρονική Ψηφοφορία  για την ανάδειξη των μη κυβερνητικών, μη κερδοσκοπικών και εθελοντικών οργανώσεων (ΜΚΟ) που θα λάβουν τo 25% των συνδρομών των Εταιρειών-μελών του έτους 2008.

Υπενθυμίζεται ότι η EuroCharity είναι δεσμευμένη καταστατικά να αποδίδει κάθε χρόνο το 25% των συνδρομών των Εταιρειών-μελών του EuroCharity.org για χρηματοδότηση έργων ΜΚΟ.

Η τελική επιλογή των ΜΚΟ θα βασιστεί: 1. στα αποτελέσματα της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας, 2. στα αποτελέσματα που αφορούν στις απόψεις των Ελλήνων πολιτών για το έργο των εθελοντικών και Μ.Κ. Οργανώσεων, του Κοινωνικού Βαρόμετρου A.S.B.I.-2007, της μεγαλύτερης διαχρονικής έρευνας για την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη στην Ελλάδα, από την εξειδικευμένη Εταιρεία, μέλος της EuroCharity, MEDA Communication Α.Ε. Επικοινωνίας, Κοινωνικής Διαχείρισης & Ανάπτυξης, και 3. στη γνωμοδότηση ειδικής πενταμελούς Επιτροπής που έχει συσταθεί ειδικά για αυτό το σκοπό.

Κάθε επισκέπτης μπορεί να συμμετάσχει μια μόνο φορά και πρέπει υποχρεωτικά να ψηφίσει τουλάχιστον δύο (2) ΜΚΟ.

Δικαίωμα στην ψηφοφορία έχουν όλοι!

Λήξη ψηφοφορίας: 1 Δεκεμβρίου 2008

 

επιστροφή

 

Όσα μου αρέσουν στον Πύργο σήμερα

 

Βρήκαμε αυτό το κείμενο πολύ καλό. Ελπίζουμε κάποιος να γράψει ένα αντίστοιχο κείμενο με τίτλο: «Όσα μου αρέσουν στην Ικαρία σήμερα» ΗΓ

 

1.                     Οδηγώντας πέντε λεπτά με το αυτοκίνητό μου φτάνω στο κύμα…

2.                     Έχει τόσα καφέ, όσα είχε όλη η Ηλεία στη νιότη μου.

3.                     Έχει κινηματογράφο -και τον ιδιωτικό αλλά και τις προβολές δασκάλων και καθηγητών στον Απόλλωνα… Ακόμη, σε 10-15 λεπτά πάω και Αμαλιάδα και σε 25 στα Λεχαινά που χτίστηκε ο Δημοτικός κινηματογράφος.

4.                     Έχει τρεις θεατρικές ομάδες (γεια σου, Βασίλη όμορφε!...)

5.                     Έχει μια μουσική σκηνή, έχει μπαράκια, έχει ταβέρνες με Live λαϊκό και έντεχνο.

6.                     Έχει γήπεδα το Σαββατοκύριακο και κλαμπάκια (γκρρρ).

7.                     Έχει καθαρό αέρα, που μοσχοβολούν γιασεμιά στις γειτονιές, που και που…

8.                     Έχει τόσα μουσικά σχήματα, που δεν ξέρω αν έχουν καταγραφεί αλλά βγάζουν συναυλίες ολονύχτιες.

9.                     Έχει ανθρώπους που σου χαμογελούν στο δρόμο και σε λένε με το μικρό σου όνομα. Ναι! Εσείς μεγαλοπολίτες (των μεγαλουπόλεων…) καθυστερείτε να πάτε στη δουλειά σας, αν δεν πάρετε το μετρό… Εμείς  καθυστερούμε, αν πηγαίνουμε περπατώντας στη δουλειά μας από τα «γεια σου, τι κάνεις;».

10.                 Περπατάω στις γειτονιές και σε κάθε μια αναγνωρίζω σπίτια μαθητών μου -26 χρόνια δάσκαλος, πια…

11.                 Συναντάς εύκολα όποιους ποθείς μα κι όποιους αντιπαθείς τους ανταμώνεις πάλι…κι είναι όλο και πιο εύκολο, πιο πιθανό να καταλαβωθείτε και να φιλιώσετε…

12.                 Ξέρεις τον κακό με το ονοματεπώνυμό του και τον γελοίο με το…γενεαλογικό του δένδρο.

13.                 Ο γιατρός σου σε συναντά στο δρόμο και στα ψέλνει, που σε βρίσκει με το τσιγάρο στο χέρι, ακόμη…

14.                 Υπάρχουν μέρες που φτάνεις σπίτι κι έχεις μαζί σου φρούτα, που σε φίλεψαν -ναι ακόμη εδώ φ-ι-λ-ε-υ-ό-μ-α-σ-τ-ε!... Μπορεί η ανθρωπιστική βοήθεια να χάνεται στις δαιδαλώδεις διαδρομές αλλά εμείς φ-ι-λ-ε-υ-ό-μ-α-σ-τ-ε!

15.                  Μπορεί να μην έχεις ούτε ευρώ στην τσέπη αλλά μπορείς να πιεις καφέ ή τσιπουράκι, αρκεί να περπατήσεις λίγο για να βρεις ένα φίλο ή γνωστό και να καθίσεις στο τραπέζι του. Κανείς δεν θα καταλάβει πως δεν είχες χρήματα (αυτό το λένε κ-έ-ρ-α-σ-μ-α!...You Know?)

16.                 Έχω ένα φίλο, που χαιρετάει και αγνώστους που διαβαίνουν στο δρόμο, που τους ρωτάει πως πάει η ζωή τους, που τους χαμογελάει και τους  ανακηρύσσει τους πιο χαρούμενους της βραδιάς… έτσι για να τους σπρώξει λίγο προς τα πάνω… και που όταν καταλαβαίνει ότι ξαφνιάζομαι μου λέει: «μίλα τους ρε, όλοι μόνοι είναι…»

17.                 Οι άνθρωποι πειράζονται μεγαλόφωνα, με την εξυπνάδα ή με την «πατάτα» τους κι επικοινωνούν με τους δικούς τους κώδικες, που ανάθεμα κι αν καταλάβει, ο σιωπηλός κυριλέ μικροοαστός, που καταφθάνει τον δεκαπενταύγουστο με ύφος «μικρού πρίγκιπα»…

18.                 Σαρκάζουμε τους ανθρώπους της εξουσίας, τους χαμογελάμε, τους ειρωνευόμαστε ή τους τα «ψέλνουμε κατάμουτρα ή πισώπλατα», καθώς περπατούν στους δρόμους είτε είναι ο Δήμαρχος είτε ο Νομάρχης είτε οι σύμβουλοί τους (οι νυν και οι πρώην) είτε ο Βουλευτής είτε ο πιο γλυκομίλητος απ’ όλους – ο πολιτευτής… γνωστοί από χρόνια, γνωστοί από τα χρόνια τα παλιά…

19.                 Έχει το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Ολυμπίας για Παιδιά και Νέους και το Camera Zizanio και το χειμώνα γεμίζει με νέους ορεξάτους και δημιουργικούς ανθρώπους.

20.                 Τα παλιά νεοκλασικά, που είναι μαγευτικά (και πολύ θα ήθελα να μου χαρίσουν ένα, αλλά, ok, ας μην είμαστε άπληστοι...)

21.                 Έχει αυλές στις γειτονιές και τα παιδιά παίζουν στους δρόμους.

 

Προσπάθησα να γράψω ένα απλό κειμενάκι, που το χρώσταγα, γι’ αυτή την πόλη που έβρισα, όσο καμιά άλλη στη ζωή μου… Μπορεί να μοιάζει φτωχό αλλά η ζωή είναι υπόθεση ομορφιάς κι όχι ποσότητας...

Χρήστος Αθανάσουλας

 

επιστροφή

 

εξοικονομήστε έως και 30% από το ηλεκτρικό ρεύμα που καταναλώνετε

 

Τοποθετήστε τις νέες επαναστατικές συσκευές μας στον χώρο σας και εξοικονομήστε έως και 30% από το ηλεκτρικό ρεύμα που καταναλώνετε.Διαθέσιμες σε διάφορους τύπους ανάλογα τον τύπο ηλεκτρικής παροχής που έχετε είναι σίγουρο πως θα καλύψουν με επάρκεια όλες τις ανάγκες σας.
ΓΙΑ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΜΠΟΡΕΙΤΕ ΝΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΗΣΕΤΕ ΜΑΖΙ ΜΑΣ ΣΤΟ :  EMAIL : malliarosg@acn.gr TEL      : (+30) 6996 40 80 30 
Η ΚΑΝΤΕ ΚΛΙΚ ΕΔΩ ΓΙΑ ΝΑ ΔΕΙΤΕ ΤΟ SITE ΜΑΣ. 

 

επιστροφή

 

Ηλιακοί Αεροηλεκτρικοί Σταθμοί με αιωρούμενες ηλιακές καμινάδες

 

Μία πρωτοποριακή, απλή και οικονομικά ανταγωνιστική ηλιακή τεχνολογία με την οποία μπορεί να αντιμετωπίστει το φαινόμενο των κλιματικών αλλαγών 

Γρηγόρης θ. Μαλτέζος - Ενεργειολόγος  Μηχανικός http://eco-aegina.blogspot.com/
Ενέργεια - Περιβάλλον - Πολιτισμός τηλ  6932.313.108 www.Energy.Net.gr e-mail: maltezos@gmail.com skypename: greg.maltezos

 

Φανταστήκαμε μια τέτοια μονάδα στα βράχια του Μαγγανίτη, από κάτω μέχρι πάνω, τον Αθέρα. Φτηνή και έξυπνη ενέργεια! ΗΓ

 

επιστροφή

 

Χρήσιμη πληροφορία για ψάρεμα στο διαδίκτυο

 

Όποιος επιθυμεί να ενημερώνεται για ότι δημοσιεύευται  στο διαδύκτιο που να αφορά ότι ενδιαφέρει, υπάρχει η υπηρεσία Google Alerts. Εγώ έτσι τα ψαρεύω. Κ.Κ.

http://www.express.gr/news/politics/93362oz_2008110493362.php3

 

Ελήφθη από Οικολόγοι Πράσινοι Ζακύνθου zantegreens@gmail.com. Ευχαριστούμε πολύ. Είναι πολύ πρακτικό και χρήσιμο. ΗΓ.

 

επιστροφή

 

η ανθρωπότητα καταναλώνει 30% περισσότερους πόρους από όσους μπορεί ετησίως να αναπληρώνει ο πλανήτης

 

Ο φίλος Τάσος Κρομμύδας έστειλε μια χρήσιμη πληροφορία. Ευχαριστούμε και την κοινοποιούμε και από τις σελίδες του περιοδικού μας. ΗΓ

 

«Σύμφωνα με την Έκθεση Living Planet 2008 από το WWF, το Global Footprint Network και τη Zoological Society of London, η ανθρωπότητα καταναλώνει 30% περισσότερους πόρους από όσους μπορεί ετησίως να αναπληρώνει ο πλανήτης. Με τους σημερινούς ρυθμούς θα φτάσουμε υπέρβαση 100% το 2030.
Ως αποτέλεσμα, δημιουργούμε ένα οικολογικό χρεος 4 - 4,5 τρις δολλάρια ετησίως.
Κοιτώντας την Έκθεση, βρήκα για την Ελλάδα τα εξής:

  • Έχουμε το 11ο μεγαλύτερο κατά κεφαλήν αποτύπωμα στον κόσμο, 4ο μεγαλύτερο στην ΕΕ, με 59 ισοδύναμα στρέμματα ανά άτομο
  • Καταναλώνουμε 181% πάνω από το όριο βιωσιμότητας (21 ισοδύναμα στρέμματα ανά άτομο)
  • Έχουμε το 2ο μεγαλύτερο κατά κεφαλήν αποτύπωμα κατανάλωσης νερού στον κόσμο
  • Την περίοδο 1961-2005, είχαμε με διαφορά τη μεγαλύτερη αύξηση στο κατά κεφαλήν αποτύπωμα στην ΕΕ-27, με αύξηση κατά 158%

Διαβάστε περισσότερα:
http://www.panda.org/news_facts/publications/living_planet_report/index.cfm
http://www.panda.org/news_facts/newsroom/news/index.cfm?uNewsID=148922
Περίληψη της Έκθεσης:  http://assets.panda.org/downloads/lpr_summary.doc
Η πλήρης Έκθεση:  http://assets.panda.org/downloads/lpr_2008.pdf»

επιστροφή

 

Ειδήσεις από την Επαρχία Ικαρίας

 

Ένα φορτηγό με ρούχα μάζεψαν και έστειλαν οι Ραχιώτες στον καταυλισμό προσφύγων στη Σάμο! Συγχαρητήρια!

 

επιστροφή

 

 

Υπερβόσκηση και οικολογική υποβάθμιση στην Ικαρία

 

WWF Ελλάς- Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση

Φιλελλήνων 26 105 58 Αθήνα

Tηλ.: +30 210 331 4893 Fax: +30 210 324 7578

g.chasiotis @wwf.gr www.wwf.gr

Αρ. Πρωτ.: 366

 

Προς:

1. Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε., Περιφερειακή Διεύθυνση Αττικής και Νήσων, Γλαράκη 10 Β', Τ.Κ. 1145, Αθήνα

2. Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε., Διεύθυνση Τεχνικών Ελέγχων, Γλαράκη 10 Β', Τ.Κ. 1145, Αθήνα

3. Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, Διεύθυνση Γεωργικής Ανάπτυξης, Π. Κουντουριώτη 79, 81100 Μυτιλήνη

4. Νομαρχιακή Αυτοδιεύθυνση Σάμου, Γραφείο Νομάρχη, Δερβενακίων 83100 Σάμος

5. Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Σάμου, Διεύθυνση Αγροτικής Ανάπτυξης, Δερβενακίων 83100 Σάμος

6. Δήμος Ραχών Ράχες Ικαρίας 83301

7. Δήμος Εύδηλου Εύδηλος Ικαρίας 83 302

8. Δήμος Αγίου Κήρυκου Αγ. Κήρυκος Ικαρίας 83 302

 

Κοιν.:

1. Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Γενική Διεύθυνση Ζωϊκής Παραγωγής Βερανζέρου 46 Αθήνα

2. Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., Τμήμα Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μεσογείων και Τρικάλων, 36, 11527 Αθήνα

3. Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, Διεύθυνση Περιβάλλοντος & Χωροταξίας, Ικτίνου 2, 81100 Μυτιλήνη

 

Αθήνα, 23 Σεπτεμβρίου 2008

ΘΕΜΑ: Υπερβόσκηση και οικολογική υποβάθμιση στην Ικαρία

 

Αξιότιμοι κύριοι/ες,

Μετά από σειρά καταγγελιών που έφτασαν στη Νομική Ομάδα Υποστήριξης Πολιτών, θα θέλαμε να επισημάνουμε το σοβαρό πρόβλημα της υποβάθμισης του ικαριώτικου φυσικού περιβάλλοντος από την υπερβόσκηση. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται από πρόσφατη μελέτη του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών (Γ. Ζέρβας, κ.α., Μελέτη-Εμπειρογνωμοσύνη Για τα Λιβάδια της Νήσου Ικαρίας για την Καλύτερη Αξιοποίηση τωνΠρογραμμάτων του Ε.Π.Α.Α., Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών-Εργαστήριο Διατροφής Ζώων, Αθήνα 2006) ευρέως διαθέσιμη από την ιστοσελίδα της Ν.Α. Σάμου. (Ν.Α. Σάμου, Έντυπα Δ/νσης Αγροτικής Ανάπτυξης(< http://www.samos.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=241&Itemid=&Itemid=352 >).Η μελέτη βοσκοικανότητας σημειώνει ότι οι βοσκήσιμες εκτάσεις μπορούν να καλύψουν μόνο το 70% των αναγκών των εκτρεφόμενων αιγοπροβάτων που εντοπίζονται στο νησί. (Γ. Ζέρβας, κ.α., Μελέτη-Εμπειρογνωμοσύνη..., σ. 81. Στην Ικαρία, υπάρχει πολύ μικρός αριθμός βοειδών και χοίρων.)

Το πρόβλημα οφείλεται στα λεγόμενα ανεπιτήρητα αιγοπρόβατα (Στο νησί υπάρχουν άλλες τρεις κατηγορίες αιγοπροβάτων: τα οικόσιτα, τα ποιμενικά και τα ρασκά. Τα τελευταία είναι ένα υποείδος αγριοκάτσικου, και δεν προσεγγίζουν ανθρώπους. Η ζωοτροφή των οικόσιτων και των ποιμενικών εμπλουτίζεται και επιτηρείται από τους ιδιοκτήτες τους, οι οποίοι είναι οι επαγγελματίες κτηνοτρόφοι του νησιού.

Επιπλέον, τα οικόσιτα ζουν μόνο σε περιφραγμένους χώρους.)  για τα οποία η μελέτη αναφέρει ότι: (Γ. Ζέρβας, κ.α., Μελέτη-Εμπειρογνωμοσύνη..., σ. 56.) ο αριθμός τους είναι μεγάλος, βόσκουν όλο τον χρόνο ανεξέλεγκτα σε συγκεκριμένες τοποθεσίες βοσκοτόπου, αλλά τους χορηγείται και συμπληρωματική τροφή την χειμερινή κυρίως περίοδο. Τα ζώα αυτά δεν καλύπτουν τις ανάγκες τους πάντα, διέρχονται περιόδους υποσιτισμού με αποτέλεσμα να επηρεάζεται η γονιμότητα και η παραγωγικότητά τους...Είναι τα ζώα που κάνουν τη μεγαλύτερη ζημιά στις ιδιοκτησίες και τους βοσκοτόπους του νησιού κατά κοινή ομολογία...

Θα πρέπει να σημειωθεί επίσης ότι η κατάσταση της υγείας των ζώων αυτών δεν φαίνεται να είναι πλέον σύμφωνη με τους υγιειονομικούς όρους που πρέπει να πληρούν τα ζώντα αιγοπρόβατα εμπορίου. (Άρθρο 5§1(α) του Π.Δ. 242/2005 (ΦΕΚ Α΄ 291) [ ή άρθρο 4(γ) της οδηγίας 91/68/ΕΟΚ, όπως αυτό προστέθηκε με το άρθρο 1 παρ. 4 της οδηγίας 2003/50/ΕΚ], σύμφωνα με τα οποία είναι δυνατή η διάθεση στο εμπόριο αιγοπροβάτων που έχουν «παραμείνει αδιαλείπτως στην εκμετάλλευση προέλευσης επί 30 τουλάχιστον ημέρες...».)

Το πρόβλημα με τα ανεπιτήρητα αιγοπρόβατα πηγάζει από το γεγονός ότι πολλοί ιδιοκτήτες των ζώων ετεροαπασχολούνται, δηλαδή έχουν μία άλλη κύρια απασχόληση (δημόσιοι υπάλληλοι, οδηγοί, οικοδόμοι, έμποροι, επιτηδευματίες, κ.λ.π.)...Τα ζώα αυτά είναι εγγεγραμένα σε ονόματα συζύγων, παιδιών, κ.λ.π., με σκοπό το δικαίωμα στην είσπραξη των επιδοτήσεων...Διατηρούνται όμως για συναισθηματικούς λόγους ή για λόγους παράδοσης, καθώς επίσης και λόγω του συστήματος επιδότησης της Ε.Ε.

Καθώς αρκετά από τα ζώα αυτά συντηρούνται λόγω των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων, θα θέλαμε να υπογραμμίσουμε ότι «οι ενέργειες που αποτελούν αντικείμενο χρηματοδότησης από τα διαρθρωτικά

ταμεία, από την ΕΤΕ ή από άλλο υφιστάμενο χρηματοδοτικό όργανο πρέπει να συμφωνούν με τις διατάξεις των συνθηκών και των πράξεων που θεσπίζονται δυνάμει αυτών, καθώς και με τις κοινοτικές πολιτικές, συμπεριλαμβανομένων όσων αφορούν ...την προστασία του περιβάλλοντος...». (Άρθρο 6§3 Κανονισμού 2081/1993, όπως ισχύει)

Ειδικότερα, «τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε κάθε γεωργική γη... να διατηρείται σε καλή γεωργική και περιβαλλοντική κατάσταση...». (Άρθρο 5§1 εδ. α' Κανονισμού 1782/2000)

Η Ελλάδα οφείλει να καθορίσει «στοιχειώδεις απαιτήσεις για τις ορθές ...περιβαλλοντικές συνθήκες...λαμβάνοντας υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των περιοχών για τις οποίες πρόκειται, όπως το έδαφος και οι κλιματικές συνθήκες, τα υφιστάμενα συστήματα γεωργικής εκμετάλλευσης, [την] χρήση γης, ...[την] δομή των εκμεταλλεύσεων...». (Άρθρο 5§1 εδ. β' Κανονισμού 1782/2000)

Υπενθυμίζεται ότι η ελληνική νομοθεσία για την πολλαπλή συμμόρφωση, που εξειδικεύει το σύστημα κυρώσεων που προβλέπουν οι σχετικοί ευρωπαϊκοί Κανονισμοί (Μείωση η αποκλεισμός από τις επιδοτήσεις, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 7 του Κανονισμού 1782/2003 και 65-67 του Κανονισμού (ΕΚ) 796/2004 της Επιτροπής)  έχει πλέον ισχύ νόμου. (Άρθρο 18 ν. 3399/2005 (ΦΕΚ Α' 255), το οποίο επικύρωσε την Κ.Υ.Α. 324032/24.12.2004 «Εφαρμογή του καθεστώτος της πολλαπλής συμμόρφωσης και λοιπά συμπληρωματικά μέτρα σε εκτέλεση του Κανονισμού (ΕΚ)1782/2003 του Συμβουλίου (ΦΕΚ Β΄ 1921)». Η τελευταία απαγορεύει την υπέρβαση της βοσκοϊκανότητας στο άρθρο 2(Α)§7).

Περιοχές της Ικαρίας, όπου εντοπίζεται το πρόβλημα, είναι κυρίως το Πέζι, την Αμμουδιά, την Εριφή, την περιοχή του φαραγγιού του Χάλαρη και ένα σημαντικό τμήμα της Ζώνης Ειδικής Προστασίας «GR4120005 νήσος Ικαρία (νοτιοδυτικό τμήμα)», αλλά και ένα μεγάλο μέρος της υπόλοιπης Ν.Δ. πλευράς του νησιού. Η Ικαρία είναι ένα νησί με ξεχωριστή οικολογική σημασία:

σύμφωνα με τα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα, στην Ικαρία εντοπίζονται 13 ελληνικά και 29 Αιγαιακά ενδημικά είδη χλωρίδας, εκ των οποίων τα 15 είναι ενδημικά

(Christodoulakis, The flora of Ikaria (Greece, E. Aegean islands), Phyton-Annales Rei Botanicae, 36(1), 69-91, 1996·

Christodoulakis, The phytogeographical distribution patterns of the Flora of Ikaria (E Aegean, Greece) within the E Mediterranean, Flora 191, 393-399, 1996 ·

Mavrokordopoulou O., Aslanidou M., Smiris P., The Island of Ikaria: Terrestrial ecosystems and restoration prospects, in Manolas, E. (ed), Proceedings of the 2006 Naxos International Conference on Sustainable Management and Development of Mountainous and Island Areas, Media - University of Crete, Heraclion-Crete, 2006·

Morgan V & C. Leon, Datasheets of Flora species for revision of Appendix I of the Bern Convention-Volume IV: endemic taxa of Cyprus, Greece and Turkey, Nature and environment 63, Council of Europe Publishing and Documentation Service 106, Strasbourg, 1992)

 Στο νησί απαντούν 2 φυτά (επίσης, 5 θηλαστικά και 1 αμφίβιο) του Παραρτήματος ΙΙ της Οδηγίας 92/43/EOK («Ζώα και Φυτικά Είδη Κοινοτικού Ενδιαφέροντος των Οποίων η Διατήρηση Επιβάλλει τον Καθορισμό Ειδικών Ζωνών Διατήρησης»), 1 αμφίβιο και 5 ερπετά του Παραρτήματος IV της ίδιας Οδηγίας («Ζώα και Φυτικά Είδη Κοινοτικού Ενδιαφέροντος που Απαιτούν Αυστηρή Προστασία») (Δίκτυο Ερευνητών Διαχείρισης Περιβάλλοντος, Ικαρία-Φούρνοι (GR4120004) < http :// natura . minenv . gr / natura / server / user / b iotopos _ info . asp ? siteCode = GR 4120004 > < http :// natura . minenv . gr / natura / server / user / b iotopos _ info . asp ? siteCode = GR 4120004 >)  και 12 φυτικά είδη που προστατεύονται από το Π.Δ. 67/81, το οποίο απαγορεύει «την εκρίζωση...και δια παντός τρόπου καταστροφή των αναφερόμενων...βλαστικών ειδών...». (ΦΕΚ Α' 23, όπως διορθώθηκε με το ΦΕΚ Α' 43. Επίσης, 15§2 Κοινής Υπουργικής Απόφασης 33318/3028/1998 (ΦΕΚ Β' 1289).)

Είναι σαφές ότι η υπερβόσκηση θέτει σε κίνδυνο την επιβίωση σπάνιων ειδών και οδηγεί στην υποβάθμιση του ενός ευπαθούς οικοσυστήματος.

Εν όψει των παραπάνω επισημάνσεων, και επικαλούμενοι το δικαίωμά μας για πρόσβαση στην περιβαλλοντική πληροφορία, (K.Y.A. αριθ. Η.Π. 11764/653/16.3.2006 (ΦΕΚ Β' 327))  θα θέλαμε να παρακαλέσουμε την Διεύθυνση Αγροτικής Ανάπτυξης της Ν.Α. Σάμου και την Περιφερειακή Διεύθυνση Αττικής & Νήσων του Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε. να μας χορηγήσει τις παρακάτω πληροφορίες:

1. τις εκθέσεις ελέγχου, και τις βεβαιώσεις επιλεξιμότητας που απέστειλε η Νομαρχία για την περιοχή ευθύνης της προς την Διεύθυνση ΟΣΔΕ του Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε. για τα έτη 2007 και 2008· (Άρθρο 9 (α) Υ.Α. αριθ. 267518/31.3.2005 «Συμπληρωματικά μέτρα εφαρμογής του Κοινοτικού κάθεστώτος πριμοδοτήσεων υπέρ των γεωργών που εκτρέφουν αιγοπρόβατα» (ΦΕΚ Β΄ 439))

2. τον αριθμό των επιτόπιων ελέγχων που έχουν διεξαχθεί στην Ικαρία τα έτη 2007-2008 για την τήρηση των Κωδίκων Ορθής Γεωργικής Πρακτικής, και τις κυρώσεις που έχουν τυχόν επιβληθεί· (Άρθρο 17 Κ.Υ.Α. 125347/568/20.1.2004 «Κώδικες Ορθής Γεωργικής Πρακτικής» (ΦΕΚ Β΄ 142))

3. τον αριθμό των επιτόπιων ελέγχων που έχουν διεξαχθεί στην Ικαρία τα έτη 2007-2008 για την εφαρμογή του καθεστώτος πολλαπλής συμμόρφωσης (ειδικά στους τομείς «έδαφος» και «περιβάλλον»)·( Άρθρα 5-6 της Κ.Υ.Α. 262021/15.4.2005 «Λεπτομέρειες εφαρμογής της υπ αριθμ. 324032/24.12.2004 απόφασης τωνΥπουργών Οικονομίας και Οικονομικών, Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων [Εφαρμογή του καθεστώτος της πολλαπλής συμμόρφωσης και λοιπά συμπληρωματικά μέτρα σε εκτέλεση του Κανονισμού (ΕΚ) 1782/2003 του Συμβουλίου (Β' 1921)]» (ΦΕΚ Β΄ 538)· 4§1 Κ.Υ.Α. αριθ. 324032/24.12.2004 «Εφαρμογή του καθεστώτος της πολλαπλής συμμόρφωσης και λοιπά συμπληρωματικά μέτρα σε εκτέλεση του Κανονισμού

(ΕΚ) 1782/2003 του Συμβουλίου» (ΦΕΚ Β' 1921))

4. τον αριθμό των επιτόπιων ελέγχων που έχουν διεξαχθεί στην Ικαρία τα έτη 2007-2008 για την εφαρμογή και τον έλεγχο των Κωδίκων Ορθής Γεωργικής Πρακτικής και του καθεστώτος πολλαπλής συμμόρφωσης, στα πλαίσια του προγράμματος εξισωτικής αποζημίωσης·( Άρθρα 4§1 (β) και (γ), 6-7 Κ.Υ.Α. 279895/1501/8.3.2007 «Πρόγραμμα οικονομικών ενισχύσεων στις Ορεινές και Μειονεκτικές Περιοχές έτους 2006 σε εκτέλεση του μέτρου 2.1 του Εγγράφου Προγραμματισμού u913 Αγροτικής Ανάπτυξης 2000-2006» (ΦΕΚ Β΄ 367))

5. τον αριθμό των ελέγχων κτηνοτροφικών εγκαταστάσεων, και διοικητικών και επιτόπιων ελέγχων που έχουν διεξαχθεί στην Ικαρία τα έτη 2007-8 στα πλαίσια του καθεστώτος ενιαίας ενίσχυσης, καθώς και τις μειώσεις ή αποκλεισμούς που τυχόν επιβλήθηκαν·( Άρθρα 7, 15, 28 επ. της Κ.Υ.Α. Αριθμ. 294301/18.6.2007 «Συμπληρωματικά μέτρα και διαδικασίες εφαρμογής του

καθεστώτος ενιαίας ενίσχυσης του τίτλου III, των καθεστώτων μη αποσυνδεδεμένης ενίσχυσης του τίτλου IV και του μέτρου χορήγησης πρόσθετης ενίσχυσης για συγκεκριμένους τύπους γεωργίας του άρθρου 69, του κανονισμού (ΕΚ) υπ`αριθμ. 1782/2003» (ΦΕΚ Β' 1042))

6. τον αριθμό των αιτήσεων για ένταξη στο πρόγραμμα εκτατικοποίησης της κτηνοτροφίας που έχουν εγκριθεί, και τα πορίσματα των ελέγχων για την τήρησή του. (Άρθρα 9 και 20 Κοινής Υπουργικής Απόφασης 215768/12.4.2006 «Λεπτομέρειες εφαρμογής της αριθ. 565/216267/138/8.1.2004 (Β' 37) Κοινής Υπουργικής Απόφασης, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει» (ΦΕΚ Β' 524 ))

Επίσης, θα θέλαμε να ρωτήσουμε 1. τις αρμόδιες υπηρεσίες των Δήμων Ευδήλου, Αγίου Κηρύκου και Ραχών, εάν οι Χρηματικοί Κατάλογοι Τελών Βοσκής εναρμονίζονται με την μελέτη βοσκοϊκανότητας·

2. τη Διεύθυνση Αγροτικής Ανάπτυξης της Ν.Α. Σάμου, εάν έχει επιβάλει ή σκοπεύει να επιβάλει τις διοικητικές και ποινικές κυρώσεις που προβλέπει η κείμενη νομοθεσία για όσους εισάγουν αυθαίρετα ζώα σε βοσκότοπο, ή δεν τηρούν τις προδιαγραφές της μελέτης διαχείρισης ως προς τον αριθμό των εισαγόμενων ζώων και τον χρόνο βόσκησης·( Άρθρο 5§7-8 ν. 1734/1987 (ΦΕΚ Α' 189))

3. την Περιφερειακή Διεύθυνση Αττικής & Νήσων του Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε., για ποιο λόγο ο διοικητικός έλεγχος δεν έχει εντοπίσει την υπέρβαση της βοσκοϊκανότητας στην Ικαρία. (Σημείο Β(ΙΙ) Εγκυκλίου με αρ. πρωτ. 103618/01.08.2007«Πολλαπλή συμμόρφωση: Εγκύκλιος-Εγχειρίδιο Διαδικασιών Ελέγχου»).

Κλείνοντας, θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε όλους τους αποδέκτες για την βοήθειά τους στην ανεύρεση των πληροφοριών αυτών, καθώς και για τις ενέργειες που έχουν κάνει μέχρι σήμερα για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Ταυτόχρονα, παραμένουμε στην διάθεσή σας για οποιαδήποτε διευκρίνηση ή πληροφορία χρειαστείτε.

 

Με εκτίμηση,

Γιώργος Χασιώτης

Συντονιστής Νομικής Ομάδας Υποστήριξης Πολιτών

 

 

επιστροφή

 

 

 

ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ για υπερβόσκηση

 

Αύγουστος  2008

ΟΙ  ΥΠΟΓΡΑΦΟΝΤΕΣ  ΚΑΤΟΙΚΟΙ  ΤΗΣ  ΝΗΣΟΥ  ΙΚΑΡΙΑΣ                                                             

ΠΡΟΣ

1. Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων,  κ. Κοντό.

2. Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Γεν. Δ/νση Γεωργικών Εφαρμογών και έρευνας, Δ/νση Χωροταξίας και Προστασίας Περιβάλλοντος  Τμήμα Β΄.

3. Νομάρχη Σάμου, κ. Εμμ. Κάρλα.

4. Δ/νση Αγροτικής Ανάπτυξης Ν. Α.  Σάμου.

5. Δ/νση Δασών Σάμου.

6. Δήμαρχο  και Δ.Σ. Αγίου Κηρύκου.

7. Δήμαρχο και Δ.Σ. Ευδήλου.

8. Δήμαρχο και Δ.Σ. Ραχών.

9. Σύλλογο Κτηνοτρόφων Ικαρίας.

ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ

 

   Εμείς, οι πολίτες που υπογράφουμε αυτό το κείμενο, θέλουμε να κάνουμε γνωστό σε όλους ότι εδώ και πάνω από 25 χρόνια συντελείται στον τόπο μας ένα έγκλημα εις βάρος του νησιού μας, της ζωής μας και της ζωής των επόμενων γενεών. Μιλάμε για το συστηματικό αφανισμό του φυσικού περιβάλλοντος της Ικαρίας από τις αμέτρητες αγέλες «νόμιμων» και «παράνομων» κατσικιών, που τείνουν να καταστρέψουν ολοκληρωτικά κάθε μορφή φυσικής ζωής στα λιγοστά δάση που έχουν απομείνει. Σήμερα σε ένα μεγάλο μέρος του ορεινού όγκου του νησιού δεν υπάρχει ούτε ένα πράσινο φύλλο. Σε άλλα σημεία τα ελάχιστα δέντρα που στέκουν όρθια περιμένουν το τέλος τους, αφού κάτω από αυτά έμειναν μόνο πέτρες και χαλίκια. Πολλές από τις πηγές που τροφοδοτούσαν με νερό χειμώνα – καλοκαίρι τον τόπο μας τώρα έχουν στερέψει εντελώς και οι φορείς ψάχνουν τη λύση στις γεωτρήσεις και στα φράγματα. Ο κίνδυνος κατολισθήσεων από απότομη καταιγίδα είναι ορατός, με τραγικές συνέπειες για τα χωριά και τις ζωές των κατοίκων που ζουν κάτω από τα γυμνά βουνά. Επιπλέον η αποίμενη κτηνοτροφία, εκτός των περιβαλλοντικών, οικολογικών επιπτώσεων, απειλεί και την κοινωνική συνοχή, αφού αναπόφευκτα προκαλεί αντιπαραθέσεις και συγκρούσεις μεταξύ των κατοίκων.  

   Για το έγκλημα αυτό υπάρχουν ένοχοι και υπεύθυνοι, οι οποίοι πρέπει επιτέλους να λογοδοτήσουν στον Καριώτικο λαό για το μερίδιο ευθύνης που τους αναλογεί :

1)      Οι «νόμιμοι» και «παράνομοι» κτηνοτρόφοι που χρόνια τώρα θεωρούν χειμαδιό τους τις πλαγιές και τα δάση της Ικαρίας, εγκαταλείποντας σε αυτά ανεξέλεγκτα χιλιάδες αιγοπρόβατα μέρα και νύχτα, όλο το χρόνο, χωρίς τις απαιτούμενες ,σε ποιότητα και ποσότητα, ζωοτροφές.

2)      Οι φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης που χρόνια τώρα στο όνομα της οικονομικής ενίσχυσης μέσω των επιδοτήσεων, αλλά και της κακώς εννοούμενης πολιτικής στήριξης της κτηνοτροφικής δραστηριότητας, ενοικιάζουν χώρους (κυρίως δασικές εκτάσεις), που κάθε άλλο παρά βοσκότοποι είναι, προκειμένου να συμπληρωθούν τα προς επιδότηση απαιτούμενα στρέμματα, χωρίς έλεγχο και χωρίς μέτρα προστασίας.

3)      Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί (Διεύθυνση Γεωργίας, Διεύθυνση Δασών κ.ά.) της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Νομού Σάμου και οι πολιτικοί προϊστάμενοί τους, που χρόνια τώρα δεν έχουν πάρει ούτε ένα μέτρο για τον πραγματικό έλεγχο της κτηνοτροφικής δραστηριότητας στην Ικαρία, αλλά αρκούνται σε διαπιστώσεις και υποσχέσεις.

4)      Τέλος το Υπουργείο Γεωργίας το οποίο , ενώ γνωρίζει την κρισιμότητα του προβλήματος , αδιαφορεί για μέτρα, όπως είναι η μείωση του πληθυσμού των ζώων, η επανεξέταση του τρόπου  χορήγησης των επιδοτήσεων, η εφαρμογή μελετών για τη διαχείριση και ανάκαμψη των βοσκοτόπων, και κυρίως η μη εφαρμογή των δικών του ελεγκτικών υπουργικών αποφάσεων ( Κώδικες Ορθής Γεωργικής Πρακτικής) 

   Η κατάσταση σε αρκετές περιοχές του νησιού έχει ήδη περάσει στο σημείο χωρίς επιστροφή. Επειδή πιστεύουμε ότι πρέπει να σώσουμε και να προστατεύσουμε ό,τι απομένει, απαιτούμε και διεκδικούμε :

- Την άμεση απομάκρυνση όλων των ζώων από τις υπερβοσκημένες περιοχές της Ικαρίας.

-  Την άμεση δραστική μείωση του πληθυσμού των ζώων στα βουνά της.

- Την ταυτόχρονη αλλαγή της μορφής της κτηνοτροφικής δραστηριότητας, από αποίμενη σε ποιμενόμενη-ελεγχόμενη.

-  Αυστηρούς ελέγχους για την υλοποίηση των παραπάνω.

-  Την άμεση εφαρμογή προγραμμάτων φυσικής και τεχνητής αναδάσωσης.

- Την εφαρμογή των νόμων και των υπουργικών αποφάσεων που αφορούν στην κτηνοτροφία και στην προστασία του περιβάλλοντος.

   Έχουμε χρέος απέναντι στα παιδιά μας. Μπορεί να μην τους παραδώσουμε ό,τι παραλάβαμε από τους γονείς μας, τουλάχιστον ας αγωνιστούμε για το καλύτερο δυνατό.                                                                                      

                                                                                            Οι υπογράφοντες

 

επιστροφή

 

 

Απειλείται το δρυόδασος του Ράντη στην Ικαρία- Ερώτηση στη Βουλή

 

ΣΥΡΙΖΑ Μιχάλης Παπαγιαννάκης Βουλευτής Β’ Αθηνών                                                                                                                                                                                                                                         27/10/2008

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τους κ.κ.  Υπουργούς : ΠΕΧΩΔΕ και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

                                

Θέμα: Απειλείται το δρυόδασος του Ράντη στην Ικαρία

Ένα από τα σημαντικότερα και αρχαιότερα δρυοδάση της Ευρώπης  βρίσκεται στην Ικαρία. Το δρυόδασος του Ράντη, με κυρίαρχο προστατευόμενο είδος την Αριά ( Quercus ilex), έχει  βελανιδιές που ξεπερνούν τα  500 χρόνια ζωής καθώς και νεκρά δέντρα πολύ γηραιότερα.

Η μοναδική βοτανική, οικολογική, αισθητική και ιστορική  του αξία  δεν προστατεύεται από καμία ενέργεια της πολιτείας .

Είναι γνωστό πλέον πως η μελέτη ζωντανών και νεκρών δέντρων μπορεί να δώσει στοιχεία για κλιματικές αλλαγές και φυσικές καταστροφές που υπέστη η περιοχή, ακόμα και για  ανθρωπογενείς επεμβάσεις σε πολύ μεγάλο βάθος χρόνου. Παρ' όλα αυτά το δάσος του Ράντη δεν διέπεται από κανένα καθεστώς προστασίας, ούτε υπόκειται σε διαχειριστικά μέτρα.

Το Ινστιτούτου Θαλάσσιας και Περιβαλλοντικής Έρευνας «Αρχιπέλαγος» έχει εκπονήσει αφιλοκερδώς μελέτη με συγκεκριμένες προτάσεις για τη διαχείριση και προστασία του δάσους του Ράντη και παρά το γεγονός ότι η  μελέτη υιοθετήθηκε από τη Διεύθυνση Δασών Σάμου και προωθήθηκε στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης  μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει τίποτα.

Η «τύχη» της «φιλοξενίας» στον Ελλαδικό χώρο ενός τόσο σπάνιου δείγματος  ώριμου δάσους αείφυλλων πλατύφυλλων αφήνει τους πάντες αδιάφορους .

Τα τελευταία χρόνια το δάσος παραμένει έρμαιο στην υποβάθμιση από οργανισμούς – ζιζάνια έτσι αντιμετωπίζει σήμερα τη μεγαλύτερη απειλή των τελευταίων πέντε αιώνων με  τα μεγάλα ηλικιακά δέντρα  να αργοπεθαίνουν, ενώ δεν υπάρχει διαδοχή από νεαρότερα, λόγω των φυτοπαθολογικών οργανισμών, παράλληλα αντιμετωπίζει προβλήματα ξύλευσης αλλά και μερικής ανεξέλεγκτης βόσκησης.

Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

-          Πότε επιτέλους θα προχωρήσετε στη θέσπιση ειδικού καθεστώτος προστασίας και διαχείρισης του δάσους;

 

Ο ερωτών βουλευτής

Μιχάλης Παπαγιαννάκης

 

επιστροφή

 

 

Δάσος  του Ράντη-Ενα δάσος - θησαυροφυλάκιο

 

Κατατάσσεται στα αρχαιότερα της Ευρώπης και τα δέντρα του μπορούν να δώσουν στοιχεία για τις κλιματικές αλλαγές του παρελθόντος και του μέλλοντος. Απειλείται όμως από ζιζάνια, ξύλευση και τα... αιγοπρόβατα

Σήμα κινδύνου εκπέμπουν οι επιστήμονες για ένα από τα σημαντικότερα και αρχαιότερα δάση της Ευρώπης που βρίσκεται στη χώρα μας και συγκεκριμένα στην Ικαρία. Το δρυόδασος του Ράντη, με κυρίαρχο προστατευόμενο είδος την Αριά (ή Αριος δρυς - Quercus ilex), φιλοξενεί ζωντανές βελανιδιές άνω των 500 ετών καθώς και νεκρά δέντρα πολύ γηραιότερα, έχει μοναδική βοτανική, οικολογική, αισθητική και ιστορική αξία και αποτελεί σπάνιο δείγμα ώριμου δάσους αείφυλλων πλατύφυλλων σε όλη τη «γηραιά ήπειρο».

Λόγω της αρχαιότητάς του συνιστά «θησαυροφυλάκιο» πολύτιμων πληροφοριών, αφού κάθε δέντρο είναι μια ζωντανή βιοχημική απεικόνιση του περιβάλλοντος στο οποίο αναπτύσσεται.

Η συνδυαστική μελέτη ζωντανών και νεκρών δέντρων θα μπορούσε να δώσει στοιχεία για θέματα όπως είναι οι κλιματικές αλλαγές και οι φυσικές καταστροφές που υπέστη η περιοχή, όπως και για τις ανθρωπογενείς επεμβάσεις σε πολύ μεγάλο βάθος χρόνου, ακόμα και χιλιετιών - κάτι που θα επέτρεπε την πρόβλεψη της πορείας που τείνει να ακολουθήσει το οικοσύστημα στο μέλλον. Παρ' όλα αυτά το δάσος του Ράντη δεν διέπεται από κανένα καθεστώς προστασίας, ούτε υπόκειται σε διαχειριστικά μέτρα.

Τα τελευταία χρόνια αντιμετωπίζει συστηματική και ραγδαία υποβάθμιση από οργανισμούς - ζιζάνια, που πιθανώς να ευνοούνται από την κλιματική αλλαγή, ενώ παραμένει έρμαιο στην ξύλευση και στην ανεξέλεγκτη βόσκηση από τα αιγοπρόβατα.

«Από τον περασμένο Οκτώβρη έχουμε εκπονήσει αφιλοκερδώς μελέτη με συγκεκριμένες προτάσεις για τη διαχείριση και προστασία του δάσους του Ράντη, αντίστοιχο του οποίου σε τέτοια έκταση δεν υπάρχει πουθενά αλλού στην Ευρώπη», υπογραμμίζει ο περιβαλλοντολόγος Μιχάλης Χαβαράνης, συντονιστής περιβαλλοντικής διαχείρισης του Ινστιτούτου Θαλάσσιας και Περιβαλλοντικής Ερευνας «Αρχιπέλαγος».

«Η μελέτη υιοθετήθηκε από τη Διεύθυνση Δασών Σάμου και προωθήθηκε στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης για στήριξη, χωρίς όμως μέχρι σήμερα αποτέλεσμα», συμπληρώνει ο ίδιος. Σε παράλληλο επίπεδο, τις προτάσεις του «Αρχιπελάγους» στηρίζει και η Νομαρχία Σάμου, προωθώντας τη θέσπιση ειδικού καθεστώτος προστασίας και διαχείρισης του δάσους.

Ωστόσο, όπως αφήνει να εννοηθεί ο νομάρχης Μανώλης Κάρλας, οι κρούσεις του δεν βρήκαν ανταπόκριση από την πολιτεία.

«Το συγκεκριμένο δάσος είναι κειμήλιο της φυσικής μας ιστορίας και κληρονομιάς, και πρέπει να προστατευτεί πολύ περισσότερο επειδή βρίσκεται στην Ικαρία, μια περιοχή όπου η αποίμενη κτηνοτροφία απειλεί τα οικοσυστήματα και ιδιαίτερα τις δασικές περιοχές. Αλλά, δυστυχώς, μας παραπέμπουν αρμοδίως από... τον Αννα στον Καϊάφα», επισημαίνει ο κ. Κάρλας.

Στο μεταξύ, το οικοσύστημα υποβαθμίζεται συνεχώς. «Φυτοπαθογόνοι οργανισμοί (σκουλήκια) εισβάλλουν στο κάμβιο, το ενεργό μέρος του κορμού των δέντρων -στις... φλέβες και τις αρτηρίες του-, τρέφονται από τους χυμούς του, γεννούν εκεί τα αβγά τους, με αποτέλεσμα να καταστρέφουν υπεραιωνόβια δέντρα που άντεξαν πάνω από μισόν αιώνα», υπογραμμίζει ο κ. Χαβαράνης.

Αργοπεθαίνουν
«Η εκτίμησή μας, που μένει να ερευνηθεί, είναι πως η κλιματική αλλαγή, σε συνδυασμό με την έλλειψη διαχειριστικών πρακτικών, έχει μεταβάλει τα περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά του δάσους, ευνοώντας τους οργανισμούς αυτούς και αποδυναμώνοντας το ανοσοποιητικό σύστημα των δέντρων. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα ότι τα δέντρα πιέζονται, σοκάρονται και δεν είναι σε θέση να αντισταθούν, όπως έκαναν τόσα χρόνια.

Κατά συνέπεια το δάσος αντιμετωπίζει σήμερα τη μεγαλύτερη απειλή των τελευταίων πέντε αιώνων: τα μεγάλα δέντρα αργοπεθαίνουν, ενώ δεν υπάρχει διαδοχή από νεαρότερα, λόγω των φυτοπαθολογικών οργανισμών, αλλά και της ανεξέλεγκτης βόσκησης από αιγοπρόβατα».

Στις προτάσεις του «Αρχιπελάγους» περιλαμβάνονται η αποτροπή της εισόδου των αιγοπροβάτων στο δάσος, ώστε να σταματήσει η ανεξέλεγκτη βόσκηση των νεαρών βλαστών, καθώς και ο διαχωρισμός του δάσους σε ζώνες: απλής προστασίας, όπου θα επιτρέπονται κάποιες ανθρώπινες δραστηριότητες, και απόλυτης προστασίας, όπου θα έχει πρόσβαση μόνο ειδικευμένο και επιστημονικό προσωπικό, για μελέτη και αντιμετώπιση των αιτιών υποβάθμισης.

ΣΕΙΣΜΟΙ, ΑΚΡΑΙΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ, ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ
Οι κορμοί κρύβουν πληροφορίες αιώνων

«Οι δακτύλιοι στους κορμούς των δέντρων αποτελούν μια κωδικοποιημένη ταυτότητα της περιοχής όπου αυτά αναπτύσσονται», σημειώνει ο κ. Χαβαράνης, επισημαίνοντας πως το «Αρχιπέλαγος» σκοπεύει να ξεκινήσει από το ερχόμενο φθινόπωρο τη δεύτερη φάση της μελέτης του δάσους, μέσω των μεθόδων της δενδρολογίας σε συνεργασία με πανεπιστήμια του εξωτερικού (Γαλλία, Τουρκία).

Οι δακτύλιοι δεν «μιλούν» μόνο για την ηλικία του δέντρου, υποστηρίζει ο ίδιος, αλλά κουβαλούν μέσα στους αιώνες δεκάδες πολύτιμες πληροφορίες, η αποκωδικοποίηση των οποίων μπορεί να αποκαλύψει την πορεία της σύστασης του εδάφους, υδρολογικά χαρακτηριστικά της περιοχής, τα στάδια της κλιματικής αλλαγής, σεισμούς ή ακραία καιρικά φαινόμενα που έχουν συμβεί στο παρελθόν, μέχρι και τις ανθρώπινες επεμβάσεις που έχει δεχτεί το οικοσύστημα. Συγκεντρώνοντας όλα αυτά τα στοιχεία σε μια βάση δεδομένων, είναι εφικτή ακόμη και η πρόβλεψη της κλιματολογικής πορείας που τείνει να ακολουθήσει το οικοσύστημα στο μέλλον.

Σε κάθε περίπτωση, ένα από τα πράγματα που πρέπει να γίνουν -υποστηρίζει ο περιβαλλοντολόγος του «Αρχιπελάγους»- είναι η τοποθέτηση μετεωρολογικών σταθμών μέσα στο δάσος, ώστε να παρακολουθείται συστηματικά το μικροκλίμα του, κάτι ωστόσο που απαιτεί ανάλογη χρηματοδότηση.

«Η μελέτη των δακτυλίων, σε συνδυασμό με την καταγραφή του σημερινού μικροκλίματος του δάσους από δίκτυο μετεωρολογικών σταθμών σε χρονικό βάθος 5ετίας, μπορεί να μας οδηγήσει σε πολύτιμα συμπεράσματα με παγκόσμια εφαρμογή για το πώς συμπεριφέρονται τα συγκεκριμένα είδη δέντρων στην αλλαγή του κλίματος».

ΓΙΑΝΝΗΣ ΦΩΣΚΟΛΟΣ ΕΘΝΟΣ 8 ή 10/9/08

επιστροφή

 

ΤΟ  ΙΣΤΟΡΙΚΟ   ΙΔΡΥΣΗΣ ΤΗΣ  «ΤΟΠΙΚΗΣ  ΑΡΧΕΙΑΚΗΣ  ΣΥΛΛΟΓΗΣ  ΙΚΑΡΙΑΣ»

 

Διαβάστε και ενημερωθείτε. Συγχαρητήρια στην Αγγελική Κονταξοπούλου ΗΓ

 

ΤΟΠΙΚΗ ΑΡΧΕΙΑΚΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΙΚΑΡΙΑΣ- ΓΑΚ – ΑΡΧΕΙΑ ΝΟΜΟΥ ΣΑΜΟΥ

Άγιος Κήρυκος Ικαρίας   83300, Τηλ. 2275350-426 arxeio.ikarias@gmail.com

Οκτώβριος  2008

   Η ίδρυση τοπικού Αρχείου στο νησί μας αποτελούσε όνειρο και έγνοια πολλών ανθρώπων, ντόπιων και μη, για πολλά χρόνια. Άνθρωποι που γνωρίζουν ότι στην Ικαρία και στους Φούρνους υπάρχει διάσπαρτο, ξεχασμένο, άγνωστο και παραμελημένο αρχειακό υλικό, πολύτιμο για την τοπική Ιστορία. Άνθρωποι που φοβούνται ότι αυτό το υλικό μοιραία θα χαθεί ή θα καταστραφεί, χωρίς  ειδική φύλαξη και φροντίδα, όπως έχει αφανιστεί το μεγαλύτερο μέρος των κοινοτικών και ιδιωτικών αρχείων και συλλογών. Άνθρωποι που έχουν συνειδητοποιήσει ότι η ιστορική μνήμη δε διατηρείται χωρίς γραπτές μαρτυρίες και ότι η Ιστορία δε γράφεται χωρίς γραπτές πηγές. Σε όλους αυτούς τους ανθρώπους χρωστάμε την ίδρυση της Τοπικής Αρχειακής Συλλογής και βασίζουμε τη λειτουργία της. Γιατί ένας θεσμός στεριώνει και προσφέρει έργο, όταν ικανοποιεί τα όνειρα και τις ανάγκες μιας κοινωνίας. Και στα νησιά μας, όπως φαίνεται, είχε πλέον ωριμάσει η ιδέα της ίδρυσης ενός ιστορικού Αρχείου.

   Από το 1991 χρονολογούνται οι επίσημες προσπάθειες για την ίδρυσή της, όταν τα ΓΑΚ – Αρχεία Νομού Σάμου, με πρωτοβουλία του Προϊσταμένου κ. Χρίστου Λάνδρου, καταθέτουν σχετικό αίτημα προς την Κεντρική Υπηρεσία, στα πλαίσια της Έκθεσης Πεπραγμένων των ΓΑΚ Σάμου. Το αίτημα αυτό επαναλαμβάνεται σε κάθε ετήσια Έκθεση, ενώ με ιδιαίτερη εισηγητική έκθεση επισημαίνεται στην αρμόδια υπηρεσία του ΥΠΕΠΘ η ανάγκη ίδρυσης Τοπικού Αρχείου στην Ικαρία, το οποίο θα έχει στην ευθύνη του την παραλαβή και τη διαχείριση του αρχειακού υλικού της Ικαρίας και των Φούρνων. Επιπλέον ο κ. Λάνδρος έχει διενεργήσει επιτόπιες έρευνες στα δύο νησιά και έχει εντοπίσει αρκετά αρχεία, κατάλογο των οποίων έχει προωθήσει στην Κεντρική Υπηρεσία των ΓΑΚ. Οι ενέργειες αυτές αποφέρουν καρπούς και το Μάρτιο του 1999  εγκρίνεται η ίδρυση Τοπικού Ιστορικού Αρχείου στην Ικαρία, αρκεί να υπάρξουν οι εξής προϋποθέσεις: α) Απόφαση συγκατάθεσης του Δήμου στον οποίο θα ιδρυθεί το Ιστορικό Αρχείο και β) εξασφάλιση χώρου για τη στέγασή του. Στις 28/5/1999 το θέμα τίθεται στο Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αγίου Κηρύκου, το οποίο ομόφωνα και με όλα τα μέλη του παρόντα παίρνει την απόφαση (119/1999) να εγκρίνει την ίδρυση Τοπικού Ιστορικού Αρχείου Ικαρίας στο Δήμο Αγίου Κηρύκου και να παραχωρήσει, ως χώρο στέγασής του, μέρος του Παλιού Γυμνασίου, το οποίο δε βρισκόταν πλέον σε σχολική χρήση.

   Στη συνέχεια ο τότε Δήμαρχος Αγίου Κηρύκου κ. Θεόδωρος Θεοδωράκης απηύθυνε στους υπόλοιπους Δήμους της Επαρχίας Ικαρίας και Φούρνων αίτημα συνεργασίας για την ίδρυση του Αρχείου. Οι τρείς Δήμοι ανταποκρίνονται άμεσα και πρόθυμα. Κατά τη διάρκεια των ετών 1999 και 2000 συνεδριάζουν τα επιμέρους Δημοτικά Συμβούλια και ομόφωνα συναινούν στην ίδρυση Τοπικού Ιστορικού Αρχείου με έδρα τον Άγιο Κήρυκο και με ευθύνη του οικείου Δήμου, τονίζοντας ότι ένας τέτοιος θεσμός θα συμβάλλει σημαντικά στην ανάδειξη της ιστορίας και της παράδοσης των νησιών μας. Επίσης στις αποφάσεις αυτές ( 127/1999 απόφαση Δ.Σ. του Δήμου Φούρνων, 146/1999 απόφαση του Δήμου Ραχών και 12/2000 απόφαση του Δήμου Ευδήλου ) οι παραπάνω Δήμοι υπόσχονται να βοηθήσουν με όποιο τρόπο μπορούν και να προσφέρουν το αρχειακό υλικό που έχουν στη διάθεσή τους για τον εμπλουτισμό του Αρχείου.

   Έτσι το 2002, ως αποτέλεσμα όλων των παραπάνω προσπαθειών, ιδρύεται με Υπουργική Απόφαση ( 59040/2002 ) Τοπική Αρχειακή Συλλογή στην Ικαρία με έδρα τον  Άγιο Κήρυκο και υπό την εποπτεία των ΓΑΚ – Αρχείων Νομού Σάμου. Η απόφαση όμως αυτή δεν υλοποιήθηκε άμεσα, κυρίως διότι δε ρυθμιζόταν υπηρεσιακώς το  ζήτημα του προσωπικού. Ευτυχώς, έστω και με καθυστέρηση, τα όποια προβλήματα και κωλύματα αντιμετωπίστηκαν με συντονισμένες ενέργειες των ΓΑΚ και του Δήμου Αγίου Κηρύκου . Από το Σεπτέμβριο του 2007  η Τοπική Αρχειακή Συλλογή Ικαρίας άρχισε να λειτουργεί με εκπαιδευτικό της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης αποσπασμένη στην υπηρεσία των ΓΑΚ. Και η λειτουργία της οφείλει τα μέγιστα στην πολύτιμη καθοδήγηση και στη συνεχή βοήθεια των ανθρώπων που στελεχώνουν το ΓΑΚ Σάμου.  Προσωρινά στεγάζεται στο χώρο του Δημαρχείου Αγίου Κηρύκου. Η μόνιμη στέγασή της θα γίνει στις νεότερες αίθουσες του Παλιού Γυμνασίου, οι οποίες δεν ανήκουν στο Υπουργείο Πολιτισμού και κατά συνέπεια δεν έχουν σχέση με το Αρχαιολογικό Μουσείο που θα στεγαστεί στο κύριο νεοκλασικό κτίσμα . Ο Δήμος Αγίου Κηρύκου με την Τεχνική του Υπηρεσία εκπόνησε τις μελέτες για τις απαιτούμενες παρεμβάσεις στις αίθουσες, καθώς και για τον υλικό εξοπλισμό τους. Ήδη βέβαια από την πρώτη μέρα λειτουργίας της Αρχειακής Συλλογής παρείχε τον απαραίτητο τεχνολογικό εξοπλισμό, καλύπτει τα λειτουργικά της έξοδα και προσφέρει κάθε βοήθεια  με συνέπεια και υπευθυνότητα .

   Ευχαριστούμε θερμά όλους όσους βοήθησαν με διάφορους τρόπους στην ίδρυσή της και θεωρούμε δεδομένη τη συνεχή συμπαράστασή τους. Ελπίζουμε να ανταποκριθούν και οι υπόλοιποι Δήμοι, οι Δημόσιες Υπηρεσίες, τα Σχολεία, οι Σύλλογοι, οι ιδιώτες και γενικά όλοι όσοι διαθέτουν αρχειακό υλικό το οποίο μπορεί και πρέπει να εμπλουτίσει τη νεοσύστατη Τοπική Αρχειακή Συλλογή. Κύριο μέλημά μας θα είναι η συγκέντρωση, η ταξινόμηση και η αρχειοθέτηση του υλικού, ενώ οι προδιαγραφές του χώρου θα εγγυώνται την ασφάλεια και τη σωστή συντήρησή του. Φιλοδοξούμε σύντομα να είμαστε σε θέση να προσφέρουμε στο κοινό έναν ευχάριστο χώρο μελέτης και μία πλούσια συλλογή τεκμηρίων για τους ερευνητές. Ταυτόχρονα είναι σε εξέλιξη η δημιουργία Ικαριακής Βιβλιογραφίας που περιλαμβάνει βιβλία ή κείμενα ποικίλου περιεχομένου  Ικαριωτών συγγραφέων, αλλά και άλλων που έχουν τιμήσει το νησί μας με το συγγραφικό τους ενδιαφέρον. Γι’ αυτό το λόγο παρακαλούμε όλο τον κόσμο να συμβάλλει στην προσπάθεια προσφέροντας αντίτυπα ή και αντίγραφα βιβλίων, εργασίες, άρθρα κ.ά. που έχουν σχέση με την Ικαρία.  

   Ας δώσουμε λοιπόν ένα σύγχρονο νόημα σε εκείνο το παλιό αποφασιστικό « ούλοι εμείς εφέντη». Ας αποδείξουμε για μια ακόμη φορά ότι είμαστε σε θέση, όχι μόνο να δημιουργήσουμε από κοινού κάτι σημαντικό, αλλά και να το κρατήσουμε ακμαίο και ζωντανό. Τα «θαύματα» της συνεργασίας και της σύμπνοιας είναι και εφικτά και αναγκαία, ειδικά στις μικρές κοινωνίες σαν τη δική μας. Από μας εξαρτάται αν θα τα αξιωθούμε. Γιατί «ούλοι εμείς» πρέπει να σηκώσουμε το όραμα και την ευθύνη του στις πλάτες μας.

 

Η υπεύθυνη της Τοπικής Αρχειακής Συλλογής Ικαρίας

Αγγελική Δ. Κονταξοπούλου

 

επιστροφή

 

Μελέτη: Μνήμες Συμβίωσης και Εξορία: Ο τόπος της Ικαρίας.

 

Κοινωφελές Ίδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση http://www.latsis-foundation.org/pbf/el/initiatives/research/projects.html

Αποτελέσματα Περυσινής Πρόσκλησης - ΜΕΛΕΤΕΣ 2008 

Ιανουάριος 2008 - Δεκέμβριος 2008

Ολοκληρώθηκε η διαδικασία αξιολόγησης των προτάσεων που υποβλήθηκαν έως τις 31 Ιουλίου 2007 στο πλαίσιο της δημόσιας πρόσκλησης του Κοινωφελούς Ιδρύματος Ιωάννη Σ. Λάτση για μελέτες ετήσιας διάρκειας.

Μετά από πρόταση των κριτών της Επιτροπής Αξιολόγησης, το Εκτελεστικό Συμβούλιο του Κοινωφελούς Ιδρύματος Ιωάννη Σ. Λάτση επέλεξε προς χρηματοδότηση τις κάτωθι δέκα μελέτες, οι οποίες εμφανίζονται με αλφαβητική σειρά ονόματος αιτούντος:

 

3 Μαμουλάκη Έλενα, Μνήμες Συμβίωσης και Εξορία: Ο τόπος της Ικαρίας. Universidad de Barcelona -Τμήμα Κοινωνικής και Πολιτισμικής Ανθρωπολογίας / Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο -Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών

http://www.latsis-foundation.org/pbf/uploads/file/application%20form%20meletes%202009%20grk.doc

 

επιστροφή

 

αλληλογραφία

 

1.

Αγαπητέ κύριε Γιαννίρη,
Καταρχήν σας ευχαριστούμε πολύ τόσο για την ψήφο σας στο γκάλοπ μας όσο και για το γενικότερο ενδιαφέρον σας. Θέλουμε επίσης να σας συγχαρούμε και για τις εξαιρετικές σας προσπάθειες. Το περιοδικό σας είναι πολύτιμο και χρήσιμο.
Ευχαριστούμε επίσης και για το άρθρο που μας παραχωρείτε. Αν και η ύλη του επόμενου τεύχους μας έχει κλείσει, θα προσπαθήσουμε να βάλουμε έστω μέρος αυτού καθώς είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον. Θα θελαμε, βέβαια, να γνωρίζετε πως δεν είναι στην πολιτική της εφημερίδα μας να αναδημοσιεύουμε ολόκληρα άρθρα. Προτιμούμε να έχουμε άρθρα που γράφονται αποκλειστικά για τις σελίδες μας. Αυτό βέβαια δεν αποκλείει εξαιρέσεις. Το αναφέρουμε απλώς για να γνωρίζετε πως είμαστε , σε κάθε περίπτωση, διατεθιμένοι να φιλοξενήσουμε κείμενο σας. Ευχόμαστε μάλιστα αυτή η επικοινωνία να συνεχιστεί και να επεκταθεί, πάντα για το καλό του τόπου μας. Είμαστε στην διάθεση σας λοιπόν.
Να είστε καλά,
Κωνσταντίνος Βατούγιος, για την συντακτική ομάδα του "Κάβο Πάπα"

 

Βεβαίως και νάμαστε σε επικοινωνία και μάλιστα αυτή να συνεχιστεί και να επεκταθεί. Ο Κάβο Πάπας είναι πράγματι ένας ποιοτικός φάρος για τη Νικαριά. ΗΓ

 

επιστροφή

 

2.

Γειά Ηλία, εδώ Μαρία-Στέλλα.

… ξαναλειτουργεί η Αναπτυξιακή στο Κατσούλειο …Υπάλληλος είναι τώρα ο Νίκος Σκάβδης, ένας νεαρός, 9πμ-3μμ. Υπεύθυνος είναι ο Αφιανές.

Νομίζω ότι πρέπει να κάνεις αυτή τη διόρθωση, να μην παραπληροφορείται κανείς και να μην εκτίθεσαι κι εσύ, που τα σούρνεις (και γι' αυτό) στους Δημάρχους! 

Ελπίζω τουλάχιστον τα κονδύλια να υπάρχουν ακόμη, και να διανέμονται με γνώμονα την καλαισθησία της Ικαρίας.

Επίσης, πρέπει να ψάξεις τη μελέτη για το λιμάνι του Ευδήλου, γιατί λέγεται ότι δεν προβλέπει πολλά μπετά, αλλά αρμυρίκια κτλ…

 ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ: 22750-32734΄

Με αγωνιστικούς χαιρετισμούς  

Μαρία-Στέλλα

 

Ευχαριστώ πολύ για την ενημέρωση και τις επισημάνσεις.

Δημοσιεύω αποσπάσματα από την επιστολή σου, με περικοπές σε σημεία που δεν είναι κοινού ενδιαφέροντος. Αναφέρεσαι σε κονδύλια που είναι για αναπαλαιώσεις παλιών σπιτιών, για τα οποία είχα γράψει σε απάντηση στο προηγούμενο τεύχος στον κ. Βαγγέλη, που εκδιαφερόταν, ότι δεν έχω ιδέα. Εύχομαι η Αναπτυξαική να σταθεί στα πόδια της και να φτάσει σε σημείο να δίνει τέτοιες πληροφορίες, να αρχίσει να ξανακάνει προγράμματα  και να βοηθάει πραγματικά τους Καριώτες.  

Όσο για τη μελέτη για το μπάζωμα στο λιμάνι του Ευδήλου, υπάρχει όπως ξέρεις η πρωτοβουλία πολιτών στον Εύδηλο που το κινεί, και στην οποία δεν συμμετέχω. Καταλαβαίνω όμως το τοπικό πρόβλημα και είμαι μαζί τους σε ότι κάνουν, όπως είμαι συμπαραστάτης και σε διάφορα τοπικά κινήματα πολιτών στην Αθήνα, όπου ζώ, που αγωνίζονται απέναντι στην αυθαιρεσία, στην καταστροφή και στην αναλγησία του κάθε δημάρχου, υπηρεσίας ή υπουργού. Μακάρι τα μπετά στο λιμάνι του Ευδήλου να μην είναι τόσα πολλά. Ποιος όμως αποφασίζει για πόσα μπετά και με τι κριτήρια; Εκεί είναι το ζήτημα, και είναι θέμα δημοκρατίας ΗΓ

 

επιστροφή

 

3.

Οφείλω να διευκρινήσω ότι στο περιοδικό δημοσιεύεται αρθρογραφία και επιστολές που λαμβάνω, πάντα σχετικές με κάποιο θέμα ή πρόβλημα. Επειδή υπήρξε προφορικά ένα παράπονο για προηγούμενες επιστολές που δημοσίευσα, παρακαλώ θερμά όποιον έχει κάποια συμλήρωση, αντίρρηση ή διαφωνία να μου τη στέλνει, και φυσικά θα τη δημοσιεύω, αρκεί να αφορά κάποιο θέμα και να μην έχει προσωπικούς προσβλητικούς χαρακτηρισμούς.

Σε κάθε περίπτωση, οφείλω να διευκρινήσω ότι ειδικά στις επιστολές που δημοσιεύονται εδώ, όχι μόνο η ευθύνη των γραφομένων είναι του αποστολέα, αλλά μπορεί και να δημοσιεύονται θέματα ή προβλήματα για τα οποία δεν έχω σχέση, καλή γνώση ή δική μου άποψη. Δεν σημαίνει δηλαδή ότι συμφωνώ με ό,τι δημοσιεύεται. Αν διαφωνώ με κάτι που θα λάβω, θα δημοσιεύσω την επιστολή και θα εκφράσω γραπτά τη διαφωνία μου.

Εδώ δεν είμαστε για να τσακωνόμαστε αλλά για να βοηθάμε να πηγαίνουν τα πράγματα μπροστά.   

 

επιστροφή

 

Καλή αντάμωση στο επόμενο τεύχος.

Στείλτε μας άρθρα  ή σχόλια δικά σας για δημοσίευση.

Στείλτε μας τη γνώμη σας για την ηλεκτρονική έκδοση. igiann@tee.gr

Στείλτε μας ηλεκτρονικές διευθύνσεις ενδιαφερομένων να λαμβάνουν το ηλεκτρονικό περιοδικό.